جالعىز دوسىم – جۇرەگىم اتتى جىر كەشى ءوتتى

اقتوبەدەگى دوستىق ۇيىندە اقتوبەلىك جىرسۇيەر قاۋىم بەلگىلى اقىن, كوسەم­سوزشى, مەيىرحان اقداۋلەت ۇلىنىڭ 60 جىلدىعىنا ارنالعان «جالعىز دوسىم – جۇرەگىم» اتتى جىر كەشىندە جۇزدەستى. اقىننىڭ مەرەيتويىنا الماتى مەن استانادان فاريزا وڭعارسىنوۆا باستاعان اقىن-جازۋشىلار دا كەلىپتى. سالماقتى وي, ساليقالى شەشىمگە قۇرىلاتىن مەيىرحان اقداۋلەت ۇلىنىڭ ولەڭدەرى ءسوز قادىرىن بىلەتىن قازاق بالاسىن وزىنە باۋراپ الاتىنى ءبىز ايتپاساق تا بەلگىلى. سوندىقتان دا جىر كەشىنە جينالعاندار زالعا لىق تولدى. الدىمەن اقىن مەرەي­تويىنا وراي «قازاقستان — اقتوبە» تەلەارناسى تۇسىرگەن «جالعىز دوسىم — جۇرەگىم» اتتى فيلم كورسەتىلدى. «مەن — جۋسانعا ءىنىمىن, شەڭگەل بولىپ كەكتەنەم. كوكپەك جاققان كونە ءۇيدىڭ كوجەسىمەن كوكتەگەم», — دەگەن جىر جولدارىمەن باستالعان فيلمدە اقىن­نىڭ ءومىربايانى, تۋىپ-وسكەن ورتاسى, شىعارماشىلىق جولى تۋرالى بايان­دالادى. مەيىرحان اقداۋلەت ۇلى – ءوز ولەڭىنەن ومىرلىك ءپالسافا تۋدىراتىن, سول ارقىلى ءومىردىڭ ءمانى مەن ماڭىزىن اشا­تىن ويلى اقىن.ونىڭ ولەڭدەرى ءوزى جايلى ايتىپ وتىرىپ, ورتاسىنىڭ قامىن قوزعاي­تىن, حالقىنا قىزمەت ەتەتىن ويلاردى قاۋزايتىن كوپ قاتپارلى, تەرەڭ ماعىنالى بولىپ كەلەدى. سىرلى جىرى­مەن وقىر­ماندارىنىڭ كوڭىل كوكى­رەگىنەن ورىن العان اقىننىڭ ولەڭدەرىنە دەگەن ىستىق ىقىلاستىڭ سۋىمايتىندىعى دا سوندىق­تان. ول سونداي-اق, جۇرت ىزدەپ ءجۇ­رەتىن, ءسۇيىنىپ تە ءسۇيسىنىپ وقيتىن كوسەم­­سوزشى. مەيىرحان اۋدارماسىنداعى ف.تيۋتچەۆ, ا.احماتوۆا, ا.ۆوزنەسەنسكي سىندى ورىس اقىندارىنىڭ ولەڭدەرى, م.ءادجيدىڭ «قىپ­شاق دالاسىنىڭ جۋسانى» تاريحي ەسسەسى, ك.ءاشيردىڭ «قابىل — ادام اتا پەرزەنتى» دراماسى, ت.بۋركحارد, ە.فرومم, د.سۋزدۋكي جانە باس­قالاردىڭ فيلوسوفيالىق-مادەنيەتتانۋ­شىلىق باعىتتاعى كولەمدى ەڭبەكتەرى قالىڭ قازاقتىڭ يگىلىگىنە اينالعان قابىرعالى ەڭبەكتەر. اقىن مادە­نيەت­تانۋشى رەتىندە دە تانىمال تۇلعا. بەلگىلى اقىن, ارىپتەس ءىنىسى ەرتاي اشىقباەۆ جاساعان باياندامادا مەيىرحان اقداۋ­لەت­ ۇلىنىڭ وسى قىرلارى جان-جاقتى اشىلدى. قازاق پوەزياسىنا وزىندىك قول­تاڭباسىمەن كەلگەن اقىن جىرلارىنىڭ ەرەكشەلىكتەرى مەن وزىندىك وزگەشە ءبىتىم-بولمىسى ەرتاي بايانداۋىندا انىق اڭعارىلىپ, جۇرت­شىلىق جۇرەگىنە جول تاپتى. اقىن ىنىسىنە قۇتتىقتاۋ ءسوزىن ارناعان قازاق­ستاننىڭ حالىق جازۋشىسى, مەملەكەتتىك سىيلىق­تىڭ لاۋرەاتى, اقىن فاريزا وڭعارسىنوۆا مەيىرحان اقداۋ­لەت­ ۇلىنىڭ ولەڭىن دە, ءوزىن دە وتىز جىلدان استام ۋاقىتتان بەرى جاقسى بىلەتىنىن جەتكىزدى. –قالامگەرلىك بيىگىنە ازاماتتىق كەلبەتى ساي مەيىرحان سىندى جان­داردى ۇلتتىڭ التىن قازىعى دەپ بىلەمىن. التىن قازىقتى ەل ازبايدى, – دەپ تۇيىندەدى اقىن اپامىز ءوز ويىن. كەشتە قاجىعالي مۇحانبەتقالي ۇلى, جۇما­باي شاشتاي ۇلى, بايبوتا سەرىك­باي­ ۇلى قوشىم-نوعاي, شامشيددين پاتتەەۆ, تالاسبەك اسەمقۇلوۆ, ەلەنا ءابدى­حالىقوۆالار مەرەيتوي يەسىنە ىزگى تىلەك, ءىلتيپاتتى وي ءبىلدىردى. اقىندى وبلىستىق ءماسليحاتتىڭ حاتشىسى بالعالي ورداباەۆ, اقتوبە قالاسىنىڭ اكىمى نۇرمۇحامبەت ءابدى­بەكوۆ, وبلىس ورتالىعىنداعى جوعارى وقۋ ورىندارىنىڭ باسشىلارى قۇت­تىقتادى. جىر كەشىندە ولەڭىن ورىس تىلىندە ورەتىن بەلگىلى اقىن امانتاي وتەگەنوۆ ءوزىنىڭ ارىپتەسىنە ارناعان ولەڭىن وقىدى. ساتىبالدى ءساۋىرباي, اقتوبە.