كەڭەس وكىمەتى زامانىندا سول ءداۋىردىڭ جەلاياق وعلاندارى عۇسمان قوسانوۆ, ءامين تۇياقوۆتىڭ جەڭىسىنە مارقايىپ, كوڭىل جۇباتىپ كەلگەن جانكۇيەرلەر ءدال وسى سپورت تۇرىنەن «جارىقتىڭ جىلدامدىعىن جولدا قالدىراتىن» جەلاياق قىزدارىمىز اتوي سالادى دەپ ەش ويلاماسا كەرەك-ءتى. دەگەنمەن, وزگە ەلدىڭ سپورتشىلارى سەكىلدى ءبىزدىڭ قاراكوز قىزدارىمىز دا جەڭىل اتلەتيكانىڭ جەڭىس تۇعىرىنان كورىنە باستادى.
جەڭىل اتلەتيكانىڭ 100 مەترگە كەدەرگىلەر ارقىلى جۇگىرۋ ءتۇرى بويىنشا سىنعا تۇسكەن ولگا شيشيگينا 1994 جىلعى جاپونيانىڭ حيروسيما قالاسىندا وتكەن ازيا ويىندارىندا جەڭىمپاز اتاندى. وسى جەڭىسىنەن كەيىن وعان «قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ەڭبەك سىڭىرگەن سپورت شەبەرى» دەگەن اتاعى بەرىلگەن. ال اراعا التى جىل سالىپ ولگا 2000 جىلعى سيدنەي وليمپياداسىندا توپ جارىپ, قازاقستاندىق قىزدار اراسىندا جەڭىل اتلەتيكادان تۇڭعىش وليمپيادا چەمپيونى اتاندى.
بۇگىندە ولگا شيشيگينانىڭ جەڭىستى جولىن تاعى ءبىر جەڭىل اتلەت ولگا رىپاكوۆا لايىقتى جالعاستىرىپ كەلەدى. ءۇش وليمپيا ويىندارىنا قاتىسقان رىپاكوۆا ءبىر التىن, ەكى قولا مەدال جەڭىپ الدى. سونداي-اق ول ازيا ويىندارىنىڭ ءۇش دۇركىن چەمپيونى, جابىق عيماراتتاعى ازيا ويىندارىنىڭ ەكى دۇركىن چەمپيونى, بۇدان بولەك جەڭىل اتلەتيكادان الەم چەمپيوناتىنىڭ كۇمىس جانە قولا جۇلدەگەرى سانالادى. وسىلايشا جەڭىل اتلەتيكادا ولگا شيشيگينا باستاپ بەرگەن ەستافەتانى بۇگىندە ولگا رىپاكوۆا تابىستى جالعاپ كەلەدى.
2004 جىل ەلىمىزدىڭ سپورتىنا جارىق جۇلدىز سىيلادى. ءبىز وعان دەيىن دە ونىڭ ەسىمىن بىلەتىنبىز, كىلەم تورىندە قول جەتكىزگەن تابىستارىنا سىرتتاي ءسۇيسىنىپ, از-كەم جەڭىسىنە مارقايىپ جۇرەتىنبىز. بىراق بۇعان دەيىن ونىڭ اسەمدىك پەن ادەمىلىك ۇشتاسقان قيمىلىن قازاقستاندىق جانكۇيەرلەر كوزبە-كوز كورىپ, تاماشالاماعان-دى.
افينا وليمپياداسىندا كوركەم گيمناستيكادان كوپسايىس بويىنشا ءاليا يۋسۋپوۆا گيمناستيكانىڭ نەبىر سۇلەيلەرى اراسىنان جارقىراي كورىنىپ, سوڭعى سىنعا دەيىن جۇلدەگە تالاستى. وليمپيادا قورىتىندىسى بويىنشا جەڭىس تۇعىرىنىڭ ءۇش ساتىسىنا رەسەيلىك جانە ۋكراينالىق ارۋلار جايعاسىپ,
وتانداسىمىز ءتورتىنشى ورىندى قاناعات تۇتقان ەدى. دەگەنمەن, سول ۋاقىتتاعى ۇزدىكتەرمەن مارەگە ۇزەڭگىلەسە جەتكەنى ءاليا يۋسۋپوۆا ءۇشىن ۇلكەن جەڭىس بولاتىن. ول ازيا چەمپيوناتىنىڭ 12 دۇركىن چەمپيونى, ازيا ويىندارىندا ەكى رەت التىن, ەكى رەت كۇمىس مەدال العان. جازعى ۋنيۆەرسيادانىڭ قولا جۇلدەگەرى اتانعان سپورتشى. قازىرگى تاڭدا يۋسۋپوۆانىڭ شاكىرتتەرى ءتۇرلى حالىقارالىق تۋرنيرلەردە جەڭىمپاز اتانىپ ءجۇر. بۇگىندە ءاليانىڭ قازاق كوركەم گيمناستيكاسىندا الاتىن ورنى ەرەكشە, قۇرمەتى بيىك قازاق قىزى.
بۇرىندارى ەرتەگىلەرىمىز بەن اڭىز-اڭگىمەلەردە عانا كەزدەسەتىن قازاقتىڭ باتىر قىزدارى قازىر ەلىمىزدىڭ تۇكپىر-تۇكپىرىنەن بوي كورسەتە باستادى. سولاردىڭ ءبىرى اۋىر اتلەت – جازيرا جاپپارقۇل. ارىستاعى قاراپايىم وتباسىنىڭ كەنجە قىزى تولاعاي سياقتى تاۋ كوتەرمەسە دە, زىلتەمىر كوتەرىپ بۇكىل الەمدى تاڭعالدىرىپ ءجۇر. حالىقارالىق جارىستاردى بىلاي قويعاندا, جازيرا بۇگىندە الەمنىڭ ەكى دۇركىن كۇمىس جۇلدەگەرى. ءتورت جىلدىقتىڭ باستى دوداسى سانالعان وليمپيا ويىندارىنىڭ كۇمىس مەدالىن كەۋدەسىنە تاققان تۇڭعىش قازاق قىزى.
بەرتىنگە دەيىن قازاق قىزدارىنا «جات» بولعان جەكپە-جەك ونەرىندە دە قىزدارىمىز ەرلەرمەن جارىسىپ, وليمپيادالاردا اتوي سالىپ ءجۇر. بۇرىندارى ەر بوكسشىلار عانا جەتە الاتىن جەتىستىككە, الەم چەمپيونى دەگەن اتاققا بۇگىندە بوكسشى بويجەتكەندەرىمىز دە قول جەتكىزە باستادى. سونىڭ ناقتى دالەلى – نازىم قىزايباي بوكستان الەمنىڭ ەكى دۇركىن چەمپيونى دەگەن اتاقتى لايىقتى يەمدەنىپ ءجۇر. سونداي-اق قىزدارىمىز الەم چەمپيوناتىمەن شەكتەلىپ قالماي, وليمپيادانى باعىندىرۋعا كوشتى. 2012 جىلعى لوندون وليمپياداسىندا مارينا ۆولنوۆا كۇمىس جۇلدەگەر اتانسا, اراعا ءتورت جىل سالىپ بۇل جەتىستىكتى داريعا شاكىموۆا قايتالادى.
مəنەرلەپ سىرعاناۋ سپورتى دا قازاق پەرزەنتى ءۇشىن سپورتتىڭ əۋ باستان كەنجەلەپ قالعان ءبىر ءتۇرى ەدى. ءبىزدىڭ بىلۋىمىزشە, سايىستىڭ بۇل سالاسىندا بۇدان ءبىراز جىلدار بۇرىن ايگۇل قۋانىشەۆا, قۇرالاي تىلەبالدينوۆا دەگەن قىزدارىمىز بولدى. بىراق ولار سپورت شەبەرى دəرەجەسىنە جەتىپ, بىرنەشە رەت رەسپۋبليكا چەمپيونى اتانعان ەدى. سەڭنىڭ كوبەسىن العاش ەليزابەت تۇرسىنباەۆا بۇزدى. مəنەرلەپ سىرعاناۋشى جاسوسپىرىمدەردىڭ الامان بəيگەلەرىندە جارقىرادى. مىنە, بيىل ءوزىنىڭ العاشقى وليمپياداسىنا قاتىسىپ, ۇزدىك 24 سپورتشىنىڭ ىشىنەن 12-ورىننان كورىندى. 18 جاستاعى ەليزابەت ءۇشىن بۇل وتە جوعارى كورسەتكىش. اسىرەسە قازاق قىزى ءۇشىن. بۇيىرسا, تۇرسىنباەۆا الداعى وليمپيادالاردا توپ جارامىن دەپ بىلەك سىبانىپ وتىر.
قازاق قىزدارىنىڭ ىرقىنا كەلە بەرمەيتىن سپورت تۇرلەرىن دە بۇگىندە ارۋلارىمىز ىرقىنا كوندىرە باستادى. جوعارىدا اتاپ وتكەندەرىمىزدەن بولەك, بالۋان قىزىمىز ەلميرا سىزدىقوۆا 2016 جىلى ريو وليمپياداسىندا قولا جۇلدەگەر اتاندى. بىلتىر زارينا دياس تەننيس سپورتى بويىنشا قازاق قىزدارى اراسىندا ءبىرىنشى بولىپ WTA سەرياسىنا ەنەتىن تۋرنيردە جەڭىمپاز اتاندى. جۋىردا عانا ءوز مارەسىنە جەتكەن پحەنچحان وليمپياداسىندا فريستايلدىڭ موگۋل تۇرىنەن قولا جۇلدەگەر اتانعان يۋليا گالىشەۆا دا بۇل تىزىمگە قوسىلدى. بۇرىن-سوڭدى سپورتتىڭ بۇل تۇرىنەن قازاقستاندىق قىزدار جۇلدە الىپ كورمەگەن ەدى.
ءالي بيتورە,
«ەگەمەن قازاقستان»
