سەنات سايلاۋىنىڭ كۇنتىزبەلىك جوسپارى بەكىتىلدى

ورتالىق سايلاۋ كوميسسياسى بيىلعى 19 تامىزعا تا­عاي­ىندالعان قازاقستان رەسپۋبليكاسى پارلامەنتى سە­نا­تى دەپۋ­تاتتارىنىڭ سايلاۋىن ازىرلەۋ جانە وتكىزۋ بوي­ىن­شا نەگىزگى ءىس-شارالاردىڭ كۇنتىزبەلىك جوسپارىن بەكىتتى. كەشە وسك مۇشەلەرى وسى ءما­سەلەگە بايلانىستى مالىمەتتەرى­مەن ءبولىستى. وسك توراعاسى قۋ­ان­دىق تۇرعانقۇلوۆ اتا زاڭعا ءساي­كەس سەنات سايلاۋ تۋرالى كونس­تي­تۋتسيالىق زاڭدا بەلگىلەنگەن ءتار­تىپ­پەن ءار وبلىستان, رەسپۋب­لي­كا­لىق ماڭىزى بار قالادان جانە ەلى­مىز استاناسىنان ەكى ادامنان وكىلدىك ەتەتىن دەپۋتاتتاردان قۇ­را­لاتىنىن, ولاردى ازاماتتاردىڭ تىكەلەي داۋىس بەرۋى ارقىلى ساي­لانعان ءماسليحاتتار دەپۋتاتتارى سايلايتىنىن اتاپ ءوتتى. «سەنات دەپۋتاتتارىنىڭ وكى­لەت­تىك مەرزىمى – 6 جىل. ولاردىڭ جارتىسى ءاربىر ءۇش جىل سايىن قايتا سايلانىپ وتىرادى. 2005 جىلعى 19 تامىزدا سايلانعان سەنات دەپۋتاتتارىنىڭ كونستيتۋ­تسيا­لىق وكىلەتتىك مەرزىمى وسى جىل­دىڭ 30 قاراشاسى كۇنى اياقتالادى, – دەدى ول. – سوندىقتان بيىلعى جىلدىڭ 19 تامىزى كۇنى ەلىمىزدىڭ 16 وڭىرىندە پارلامەنت سەناتىنا ءبىر دەپۋتاتتان سايلاۋ وتكىزىلەدى. وسى سايلاۋدا 15 سەناتوردى پرە­زيدەنتتىڭ ءوزى تاعايىنداسا, 32 دەپۋتات جاناما سايلاۋ قۇقى نەگىزىندە جاسىرىن داۋىس بەرۋ ار­قى­لى سايلانادى». وسى جەردە وسك حاتشىسى با­قىت مەلدەشەۆ سەنات دەپۋتاتتى­عىنان ۇمىتكەرلەردى ءماسليحاتتار ۇسىناتىنىن, سونىمەن بىرگە, ءماس­ليحاتتار وزدەرى شەشكەن ورتاق ءبىر كانديداتتى ۇسىنا الاتىنىن ايت­تى. ودان ءارى ول سايلاۋ زاڭنا­ما­سىنا سايكەس سەنات دەپۋتاتتارىن سايلاۋ بالاما نەگىزدە بولاتىنىن, ياعني داۋىس بەرۋ بيۋللەتەنىنە كەمىندە ەكى كانديدات ەنگىزىلۋى ءتيىس ەكەنىن ەسكەرتتى. «سەنات دەپۋتات­تى­عىنا كانديدات بولىپ تىركەلۋ ءۇشىن ۇمىتكەر وبلىس ءماسلي­حات­تا­رىنىڭ, رەسپۋبليكالىق ماڭىزى بار قالا نەمەسە استانا قالا­سى­نىڭ ءماسليحاتى دەپۋتاتتارىنىڭ جالپى سانىنىڭ كەمىندە 10 پا­يى­زىنىڭ قولداۋىنا يە بولۋعا ءتيىس. ياعني, كانديدات ءاربىر ءماسليحات دەپۋتاتتارىنىڭ 25 پايىزىنان كەم ەمەس داۋىسىن الۋى كەرەك», دەدى ول. كەزدەسۋدە ب.مەلدەشەۆ بۇدان باسقا تاعى مىناداي مالىمەتتەر كەلتىردى. مۇندا ول جينالعان قول­داردىڭ 1 پايىزدان استامى راستال­ماسا, سەنات دەپۋتاتتىعىنا كان­دي­داتتىڭ تىركەلمەيتىنىن, ءۇمىت­كەر­گە دەپۋتات بولىپ تىركەلگەنگە دەيىن جانە ونىڭ زاڭ تالاپتارىنا ءساي­كەس­تىگى, ونى قولداپ جينالعان داۋ­ىس­تار تەكسەرىلگەننەن كەيىن عانا ساي­لاۋ جارناسى ەنگىزىلەتىنىن ايتتى. ودان ءارى وسك مۇشەلەرى ساي­لاۋعا قاتىستى مىناداي مالىمەت­تەر­مەن ءبولىستى. ماسەلەن, سايلاۋ جارناسىنىڭ بيىلعى سوماسى 239 985 تەڭگە بولادى ەكەن. سەنات دە­پۋتاتتىعىنا كانديدات پەن ونىڭ جۇبايى نەمەسە زايىبى تىركەۋگە دەيىن تۇرعىلىقتى جەرىندەگى سا­لىق ورگاندارىنا 2011 جىلعى 1 ماۋ­سىم­­داعى جاعداي بويىنشا تا­بىسى مەن مۇلكى تۋرالى دەكلاراتسيا تاپ­سى­رۋعا مىندەتتى كورىنەدى. ال ساي­لاۋدى ازىرلەۋ جانە وتكىزۋ بويىن­شا جوسپارعا سايكەس, كاندي­داتتار­دى ۇسىنۋ 15 ماۋسىمنان 19 شىلدەگە دەيىن جۇرەتىنى, ۇمىتكەر­لەردى تىركەۋ 29 شىلدەگە دەيىن, ال ساي­لاۋ­ال­دى ۇگىت جۇمىستارى 30 شىلدەدەن باس­تالىپ, 17 تامىز كۇن­گى ساعات 00.00-دە اياقتالاتىنى بەل­گىلى بولدى. كەزدەسۋدە وسىدان باسقا مىنا­داي مالىمەتتەر كەلتىرىلدى. بيىل پارلامەنت سەناتى دەپۋتاتتارى­نىڭ كەزەكتى سايلاۋىن وتكىزۋگە رەس­پۋبليكالىق بيۋدجەتتەن 142 ملن. تەڭگە ءبولىنىپ وتىر. بۇل سوماعا ساي­لاۋ زاڭناماسىنا سايكەس, سەنات دەپۋتاتتىعىنا كانديداتتار­دىڭ ءار­قايسىسىنا سايلاۋالدى ۇگىت جۇ­مىس­­­تارىن جۇرگىزۋگە, كولىك شى­عىن­دارىنا, كانديداتتاردىڭ سايلاۋ قو­رىن قۇرۋعا جۇمسالاتىن قار­جى كىرەدى. سايلاۋ كەزىندە سىرتقى ىستەر مينيسترلىگى وسك-مەن بىرلەسىپ, حالىقارالىق بايقاۋ ينستي­تۋ­تىن اشاتىن بولادى. وسك سايلاۋ­دىڭ قو­رىتىندىسىن 25 تامىزدان كەشىك­تىرمەي انىقتاۋعا ءتيىس. ساي­لاۋ­شى­لاردىڭ 50 پايىز­دان استام داۋى­سىن العان نەمەسە قايتا داۋىس بەرۋ كەزىندە باسقا كانديداتقا قا­را­عاندا كوپ داۋىس العان ۇمىتكەر سە­نات دەپۋتاتى بولىپ سايلانادى. ول ءۇشىن ساي­لاۋ­شىلاردىڭ 50 پاي­ىز­دان استا­مى سايلاۋعا قاتىسۋى ءتيىس. داستان كەنجالين.