ءاليسۇلتان مۇقانالى ۇلى 1954 جىلى 21 قاڭتاردا الماتى وبلىسىنىڭ ۇيعىر اۋدانىنداعى ۇلكەنديقان اۋىلىندا دۇنيە ەسىگىن اشقان. 1961 جىلى «وكتيابر» ورتا مەكتەبىنىڭ تابالدىرىعىن اتتاپ, 1974 جىلى وقۋىن ءتامامدايدى. 1972-1974 جىلدارى كەڭەس اسكەرىنىڭ قاتارىندا ازاماتتىق بورىشىن وتەگەن. ەڭبەك جولىن ۇيعىر اۋدانىنداعى «وكتيابر» كولحوزىندا كولحوزشى بولىپ باستاعان. 1978-1979 جىلدارى قازاق مەملەكەتتىك ۋنيۆەرسيتەتى دايىندىق ءبولىمىنىڭ تىڭداۋشىسى, 1979-1984 جىلدارى وسى وقۋ ورنىنىڭ جۋرناليستيكا فاكۋلتەتىندە ءبىلىم العان.
1984-1991 جىلدارى رەسپۋبليكالىق «ەڭبەك تاڭى» جۋرنالىندا كوررەكتور, اعا رەداكتور بولىپ قىزمەت اتقاردى. 1991-1995 جىلدارى «اۋىل» («دالا ديدارى») گازەتىندە ءتىلشى, سەكتور مەڭگەرۋشىسى, ءبولىم رەداكتورى, جاۋاپتى حاتشى بولدى. 1995-1996 جىلدارى «قازاقستان رەسپۋبليكاسى باعالى قاعازدار جونىندەگى ۇلتتىق كوميسسيانىڭ جارشىسى» جۋرنالىندا جاۋاپتى حاتشى, باس رەداكتور قىزمەتىن ابىرويمەن اتقاردى.
1996 جىلدىڭ 1 ناۋرىزىنان باستاپ وسى كۇنگە دەيىن «ەگەمەن قازاقستان» گازەتىندە قىزمەت ىستەگەن ەدى.
قازىر الەۋمەتتىك جەلى دەگەن جاقسى حاباردى دا, جامان حاباردى دا سارت ەتكىزىپ كوز الدىڭا تاستاي سالاتىن بولدى عوي. قاننەن-قاپەرسىز وتىرىپ, فەيسبۋك پاراقشاسىن شولا باستاعانىم سول, دارحان قىدىرالىنىڭ «دۇنيە – جالعان» دەگەن... بەس كۇندىك ومىردەن ءاليسۇلتان اعا قۇلانباي دا ءوتىپتى. قارالى xاباردى ەستىپ, ەسەڭگىرەپ وتىرمىز... وتباسى مەن جاقىن تۋىستارىنا, دوستارى مەن تانىستارىنا قايعىرىپ كوڭىل ايتامىز», دەگەن جازباسىن وقىپ, جۇرەگىمىز سۋىلدادى. ىلە قاراشاش توقسانبايدىڭ «الەكەمىزدەن – ءاليسۇلتان قۇلانباي دوسىمىزدان قاپيادا كوز جازىپ قالدىق. جاقسىنىڭ دۇنيەدەن وزعانى ورنى تولماس وكىنىش ەكەن-اۋ...», دەپ ەگىلە جازعانىن جانارىمىز شالدى. قارالى حابار جانىما قاتتى باتتى.
ءاليسۇلتاندى ءبىزدىڭ كۋرستىڭ ۇل-قىزدارى باياعىدا, 1979 جىلى وقۋعا تۇسكەن ۋاقىتتا-اق ەركەلەتىپ «شال» دەپ اتايتىن. وسىنى ءبىرىنشى كىم ايتقانى ەسىمدە جوق, بىراق الەكەڭنىڭ كوزىنشە دە, بىلاي دا سولاي اتاپ كەتكەندەر كوپ. ءبىر عاجابى: الەكەڭ بۇعان ەشقاشان رەنجىگەن ەمەس, ءبىر جىمياتىن ادەمى كۇلكىسىنە باسىپ, اسا كوپ ەلەڭ قىلمايتىن. وعان سەبەپ – ءاليسۇلتاننىڭ باسقا كۋرستاستاردان ەرەسەك, وقۋعا ءومىردىڭ بىرنەشە ساتىسىن كورىپ كەلگەندىگى.
«ەگەمەن قازاقستان» گازەتىنىڭ ۇجىمى بىلتىر عانا 63-كە كەلگەن ءاليسۇلتان قۇلانبايعا قۇرمەت كورسەتىپ, تۋعان كۇنىمەن قۇتتىقتاعان ەدى...
ءاليسۇلتان قۇلانباي جۋرناليستيكانىڭ جالىنا جارماسقالى قانشاما ماتەريال جازدى. ونىڭ ءبارىن جيناقتاسا, بىرنەشە كىتاپ بولادى. «قازاق, قاشان ميللياردەر بولاسىڭ؟» دەگەن تاقىرىپپەن شىققان شاعىن ماقالاسىندا ۇلكەن ماسەلە كوتەرگەن بولاتىن. تولعاقتى جازبالارى از ەمەس. قاپەلىمدە ەسكە تۇسكەنىن عانا ءتىل ۇشىنا ىلىكتىرىپ جاتىرمىن.
استاناعا بارعاندا اركىمنىڭ ءوز تىرشىلىگى بار, كوپ ۇشىراسا دا بەرمەيمىز. «جىگىتتەر قالاي, الەكەڭ قالاي؟» دەپ سۇراپ قويعاننان باسقاعا موينىمىز بۇرىلمايتىن كەز دە كوپ. دوستاردىڭ باسقوسۋىندا, ءوزىنىڭ جەكە قۋانىشتارىندا جۇزدەسەمىز كەيدە. اقسيا ك ۇلىپ, اناۋ-مىناۋ ايتقان ءازىل-قالجىڭىمىزدى كوتەرە بەرەتىن. جان بالاسىنا جاماندىعى, زالالى جوق ەدى.
ءباسپاسوز سالاسىنداعى ءىرىلى-ۇساقتى ءتۇرلى بايگەدە جۇلدەلى ورىن الىپ, مەرەيى تاسىپ جاتقان كۇندەردىڭ وزىندە اسا كوپ اسىپ-تاسپايتىن, سابىرلى قالپىنان اينىمايتىن. مەملەكەت باسشىسىنىڭ شەتەلدەرگە جاساعان رەسمي ساپارلارىندا ىلەسىپ ءجۇردى, جاقسى رەپورتاجدار جاسادى. قاي تاقىرىپقا جازسا دا ويلى, مازمۇندى ەتىپ جازاتىن.
ەڭ باستىسى – ەلدىك مۇراتتارعا ادال جان ەدى.
ءبىر ماقالاسىندا «تاۋەلسىزدىك – ءتاڭىردىڭ ءبىزدىڭ ۇرپاققا بەرگەن باقىتى, حالقىمىزدىڭ ماڭگىلىك قۇندىلىعى. ونى قاستەرلەپ, قۇرمەت تۇتۋ, كەيىنگى ۇرپاقتىڭ بويىنا ءسىڭىرۋ – بۇكىل قازاقستاندىقتاردىڭ بورىشى جانە مىندەتى... مەملەكەتتىك رامىزدەر – ەل دامۋىنىڭ اجىراماس بولىگى. سوندىقتان قازاقستاندىقتاردىڭ وسى رامىزدەرگە دەگەن قۇرمەتى, ولاردى بويتۇمارداي قاستەرلەۋى ەرەكشە سەزىلىپ تۇرۋى ءتيىس. رامىزدەر ارقىلى ەلىمىزدى بۇكىل الەم تانيدى. ويتكەنى وندا قازاق حالقىنىڭ باستان وتكىزگەن تاريحى, مادەنيەتى مەن ءداستۇرى كورىنىس بەرەدى. جاستاردىڭ وتانسۇيگىشتىك سەزىمىن وياتادى, پاتريوتيزمگە ۇندەيدى, باتىلدىققا تاربيەلەيدى. العاشقى جىلدارداعىداي ەمەس, قازىرگى كەزدە ەلىمىزدىڭ ءانۇرانى ءماتىنىن بىلمەيتىن جان كەمدە-كەم. ول ناسيحاتتىڭ جەمىسى دەسەك, قاتەلەسپەيمىز» دەپ جازىپتى.
سول ناسيحاتقا قالامىنىڭ ۇشىمەن, ازاماتتىق كۇشىمەن ۇلەس قوسقان, ءالى كۇنگە دەيىن «ەگەمەننىڭ» ساپىندا جۇرگەن كۋرستاس دوسىمىزدان ماڭگىگە ايىرىلىپ قالامىز دەپ ويلاپپىز با؟..
ەرجۇمان سمايىل, مارات اققۇل, ەندى مىنە, ءاليسۇلتان قۇلانباي... بىرتىندەپ باقيلىق ساپارعا اتتانىپ كەتتى.
قىسقا قايىرلاسۋ ءسوزىمىزدى جازۋدىڭ ءوزى اۋىر. ءسوز رەتى كەلگەندە, الەكەڭنىڭ وتباسىنا, تۋعان-تۋىستارىنا قايعىسىنا ورتاقتاسىپ كوڭىل ايتامىز. اللا تاعالا پاناسىنا السىن! يمانى جولداس بولسىن!
كۋرستاس دوستارى اتىنان
نۇرتورە ءجۇسىپ,
«ايقىن» گازەتىنىڭ باس رەداكتورى
