ادەبيەت • 17 قىركۇيەك, 2018

 «...كوپ جىل ءوتتى. الماتىمدى قايتىپ بەر!» اتتى كىتاپ جارىق كوردى

413 رەت
كورسەتىلدى
4 مين
وقۋ ءۇشىن

ومىرگە   «...كوپ جىل ءوتتى. الماتىمدى قايتىپ بەر!» اتتى كىتاپ كەلدى, الماتىداعى «اۆ Diamond Print» باسپاسىنان جارىق كوردى. بۇگىنگى قازاق پوەزياسىنىڭ بەلدى وكىلدەرىنىڭ بىرىنە اينالعان, حالىقارالىق الاش سىيلىعىنىڭ لاۋرەاتى, كۋرستاسىمىز ەرتاي اشىقباەۆتىڭ قالامۇشتى ۇشكىرلەپ ۇستاعان سۋرەتشى گرافيكاسىنداي, ءار ءسوزدى تاستاي قاشاپ ءتۇسىرىپ, قالىپتى وي ايتىپ تۇراتىن ولەڭىنەن ويماقتاي ويىپ الىپ, ات قويعان كىتاپ جاستىقتىڭ داستانىنداي اسەرگە بولەيدى. 

 «...كوپ جىل ءوتتى. الماتىمدى قايتىپ بەر!» اتتى كىتاپ جارىق كوردى

وتكەن عاسىردا ەلىمىزدىڭ استاناسى بولعان ءىرى ەكونوميكالىق, مادەني ورتالىق الماتى شاھارىن اۋىلداعى ءار جاس قيالىنداعى اققۋلى كولدەي  اڭساپ, وعان جەتكەنشە اسىعاتىن. 1978 جىلى اۋىلدان ءبىلىم قۋعان ەلۋ جاس  قازاق مەملەكەتتىك ۋنيۆەرسيتەتى جۋرناليستيكا فاكۋلتەتىنىڭ ستۋدەنتى اتاندى. جوعارى جانە ارناۋلى ورتا ءبىلىم وردالارى شوعىرلانعان الماتى قالاسى مەن سۋدەنتتىك كەز اركىم ءۇشىن جاستىق شاعىنىڭ بالاماسىنا اينالدى. جالپى حح عاسىر قازاق ءۇشىن ءار پەندەنىڭ باسىنان وتەتىن, ءومىرىنىڭ بازارلى كەزەڭى – جاستىق داۋرەننىڭ جۇيرىك ات ءمىنىپ, قىران بۇركىت ۇستاعان سەرى جىگىت پەن ۇكىلى قىزدىڭ اجارى مەن قىلىعى كوز الدىڭا كەلە قالاتىن قالىپتاسقان ماعىناسىن ستۋدەنتتىك شاق ۇعىمىمەن بايىتا, كەڭەيتە تۇسكەندەي ەدى. ءبىلىم الۋعا, «تالاپتىڭ تۇلپارىن ءمىنىپ», نايزاعايداي جارقىلداۋعا, ومىردە سۇلۋلىقتى, دوستىقتى, ماحابباتتى تۇششىنۋعا دا مۇمكىندىك جاساعان تۇتام عانا 4-5 جىل تاۋ بۇلاعىنداي تازالىعىمەن, اڭعالدىققا تولى قىزىعىمەن دە بايلىقتىڭ ارالىنداي بولاتىن.

«ول كۇندەر سۇيسەك قۇلاي سۇيەتىن, سەنىسسەك قالتقىسىز سەنىسەتىن, دوستارىمىزدىڭ قاتەلىگىن كەشسەك تە, ساتقىندىعىن كەشپەيتىن ەرەكشە ۋاقىت ەدى. سەبەبى جاس ەدىك, جاستىق شاقتا دوستىق سەزىمى بارىنەن دە جوعارى قويىلادى. سەبەبى ءبارىمىز دە تەڭ ەدىك. باۋىرجان ومار ۇلى جازعانداي, «ابىروي-بەدەلدەرىمىز بىركەلكى, مارتەبەمىز بىردەي» ەدى. «امان جۇرسە كەيىنگى كىل مىقتىلار, مول تابىسقا تولادى ۋىستارى. ازىرشە قاراپايىم تىرلىك قىلار, ازىرشە تۋىس ءبارى» دەپ ەرتاي اقىن اشىقباەۆ مەڭزەگەن الەۋمەتتىك تەپە-تەڭدىك كوزدىڭ قاراشىعىنداي كۇزەتىلەتىن» دەپ جازادى  كىتاپتا كۋرستاسىمىز, بەلگىلى تاريحشى عالىم ماقسات ءتاج-مۇرات. جۋرناليستيكا فاكۋلتەتىن 1983 جىلى بىتىرگەن, ارمانى مەن تاۋداي تالابى كەيىنگى عۇمىرىنا كۇمىس تىندەي تارتىلعان تۇلەكتەر ەستەلىكتەرى مەن ماقالالارىنا وسىلاي دوستىقتى, تازالىقتى ارقاۋ ەتەدى. ءبارى دە جاستىق شاققا دەگەن ساعىنىشىمەن قاتار, ومىردەگى قول جەتكەن جەتىستىگى مەن شىققان بيىگىن ادال, رياسىز دوستىقتى, اپپاق سەزىمدى باستان كەشىرتكەن جاستىقتىڭ سىيى دەپ بىلەدى.

 «...كوپ جىل ءوتتى. الماتىمدى قايتىپ بەر!» كىتابىن ءبىر كۋرستىڭ ء«وزى ءۇشىن» شىعارعان دۇنيەسى دەۋگە قينالاسىڭ. كىتاپ قاي زاماندا دا تاپشىلىعى ايتىلا جۇرەتىن ادالدىق, تازالىق, دوستىق تۋرالى وي سالۋعا تىرىسادى. بۇل فانيدەن ەرتە كەتىپ, ءار كۋستاستىڭ كوڭىلىندە جاس بەينە كۇيىندە قالىپ قويعان 13 كۋستاس پەن ۇستازدارعا دەگەن يمانعا, قۇرمەتكە تولى ساعىنىشتى جولدار دا تولقىتارى راس. باسقاسىن بىلاي قويعاندا, ماقسات ءتاج-مۇراتتىڭ «دوس كەرەك» دەگەن ماقالاسىنداعى دوستىق تۋرالى تولعانىسىنان بۇگىنگى وقىرماننىڭ الار عيبراتى از بولماس ەدى. ءبىر قىزىعى, كىتاپتا دوستىق تۋرالى ايتىلىپ عانا قويمايدى, دوستىڭ رياسىز قالپى ءىس جۇزىندە كورىندى. كۋرستىڭ بەس جىل بويى ستاروستاسى بولعان, بەلگىلى جۋرناليست ءارى قوعام قايراتكەرى ولمەسحان بولاتبەكوۆ وسى كىتاپتى ءوزىنىڭ جەكە قارجىسىنا شىعارىپ, كۋرستاستارىنا تاراتىپ بەردى. جاستىق پەن دوستىقتىڭ سىيى, مىنە وسىنداي ەكەن-اۋ.

ءنازيرا جارىمبەت,

«ەگەمەن قازاقستان»

قوستاناي

سوڭعى جاڭالىقتار