ەكسپو-2017 حالىقارالىق كورمەسىنىڭ اشىلۋ سالتاناتىنا بايلانىستى 10 ماۋسىمدا فرانتسۋز رەسپۋبليكاسى پاۆيلونىنىڭ رەسمي اشىلۋى وتكەن بولاتىن. كەشە فرانتسيا پاۆيلونىنىڭ باس كوميسسارى پاسكال لورو حالىقارالىق كورمەگە تىركەلگەن باق وكىلدەرىمەن پرەسس-تۋر وتكىزدى.
فرانتسيا پاۆيلونى ەكسپو-2017 كورمەسىندەگى ەڭ ءىرى پاۆيلونداردىڭ بىرىنەن سانالادى. ونىڭ جالپى اۋماعى 1084 شارشى مەتردى الىپ جاتىر. وسى كورمە الاڭىندا فرانتسۋزدىڭ الەمگە ايگىلى 8 كومپانياسى مەن ستارتاپتارى جاڭعىرمالى ەنەرگەتيكا سالاسىنداعى وزىق جەتىستىكتەرى مەن يننوۆاتسيالىق تەحنولوگيالارىن پاش ەتۋدە. بۇل رەتتەگى ولاردىڭ باستى ماقساتى – الەمدىك قاۋىمداستىق نازارىن ەنەرگيا تۇتىنۋدىڭ ۇنەمدى ۇلگىلەرىن پايدالانۋ قاجەتتىگىنە اۋدارۋ جانە كليماتتىڭ وزگەرۋ ءۇردىسىن توقتاتۋعا باعىتتالعان شەشىمدەردى ۇسىنۋ. فرانتسيا پاۆيلونىنىڭ جادىگەرلەرى نەگىزىنەن 3 تاقىرىپقا توپتاستىرىلعان. ولار: «ەكولوگيالىق قالا», «جاڭعىرمالى ەنەرگيا» جانە «ەكولوگيالىق كولىك». وسىعان بايلانىستى پاۆيلوننىڭ ءبىرىنشى قاباتىنداعى 7 بولمەدە كورمە قوناقتارىنا «جاسىل» ەنەرگەتيكا جەتىستىكتەرى ۇسىنىلعان.
جوعارىدا ايتىپ وتكەنىمىزدەي, فرانتسيا پاۆيلونىنىڭ ارىپتەستەرىنە فرانتسۋز ونەركاسىبىنىڭ 5 كوشباسشىسى – Peugeot, Saint-Gobian, Total, Veolia, Vicat كومپانيالارى, lter حالىقارالىق جوباسى, ADEME جانە Syctom مەملەكەتتىك اگەنتتىكتەرى كىرىپ وتىر. فرانتسيا پاۆيلونىنىڭ اياسىندا ولار وزدەرىنىڭ وزىق جەتىستىكتەرى مەن يننوۆاتسيالىق تەحنولوگيالارى ارقىلى ەنەرگەتيكا سالاسىنداعى جاھاندىق سىن-تاۋەكەلدەرگە جاۋاپ ۇسىنادى. ماسەلەن, Saint-Gobian كومپانياسىنىڭ كورمەدەگى جادىگەرلەرى ارقىلى عيماراتتاردا تۇرعىندار ءۇشىن قانداي قولايلى جاعدايلار جاسالاتىندىعى كورىنىس تاپقان. Syctom – قورشاعان ورتا مەن ەكولوگيا پروبلەمالارىنا بايلانىستى تۇرمىس قالدىقتارىن جيناۋ جانە قايتا وڭدەۋمەن اينالىساتىن مەملەكەتتىك اگەنتتىك بولىپ تابىلادى. اگەنتتىك تۇرمىس قالدىقتارىن قايتا وڭدەۋ ارقىلى جاڭعىرمالى ەنەرگيا قۋاتىن الۋ تەحنولوگيالارىن دا پاش ەتەدى. بۇل كومپانيا پاريج قالاسى مەن ونىڭ اۋماعىنداعى ەلدى مەكەندەردە 6 ملن حالىق تۇراتىن اۋماقتا كۇل-قوقىس پەن تۇرمىستىق قالدىقتاردى جيناپ, قايتا وڭدەۋمەن اينالىسادى. ول جىلىنا 2 ملن 300 مىڭ توننا تۇرمىستىق قالدىقتاردى وڭدەپ, ء ارتۇرلى تۇرمىستىق زاتتار وندىرۋمەن بىرگە 300 مىڭ تۇرعىندار قونىستانعان ۇيلەردى تۇراقتى جىلۋمەن قامتاماسىز ەتەدى.
Vicat كومپانياسىنىڭ پاۆيلونعا قويعان جادىگەرلەرى ارقىلى بۇدان 200 جىل بۇرىن ويلاپ تابىلعان قۇرىلىس ماتەريالى – تسەمەنتتىڭ جاڭا تەحنولوگيالار قولدانۋ ارقىلى قانداي پايدا بەرەتىندىگى كورسەتىلەدى. كومپانيا جادىگەرلەرى قويىلعان بولمەگە كىرگەن قوناقتار جاساندى تسەمەنت ويلاپ تاپقان فرانتسۋز ونەرتاپقىشى لۋي ۆيكانىڭ بەتوننان جاسالعان ءمۇسىنىن كورەدى. ودان ءارى بەتوننىڭ «بولاشاق قالاسى» جوباسى اياسىندا قالاي پايدالاناتىنى كورسەتىلگەن. ماسەلەن, تۇتاس ءۇي قابىرعاسىنداي بەتون پليتاسىنان شىنى سياقتى كەلەسى جاقتى كورۋگە بولادى. سونىمەن بىرگە, بەتون قابىرعادا جاسىل جاپىراقتار مەن بۇتالاردى دا وسىرۋگە بولاتىندىعى ناقتى تاجىريبەمەن كورسەتىلگەن.
Peugeot – الەمدەگى ەكولوگيالىق كولىك شىعاراتىن كوشباسشى كومپانيا بولىپ تابىلادى. Peugeot كومپانياسىنىڭ جادىگەرلەرى قويىلعان بولمە ءوز ۋاقىتىنىڭ وزىق تۇلعاسى بولعان فرانتسۋز كاسىپكەرى ارمان پەجونىڭ ءومىرى جانە قىزمەتىنە بايلانىستى دەرەكتەرمەن اشىلادى. فرانتسۋزدىڭ ايگىلى كومپانياسى 1955 جىلدان بەرى ەلەكتر كولىگىن جەتىلدىرۋ جۇمىسىمەن اينالىسىپ كەلەدى. بۇگىندە كومپانيانىڭ ەكولوگيالىق كولىك رەتىندە ۇسىناتىن ونىمدەرىنىڭ قاتارىندا الەمگە تانىمال ەلەكتر ۆەلوسيپەدتەرى, ەلەكتروسكۋتەرلەر, جەڭىل جانە جۇك ەلەكتر اۆتوموبيلدەرى بار. پاۆيلونداعى ەكولوگيالىق كولىك بولىمىنە قويىلعان Peugeot كومپانياسى شىعاراتىن 270 اتتىڭ كۇشى بار, 4 ءتسيليندرلى دۆيگاتەلمەن جابدىقتالعان گيبريدتى اۆتوموبيل كەلۋشىلەردىڭ نازارىن ەرىكسىز وزىنە اۋدارادى.
ەۋرازيا ايماعىنداعى PSA توبىنىڭ باس ديرەكتورى, Peugeot كومپانياسىنىڭ اتقارۋشى ۆيتسە-پرەزيدەنتى كريستوف بەرجەراننىڭ ايتۋىنشا, اتالمىش كومپانيا الەمدىك نارىقتا ەكولوگيالىق قاۋىپسىز كولىك جانە كولىك قۇرالدارىن شىعاراتىن جەتەكشى كومپانيا بولىپ تابىلادى. الداعى ۋاقىتتا بۇل كومپانيا ءوز جۇمىسىن زامان تالابىنا ساي جەتىلدىرە بەرەتىن بولادى.
لورو پاسكال, فرانتسيا پاۆيلونىنىڭ باس كوميسسارى:
قازاقستاننىڭ باس قالاسى – استانادا ءوتىپ جاتقان ەكسپو-2017 حالىقارالىق كورمەسى سوڭعى كەزدە وتكىزىلگەن كورمەلەر ىشىندەگى ۇزدىك شارا بولاتىندىعى قازىردىڭ وزىندە بەلگىلى بولىپ وتىر. قازاقستان بۇل حالىقارالىق اۋقىمدى شاراعا زور جاۋاپكەرشىلىكپەن جانە ۇلكەن ازىرلىكپەن كەلدى. تاريحي قىسقا مەرزىمنىڭ ىشىندە ەكسپو كورمەسى ءۇشىن زاماناۋي تەحنولوگيالارمەن جابدىقتالعان بولاشاق قالاسى بوي كوتەرگەن. پرەزيدەنت نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ دارا باسشىلىعىنىڭ ارقاسىندا قازاقستان الەمدە زور بەدەلگە يە بولدى. ەكسپو كورمەسى قازاقستاننىڭ بەدەلىن بۇرىنعىدان دا كوتەرەتىن بولادى. فرانتسيا پاۆيلونى ەكسپو-2017 كورمەسىندەگى ءىرى دە ىرگەلى پاۆيلوندارىنىڭ بىرىنەن سانالادى. ءبىز مەملەكەتىمىزدىڭ پاۆيلونىن جابدىقتاۋ ماقساتىندا ۇلكەن جۇمىس اتقاردىق. ءبىزدىڭ پاۆيلون ەنەرگەتيكا سالاسىنداعى ەلىمىزدىڭ جەتەكشى كاسىپورىندارىنىڭ بۇگىنگى جەتىستىكتەرى مەن وزىق تەحنولوگيالارىن پاش ەتەدى. «استانا ەكسپو-2017» كورمەسى اياسىندا ءبىز ءوزىمىزدىڭ يننوۆاتسيالىق تەحنولوگيالارىمىزدى تانىستىرا وتىرىپ, جاڭعىرمالى ەنەرگەتيكا سالاسىنداعى تاجىريبەمىزدى ودان ءارى دامىتۋدا مول مۇمكىندىكتەرگە قول جەتكىزەمىز دەپ ويلايمىن.
جىلقىباي جاعىپار ۇلى,
«ەگەمەن قازاقستان»
