تاريحي جۋرناليستيكا جانرىندا جازىلعان «تاۋەلسىزدىك ءداۋىرى» كىتابى ەلدىڭ جاڭا تاريحىنداعى شەشۋشى تۇلعانىڭ كوزقاراسىن باياندايدى. ەگەمەن ەلدىڭ نەگىزى قالانعان ساتتەن باستاپ قالىپتاسۋ كەزەڭدەرىنە, ىشكى جانە سىرتقى ماسەلەلەردە شەشىم قابىلداۋ مەحانيزمدەرى مەن ىشكى لوگيكانى كورسەتۋگە باسا نازار اۋدارىلعان.
وقىرماندارعا قازاقستاننىڭ تاۋەلسىزدىك جىلدارى قول جەتكىزگەن نەگىزگى 33 جەتىستىگى ەگجەي-تەگجەيلى تۇسىندىرىلگەن. بۇل – قازىرگى زاماناۋي ءارى قۋاتتى مەملەكەتتى قالىپتاستىرۋ; مەملەكەتتىك شەكارانى حالىقارالىق دەڭگەيدە قۇقىقتىق تۇرعىدان بەكىتىپ الۋ; ەتنوسارالىق جانە كونفەسسياارالىق تاتۋلىقتىڭ بىرەگەي ۇلگىسى; سەمەي يادرولىق پوليگونىنىڭ جابىلۋى; جوقتان بار جاساپ, كۇيرەگەن ەكونوميكانى نارىقتىق ەكونوميكاعا كوشىرۋ, ۇلتتىق ۆاليۋتانى ەنگىزۋ; جاڭا ەلوردا – استانا قالاسىن تۇرعىزۋ; زاماناۋي اسكەري كۇشتەردى قۇرۋ; كەڭ اۋقىمدى يننوۆاتسيالىق يندۋستريالاندىرۋ; قازاقستان-2030 ستراتەگياسى, قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ 2050 جىلعا دەيىنگى دامۋ ستراتەگياسى; بەس ينستيتۋتسيونالدى رەفورما, ەكسپو-2017 حالىقارالىق كورمەسى جانە قازاقستان ماقتانا الاتىن باسقا دا كوپتەگەن جەتىستىكتەر.
پرەزيدەنت كىتاپ مازمۇنىن ەپيگرافتاعى: «بۇل كىتاپ مەنىڭ ۇلى قولداۋشىم, كەمەل كەلەشەگىنە ءوزىنىڭ قازاقستاندىق جولىمەن قارىشتاعان جاسامپاز حالقىما ارنالادى» دەگەن جولدارمەن ايقىندادى. مۇندا «قازاقستاندىق دامۋ ۇلگىسىنىڭ», نەگىزگى پرينتسيپتەرىنىڭ, مەحانيزمدەرى مەن قوزعاۋشى كۇشتەرىنىڭ ماڭىزدىلىعى كورسەتىلگەن. قازاقستان جاڭعىرۋىنىڭ ءۇش كەزەڭىن زەرتتەۋ ماڭىزدى ورىن الادى. ءبىرىنشى جانە ەكىنشى جاڭعىرتۋدىڭ, توتاليتارلىق جۇيەنى جويىپ, نارىقتىق ەكونوميكانى قۇرۋدىڭ ارقاسىندا الەمنىڭ باسەكەگە قابىلەتتى 50 ەلىنىڭ قاتارىنا ەندىك. ءۇشىنشى جاڭعىرۋ ەلدى جاھانداعى ەڭ دامىعان 30 مەملەكەتتىڭ قاتارىنا قوسۋعا باعىتتالعان.
كىتاپ ەلىمىزدىڭ جاڭا تاريحىن قامتىعان 4 تاراۋدان تۇرادى: «مەملەكەتىمىزدىڭ دۇنيەگە كەلۋى. قازاقستاننىڭ ءبىرىنشى جاڭعىرۋى» (1991-1995 جىلدار), « ۇلى بەتبۇرىس». قازاقستاننىڭ ەكىنشى جاڭعىرۋىنىڭ باستالۋى» (1996-1999 جىلدار), «قياعا قۇلاش سەرمەۋ. قازاقستاننىڭ ەكىنشى جاڭعىرۋى» (2000-2010 جىلدىڭ باسى), «قالىپتاسقان مەملەكەت. قازاقستاننىڭ ءۇشىنشى جاڭعىرۋى» (2010-شى جىلدار).
پرەزيدەنت جاڭا كىتاپتىڭ العىسوزىندە ء«بىزدىڭ ورتاق مىندەتىمىز – فاكتىلەردى سارالاپ, وقيعالارعا وبەكتيۆتى باعا بەرۋ عانا ەمەس, سونىمەن قاتار تاريحي پروتسەستەردىڭ بولاشاعىن ءتۇسىنىپ, وتكەندى قازىرگى كۇننەن ءبولىپ كورە الۋ جانە بولاشاق تۋرالى ويىمىزدا وتكەندى ەستە ۇستاۋ» دەيدى.
كىتاپ تاراۋلارىنىڭ اتاۋلارى جاڭا تاريحتىڭ ماڭىزدى وقيعالارى مەن قازاقستان قۇندىلىقتارىن ايقىن ءارى ناقتى كورسەتكەن: «تاريحي ادىلدىكتىڭ سالتانات قۇرۋى», «بەرىك, سەنىمدى مەملەكەتتىك قۇرىلىم», ء«بىز ەڭ باستى قۇندىلىق – بەيبىتشىلىكتى ساقتاپ قالدىق», «جاڭا لەپ جانە سالت-ءداستۇردىڭ جاڭعىرۋى», «سىرتقى ساياساتتىڭ جاسامپازدىعى جاڭا باستالدى», «قازاقستاندىق بارىس» سەكىرۋگە دايىن», «جاڭا استانا جاسايدى!», «ەكونوميكالىق ساياسات جانە ەكونوميكانىڭ تۇراقتانۋى», «تاۋەلسىزدىك ءبىزدىڭ رۋحىمىزدى اسقاقتاتتى», ء«بىز الەمدىك داعدارىسقا توتەپ بەردىك», «بۇرىن-سوڭدى بولماعان ينتەللەكتۋالدىق رەنەسسانس», «بارلىق الەم مويىنداعان كوشباسشىلىق» جانە باسقالارى.
الەمدىك ەكى داعدارىستا قازاقستان ءوزىنىڭ قۋاتتى مەملەكەت ەكەنىن كورسەتتى.
2012 جىلى ءبىز «قازاقستان-2030» ستراتەگياسىنىڭ مىندەتتەرىن ورىنداپ, باسەكەگە قابىلەتتى ەلۋ ەل مەن دامۋ دەڭگەيى ورتاشا مەملەكەتتەردىڭ قاتارىنا قوسىلدىق. ءارى قاراي «قازاقستان-2050» دامۋ ستراتەگياسىندا ەلباسى الەمنىڭ دامىعان 30 ەلىنىڭ قاتارىنا قوسىلۋ مىندەتىن قويدى.
ءبىز بۇل ماقساتقا ن.نازارباەۆ 2017 جىلدىڭ باسىندا جاريالاعان ءۇشىنشى جاڭعىرۋ ارقىلى جەتپەكپىز. وسى ماقساتتارعا قول جەتكىزۋ ءۇشىن كونستيتۋتسيالىق رەفورما جۇرگىزىلىپ, ەكونوميكالىق قايتا قۇرىلىمداۋلاردىڭ جانە «رۋحاني جاڭعىرۋ» باعدارلاماسى بويىنشا قوعامنىڭ ساناسىن دامىتۋدىڭ كەلەسى كەزەڭدەرىنىڭ باسىم باعىتتارى تاڭدالدى.
حالىقارالىق بەيبىتشىلىك پەن تاتۋلىق – ءبىزدىڭ ورتاق جەتىستىگىمىز جانە بۇل ەلدىڭ الەۋمەتتىك ءومىرى مەن جاڭا تاريحىن ايقىندايدى. قازاقستانداعى ازاماتتىق بەيبىتشىلىك ۇلگىسى كەزدەيسوق ەمەس. سول سەبەپتى دە ونى بارشا الەم مويىندادى. كۇنى بۇگىن ءبىزدىڭ ەلىمىزدە 140 ۇلت پەن حالىق, 17 كونفەسسيا تاتۋ تۇرىپ جاتىر. ءبىز ءبىرتۇتاسپىز جانە ارقايسىمىز سونىڭ ءبىر بولشەگىمىز.
قازاقستاندىق سايكەستىك پەن قازاقستاندىق پاتريوتيزم, ەتنوستىق تەگىنە قاراماستان ازاماتتاردىڭ زاڭ الدىنداعى تەڭدىگى – ءبىزدىڭ ازاماتتىق قوعامنىڭ نەگىزى.
ساراپشىلاردىڭ پىكىرىنشە پرەزيدەنتتىڭ «تاۋەلسىزدىك ءداۋىرى» ەڭبەگىن جاڭا كەزەڭ تاريحىنىڭ وزىندىك نۇسقاۋلىعى رەتىندە قاراستىرۋعا بولادى. ارينە جاڭا كىتابىندا ەلباسى اۋقىمدى اۋديتورياعا جۇگىنىپ, قازاقستاندىقتاردى, اسىرەسە جاستاردى تاۋەلسىزدىك جىلدارىنىڭ العاشقى ون جىلدىعىن زەرتتەۋگە, تۇسىنۋگە, ەل جەتىستىكتەرىمەن ماقتانۋعا, بولاشاققا ءوز ۇلەستەرىن قوسۋعا ۇندەيدى.
قازاقستاندا مەملەكەتتىك قۇرىلىم مەن دامۋدىڭ بىرەگەي ۇلگىسى قالىپتاستى دەپ ايتۋعا تولىق نەگىز بار. مەملەكەت – ءتىرى اعزا. قازاقستاننىڭ ۇلگىسى وسى ۇيىمدى قالىپتاستىراتىن نەگىزگى ماتريتسا بولىپ تابىلادى, ونىڭ ءار ەلەمەنتىنىڭ ناقتى پارامەترلەرمەن ساي كەلۋىن قامتاماسىز ەتەدى جانە ونىڭ سەنىمدى جۇمىس ىستەۋىن كەپىلدەندىرەدى.
ءبىزدىڭ ازاماتتار, اسىرەسە جاستار ەلدىڭ دامۋ جانە قالىپتاسۋ كەزەڭىن, تاۋەلسىز قازاقستاننىڭ قانداي جاعدايدا پايدا بولىپ, اياققا تۇرعانىن, ونىڭ بولاشاعى ءۇشىن ماڭىزدى ءرول اتقارعان تۇلعالاردى, قانداي وقيعالار بولعانىن ءبىلۋى ءتيىس. مۇنى ءتۇسىنۋ بارىمىزگە قاجەت.
ءبىزدىڭ ورتاق مىندەتىمىز – فاكتىلەردى سارالاپ, بارلىق وقيعالارعا وبەكتيۆتى باعا بەرۋ عانا ەمەس, سونىمەن قاتار تاريحي پروتسەستەردىڭ بولاشاعىن باعامداۋ, وتكەندى بۇگىنگى كۇن مەن بولاشاقتان ءبولىپ كورە الۋ جانە ونىڭ قاتەلىكتەرىن ەسكەرۋ. ءبىز تاريحتان ساباق الۋىمىز كەرەك جانە ءبىلىمىمىزدى ءوزىمىز بەن ەلىمىزدىڭ دامۋى ءۇشىن قولدانۋىمىز قاجەت.
بۇگىن تاۋەلسىز قازاقستاننىڭ الدىندا جاڭا مىندەتتەر تۇر. قازاقستان الەمنىڭ دامىعان وتىز ەلىنىڭ قاتارىنا قوسىلۋ جانە ەل تۇرعىندارىنىڭ ءومىر ساپاسىن الەمدىك ستاندارتتارعا جەتكىزۋ ءۇشىن قادام جاساپ كەلەدى.
مەن بۇل كىتاپتىڭ تاۋەلسىز قازاقستاننىڭ العاشقى ون جىلىن جاقسى تۇسىنۋگە كومەكتەسەتىنىنە, ەلىمىزدى ماقتان تۇتۋعا جانە بولاشاعىنا بەلسەندى تۇردە جۇمىس ىستەۋگە جىگەرلەندىرەتىنىنە سەنىمدىمىن.
تاۋەلسىزدىك ءداۋىرى – ۇلتىمىزدىڭ قاۋىپتى تاۋ سوقپاعىمەن باتىل كوتەرىلۋى. ەلىمىز الىنباس قامالداي كورىنگەن ايتارلىقتاي جەتىستىكتەرگە قول جەتكىزدى. ءالى دە تالاي بيىك بەلەستەردى باعىندىراتىنىمىزعا سەنىمدىمىن.
جەكسەنباي دۇيسەباەۆ,
پارلامەنت ءماجىلىسىنىڭ دەپۋتاتى, ەكونوميكا عىلىمدارىنىڭ كانديداتى
