ەرتەڭ اقش-تاعى جويقىن قاسىرەتكە 10 جىل تولادى. 2001 جىلدىڭ 11 قىركۇيەگى ادامزات تاريحىندا بۇرىن-سوڭدى بولىپ كورمەگەن سۇراپىل تەراكت رەتىندە ەستە قالاتىنى انىق. لاڭكەستەر نيۋ-يوركتەگى اسپانمەن تالاسقان بۇكىلالەمدىك ساۋدا ورتالىعىنىڭ «ەگىز» عيماراتى مەن پەنتاگوننىڭ ءبىر ءبۇيىرىن جەرمەن جەكسەن ەتتى.
جوسپار بويىنشا, ءتورتىنشى ۇشاق اقش پارلامەنتىنىڭ كۇل-تالقانىن شىعارۋى ءتيىس بولاتىن. اۋە كەمەسىنىڭ بورتىنداعى جولاۋشىلار ادام كەيپىندەگى حايۋانداردىڭ بۇل ارەكەتىنە جول بەرمەي, ۇشاق ەلدى مەكەنسىز اشىق دالاعا قۇلاعان ەدى. مىڭداعان جازىقسىز ادام قۇربان بولدى. ەندى مۇنداي تاعىلىق ەشقاشان, ەش جەردە قايتالانباسىن دەيىك.
«بارباروسسا» جوسپارىن ورىنداۋعا كىرىستى
تۇرىكتىڭ اسكەري كوماندوۆانيەسى «بارباروسسا وپەراتسياسى – ەگەي قالقانى» دەپ اتالاتىن جاڭا اسكەري-تەڭىز ستراتەگياسىن جاسادى. اتالعان ستراتەگيا شەڭبەرىندە تۇرىكتەر فلوتىنىڭ ءبىر بولىگىن قارا جانە ءمارمار تەڭىزدەرىنەن الىپ, ولاردى جەرورتا تەڭىزىنىڭ شىعىس جاعىنا باعىتتايدى.
اتاپ ايتقاندا, انكارا ايتارلىقتاي كۇشىن كيپر مەن يزرايل جاعالاۋلارىنا جيناماق. كۇشەيتىلگەن توپتى اۋەدەن سول ماڭداعى اۆيابازادا ورنالاسقان اسكەري ۇشاقتار قورعايتىن بولادى. سونداي-اق تۇرىكتىڭ اسكەري كورابلدەرى ادرياتيكا جانە قىزىل تەڭىزدەردە تۇراقتى اسكەري كەزەكشىلىك اتقاراتىن بولادى. بۇل وزگەرىستەر تۇركيا مەن يزرايل اراسىنداعى كيكىلجىڭگە بايلانىستى ورىن الىپ وتىرعانى دا كۇمانسىز.
جۇمىسسىزدىقپەن كۇرەس جوسپارىن ۇسىندى
اقش پرەزيدەنتى باراك وباما ءوزىنىڭ اكىمشىلىگى جاساعان ەكونوميكانى ىنتالاندىرۋ جوسپارىن ۇسىندى. اتالعان قۇجاتقا سايكەس, جۇمىسسىزدىقپەن كۇرەسكە 447 ميلليارد دوللار جۇمساۋ جوسپارلانىپتى. قۇراما شتاتتارداعى سايلاۋعا ءالى ءبىر جىلدان استام ۋاقىت قالعانىمەن, بۇل جوسپار ب.وبامانىڭ كوزىرى بولاتىن سىڭايى بايقالادى.
اق ءۇي قوجايىنىنىڭ جوسپارى جاڭا جۇمىس ورىندارىن قۇرىپ, ەڭبەكاقىعا سالىقتى تومەندەتۋدى كوزدەيدى. مۇعالىمدەر, جەدەل قىزمەت تۇرلەرىندە ىستەيتىندەردى قىسقارتپاۋ ءۇشىن 35 ميلليارد دوللار شىعىنداۋ بەلگىلەنىپتى. 50 ميلليارد دوللار التى ميلليون جۇمىسسىز ءۇشىن جاردەماقى تولەۋگە جۇمسالماق. جوسپار بويىنشا, مەملەكەتتىك مەكتەپتەردى جاڭعىرتىپ, ينفراقۇرىلىمدارىن دامىتۋعا, تەمىر جول, كوپىرلەر, اۋەجايلار قۇرىلىسىنا دا ايتارلىقتاي قارجى قاراستىرىلعان.
اۋە كەڭىستىگىن بۇزدى دەپ ايىپتادى
رەسەيدىڭ ءۇش اسكەري تىكۇشاعى گرۋزيانىڭ اۋە كەڭىستىگىنەن زاڭسىز ءوتىپ كەتكەن. مۇنى گرۋزيا سىرتقى ىستەر مينيسترلىگىنە سىلتەمە جاساي وتىرىپ, «ينتەرفاكس» اگەنتتىگى حابارلادى. تىكۇشاقتار گرۋزيا اۋماعىنا ءۇش شاقىرىمداي ەنىپ, اۋە كەڭىستىگىندە 15 ءمينوتتەي بولعان.
بۇل ارەكەتتىڭ گرۋزيا تاراپىن ارانداتۋ ءۇشىن جاسالعانى انىق. بىراق تبيليسي سوعىستى قايتا جانداندىرماۋ قاعيداتىنا بەرىكتىك تانىتتى, دەلىنگەن گرۋزيا ءسىم-ءىنىڭ مالىمدەمەسىندە. سىرتقى ساياسات ۆەدومستۆوسى سونداي-اق حالىقارالىق قوعامداستىقتى رەسەيدىڭ ءىس-ارەكەتىنە نازار اۋدارۋعا شاقىرعان. رەسەي جاعى بۇل اقپاراتتى تەرىسكە شىعارىپ وتىر.
پرەزيدەنتتىڭ وتباسى كۇزەتسىز قالادى
قىرعىزستان پارلامەنتى رەسپۋبليكا پرەزيدەنتىنىڭ وتباسى مۇشەلەرىن كۇزەتپەن قامتاماسىز ەتۋ تۋرالى زاڭ جوباسىن قابىلداۋدان باس تارتتى. دەپۋتاتتار پرەزيدەنتتىڭ جاقىندارىنا كۇزەت قاجەت ەمەس دەپ ەسەپتەيدى.
پارلامەنت سپيكەرى احماتبەك كەلديبەكوۆتىڭ ايتۋىنشا, بۇرىنعى رەجىمدەردە مەملەكەت باسشىسىنىڭ تۋىسقاندارى ەمىن-ەركىن ءومىر ءسۇردى. كۇزەتىنىڭ مىقتى بولعانى سونشالىق, ولار پرەزيدەنت سياقتى ءجۇردى. بۇل جەردە وتپەلى كەزەڭ پرەزيدەنتى روزا وتۋنباەۆانىڭ پىكىرى وزگەشە: ەل باسشىسى وتباسىنىڭ قاۋىپسىزدىگى ەل قاۋىپسىزدىگىنە تىكەلەي بايلانىستى, دەيدى ول.
مىسىر ۆيزا رەجىمىن قاتاڭداتتى
ەگيپەت جاقىن ارادا كوپتەگەن ەلدەرگە قاتىستى ۆيزا رەجىمىن قاتاڭداتپاق نيەتىندە. ەندى ەگيپەتكە ەنەتىن ادامدار الدىن الا ۆيزا الۋلارى ءتيىس. جولدامانى تۋر-وپەراتورلار ارقىلى رەسىمدەگەن تۋريستەرگە بۇل ءوزگەرىستەردىڭ قاتىسى جوق.
مىسىر باسشىلىعى مۇنداي قادامعا قاۋىپسىزدىك شارالارىنا بايلانىستى بارىپ وتىرعان سياقتى. ال مۇنىڭ تۋريستەرگە قاتىسى جوقتىعىن تۇسىنۋگە دە بولادى. ويتكەنى, تۋريزم ەگيپەتتىڭ ەڭ باستى كىرىس كوزدەرىنىڭ ءبىرى بولىپ تابىلادى. ماسەلەن, تارتىپسىزدىكتەر ورىن الماعان 2010 جىلى مىسىر تۋريزمنەن 13 ميلليارد دوللار كىرىس كىرگىزگەن.
قىسقا قايىرىپ ايتقاندا:
*2011 جىلى جەر سىلكىنىسىنەن ساقتاندىرىلعان شىعىن رەكوردتىق كورسەتكىشكە جەتىپ, 70 ميلليارد دوللاردى قۇرادى. مۇنىڭ ىشىندەگى ەڭ زارداپتىسى جاپونياداعى جەر سىلكىنىسى تۋىنداتقان تسۋنامي بولىپ تابىلادى. *ناتو-نىڭ اۋعانستانداعى اسكەري كونتينگەنتى وزدەرىنىڭ قۇرامىنداعى سولداتتىڭ ۆۆس كورپوراتسياسىندا جۇمىس ىستەيتىن جەرگىلىكتى ءجۋرناليستى ولتىرگەنىن مويىندادى. ناتو وكىلىنىڭ ايتۋىنشا, اسكەري قىزمەتشى جۋرناليست احمەد ومەد حپۋلۆاكتى قارۋلى جاساق دەپ شاتاستىرىپتى. *بوليۆيادا ەكى قوزعالتقىشتى شاعىن ۇشاق اپاتقا ۇشىراپ, وقيعا سالدارىنان 9 ادام وپات بولدى. قۇتقارۋشىلاردىڭ سوزىنە قاراعاندا, ۇشاقتىڭ قاڭقاسى تولىق قيراعان جانە ەشكىم ءتىرى قالماعان. اپات سەبەبى بەلگىسىز. *اقش پرەزيدەنتى ب.وباما قاتتى سۋ تاسقىنىنا بايلانىستى پەنسيلۆانيا جانە نيۋ-يورك شتاتتارىندا ءتوتەنشە جاعداي جاريالادى. اتالعان شتاتتاردان 100 مىڭنان استام ادام قاۋىپسىز جەرلەرگە كوشىرىلگەن. 5 ادام وپات بولعان دەگەن مالىمەت بار. ينتەرنەت ماتەريالدارى نەگىزىندە ازىرلەندى.
