قازاقستان • 10 ءساۋىر, 2018

بەس الەۋمەتتىك باستاما. ۋاقىتتى ۇتىمدى پايدالانعان ءجون

304 رەت
كورسەتىلدى
5 مين
وقۋ ءۇشىن

پرەزيدەنت ۇندەۋىندە كوتەرىلگەن باستامانىڭ ءبىرى ستۋدەنتتەردى جاتاقحانامەن قامتۋدى جولعا قويۋ ەكەنى بەلگىلى. بۇگىنگى كۇننىڭ بيىك تالاپتارى مەن سۇرانىستارىنان تۋىنداعان ءىستىڭ جاي-كۇيى اقتوبە ايماعىندا قالاي شەشىلۋدە؟ قازىرگى كەزدە جەرگىلىكتى اتقارۋشى بيلىك وكىلدەرى مەن ءبىلىم بەرۋ سالاسى باسشىلارى اراسىندا: اقتوبە ەلىمىزدىڭ باتىس وڭىرىندەگى ستۋدەنتتەر استاناسىنا اينالىپ كەلەدى. مۇندا 6 جوعارى وقۋ ورىنى جانە 40-تان استام كوللەدج جۇمىس ىستەيدى دەگەن اسقاق پافوس پەن ماقتانىش سەزىمىنە تولى سوزدەر ءجيى ايتىلىپ قالىپ ءجۇر. دۇرىس-اق. بولسىن, ارينە. 

بەس الەۋمەتتىك باستاما. ۋاقىتتى ۇتىمدى پايدالانعان ءجون

ايتسە دە سول جوعارى وقۋ ورىندارى مەن كوللەدجدەر ستۋ­دەنت­تەرىنىڭ جاتاقحانامەن قام­تىلۋ دەڭگەيى قانداي دەگەن ساۋال قويا قالساڭىز, ولاردىڭ ءۇنى باسەڭدەپ, قۇمىعىپ شىق­پاي قالا­دى. ارينە مۇن­داي سىلبىرلىق پەن ەنجار­لىق مەملەكەت باس­شىسىنىڭ بەس الەۋمەتتىك باستاماسىندا قويىلعان مىندەتپەن ەش سىيىسا المايدى. بۇعان قاراپ وڭىردەگى جوعارى وقۋ ورىندارى مەن كوللەدجدەردىڭ ءبارى بىردەي ءىس تەتىگىن تابۋدا تىعىرىققا تى­رەل­گەن دەسەك, شىندىققا كولەڭكە ءتۇسىر­ىپ الارمىز.

بۇل باعىتتا ءتىپتى پرەزي­دەنت­­­تىڭ جاتاقحانا جونىندەگى تاپ­­­س­ىر­­­ماسى باق بەتتەرىندە جا­­ريا­­لان­­باستان بۇرىن دا ونى وڭ­تاي­لى تۇردە شەشە بىلگەن ءبىلىم بەرۋ شاڭىراقتارى بار. سو­لار­دىڭ ءبىرى, ءتىپتى ءبىرى ەمەس-اۋ, بىرە­گەيى ق.جۇبانوۆ اتىنداعى اق­توبە وڭىرلىك مەملەكەتتىك ۋني­ۆەرسيتەتى دەپ اشىق تۇردە اي­تا الامىز. ايتالىق مۇندا قازىر­گى كەزدە ستۋدەنتتەردىڭ جاتاقحانا­عا دەگەن سۇرانىستارى تولىق­تاي وتەلۋ قارساڭىندا تۇر. مىسالى, وتكەن 2017 جىلى تاۋەل­سىز­دىك مەرەكەسى قارساڭىندا ۋن­ي­ۆەر­سيتەت ستۋدەنتتەرى ءۇشىن 500 ورىندىق «ستۋدەنتتەر ءۇيى» پاي­دالانۋعا بەرىلدى. وعان قاجەت­تى قاراجات, ياعني تابانى كۇرەك­تەي ءبىر ميلليارد تەڭگەدەن استام سوما وڭىرلىك جوعارى وقۋ ورنىنىڭ ءوزىنىڭ ىشكى قارجى­­لىق رەسۋرستارى ەسەبىنەن تولەن­گەن. بۇعان قوسا الداعى مامىر ايىندا 500 ورىندىق ەكىنشى جاتاقحانادا كۇردەلى جوندەۋ جۇمىستارى اياقتالماق. تۇتاستاي العاندا بۇگىندە ۋنيۆەرسيتەتتىڭ 3 جاتاقحاناسىندا 2000-عا تارتا ستۋدەنت تۇرادى, دەدى گازەت تىلشىسىنە ق.جۇبانوۆ اتىنداعى اقتوبە وڭىرلىك مەملەكەتتىك ۋني­ۆەر­س­يتەتىنىڭ رەكتورى باۋىر­جان ەردەمبەكوۆ.

الايدا ايماقتاعى اتالعان ءىستىڭ جاي-كۇيى بارلىق وقۋ ورىندارىندا بىردەي ەمەستىگى بارشاعا ايان. اقتوبە وبلىستىق ءبىلىم باس­قار­ماسىنىڭ باسشىسى ءلاززات وراز­باەۆانىڭ ايتۋىنشا, وبلىس اۋماعىنداعى 44 كوللەدجدىڭ 13-ىندە مۇلدەم جاتاقحانا جوق. قازىرگى قولدا بار دەرەكتەر كوللەدجدەردىڭ 9000-عا جۋىق وقۋشى-ستۋدەنتى سىرت­تان ءارى وزگە وڭىرلەردەن كەلىپ وقيتى­نىن كورسەتەدى. ولار­دىڭ 2000-عا جۋىعى عانا جاتاق­حانامەن قام­تاماسىز ەتىلگەن.

ياعني بۇل دەرەكتىڭ ءوزى كوللەدج تاربيەلەنۋشىلەرىنىڭ باسىم بولىگى جالعا الىنعان پا­تەر­ل­ەردە نەمەسە تۋىستارى­نىڭ ۇيىن­دە تۇراتىنىن اڭعارتادى. وڭىر­دەگى كوللەدجدەردىڭ بەلگىلى ءبىر بولىگى اقتوبە قالاسى ەمەس, وبلىستىڭ وزگە اۋماقتارىندا, سونداي-اق اۋدان ورتالىقتارىن­دا ورنالاسقان. جاتاقحانا تاۋ­قى­مەتى مەن قيىندىعىن كورىپ جۇر­­گەندەر دە نەگىزىنەن ەل ىشىن­دەگى كوللەدجدەردىڭ وقۋشىلارى ەكەنى بەلگىلى بولىپ وتىر. سون­دى­قتان دا ءاربىر اتا-انا مۇندا وقي­تىن ۇل-قىزىنىڭ جال­داپ العان ءۇي جايىنا ءوز قالتا­لا­رى­نان قوسىمشا قاراجات تولەۋگە ءماجبۇر. اقتوبە وبلىس­تىق اكىم­دىگىنىڭ ءباسپاسوز قىز­مەتىنەن الىنعان دەرەكتە وسىن­داي كولەڭ­كەلى جايتتار باياندالعان.

ال اقتوبە وبلىستىق ىشكى سايا­­سات باسقارماسىندا جيناق­تال­عان مالىمەتكە سۇيەنسەك, م.وس­پانوۆ اتىنداعى باتىس قازاق­ستان مەملەكەتتىك مەديتسينا ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ ستۋدەنتتەرىن جاتاقحانامەن قامتۋ ءىسىنىڭ جاي-كۇيىن دە قالىپتى دەپ ايتۋ قيىن-اق. اتاپ ايتقاندا اتالعان وقۋ ورنىنىڭ 436 ستۋدەنتى جاتاق­حاناداعى ءبىر كەرەۋەتتىك ورىنعا ءزارۋ.

بۇل ايتىلعانداردان شىعا­تىن وي-ءتۇيىن قانداي؟ اقتوبە وب­لىسىنىڭ اكىمى بەردىبەك ساپار­باەۆ وسى ماسەلەگە بايلانىس­تى وتكىزىلگەن كەڭەستە مالىم­دەگەندەي, وڭىردەگى باسقارمالار مەن ءبىلىم بەرۋ سالاسىنىڭ باسشىلارى بۇل ءۇشىن ءبىرىنشى كەزەكتە قاي جەردە, قانشا ورىنعا, قان­داي جاتاقحانا سالىنۋى كەرەك­تىگىن الدىن الا انىقتاپ الۋ قاجەت. وسى ىسكە قاتىستى وبلىس اكىم­دىگى تاراپىنان ايتىلعان ار­نايى تاپسىرما دا بار ەكەن. ونىڭ بەرىلگەنىنە ءبىر اي ءوتىپتى. الايدا اتالعان مەملكەتتىك مەكەمە باسشىلارىنىڭ اسىعاتىن ءتۇرى كورىنبەيدى. ءىستىڭ ورنىنان جىلجۋى مەن قوزعالۋى وتە باياۋ.

مۇنداي جاعدايدا وڭىردە جاسالعان جوبالار سالالىق مي­نيستر­لىكتەرگە ۋاقىتىندا جەتكى­زىلمەي قالۋى ابدەن مۇمكىن. ءوز كەزەگىندە مۇنداي وگىز اياڭنىڭ اياعى ايدىڭ, كۇننىڭ امانىندا جاتاقحانا قۇرىلىستارى ءۇشىن بولىنەتىن قاراجاتتان قاعى­لىپ قالۋ كورىنىسىنە اكەلىپ تىرە­مە­سىنە كىم كەپىل؟ مۇنىڭ ءوزى پرە­زيدەنت باستاماسىندا قويىلعان مۇم­كىندىكتى پايدالانۋ مەن بوس جىبەر­مەۋدىڭ باستى جولى ەكەنى كامىل.

تاعى ءبىر ايتارىمىز, اقتوبە ايماعىندا مەملەكەت-جەكە­مەنشىك ارىپتەستىگىن جۇزەگە اسىرۋدىڭ وڭ, جارقىن مىسالدارى مول. بۇل جونىندە گازەتىمىزدىڭ بەتىندە ايتىلىپ تا, جازىلىپ تا ءجۇر. ايتايىن دەگەنىمىز, جاڭا ءارى قوسىمشا جاتاقحانا قۇرىلىستارىن جوبالاۋ كەزە­ڭىندە تاجىريبەدە ءوزىن-ءوزى تو­لىعى­مەن اقتاعان ءتيىمدى تۇتقا تە­تىك­تەرىن قوزعاپ كورگەننىڭ دە ار­تىق­شىلىعى جوق سەكىلدى.

مىنە, وڭىردە وقۋشىلار مەن ستۋدەنتتەردى جاتاقحانا ماسەلەسىمەن قامتۋ ىسىندە بۇگىنگى كۇنى الدان شىعىپ وتىرعان كەيبىر ءتۇيىندى تۇستار وسىنداي.

تەمىر قۇسايىن,
«ەگەمەن قازاقستان»

اقتوبە

سوڭعى جاڭالىقتار