ايماق باسشىسى ءسوز باسىندا كەزدەسۋدىڭ نازارباەۆ ينتەللەكتۋالدىق مەكتەبىندە ۇيىمداستىرىلۋىنىڭ ماڭىزدىلىعىنا توقتالدى. بۇل وقۋ ورنى عىلىم مەن ءبىلىمدى تىعىز ۇشتاستىرا وتىرىپ جاڭا باعدارلامالار مەن وزىق تەحنولوگيالاردى «تسيفرلى زامان» تالابىنا ساي كەڭىنەن قولدانىپ كەلەدى. ال يندۋستريالاندىرۋدىڭ مەيلىنشە يننوۆاتسيالىق سيپاتقا يە بولۋىن, تەحنولوگيالىق قالىپتىڭ بارلىق مۇمكىندىكتەرىن پايدالانۋ تالابى جولداۋدا ناقتى كورسەتىلگەنى بەلگىلى.
سوڭعى ءۇش جىلدا يندۋستريالاندىرۋ كارتاسى شەڭبەرىندە ايماقتا 27 جوبا جۇزەگە اسىرىلىپ, 700 جۇمىس ورنى اشىلعان. 16 ميلليارد تەڭگە ينۆەستيتسيا تارتىلعان. ەندىگى مىندەت – جوعارى ەڭبەك ونىمدىلىگى بار قايتا وڭدەۋ سالاسىن ودان ءارى ىلگەرىلەتۋدى قامتاماسىز ەتۋ, باسەكەگە قابىلەتتى, سىرتقى نارىققا باعدارلانعان جاڭا ءونىم تۇرلەرىن كوپتەپ شىعارۋ. بىلتىر اۋىر ماشينا جاساۋ كاسىپورىندارىنىڭ تاپسىرىسى 42,7 ميلليارد تەڭگەنى, ەكسپورت كولەمى 147,8 ميلليون دوللاردى قۇرادى. بيىل بۇل ءۇردىس ساقتالىپ, دامۋدىڭ ساپالىق دەڭگەيى باستى نازارعا الىنباق. كيروۆ اتىنداعى, زيكستو, پەتروپاۆل اۋىر ماشينا جاساۋ زاۋىتتارىندا جاڭعىرتۋ ۇردىستەرى جالعاسادى. «ماسلو-دەل» كومپانياسى تسەحتارعا زاماناۋي قوندىرعىلار ورناتۋ ارقىلى ءوندىرىس قۋاتىن 2,5 ەسە ارتتىرۋعا, ال جارىق شىعىنىن 2 ەسەگە دەيىن تومەندەتۋگە قول جەتكىزدى. بۇگىندە كۇنىنە 300 توننا ءسۇت ءونىمىن قايتا وڭدەۋگە قابىلەتتى.
تسيفرلى داۋىرگە لايىقتى ونەركاسىپتى قالىپتاستىرۋدا شاعىن جانە ورتا بيزنەس سۋبەكتىلەرىنىڭ ورنى ايرىقشا. كاسىپكەرلىكتى قولداۋ بويىنشا بيىل اۋقىمدى 8 جوبا قولعا الىنادى. قىزىلجار اۋدانىندا قۋاتى 1 مۆت-عا تەڭ بيوگاز قوندىرعىسى بوي كوتەرەدى. «Greencity KZ» سەرىكتەستىگى 35 مۆت قۋاتى بار جەل ەلەكتر ستانساسىن سالۋعا كىرىستى. قالدىقتاردى وڭدەپ, ەلەكتر ەنەرگياسىنا اينالدىرۋ ماقساتىمەن فينليانديانىڭ «Kauko International» كومپانياسىمەن كەلىسسوز جۇرگىزىلۋدە. بانكروتقا ۇشىراعان «باسكو» كومپانياسىنىڭ كاسىپورىندارىن جانداندىرۋ ءۇشىن 20 ميلليارد تەڭگە ينۆەستيتسيا قۇيۋ كوزدەلگەن.
ق.اقساقالوۆ جولداۋداعى «شيكىزات يندۋستريالارىن ۇيىمداستىرۋ ءىسىن, تابيعي رەسۋرستاردى باسقارۋعا قاتىستى ۇستانىمداردى سىني تۇرعىدان قايتا پىسىقتاۋ كەرەك» دەگەن تالاپقا بايلانىستى وتاندىق ەكونوميكا سالاسىندا ەرەكشە ماڭىزعا يە رەسۋرستىق الەۋەتتى ودان ءارى دامىتۋدىڭ وڭىرلىك شارالارىنا كەڭىرەك توقتالدى. بۇگىندە مەكتەپتەرگە 73 جىلۋ قازاندىعى قويىلعان. جىل اياعىنا دەيىن ولاردىڭ سانى 130-عا جەتكىزىلمەك. وزىق جوبا جول كارتاسىنا ەنگىزىلگەن. قىزىلجار اۋدانىنا قاراستى بولشايا مالىشكا مەكتەبى جىلىنا جۇمسالاتىن 5,9 ميلليون تەڭگە شىعىندى 3 ميلليون تەڭگەگە دەيىن ازايتقان. ورناتىلعان ءمودۋلدى قازاندىقتار ۇنەمدىلىگىمەن قاتار كومىردىڭ ورنىنا ەكولوگيالىق جاعىنان تازا سابان قولدانىلادى. سونىڭ ارقاسىندا وبلىس مەكتەپتەرى بويىنشا جارتى ميلليارد تەڭگە بيۋدجەت قورجىنىندا قالعان.
پرەزيدەنت حالىققا ارناعان جولداۋىندا تۇرمىستىق قاتتى قالدىقتاردى زامان تالابىنا ساي ۋتيلدەۋ جانە قايتا وڭدەۋ ءۇشىن وڭىرلەردىڭ اكىمدەرىنە ناقتى شارالار جۇكتەگەن بولاتىن. بىلتىر تۇرمىستىق قالدىقتاردى وڭدەۋمەن اينالىساتىن كەشەن 26 مىڭ توننا زاتتى كادەگە جاراتقانىمەن, ءالى دە ازدىق ەتەدى. وسى سەبەپتى اۋماقتى دامىتۋ باعدارلاماسى اياسىندا 2020 جىلعا تامان تۇرمىستىق قاتتى قالدىقتاردى قايتا وڭدەۋ دەڭگەيىن 57 پايىزعا جەتكىزۋ بەلگىلەنگەن. «جاسىل» تەحنولوگيالارعا ينۆەستيتسيا تارتۋ ءۇشىن چەحيالىق كومپانيامەن كەلىسىمشارت جاسالعان.
باياندامادا بىلتىر 426 ميلليارد تەڭگەنىڭ اۋىلشارۋاشىلىق ونىمدەرى ءوندىرىلىپ, سىرتقى ساۋدا بايلانىسى 30 پايىزعا ۇلعايعانى ايتىلدى. استىق ءوندىرىسىن ءارتاراپتاندىرۋ, جەر تەلىمدەرىن ءتيىمدى پايدالانۋ, كووپەراتيۆتەر قوزعالىسىن جانداندىرۋ جولدارى ۇسىنىلدى. وڭىردە شىعارىلاتىن ازىق-ت ۇلىك ونىمدەرىن رەسەيدىڭ ومبى قالاسىندا ورنالاسقان ساۋدا نۇكتەلەرى ارقىلى ساتۋ تاجىريبەسى ماقۇلدانىپ, نارىق اۋقىمىن كەڭەيتۋ مىندەتتەرى بەلگىلەندى.
بيىل مامليۋت اۋدانىندا كولىك-لوگيستيكالىق ورتالىق اشىلماق. پەتروپاۆل قالاسىنىڭ باس جوسپارىنا سايكەس ينتەراكتيۆتى ينۆەستيتسيالىق كارتالار مەن ەلەكتروندى ساۋلەت ينتەرنەت جوبالارى قولدانىسقا ەنگىزىلەدى دەپ جوسپارلانعان. وبلىس ورتالىعىندا 229 مىڭ شارشى مەتر باسپانا بوي كوتەرەدى. ءبىر سوزبەن ايتقاندا, ءوڭىر تۇرعىندارىنىڭ الەۋمەتتىك-تۇرمىستىق جاعدايلارىن جاقسارتۋ ۇدايى نازاردا بولدى.
جيىندا ءسوز الۋشىلار جولداۋ تالاپتارىنان تۋىندايتىن ىرگەلى مىندەتتەر جايلى وي-پكىرلەرىمەن ءبولىستى.
ءومىر ەسقالي,
«ەگەمەن قازاقستان»
سولتۇستىك قازاقستان وبلىسى
