ينتەگراتسيانى تەرەڭدەتۋ – باستى ماقسات

قازاقستان پارلامەنتى ءماجىلىسىنىڭ توراعاسى ورال مۇحا­مەد­جانوۆ كەشە رەسمي ساپارمەن ءارى قازاقستان پارلامەنتشىلەرى دەلەگاتسياسىن باستاپ ۇقشۇ پارلامەنتتىك اسسامبلەياسى كە­ڭە­سىنىڭ وتىرىسىنا قاتىسۋ ءۇشىن بەلارۋس رەسپۋبليكاسىنىڭ اس­تاناسى مينسك قالاسىنا كەلدى. مينسك اۋەجايىندا قازاق­ستاندىق پارلامەنتشىلەر دەلەگاتسياسى ەرەكشە قۇرمەتپەن قارسى الىندى. ورال مۇحامەدجانوۆ بەلارۋس رەسپۋبليكاسى ۇلتتىق جي­نا­لىسى وكىلدەر پالاتاسىنىڭ ءتور­اعاسى ۆلاديمير اندرەيچەنكومەن كەزدەستى. كەزدەسۋ جىلى راۋىشتە وتكەندىگىن ايتا كەتۋ كەرەك. ءماجىلىس توراعاسى اڭگىمە با­رىسىندا ارنايى شاقىرىپ, جىلى قابىلداۋ بىلدىرگەن تاراپقا ري­زا­شىلىعىن جەتكىزە وتىرىپ, قا­زاق­ستاندىق-بەلارۋس ىنتىماق­تاس­­تى­عى­نىڭ ماڭىزدى ماسە­لە­لە­رىن تالقىلاۋعا مۇمكىندىك بار ەكەندىگىن العا تارتتى. قازاقستان بەلارۋس پرەزيدەنتى ا.لۋكاشەن­كو­نىڭ ۇستىمىزدەگى جىلدىڭ ما­مىرىندا استاناعا جاساعان رەسمي ساپارىن جوعارى باعالاي­تىن­دىعىن تىلگە تيەك ەتكەن ءماجىلىس توراعاسى جوعارى دەڭگەيدە قول جەتكىزىلگەن كەلىسىمدەردى جۇزەگە اسىرۋ ەكىجاقتى ىنتىماقتاس­تىق­تى بەلسەندى ەتە تۇسۋگە قو­سىم­شا سەرپىن بەرۋى تيىستىگىن باسا ايت­تى. وسى ورايدا ورال باي­عونىس ۇلى «يزۆەستيا» باسىلى­مى­نىڭ 17 قازانداعى سانىندا جارىق كورگەن ا.لۋكاشەنكونىڭ «ءبىزدىڭ ينتە­گراتسيامىزدىڭ تاع­دى­رى تۋرالى» ماقالاسىمەن مۇ­قيات تانىسىپ شىققاندىعىن, ەۋر­ازيالىق وداق ءبىرتۇتاس ەكو­نو­ميكالىق كەڭىستىك نەگىزىندە ومىرگە جولداما الاتىن جاڭا ينتە­گرا­تسيا­لىق قۇرىلىم­نىڭ تەڭ قۇقىق­تىق جانە ءوزارا ءتيىمدى نەگىزدە قۇرىلۋى قاجەتتىگى تۇرعىسىندا وربىتكەن ويىن قول­دايتىندىعىن جەتكىزدى. ءسوز ورايى كەلگەندە و.مۇ­حا­مەدجانوۆ بەلارۋس جاعىن ەل ءتاۋ­ەلسىزدىگىنىڭ 20 جىلدىعىمەن قۇت­ت­ىقتادى. 1991 جىلدىڭ 25 تا­مى­زىندا بسسر جوعارعى كەڭەسى  مەملەكەت تاۋەلسىزدىگى تۋرالى دە­ك­لاراتسياسىن قابىلداپ, 19 قىر­كۇيەكتە ەل بەلارۋس كسر اتاۋىن بەلارۋس رەسپۋبليكاسى دەپ ءوز­گەرت­كەنى بەلگىلى. ونىڭ ۇستىنە بي­ىل تاۋەلسىز مەملەكەتتەر دوستاس­تىعىنىڭ 20 جىلدىعى اتالىپ وتەتىن بولسا, ونىڭ ومىرگە كەلۋىنە بەلارۋس جەرىندەگى بەلوۆەجە ورمانىندا قابىلدانعان تاريحي شەشىم ىقپال ەتكەن-ءدى. ءسويتىپ, 1991 جىلدىڭ 21 جەلتوقسانىندا دوستاستىقتىڭ جۇمىس ءپرينتسيپى مەن ماقساتىن ايقىنداپ بەرگەن الماتى دەكلاراتسياسىنا قول قويىلدى. وسىلايشا, وسىدان 20 جىل بۇرىن بۇرىنعى كەڭەس وداعى مەملەكەتتەرى ءبىزدىڭ حالىقتا­رى­مىزدىڭ دوستىق قاتىناستارىن نى­عايتۋعا جانە ساقتاۋعا ءمۇم­كىندىك بەرەتىن تاڭداۋ جاسادى, دەدى و.مۇحامەدجانوۆ ءوز سوزىندە. بۇ­عان قوسا, تمد ءبىرتۇتاس ەكو­نو­ميكالىق كەڭىستىك, كەدەن وداعى جانە ەۋرازيالىق ەكونوميكالىق قاۋىمداستىق سياقتى جاڭا ينتە­گراتسيالىق قۇرىلىمداردىڭ قۇ­رى­لۋىنا جانە دامۋىنا سەرپىن بەردى. ۆلاديمير اندرەيچەنكو ءوز كەزەگىندە قازاقستان دوستاس ەل ەكەندىگىن ايتا كەلىپ, بەلارۋستىڭ قا­زاق­ستان مەن ونىڭ حالقىنا ەرەكشە ىقىلاسپەن قارايتىندىعىن العا تارتتى. ول سونداي-اق, كەدەن ودا­عى جاڭا مۇمكىندىكتەرگە جەتەلەيتىنىن اتاپ ءوتتى. كەدەن وداعىنا قاتىستى بارلىق كەلىسىمدەر زاڭ­دىق تۇرعىدان بەكىتىلگەندىگىمەن بولىسكەن ۆلاديمير پاۆلوۆيچ ءبىرتۇتاس ەكونوميكالىق وداققا قاتىستى 17 كەلىسىمنىڭ راتيفيكاتسيادان وتكەندىگىن جەتكىزدى. قازاقستان مەن بەلارۋس پارلامەنتشىلەرى ەكىجاقتى, سونداي-اق پارلامەنتارالىق بىرلەستىك شەڭ­­بەرىندە بەلسەندى ىنتىماق­تاس­تىقتى ارتتىرۋدا. اتاپ ايت­قاندا, تمد مەن ەۋرازەق پارلامەنتتىك اسسامبلەيالارىندا, ۇقشۇ پارلامەنتتىك اسسامبلەياسىندا, پار­لا­مەنتارالىق وداقتا, ەقىۇ پار­لامەنتتىك اسسامبلەياسىندا جانە وزگە دە حالىقارالىق ۇيىمداردا بىرلەسە ارەكەت ەتىپ كەلەدى. قازاق­ستان پارلامەنتى ماجىلىسىندە قۇ­رامىندا 21 دەپۋتات بار بەلارۋس پارلامەنتىمەن ىنتىماقتاستىق ءجو­نىندەگى توپ جۇمىس ىستەيدى. وسى ورايدا ءماجىلىس توراعاسى بەلارۋستىك ارىپتەستەرىمەن كەزدەسۋ ەكى­­جاقتى قاتىناستاردى, سونىڭ ءىش­ىندە پارلامەنتارالىق ءوزارا ىق­پالداستىقتى ارتتىرۋعا قو­سىم­شا سەرپىن بەرەرىنە سەنىم ءبىلدىردى. سونداي-اق كەشە قازاقستان رەسپۋبليكاسى پارلامەنتى ءماجى­لىسىنىڭ توراعاسى ورال مۇحا­مەد­جا­نوۆتىڭ بەلارۋس رەسپۋبليكاسى ۇلتتىق جينالىسى رەسپۋبليكا كەڭەسىنىڭ توراعاسى اناتولي رۋبينوۆپەن كەزدەسۋى بولىپ ءوتتى. ونىڭ بارىسىندا تاراپتار ەكى­جاقتى قارىم-قاتىناستاردىڭ ار­تۋ­ىنا قاناعاتتانۋشىلىق سەزىمدەرىن بىلدىرە وتىرىپ, ىنتى­ماق­تاستىقتى تەرەڭدەتە ءتۇسۋ جايىن ءسوز ەتتى. اڭگىمە بارىسىندا اتا­لىپ وتكەندەي, استانا مەن مينسك اراسىنداعى ساياسي ۇنقاتىسۋ, سو­نى­مەن قاتار, ساۋدا-ەكونوميكالىق ىنتىماقتاستىق باعىتىندا دا دامىپ كەلەدى. ا.رۋبينوۆ قازاقستانمەن ارا­داعى بايلانىستار جوعارى دەڭ­گەي­دە دامىپ كەلە جاتقاندىعىن ايتا كەلىپ, ءالى دە ىنتىماق­تاس­تىقتى تەرەڭدەتۋگە بارلىق ءمۇم­كىندىكتەر بار ەكەندىگىنە نازار اۋدارتتى. ءبىرتۇتاس ەكونوميكالىق كەڭىستىك ەنگىزىلۋىنە بايلانىستى ساۋدا-ەكونوميكالىق ىنتى­ماق­تاس­تىقپەن شەكتەلىپ قالۋ از ەكەندىگىن العا تارتتى. بۇگىن و.مۇحامەدجانوۆتىڭ بە­لارۋس پرەزيدەنتى ا.لۋكاشەنكومەن كەزدەسۋى بولادى دەپ كۇتىلۋدە. اسقار تۇراپباي ۇلى, «ەگەمەن قازاقستان» – مينسكىدەن.