قازاقستان • 22 مامىر, 2018

ءانۋار بورانباەۆتى ەس­كە الۋ كەشى ءوتتى

951 رەت
كورسەتىلدى
4 مين
وقۋ ءۇشىن

قازاق دراما تەاترىنىڭ ساڭلاقتارى سەركە قوجام­قۇ­لوۆ­تى, ەلۋباي ومىر­زا­قوۆ­تى, قاپان بادى­­روۆتى بەر­­گەن قوستاناي-تورعاي تو­­پى­راعى ودان كەيىن دە حال­قىمىزدى دارىننان كەندە ەت­كەن جوق.

قازاق تەاترىنىڭ ور­تا تولقىنىندا ءانۋار بوران­با­ەۆتىڭ ورنى دا, ەڭبەگى دە ەرەكشە بولاتىن. ساحنادا ابايدان باستاپ, «ايمان-شولپانداعى» ارىستان, «قا­را­كوزدەگى» سىرىم, «قو­بى­­لاندىداعى» ءبىرسىمباي, «ەڭلىك-كەبەكتەگى» كەم­باي, ۋ.شەكسپيردىڭ «اساۋعا – تۇ­ساۋ­ىنداعى» ليۋ­چەنتسيو, «قان مەن تەردە» ەلامان, «اق كەمەدە» مومىن شال, «انا – جەر-انادا» مايسالبەك سياقتى كوپتەگەن رول­­دەرىن جو­عارى كوركەمدىكپەن سومداعان ەدى. ال كينودا باس­قاسىن ايت­پاعاندا, ءبىر «گاۋھارتاستاعى» تاستاننىڭ ءوزى اكتەردىڭ اتىن قازاق كينوسى تاريحىندا قالدىردى.

امانگەلدى اۋدانىنىڭ 90 جىلدىعىنا جانە بيىل ءانۋار بورانباەۆتىڭ تۋعانىنا 70 جىل تولۋىنا وراي اۋدان­دىق كىتاپحانانىڭ وبلىس ورتا­لىعىنداعى كۇندەرى شەڭ­بە­رىن­­دە جەرلەستەرى اكتەردىڭ ەس­كە الۋ كەشىنە جينالدى. وعان ءانۋاردىڭ تالانتىن ەرەك­شە باعالايتىن كو­رەر­­مەن­دەرىمەن قاتار, امان­گەل­دىدەن, استانادان تۋىستارى مەن جارى, سىنىپتاستارى كەل­دى. اكتەردىڭ ءومىرى مەن شى­­عارماشىلىعىنا ارنالعان كور­مە تۇسىندا كورەرمەن كوپ كى­دىردى. كەشكە جينالعاندار ءانۋاردىڭ تۇتىنعان بۇيىم­دارىمەن قاتار ونىڭ فوتو سۋرەتتەرىن, ول تۋرالى جا­زىلعان ەستەلىك كىتاپتاردى, تە­اتر ساحناسىندا ءوزى ويناعان سپەكتاكلدەرگە پايدالانعان زاتتارىن تاماشالادى.

كەشتە ونى جاقسى بىلەتىن تۋعان-تۋىس, دوس-جاراندارى, جارى ەستەلىكتەر ايتتى.

– بالالىق شاعىمىز بىرگە ءوتتى. ول كەزدە مەكتەپتى بىتىر­گەن­دەردىڭ بار ارمانى وقۋعا ءتۇ­سۋ ءۇشىن الماتىعا بارۋ بولاتىن. ول كەزدە ماماندىقتىڭ ەڭ كۇشتىسى اگرونوم, ەكونوميست, دارىگەر, مال دارىگەرى بولىپ سانالاتىن. كوپشىلىگىمىز الماتىداعى ينستيتۋتتارعا ءتۇ­سىپ, سول ماماندىقتاردى الىپ شىقتىق, اۋىلعا كەلدىك. ءانۋار دا تۋعاندارىنىڭ قا­لاۋىمەن اۋىل شارۋا­شى­لىعى ينستيتۋتىنىڭ اگرو­نو­ميا فاكۋلتەتىنە تۇسكەن بو­لاتىن. بىراق ونى العاشقى كۋرس­تاردان تاستاپ كەتتى دە, جۇرەك قالاۋىمەن ونەر جو­لىن قۋدى. ول مەكتەپتە جۇر­گەندە ادەبيەتتەن مىقتى بو­لاتىن, – دەيدى سىنىپتاسى حايروللا حاسەنوۆ.

اۋىل­داس­تارى ءانۋاردىڭ كىشىپەيىل, قاراپايىم, ادامگەرشىلىگىن كو­بىرەك ايتتى. ونىڭ اۋىلعا كەلگەنىن اۋدان باسشىلارى بىلمەي دە قالاتىن. اتاعىم بار ەكەن دەپ, اۋدان باسشىلارىنا كىرىپ, وزىنە جاعداي جاساۋدى, كولىك بەرۋدى سۇراپ كورمەپتى. ءتىپتى ەكى اۋىلدىڭ ارا­سىنا اتاربامەن كەتە بەرە­دى ەكەن. ونىڭ ساحنا سىرتىن­دا, وتباسىندا قانداي بول­عا­نىن جارى اقبوپە دە ساعىنا اڭ­گىمەلەدى.

– ءانۋار اۋىلىنا, تۋعان جە­رىنە ەشتەڭە تەڭ كەلتىر­مەي­تىن, وتە جاقسى كورەتىن. امانگەلدىگە بارىپ, ءانۋار­دىڭ تابانىنىڭ ءىزى قالعان توپىراقتى باسقانىما ءماز بولىپ كەلەمىن. مەن دە اكتەرلەر وتباسىنانمىن عوي. ونى تەاتر ساحناسىنان كورگەندە ءوزىم ءالى مەكتەپ قابىرعاسىندا جۇرگەن قىز ەدىم. «قانداي سۇلۋ جى­گىت!» دەپ تاڭعالعانمىن. ساح­نا­­داعى جىگىتتىڭ سول سۇلۋ بەي­­­نەسى ويىمنان شىقپاي جۇ­رەتىن. كەيىن جولىمىز ءبا­رى­­بىر ءتۇيىستى. ونىڭ تالانتى عا­­نا ەمەس, ادامگەرشىلىگى, تەك­تى جاراتىلىسى كەرەمەت ەدى. مەن باقىتتىمىن, ونداي ازا­مات­پەن بىرگە عۇمىر ءسۇرۋ ءار ايەلدىڭ ارمانى ەكەنىن بى­لەمىن. نەسىن ايتاسىڭ, عۇمى­رى قىسقا بولدى, تاعدىر ءبىز­دى ايىرىپ جىبەردى. بىراق ەلى-جۇرتى ۇمىتقان جوق, سون­دىق­تان ­ونى اركەز ءتىرى دەپ بىلەمىن. بۇگىن دە ءانۋار ورتامىزدا وتىرعانداي تولقىپ تۇرمىن, – دەدى اقبوپە بورانباەۆا.

امانگەلدى اۋدانىنداعى ءوزى وقىعان مەكتەپكە ءانۋار بورانباەۆتىڭ ەسىمى بەرىلگەن. ونەر قۋعان جاستارعا ءانۋار­دىڭ كينودا سومداعان بەينە­لە­رى ومىرلىك مەكتەپ بولارى حاق. جەرلەستەرى اۋىلعا ءانۋار كەلىپ قالعانداي, تاع­لى­مى مول, ساعىنىشقا تو­لى كە­شتەگى ەستەلىكتەردەن سەر­پى­لىپ تاراستى.

ءنازيرا جارىمبەت,
«ەگەمەن قازاقستان»

قوستاناي

سوڭعى جاڭالىقتار