17 قىركۇيەك, 2018

ۋ سەبiلگەن كiتاپ

463 رەت
كورسەتىلدى
5 مين
وقۋ ءۇشىن

ەكi عالىمنىڭ ولiمiنە قاتىستى قىلمىستى iستi ءنوۆوسىبىر پروكۋراتۋراسىنىڭ قىزمەتكەرلەرi تەكسەرە كەلە, iستi قىسقارتۋ تۋرالى شەشiم قابىلدادى. ويتكەنi قىلمىسكەر تابىلعانىمەن, سوت الدىندا جاۋاپ بەرەتiن ايىپكەر بولماعان... 

ۋ سەبiلگەن كiتاپ

ۋلانۋ تۋرالى iس قوزعالعان

ارىز 37 جاستاعى تاريح عى­لى­مدارىنىڭ كانديداتى ولەگ ەل­شيننiڭ تۋىس­تارىنان تۇسكەن. عا­لىم اياق استىنان اۋىرىپ, بiر-ەكi كۇننەن كەيiن قايتىس بول­عان. اۋىراتىن كۇنi ولەگ جۇ­مىسىنان ەرتە كەلiپ, ءوزiنiڭ iشi اۋى­رىپ تۇرعاندىعىن, لوقسىپ قۇس­قىسى كەلەتiندiگiن, كەۋدە تۇ­سى­نىڭ كۇيiپ, تىنىس الۋى اۋ­ىر­لاپ تۇرعاندىعىن ايتقان. «جە­دەل جاردەم» ونى اۋرۋحاناعا جەت­كi­زەدi. دياگنوزى بiردەن تا­­­بىلماعان. دارiگەرلەر الدى­مەن ين­فاركت, ودان كەيiن اسقازان جا­راسى دەگەن قورىتىندى جاساي­دى. تەك كەلەسi كۇنi عانا ونىڭ ۋلان­عاندىعى انىقتالادى. بۇ­دان كەيiن توكسيكولوگتار قان­شا­ما شارا قولدانعانىمەن, ەش ناتيجە شىقپاعان – بۇيرەك جۇ­مىس iستەۋiن توقتاتقان. پاتو­لو­گواناتوميالىق تەكسەرۋلەر ءولiم سەبەبiن ۋلانۋدان بولعان دەپ تا­بادى. ونىڭ قۇرامىندا تسيان ء(تۇسسiز ۋلى گاز) قوسپاسى بولعان دەگەن تۇجىرىمعا كەلەدi.

پروكۋراتۋرا قىزمەتكەرi جا­ڭادان اشىلعان iس بويىنشا تەرگەۋ جۇمىستارىن جۇرگiزiپ, قىل­مىستى iستiڭ سەبەبiن iزدەستiرە باس­­تايدى. عالىمعا كiم ۋ بە­رۋi مۇمكiن؟ نە ءۇشiن؟ ولەگ تiر­شi­لi­گiندە ەشكiممەن ءشاي دەسپەگەن جان. ايەلi مەن قىزى ۇشەۋi بi­رەۋدەن iلگەرi, بiرەۋدەن كەيiن دە­گەندەي باقىتتى ءومiر ءسۇرiپ جات­قان. كiمنەن كۇدiكتەنۋگە بو­لادى؟ تەرگەۋشi iستiڭ باس-ايا­عىنا جەتە الماي دال بولادى. اقى­رى iستi جاپقالى وتىرعان ساتiندە قالانىڭ ەكiنشi بiر اۋدا­نىنان تانىس تەرگەۋشi تەلەفون شا­لىپ, تاريح فاكۋلتەتi اس­پيرانتىنىڭ ۋلانىپ قايتىس بول­عانىن حابارلايدى.

 

ابايسىزدىق قۇربانى

تەكسەرۋ ساراپتاماسى اس­پي­­رانت نيكولاي ۆەليچكو مەن ولەگ ەلشيننiڭ بiردەي ۋمەن ۋلانعانىن انىقتايدى. ايىر­ماشىلىعى نيكولاي ونى كوپ مول­شەردە قابىلداعان. ونىڭ دا ۋلانعانىن دارiگەرلەر وتە كەش انىقتايدى. بiر قىزىعى, ۆەليچكو مەن ەلشين بiر-بiرiن تانىمايدى, بiر-بiرiمەن كەزدەس­پەگەن. تەك ەكەۋiنiڭ زەرتتەپ جۇر­­گەن تاقىرىبى بiر – بiرiنشi پەتر تۇسىنداعى رەسەي ەلiنiڭ تۇر­مىس تiرشiلiگi. سوندا ولاردىڭ كوز­قاراسىندا بiر ورتاقتىق بولعانى عوي.

بالكiم, قىلمىستى وسى ارا­­دان iزدەستiرگەن ءجون بولار. تەر­گەۋشiلەر قالاداعى بارلىق اۋ­رۋحانالارعا تەلەفون شالادى. ناتيجەسiندە وبلىستىق اۋرۋحانادان جۋىردا بiر ادامنىڭ تسيانيد قوسپاسىنان ۋلانىپ, ودان جازىلىپ شىققاندىعىن انىقتايدى. بi­راق ول عىلىمي قىزمەتكەر ەم­ەس, قالالىق كiتاپحانانىڭ قىز­مەتكەرi ەكەن.

تەرگەۋشiلەر iستiڭ iزiنە تۇس­كەندiگiنە قۋانادى.

قۇپيا قولجازبا

كiتاپحانانىڭ وقۋ زالىندا ارناۋلى قورداعى كiتاپتارعا تاپ­سىرىس بەرiلگەن فورمۋليارلار ساقتالعان. ولاردىڭ iشiندە ۆەليچكو مەن ەلشيننiڭ اتى-ءجونi كەزدەسكەن. ەكەۋi دە بiرiنشi پەتر ءداۋiرi تۋرالى ياكوۆ بريۋستiڭ قول­جازباسىنا تاپسىرىس بەرiپتi. كiتاپ كريميناليستيكا زەرتحاناسىنا جەتكiزiلدi. ساراپتاما قول­جازبا پاراقتارىنا تسيان قوس­پاسى سiڭiرiلگەنiن انىقتايدى. كi­تاپقا تاپسىرىس بەرگەن عالىم مەن اسپيرانت بiر-بiرiنە جابىسىپ قالعان پاراقتاردى اجىراتۋ ءۇشiن ساۋساقتارىن تiلiمەن جالاپ, بەتتەردi اشىپ وتىرعان. سونىڭ سال­دارىنان ەكەۋi دە ۋلانعان. ۋني­ۆەرسيتەتتەن شاقىرىلعان لا­تىن تiلiنiڭ مامانى قولىنا ار­نايى قولعاپ كيiپ, اۋزى-باسىن رەسپيراتورمەن تۇمشالاپ, كiتاپتىڭ العى ءسوزiن وقىپ بەرەدi. وندا «كiتاپتى ءتۇس اۋا, سىرتتا, قار ۇستiنە قويىپ, بەتiڭدi جەلگە بەرiپ وقى» دەگەن ەسكەرتپە نۇس­قاۋ بەرiلگەن. كiتاپ ۇزاق ۋاقىت بويى ارنايى قوردا ساقتالىپ, عا­لىمدارعا كەيiنگi كەزدە عانا ونى وقۋعا رۇقسات ەتiلگەن. بi­راق ول كiتاپتى كەرەك قىلعان ەش­­كiم بولماعان. تەك ەلشين مەن ۆەليچكو عانا بiرنەشە سا­عاتقا الىپ, كوز ءسۇزiپ شىققان. كi­تاپحاناشى ونى وقىرماننان قايتارىپ الىپ تۇرىپ, قىزىعا پاراقتاپ شىققان. سوندا لاتىن تiلiن بiلمەيتiندiگiنە وكiنگەن. بi­راق iلە-شالا ارiپتەسi تۋعان كۇ­نiنە وراي داستارقان جايىپ, ول تورتپەن شايدى تويا iشەدi.تورت­تىڭ قۇرامىنداعى قانت تسيان قوس­پاسىن ىدىراتىپ جiبەرگەن.

سوندا ياكوۆ بريۋس قول­جاز­باسىن نەلiكتەن ۋلادى ەكەن؟ بۇل جۇمباق!

كiتاپپەن ۋلانۋ فاكتiسi ورتا عاسىرلاردا جيi بولىپ تۇرعان. تا­ريحقا جۇگiنسەك, فرانتسۋز حانشاسى ەكاتەرينا مەديچي كورول گەنريح ناۆاررسكيدi وسى تاسiلمەن ول­تiرمەك بولعان. سوندىقتان ەسكi قول­جازبانى وقىعاندا ابايلاۋ كەرەك. پاراقتاردى اۋدارىس­تىرۋ ءۇشiن ساۋساقتى تۇكiرiكتەۋ دە دۇرىس ەمەس. بiرiنشiدەن, ونداي جاعدايدا گيگيەنالىق ساقتىق شارالارى بۇزىلادى, ەكiنشiدەن قولجازبا بەلگiلi بiر مولشەردە زاقىمدالىپ, بiرتە-بiرتە توزادى.

سوڭعى جاڭالىقتار