ورامدى وي, ورتاق بايلام

مادەنيەتتەر جاقىنداسۋىنىڭ حالىقارالىق جىلى اياسىنداعى ۇلتتىق كوميسسيانىڭ ايماقارالىق فورۋمى قازاقستان باستاماسىمەن ءوتتى بۇۇ باس اسسامبلەياسى جاريالاعان مادەنيەتتەردىڭ جاقىنداسۋ جىلىنىڭ اياقتالۋىنا وراي بيىلعى جىلدىڭ ساۋىرىندە فرانتسيا استاناسى پاريجدە ۇلتتىق كوميسسيانىڭ قورىتىندى ايماقارالىق فورۋمى ءوتتى. اتالمىش فورۋم قازاقستاننىڭ باستاماسى نەگىزىندە يۋنەسكو-نىڭ جەتەكشىلىك ەتۋىمەن وتكىزىلدى. فورۋم جۇمىسىنا يۋنەسكو-عا مۇشە ەلدەردىڭ وكىلدەرى قا­تىستى. اتالمىش جيىنعا قاتى­سۋشىلار قوعامدا تۋىندايتىن بارلىق ماسەلەلەردى تەك جۇمىلا جانە ءوزارا ىنتىماقتاستىق جاع­دايىندا عانا شەشۋ مۇمكىن دەگەن ورتاق بايلام جاسادى. ولار ەكى كۇندە جىل بويى جي­ناق­تالعان تاجىريبەلەرىمەن ءبولىسىپ, قازاق­ستان جاعىنان اتقارىلعان ءبىرشاما ءىس-شارالار جايلى ايتىلدى. مادەنيەتتەر جاقىنداسۋى­نىڭ حالىقارالىق جىلى ايا­سىن­داعى جوبالارعا 74 ءىس-شارا (كونفەرەنتسيالار, سەمينارلار, فورۋمدار, سيمپوزيۋمدار, كورمە­لەر, فەستيۆالدەر) ەنگەن دەسەك, قابىلدانعان رەسپۋبليكالىق جوس­پاردىڭ ىشىنەن ورتالىق ازيا ەلدەرىنىڭ ءىىى حالىقارالىق تەاترلار فەستيۆالىن ەرەكشە اتاپ ءوتۋ كەرەك. بۇل فەستيۆالدە قىرعىزستان, وزبەكستان, ءتۇر­كى­مەنستان مەملەكەتتەرىنىڭ جانە قازاقستاننىڭ تەاترلارى سپەكتاكلدەرمەن, جانرلاردىڭ ءار­تۇر­لىلىگىمەن, اكتەرلەردىڭ شەبەر ويىندارىمەن كورەرمەننىڭ كو­ڭى­لىنەن شىقتى. شەتەلدىك اۆ­تورلاردىڭ قويىلىمدارىمەن قا­تار, شىڭعىس حان, توميريس, مۇستافا شوقاي سىندى تاريحي تۇلعالارعا ارنالعان قويى­لىم­دار دا بولدى. اتالعان فەستيۆال ايقىن مادەني وقيعا عانا بو­لىپ قويماي, ەلدەردىڭ تاريحي ور­تاقتىعىن كورسەتۋگە مۇمكىندىك بەردى. سونداي-اق, « ۇلى جىبەك جولى» اتتى ءىىى حالىقارالىق مۋ­زى­كا فەستيۆالى مەن «قورقىت جانە دالا اۋەندەرى» اتتى تۇركى­تىل­دى حالىقتاردىڭ حالىقارالىق فولكلورلىق-مۋزىكالىق فەستيۆالى جىلى قابىلداندى. قىرعىزستاننان, رەسەيدەن كەلگەن اتاقتى عالىمداردىڭ, ۋك­راينا, پالەستينا جانە وار ەل­شى­لىكتەرىنىڭ وكىلدەرىنىڭ قاتى­سۋى­مەن وتكەن «قازاقستان – بەيبىتشىلىك پەن كەلىسىم اۋماعى» اتتى عىلىمي-پراكتيكالىق كونفەرەنتسيا ۇلكەن قولداۋعا يە بولدى. سونىمەن قاتار, قازاقستاندا وتكەن حالىقارالىق دەڭگەيدەگى ءداس­تۇرلى ءىس-شارالاردى اتاپ ءوت­پەۋگە بولمايدى. بۇل ورايدا «وپە­راليا» حالىقارالىق فەستيۆالى, قۋىرشاق تەاترىنىڭ حالىق­ارالىق فەستيۆالى, «ەۋرازيا» حا­لىقارالىق كينوفەستيۆالى, « ۇلى دالا اۋەنى» ءداستۇرلى ونەرىنىڭ حالىقارالىق فەستيۆالىن اتاپ وتۋگە بولادى. وتكەن جىلى قا­زاق­ستاندا ساۋد ارابيا كورول­دى­گىنىڭ, ومان سۇلتاندىعىنىڭ, بەلارۋس پەن ءۇندىستاننىڭ مادە­نيەت كۇندەرى ۇيىمداستىرىلدى. سونداي-اق, يسلام كونفەرەن­تسياسى ۇيىمىنىڭ سىرتقى ىستەر مينيسترلەر كەڭەسىنىڭ جۋىق كۇن­دە­رى وتەتىن وتىرىسىنا ءبىزدىڭ ەلىمىز مادەنيەتتەر اراسىنداعى ديالوگ ماسەلەلەرى, توزىمدىلىكتى نىعاي­تۋ جانە مۇشە مەملەكەت­تەردىڭ قىسىم كورسەتۋدىڭ بار­لىق ءتۇر­لە­رىمەن كۇرەسۋ بويىن­شا كۇش­تەرىن جالعاستىرۋ سياق­تى سۇ­راقتاردى شىعارۋعا نيەتتى. مادەنيەتتەر جاقىندا­سۋى­نىڭ حالىقارالىق جىلى شەڭ­بە­رىندە وتكەن ءىس-شارالار قورى­تىن­دىلارى بويىنشا بارلىق قاتىسۋشىلار بۇگىنگى الەمدە ءما­دەنيەتارالىق ديالوگ ءناتي­جە­سى ءار مەملەكەتتىڭ تىكەلەي قول­داۋ كورسەتۋى مەن نيەتىنە بايلانىستى ەكەندىگىن ءبىراۋىز­دان اتاپ ءوتتى. ولار سونداي-اق, ديالوگقا, ءما­دەني ءوزارا بايلانىسۋعا, باس­قا مادەني قۇندىلىقتارعا ءتو­زىم­دى قارىم-قاتىناستا بولۋعا ەشقانداي بالاما جوقتىعىن دا اتاپ كورسەتتى. بۇل ءىس-شارانىڭ ماڭىزدى جاعى قاتىسۋشىلار ءما­دەنيەتارالىق ديالوگتى كەڭەيتۋ مەن تەرەڭدەتۋ قاجەتتىگى تۋرالى ۇسىنىستارىن جەتكىزدى. ونىمەن قوسا, قازاقستان تارا­پى­نان مادەنيەتارالىق ديالوگ­تىڭ ونجىلدىعىن قاتىسۋشىلار سانىن كوبەيتىپ وتكىزۋ كەرەك دەگەن وي ايتىلدى. سونداي-اق, ءما­دەنيەتارالىق ديالوگتى تەرەڭ نەگىزدەلگەن ءىس-شارالار ستراتە­گيا­سىنا اينالدىرۋ ماقساتىمەن ساراپتامالىق, عىلىمي قۇرىلى­مىن نىعايتۋ تۋرالى ۇسىنىس جاسالدى. وسىلايشا, قازاقستان مادە­ني جانە وركەنيەتتىك ديالوگتى ساقتاۋ مەن دامىتۋعا ءوز ۇلەسىن بەلسەندى تۇردە جالعاستىرۋعا دايىن ەكەندىگىن ءبىلدىردى. عازيز تەلەباەۆ, مادەنيەت ۆيتسە-ءمينيسترى.