جارمەڭكە جالعاسادى

نارىق زاڭدىلىعىنىڭ قا­تال­دى­عىنان با, دۇكەندەر مەن بازار­داعى ازىق-ت ۇلىك باعاسى شارىق­تاپ-اق تۇر. ارينە ونى اركىمنىڭ قالتاسى كوتەرە بەرمەيدى. وسىعان بايلانىستى وڭىردە باعانى تۇ­راق­تاندىرۋ ماقساتىندا ءتيىمدى شارالار جالعاسۋدا. ماسەلەن, «نۇر وتان» حدپ وبلىستىق فيليالى جانىنداعى باقىلاۋ كوميسسياسى ازىق-ت ۇلىك باعاسىن تومەن­دەتۋ مەن مۇمكىندىگىنشە تۇراقتاندى­رۋدى قولعا الدى. حالىق تۇتىناتىن تاۋار باعالارىن زەرتتەپ, باعاعا تۇراقتى تۇردە مونيتورينگ جۇرگى­زىپ وتىر. ناتيجەسى الاڭداتارلىق ەكەنى بايقال­دى. ۇكىمەت تاپسىرما­سىندا الەۋمەتتىك ماڭىزدى تاۋار­لار­دىڭ 27 تۇرىنە شەكتەۋ قويىل­عانى ناقتىلانعان. شەكتەۋلى با­عانى بۇزىپ, ونى سەبەپسىز قىم­بات­تاتقان ساۋدا ورىندارىنىڭ باس­شى­لارى مەن جەكە ساتۋشىلارعا شارا قولدانىلاتىن بولدى. بۇل ماسەلەنىڭ ءبىر قىرى عانا. وڭىردە اعىمداعى جىلى اۋىل­شارۋاشىلىق تاۋارلارىنىڭ با­عا­­سىن تۇ­راقتاندىرۋ ماقساتىندا قوسىمشا ءجۇز­دەن اسا جارمەڭكە وتكىزىلدى. وعان اكە­لىنگەن ونىمدەر­دىڭ قۇنى ساۋدا ورىن­دارىنان 15-20 پايىزعا تومەن بولعان­دىقتان, تۇتىنۋشىلار ريزاشى­لىق بىلدىرگەنى قۇپتارلىق. دەمەك, ونى دامى­تۋ قاجەتتىگى كۇن ءتارتى­بىنە قويى­لۋدا. تالدىقورعان قالاسىندا 3 ناۋرىز­دان باستالعان ءجار­مەڭ­كە ءبىر اي بويى جالعاساتىن بولدى. قالاعا 16 اۋدان مەن 3 قالاداعى تاۋار وندىرۋشىلەر قا­تىسىپ, شارۋا قوجالىقتارى وندىرگەن ونىمدەرىن تۇتىنۋ­شى­لارعا ۇسىندى. تاڭەرتەنگى 9 شاماسىندا جارمەڭ­كەگە وزگەلەرمەن قاتار كەلدىك. ساۋدا ەندى عانا قى­زىپتى. مۇندا الا­كول, بال­قاش, قاراساي, جام­بىل, ىلە, تالعار اۋداندارىنىڭ تاۋار وندىرۋشىلەرى ۇسىنعان جىلقى مەن سيىردىڭ, قويدىڭ ەتى سامساپ تۇر. الاكولدىڭ بالىعىن ارقالا­عاندار دا بار. قاراسايلىقتار كوكونىس پەن باقشا داقىلدارىنىڭ ءتۇر-ءتۇرىن, جۇمىرت­قا, قۇس ەتىن ساۋدالاسا, ىلەلىكتەر نان, ءسۇت ءونىم­دەرىنىڭ, بال, شۇ­بات, تاعى باسقا ازىق-ت ۇلىك تۇرلە­رىنىڭ مول قو­رىن اكەلىپتى. ماسەلەن, تاۋىق ەتىنىڭ كيلوسى – 150, كەسپە تۇرلەرى دە بازارداعىدان 15-20 تەڭگەگە ارزان.  ىلدىم-جىلدىم قي­مىل­داعان ءوزىن باقىتگۇل تۇماتاەۆا دەپ تانىستىر­عان ساتۋشى سيىر ەتىنىڭ كيلوسىن 650-700 تەڭگەدەن ولشەپ, كەزەكتەگىلەرگە ساتۋ ۇستىندە. اۋىلدا تۇرعان سوڭ, ءتورت ت ۇلىك مال ۇستايمىز. جىل سايىن ءوز ءتولى ەسەبىنەن وسكەندىكتەن ارتىعىن ساۋدالاپ, قاجەتى­مىزگە جاراتامىز. بۇگىن ءۇش ءىرى قارانىڭ ەتىن اكەلدىم. مەرەكە جاقىندادى عوي, باعا تومەن. وعان قاتارلاس مىڭباەۆ پەن شيەن اۋىلىنان كەلگەن ساتۋشىلار دا تاۋار­­لا­رىن ساۋدالاۋ ۇستىندە. مىڭ­باەۆ­تىق ەل­ميرا قىرىققاباتتىڭ كيلوسىن – 80, قى­زىلشانى – 85, ءسابىزدى – 75, كارتوپتى – 85, المانى 320 تەڭگەدەن ساۋدالاعان­دىقتان ەداۋىر ادام كەزەككە جينالىپ­تى. باعانىڭ قولجەتىمدى ەكەندىگىنە ءبارى دە ريزا. وسى كۇنگى جارمەڭكەدە ميلليوننان استام تەڭگەنىڭ ازىق-ت ۇلىگى تۇتىنۋشىعا ۇسىنىلعانىن  بىلدىك. ونىڭ ىشىندە 195713 كيلو ەت, 10587 كيلو كوكونىس, 6850 كيلو جەمىس-جيدەك جانە  باسقا دا ازىق-ت ۇلىك تۇرلەرى ساۋداعا ءتۇستى. وسىلايشا, جەتىسۋلىقتار باعانى تۇراقتان­دى­رۋ­دا بايىپتى كوزقاراس تانىتىپ, شا­ھارلىقتار جارمەڭكەنىڭ يگىلىگىنە بولەندى. كۇمىسجان بايجان, الماتى وبلىسى.