كورنەكى سۋرەت
جاڭا تۋعان ءسابيدى كۇتىپ-باعۋعا اليمەنت جانە ونىڭ اناسىن كۇتىپ-باعۋعا اقشالاي قاراجات ءوندىرىپ الۋ تۋرالى اتالعان سوتتا قارالىپ جاتقان ازاماتتىق ءىس ءوتىنىش بەرۋگە سەبەپ بولعان ەدى. اۋدانارالىق سوت كودەكستىڭ 47-بابى 5-تارماعىنىڭ ەشكىمدى ەشقانداي كەمسىتۋگە بولمايدى, انا مەن بالا مەملەكەتتىڭ قورعاۋىندا بولادى دەگەن رەسپۋبليكا كونستيتۋتسياسىنىڭ 14-بابىنىڭ 2-تارماعىنا جانە 27-بابىنىڭ 1 جانە 2-تارماقتارىنا قايشى كەلەتىنىنە بايلانىستى, ونىڭ كونستيتۋتسيادا بەلگىلەنگەن ادامنىڭ جانە ازاماتتىڭ قۇقىقتارىنا نۇقسان كەلتىرەتىنىن كورسەتتى. سوعان بايلانىستى, سوت كونستيتۋتسيانىڭ 78-بابىنا سايكەس, ازاماتتىق ءىس بويىنشا ءىس جۇرگىزۋدى توقتاتىپ, نەكەسىز تۋعان بالانىڭ اناسىن بوسانعانعا دەيىن جانە بوسانعاننان كەيىنگى كەزەڭدە ماتەريالدىق كۇتىپ-باعۋ مەرزىمىن شەكتەۋ بولىگىندە كودەكستىڭ 47-بابىنىڭ 5-تارماعىن كونستيتۋتسيالىق ەمەس دەپ تانۋ تۋرالى ۇسىنىسپەن كونستيتۋتسيالىق كەڭەسكە جۇگىندى.
كونستيتۋتسيالىق كەڭەس ءوتىنىشتىڭ نىسانىن زەردەلەپ, داۋلاسۋشى تاراپتاردىڭ زاڭدى نەكەدە تۇرماعانىن انىقتادى. جاۋاپكەر بالانىڭ اكەسى ەكەندىگىن ءوز ەركىمەن مويىنداماعان جانە بالا مەن ونىڭ اناسىنا ماتەريالدىق كومەك كورسەتپەگەن. سوعان بايلانىستى تالاپ قويۋشى بالا ءۇش جاسقا تولعانعا دەيىن جاۋاپكەردىڭ ءوزىن كۇتىپ-باعۋىن تالاپ ەتىپ سوتقا جۇگىنگەن.
كودەكستىڭ اتالعان نورماسىنىڭ كونستيتۋتسيالىلىعىن تەكسەرگەن كەزدە كونستيتۋتسيالىق كەڭەس مىنانى باسشىلىققا الدى. كونستيتۋتسيانىڭ 1-بابى 1-تارماعىنا سايكەس قازاقستان رەسپۋبليكاسى ءوزىن دەموكراتيالىق, زايىرلى, قۇقىقتىق جانە الەۋمەتتىك مەملەكەت رەتىندە ورنىقتىرادى, ونىڭ ەڭ قىمبات قازىناسى – ادام جانە ادامنىڭ ءومىرى, قۇقىقتارى مەن بوستاندىقتارى. كونستيتۋتسيالىق كەڭەستىڭ پىكىرى بويىنشا, ايەلدىڭ جۇكتىلىگى مەن بالا تۋ كەزەڭىندە جانە ودان كەيىنگى ۋاقىتتاردا ولاردىڭ اراسىندا نەكەلىك قارىم-قاتىناستىڭ بولۋىنا نەمەسە بولماۋىنا ساي, ايەلدىڭ ەر ادامنان ءوزىن كۇتىپ-باعۋعا قۇقىعىن نەگىزدەۋ وتباسى ينستيتۋتىن قورعاۋ بويىنشا مەملەكەتتىڭ ءوز مىندەتتەمەلەرىن ىسكە اسىرۋعا بايلانىستى بولادى. وسىعان وراي كونستيتۋتسيالىق كەڭەس كودەكستىڭ داۋ تۋعىزعان نورماسى كەمسىتۋشىلىك بولىپ تابىلمايدى جانە كونستيتۋتسياعا سايكەس كەلەدى دەپ تانىدى.
دەگەنمەن, كودەكستىڭ 47-بابىنىڭ 5-تارماعىن كونستيتۋتسيالىق دەپ تاني وتىرىپ, كونستيتۋتسيالىق كەڭەس قارالىپ وتىرعان زاڭنامالىق ەرەجەلەردە كونستيتۋتسيالىق-قۇقىقتىق ماندە جانە نەگىزگى زاڭنىڭ الەۋەتىندە اكەنىڭ, سونداي-اق ەرەكشە قورعاۋدى قاجەت ەتەتىن انا مەن بالانىڭ قۇقىقتارىن جانە مىندەتتەمەلەرىن كەلىستىرۋدە جەتكىلىكسىز پايدالانىلعانىن اتاپ ءوتتى. كونستيتۋتسيالىق كەڭەس بالانىڭ اكەسىنەن ونىمەن نەكەدە تۇرمايتىن ايەلدەن تۋعان بالانىڭ اناسىن كۇتىپ-باعۋعا اقشالاي قاراجات ءوندىرىپ الۋ انا مەن بالانى قورعاۋ تۋرالى كونستيتۋتسيالىق ەرەجەلەردى ىسكە اسىرۋ تاسىلدەرىنىڭ ءبىرى بولىپ تابىلادى. بالا جانە ونىڭ اناسى ءوزىنىڭ وتباسىلىق جاعدايىنا قاراماستان ارنايى قورعالۋعا مۇقتاج, سونىڭ ىشىندە ماتەريالدىق قولداۋدى قاجەت ەتەدى. ءوز كەزەگىندە, ول بالانىڭ دا, بالانىڭ اكەسى بولىپ تابىلاتىن ەر اداممەن سالىستىرعاندا الەۋمەتتىك-وسال جاعدايداعى بالاعا قامقورلىق جاسايتىن انانىڭ دا تىنىس-تىرشىلىگىنىڭ قاجەتتى دەڭگەيىن ساقتاۋ بارىنشا قامتاماسىز ەتىلەتىن ءتيىمدى قۇقىقتىق تەتىكتەردى بەلگىلەۋدى بىلدىرەدى.
بۇدان باسقا, كونستيتۋتسيالىق كەڭەس كودەكستىڭ 47-بابىنىڭ 5-تارماعىندا كوزدەلگەن «بوسانعانعا دەيىنگى كەزەڭ» جانە «بوسانعاننان كەيىنگى كەزەڭ», ولاردىڭ ۋاقىت شەگى ۇعىمىن زاڭنامادا اشۋ قاجەتتىگىنە نازار اۋداردى. وسىلايشا كونستيتۋتسيالىق كەڭەس انانىڭ جانە بالانىڭ قۇقىقتارى مەن بوستاندىقتارىن نەعۇرلىم تولىعىراق قامتاماسىز ەتۋ ماقساتىندا قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ۇكىمەتىنە «نەكە (ەرلى-زايىپتىلىق) جانە وتباسى تۋرالى» كودەكسكە تۇزەتۋلەر ەنگىزۋگە باستاماشىلىق جاساۋ تۋرالى ماسەلەنى قاراۋعا ۇسىنىم بەردى. نورماتيۆتىك قاۋلى قابىلدانىپ كۇشىنە ەنگەن سوڭ, جالپىعا مىندەتتى, تۇپكىلىكتى جانە شاعىمدانۋعا جاتپايدى.
الەكساندر تاسبولات,
«ەگەمەن قازاقستان»
