تەاتر • 15 ناۋرىز، 2018

تەاتر تەكتىلىكتى سۇيەدى

459 رەت كورسەتىلدى

...سپەكتاكل اياقتالىپ، شاپا­لاق سوعىلدى. قالىڭ كورەر­مەن ساح­ناگەرلەرگە قوشەمەت كور­سەتىسىپ، شى­مىل­دىق جابىلدى. شىمىل­دىق­پەن بىر­گە الگىندە عانا 2 ساعات بويى­نا ءبىر­تۇتاس الەمگە اينالىپ، بىر­گە تى­نىستاعان ساحناداعى اكتەر­لەر مەن زالداعى كورەرمەندەر ارا­سىن­دا­عى شەكارا دا، تولاسسىز تولاع­اي اسەر­لەر دە شورت ءۇزىلدى.

ەندىگى ساتتە كورەرمەن ءۇشىن اكتەر الە­مى تىلسىمعا اينالىپ قالۋى كەرەك. ونەر­دىڭ زاڭى سونداي! سەبەبى ساحنا – كيەلى مەكەن. وعان تەك قۇپيالىلىق قانا جاراسادى.

بىراق ءبىزدىڭ كورەرمەننىڭ سپەكتاكلدەن كەيىنگى «سپەكتاكلى» ەندى باس­تالدى. تايلى تۇياعى قالماي ساحنانىڭ ار­عى بەتىنە اعىلىپ جاتىر. سۋرەتكە تۇ­سۋگە... ءسويتىپ، الەۋمەتتىك جەلى ار­قى­لى اكتەرمەن جاقسى قارىم-قاتى­نا­سىن جاھانعا جاريا ەتىپ ماقتانۋعا... ال الگىندە عانا ماعىناسى كۇردەلى، ارەكەتى اۋىر قويىلىمدى اياقتاعان اكتەر دەمىن الىپ، قارا تەرگە مالشىنعان كەيپىن ەندى قالپىنا كەلتىرۋگە وقتالا بەرگەنى سول ەدى، ونەر يەسىن مەجەلى جەرىنە جەت­كىز­بەدى. ورتا جولدان توقتاتىپ، قول­­تىق­تاپ الىپ، جارق-جۇرق سۋرەتكە تۇ­سۋ­شىلەردىڭ قاراسى دا، كەزەگى دە تولاس­تار ەمەس. امال جوق، اكتەر جىلى عا­نا جى­ميىپ، كورەرمەننىڭ تىلەگىن ءۇن­سىز ورىن­داۋدا. سەبەبى بۇل – تەاتر ما­دە­نيەتى.

ءيا، مادەنيەت قاي جەردە دە، كىم-كىم­گە دە قاجەت. ول، اسىرەسە، تەاتر الە­مىندە. ايتسە دە، بۇگىنگى شەكتەن تىس جاريالىلىق، ونەرىمەن قوسا جەكە ءومىرىن دە كۇللى عالامنىڭ تالقىسىنا ۇسى­نۋ، ءار باسقان قادامىن، قىدىرعان، دوس­تارىمەن باس قوسقان، ءتۇرلى كەشتەردە كوڭىل كوتەرگەن سۋرەتتەرىن ۇزدىك­سىز الەۋمەتتىك جەلىگە جۇكتەۋ، توي-توما­لاق­­تىڭ ءتورىن بەرمەي، تويحانالاردا «حال­تۋرا»دەڭگەيىندە ونەر كورسەتۋ – مۇنىڭ بارلىعى دا اكتەردىڭ سىر مەن سۇلۋلىققا تولى جۇمباق الەمىن تىم قادىرسىزدەندىرىپ جىبەرگەندەي اسەر بەرەتىنى بار. قالا بەردى، قاراپايىم ءسوز ساپتاۋىنداعى جۇيەسىزدىك پەن تايازدىق، دۇرىسى بىلىمسىزدىك تە ءارتىس ادامنىڭ ابىرويىن قاراپايىم كورەرمەننىڭ الدىندا جىعىپ بەرىپ جاتقانداي ما؟..

ولاي دەپ كەسىپ پىكىر ءبىلدىرۋىمىز سەبەپسىز ەمەس. وسىدان ءبىراز بۇرىن زامان­داس اكتەرمەن ساپارلاس بولۋ مۇم­­كىندىگى بۇيىردى. جول قىسقارتۋ ءۇشىن ونەر جايلى، ىستەپ جۇرگەن جۇ­مىسى، الداعى جوسپارلارى تۋرا­لى اڭگىمە قوزعادىق. جاڭا رولگە داي­ىندىق ۇستىندە ەكەن. «جاقىندا پرەم­ەرا» دەدى. ءرول ءتول كلاسسيكامىزدان بۇي­ى­رىپ­تى. باستى كەيىپكەردىڭ ءبىرى. پىكىر ال­ماسا كەلە تۇسىنگەنىمىز – الگى ساحناگەر سومداماق بەينەسىن، سول زاماننىڭ ءداۋ­ىر تىنىسىن زەرتتەپ-زەردەلەۋ بى­لاي تۇرسىن، ءوز كەيىپكەرىنە تيەسىلى رەپليكادان باسقاسىن، ياعني پەسانى تولىق وقىماعان بولىپ شىقتى. الگىندەگى عانا قىزىقتى اڭگىمەگە قۇلشىنىپ تۇرعان كوڭىلىمىز سۋ سەپكەندەي باسىلدى.

تاعى دا ويىمىزعا ەستەلىكتەردەن وقىپ تاڭىرقاسقان، ءتانتى بولىسقان رەجيسسەر اسقار توقپانوۆتىڭ اباي بەينەسىن شىعارۋ بارىسىنداعى اكتەر قاليبەك قۋانىشباەۆپەن دايىندىعى ءتۇستى. ابايداي الىپ بەينەسىن تۋدىرۋ ءۇشىن شىڭعىستاۋعا دەيىن بارىپ، سول ايماقتىڭ تىنىس-تىرشىلىگىمەن، ادامدارىنىڭ مىنەز-قۇلقىمەن تانىسىپ، توم-توم كىتاپتى جاتا-جاس­تانا وقى­عان اكتەر ەڭبەگى سوندا اڭىزداي كو­رىن­دى. بىراق ول ءتىپتى دە قيال-عاجايىپ ەمەس، ونەر يەسىنىڭ سومداماق رولىنە دە­گەن سۇيىسپەنشىلىگى، كۇندى تۇنگە، اپ­تانى ايعا جالعاعان جانكەشتى ەڭبە­گىنىڭ جەمىسى ەدى. ناتيجەسىندە، ساح­نالانعانىنا 80 جىلعا جۋىق وت­سە دە، قاليبەك قۋانىشباەۆتىڭ كەيىپ­تەۋ­ىندەگى سول اباي كۇنى بۇگىنگە دەيىن سوم­دالىپ جاتقان اقىن بەينەسىنىڭ ەتا­لونىنداي. ساپالى ىزدەنىس، تىڭ­عى­لىقتى دايىندىق، كەيىپكەرىنە دەگەن شەكسىز ماحاببات پەن جۇمىسىنا دە­گەن سۇيىسپەنشىلىك اكتەر ەسىمىن ماڭ­گىلىك ەتتى. اباي بەينەسى قاليبەك قۋانىشباەۆ ويىنى ارقىلى قالىڭ كورەرمەننىڭ كوڭىلىنە بەرىك بەكىدى. ساحناگەر ەسىمى اڭىزعا اينالدى.

 ال ەندى قازىرگى اكتەرلەر جۇمىسىن بارلاپ كورەيىكشى. باس-اياعى ءبىر-ەكى اپتادا كوز ىلەسپەس جىلدامدىقپەن گاملەت سىندى كۇرمەۋى قيىن كۇردەلى رول­دەرگە دە كوزسىز باتىرلىقپەن بارا بە­رەتىن عالامات جەدەل ساحناگەرلەر ويى­نى نەلىكتەن قاليبەك قۋانىش­با­ەۆتىڭ ورنىن ءالى باسا الماي كەلە جاتىر؟..

سەبەپ – بۇگىنگى اكتەرلەردىڭ ىشكى داي­ىندىعىنان بۇرىن، سىرتقى اسەر ەتۋ، جارق-جۇرق جارناماعا، الەۋ­مەت­تىك جەلى ارقىلى بار ءومىرىن كوپ­شى­لىك الدىنا جايىپ سالۋعا دەگەن قى­زى­عۋ­شى­لىعىنىڭ ءوز كاسىبىنە دەگەن ماحاببا­تىنان باسىم ءتۇسۋى. وسىنىڭ سالدارىنان كورەرمەن ءۇشىن اكتەر الەمى قۇ­پيا­لىلىعىن جويىپ، جالاڭاشتاندى. قو­را-قوپسى، ءۇي-جايدىڭ ماڭايىنداعى اڭ­گى­مەنى قاۋزايمىز دەپ ءجۇرىپ، ونەر وزى­نە عانا ءتان تەكتىلىگىنەن ايىرىلىپ قال­عانداي. شەكتەن تىس جاريالىلىق پەن قولجەتىمدىلىكتىڭ سالدارىنان قا­را­­بايىر كۇيگە تۇسكەن اقسۇيەك ونەر – تەاتر كەيبىر ساتتە ءوزىنىڭ ءتول پەر­زە­نتت­ەرىنە وكپەلىدەي كورىنەدى...

نازەركە جۇماباي،

«ەگەمەن قازاقستان»

سوڭعى جاڭالىقتار

11 تامىزعا ارنالعان ۆاليۋتا باعامى

ەكونوميكا • بۇگىن، 09:40

ۇقساس جاڭالىقتار