بيىلعى وقۋ جىلىندا وبلىس-تا جيىرما مەكتەپ پايدالانۋعا بەرىلەدى. وسىنىڭ 15-ءى «نۇرلى جول» باعدارلاماسىمەن سالىنسا, قالعانى جەرگىلىكتى بيۋدجەتتىڭ ەسەبىنەن تۇرعىزىلعان. قازىردىڭ وزىندە وتكەن جىلعى 1021 مەكتەپتىڭ سانى 1027-گە جەتتى. وسى مەكتەپتەردە 640 مىڭعا جۋىق وقۋشى ءبىلىم الىپ جاتسا, ونىڭ 73 مىڭى مەكتەپ تابالدىرىعىن جاڭادان اتتاعان بۇلدىرشىندەر. ال مەكتەپتەگى شاكىرتتەرگە 69 مىڭنان استام مۇعالىم ءدارىس بەرەدى.
جاڭا وقۋ جىلىندا مۇعالىمدەردى قۇتتىقتاعان وبلىس اكىمى جانسەيىت تۇيمەباەۆ ء«بىلىم بەرۋ ءىسى – تامىرى تەرەڭدە جاتقان, ۇلت پەن دىنگە بولىنبەيتىن, ءبىر كۇن نەمەسە ءبىر جىلدا كورىنبەيتىن عالامات قۇندىلىق. ال وسى ءبىر ۇلى قۇندىلىقتى بويعا سىڭىرەتىن تۇلعا – مۇعالىم. ياعني سىزدەرسىزدەر, قۇرمەتتى ۇستازدار! ەلباسىمىز ءوزىنىڭ «بولاشاققا باعدار: رۋحاني جاڭعىرۋ» اتتى ستراتەگيالىق ماقالاسىندا ءبىلىم مەن عىلىمدى جەتىلدىرۋگە, جاس ۇرپاق تاربيەسى ماسەلەلەرىنە باسا كوڭىل بولگەنى بارشاڭىزعا بەلگىلى. سوندىقتان دا سىزدەرگە جۇكتەلەر مىندەتتىڭ سالماعى دا باسىم», دەگەن بولاتىن.
ۇستازدارمەن ەمەن-جارقىن كەزدەسۋدە وبلىس اكىمىنە تۇرعىن ۇيگە بايلانىستى تۇيتكىلدەر ايتىلعان.
ءوز پاتەرى جوق, باسپانانىڭ ماشاقاتىن باستان وتكەرىپ جۇرگەن مۇعالىم ءبىلىم بەرۋگە قانشالىقتى ىنتالى بولادى. ۇستازدىق پارىز دەگەنىمىزبەن جاعدايى كەلىسپەي, ءىشى وتتاي جانىپ جۇرگەن جاننان ءوز ىسىنە تولىق بەرىلۋدى سۇراۋ ايتقانعا عانا وڭاي. باسقا-باسقا, كەزىندە ەلىمىزدىڭ باس مۇعالىمى بولعان جانسەيىت قانسەيىت ۇلى بۇل ماسەلەنى جاقسى بىلەدى. سوندىقتان دا جۋىردا وتكەن سەلەكتورلىق كەڭەستە اۋدان, قالا اكىمدەرىنىڭ الدىنا باسقا ماسەلەلەرمەن قاتار مۇعالىمدەرگە ارناپ ءۇي سالۋدى تاپسىردى. بارلىق اۋدان, قالالاردا سالىناتىن تيپتىك ۇلگىدەگى تۇرعىن ۇيلەرگە مۇعالىمدەر الدىڭعى قاتاردا يە بولا الادى.
جەكە تۇرعىن ءۇي سەكتورى قولايلى بولعانىمەن, ول نەگىزىنەن اۋىلدارعا ءتان بولسا كەرەك. ماسەلەن, ەتەك-جەڭى مول جايىلعان تۇركىستان قالاسى ۇلكەن اۋىلعا ۇقساپ بارادى.
بۇل جاعىنان وبلىستىڭ باسقا وڭىرلەرى دە ماقتانا المايدى.
كۇنى كەشە تۇركىستاندا «وڭىرلەردى دامىتۋ» باعدارلاماسىمەن 5 قاباتتى 8 تۇرعىن ءۇي پايدالانۋعا بەرىلدى. بۇل كۇنى باسپانا كەزەگىندە تۇرعان جانە الەۋمەتتىك جاعىنان از قورعالعان 480 وتباسى باسپانالى بولعان. «وتىرار» دەپ اتاۋ بەرىلگەن شاعىن اۋدانداعى قونىس تويعا قاتىسقان وبلىس باسشىسى:
– ەلباسىنىڭ تاپسىرماسىمەن بۇگىندە ەلىمىزدىڭ ءاربىر ايماعىندا ءتۇرلى باعدارلامالار اياسىندا تۇرعىن ۇيلەر سالىنىپ جاتىر. بۇگىن, مىنە, مەملەكەت باسشىسىنىڭ كورەگەن ساياساتىنىڭ ناتيجەسىن كورىپ, ونىڭ كۋاسى بولىپ وتىرسىزدار. كوپ جىلدار بويى كەزەك كۇتكەن وتباسىلار بۇگىن ءبىر-ءبىر شاڭىراققا يە بولدى. ءبىر كۇندە 480 پاتەردىڭ بەرىلۋى ءبىر تۇركىستان ەمەس, وبلىسىمىز ءۇشىن ۇلكەن وقيعا دەپ ايتۋعا بولادى. ەندى مۇندا جاڭادان 480 وتباسى, ياعني ءۇش مىڭداي ازامات ءومىر سۇرەتىن بولادى. جاڭا قونىستارىڭىز قۇتتى بولسىن, ءاربىر شاڭىراققا بىرلىك پەن بەرەكە تىلەيمىن, – دەدى.
وتكەن جىلى وسى شاعىن اۋداندا 120 پاتەرلى 2 ءۇي جانە قيك ەسەبىنەن 144 پاتەر پايدالانۋعا بەرىلگەن بولاتىن. ال 480 پاتەرلى كوپ قاباتتى سەگىز ءۇي «وڭىرلەردى دامىتۋ» باعدارلاماسى اياسىندا وبلىس بيۋدجەتىنەن بولىنگەن 3 ملرد 109 ملن تەڭگە قارجىعا سالىنعان. مۇندا قونىستانعان وتباسىلاردىڭ بالالارى ءۇشىن قازىرگى كۇندە بالاباقشا, مەكتەپ ماسەلەسىن شەشۋ قاراستىرىلىپ وتىر. ول ءۇشىن جەرگىلىكتى بيلىك مەملەكەت-جەكەمەنشىك ارىپتەستىگى اياسىندا 280 ورىندىق بالاباقشا قۇرىلىسىن باستاماق. ال كەلەر جىلى وسىندا 900 ورىندىق جاڭا مەكتەپ عيماراتىنىڭ قۇرىلىسى جۇرگىزىلەتىن بولادى. بۇل قۇرىلىستاردان باسقا جاڭا اۋداندا 200 ورىندىق بالالارعا ارنالعان پسيحولوگيالىق-تۇزەتۋ ورتالىعى سالىنۋدا.
سونىمەن بىرگە, قالاداعى 5 مىڭعا جۋىق ازاماتتىڭ تۇرعىن ۇيگە دەگەن سۇرانىسىن قاناعاتتاندىرۋ ماقساتىندا «وتىرار» شاعىن اۋدانىنان قازاقستان يپوتەكالىق كومپانياسى ارقىلى تاعى دا 6 ءۇيدىڭ قۇرىلىسى جۇرگىزىلمەك. كەلەر جىلى جوسپارلانعان 20 كوپ قاباتتى تۇرعىن ءۇي سالىنسا, ودان بولەك 150 كوتتەدج تۇرعىزىلادى. سونىمەن قاتار, تۇركىستان قالاسىنىڭ اكىمشىلىك-ىسكەرلىك ورتالىعى دا وسى شاعىن اۋداندا بوي كوتەرەدى.
بۇگىندە تۇرعىندار ءۇشىن كوممۋنالدىق تولەمدەر قىمباتقا ءتۇسىپ تۇرعانى بەلگىلى. مەملەكەت باسشىسى شەتەلدىك ينۆەستورلاردى ەلگە كەلتىرۋ ءۇشىن ەلەكتر جارىعى, جىلۋ جانە سۋ باعالارىن كوتەرۋ قاجەتتىگىن ايتقان بولاتىن. ونداي جاعدايدا رەسەيدىڭ كوممۋنالدىق قىزمەت باعاسى ەلىمىزبەن سالىستىرعاندا ءتورت ەسە قىمبات بولعانىمەن, «ارىق اتقا قامشى اۋىر» دەگەننىڭ كەرى كەلەدى.
بيىلعى تامىز ايىنىڭ باسىندا وبلىس اكىمىنىڭ قولداۋىمەن ءبىر توپ جۋرناليست تۇركيادا ءىسساپاردا بولىپ كەلگەن. سىرت كوز – سىنشى. بايقاعانىمىز, تۇركيانىڭ كوپ قاباتتى ۇيلەرىنىڭ دەنى بالامالى قۋات كوزدەرىن جاقسى پايدالانادى ەكەن. بيىك ءۇي شاتىرىنا ورناتىلعان سۋ بوشكەلەرى كۇن قۋاتىمەن جىلىتىلادى. جىلۋ ماسەلەسىن دە ءتيىمدى شەشكەن.
وبلىس باسشىسى الدىڭعى كەزەكتە شىمكەنتتەگى كوپ قاباتتى ۇيلەرگە سۋ جىلىتۋ قوندىرعىلارىن ورناتۋدى تاپسىرىپ وتىر. بۇل «جاسىل» ەكونوميكا, بالامالى قۋات ءوندىرۋدىڭ العاشقى باسپالداعى. تاپسىرما ءوز دەڭگەيىندە ورىندالعان جاعدايدا كوممۋنالدىق تولەمدەر ەلدىڭ قالتاسىن ونشالىقتى قاقپايتىن بولادى.
باقتيار تايجان,
«ەگەمەن قازاقستان»
وڭتۇستىك قازاقستان وبلىسى