قىرداعى قىزۋ قاربالاس

بۇگىندەرى وبلىس ديقاندارىنىڭ بارلىق كۇش-جىگەرى مەن جيناق­تالعان ءىس-تاجىريبەسى ماڭداي تەر­مەن وسىرىلگەن ەل ريزىعىن شاش­پاي-توكپەي جيناپ الۋعا جۇمىل­دىرىلعان. ۋاقىتپەن ساناسپاي ەڭبەك ەتۋگە داعدىلانعان اۋىلدىقتاردىڭ باستى ماقساتى – ازىق-ت ۇلىك قاۋىپ­سىز­دىگىن قامتاماسىز ەتۋگە ءوز ۇلەستە­رىن قوسۋ. قاي اۋدانعا بارساڭ دا, كۇز­گى جيىن-تەرىن ناۋقانىنا ساقا­داي-ساي دايىندىقپەن كەلگەن­دەرى بىردەن بايقالادى. ايماق باسشىسى ەرىك سۇلتانوۆ بىرقاتار اۋداندى ارالاپ, كۇزگى وراق ناۋقانىنىڭ بارىسىمەن تانىستى. استىق ساپاسىنا جوعارى باعا بەرىپ, قارقىندى باسەڭدەتپەي جاۋاپ­تى ناۋقاندى ۋاقتىلى اياقتاۋ­دى تاپسىردى. اگروقۇرىلىم جەتەك­شىلەرى بيدايدىڭ باعاسىن كوتەرۋ ءجو­نىندە ۇكىمەتكە ۇسىنىس جىبەرىل­گە­نىن ەستىپ, كوڭىلدەرى كوتەرىلىپ قالدى. مىنە, «ازكوجاڭاجول» سەرىكتەس­­تىگىنىڭ ەگىس القابى. كەرەقا­رىس ما­ساقتار جەرگە ءيىلىپ, ساپ-سارى باداناداي داندەر اگروتەحنيكالىق كۇتىم شارالارىنىڭ تالاپقا ساي ات­­قا­رىلعانىن اڭعارتادى. شارۋا­شىلىق 9,5 مىڭ گەكتار القاپقا ماي­لى داقىل تۇرلەرىن دە ورنالاستىرعان. مەحانيزاتورلاردىڭ قيمىلى شيراق. استىق باستىرۋعا 10 كوم­باين تارتىلعان. 15 جۇرگىزۋشى تاسىمال ىسىمەن اينالىسادى. ارپا مەن س ۇلىنى جيناۋدى اياقتاپ, نەگىزگى داقىل بيدايدى ورۋ مەن باستىرۋعا جاپپاي كىرىسكەن. شالاقىندىقتار 186,5 مىڭ گەكتار القاپقا ەگىلگەن ءداندى داقىلداردىڭ جارتىسىنا جۋىعىن قىرماندارعا جونەلتكەن. گەكتار شىعىمدىلىعى 14,4 تسەنتنەردەن اسىپ جىعىلادى. «اۋا رايى قولايلى بولسا, جۋىق ارادا اياقتاپ قالامىز. استىق قابىلداۋ كاسىپورىندارى مەن ەلەۆاتورلاردا كىدىرىس جوق. جانار-جاعارماي جەتكىلىكتى», – دەيدى اۋداندىق اۋىل شارۋاشىلىعى ءبولىمىنىڭ باسشىسى بولات رايىسوۆ. سينوپتيكتەردىڭ بولجاۋىنشا قىر­كۇيەكتىڭ سوڭىنا تامان اۋا رايى قۇبىلۋى مۇمكىن. ديقاندار قاۋىمىنىڭ ءار كۇندى ءتيىمدى پايدالانىپ جاتقاندارى سوندىقتان. «ترانساگروينۆەست» جشس-ءنىڭ وبلىستا ءبىرىنشى بولىپ قىزىلشا ءوسىرۋدىڭ جاڭا تەحنولوگياسىن يگەرۋى قۇپتارلىق. اۋدان ورتالىعىندا سالىنىپ جاتقان قانت زاۋىتى پايدالانۋعا بەرىلسە, 84 ادام تۇراقتى جۇمىسپەن قامتىلادى. تاۋلىكتىك قۋاتتىلىعى– 500 توننا. شيكىزات جەرگىلىكتى جەردەن بولعاندىقتان, باعا دا قولجەتىمدى كەلەتىنى تۇسىنىكتى. قىزىلشانىڭ «كريستەللا» سۇرىبى ەگىلىپ, 70-75 توننا ءونىم الىنۋدا. وبلىس اكىمى جول-جونەكەي سەر­گەەۆكا قالاسىندا ورناتىلعان ورتا­لىق قازاندىقتىڭ, ۆولوشينكا – سەرگەەۆكا – تيميريازەۆ باعىتتارى بويىن­شا اۆتو­موبيل جولىن جوندەۋ جۇمىس­تارىمەن تانىستى. كوكتەمدە جولدىڭ ءبىر بولىگىن قارعىن سۋ شايىپ كەتكەن بولاتىن. قازىر ول قالپىنا كەلتىرىلىپ, بوگەسىنمەن قورشالعان. 12 مىڭ توننا قيىرشىق تاس توسەلگەن. سوسىن سۋ وتكىزەتىن قۇبىرلار سالىناتىن بولادى. ەسىل اۋدانىنا قاراستى «اتامەكەن-اگرو كورنەەۆكا» جشس-نە باسشىلىق جاسايتىن نيكولاي باباكتىڭ كۇزگى وراققا تىڭعىلىقتى ازىرلىكپەن كەلگەنى بىردەن بايقالادى. ارپا, بۇرشاق, زىعىر داقىلدارىن جيناۋدى ءبىتىرىپ, بيداي باستىرۋدى ەڭسەرىپ تاستاعان. ونىمدىلىك ازىرگە 20 تسەنتنەردى قۇراپ وتىر. «بەرەكەلى گەكتارلار الدا», دەيدى ن. باباك جۇزىندەگى قۋانىشىن جاسىرماي. سول سياقتى «پرومەتەي-اگرو», «فرەگات ۆ.ۆ.», «كانتەمير-اگرو» شارۋاشىلىقتارىندا دا ەگىن جيناۋ بەل ورتادان اۋعان. مامليۋت اۋدانى «مامبەتوۆ جانە ك» كومانديتتىك سەرىكتەستىگى 14 مىڭ گەكتار القاپتىڭ 60 پايىزدايىن باستىرىپ العان. مۇندا مال ازىعىن دايىنداۋ دا جوعارى قارقىنمەن جۇرگىزىلۋدە. جامبىل اۋدانىندا ورنالاسقان «يدەيا گرۋپپ سەۆەر» سەرىكتەستىگىنىڭ ديقاندارى زىعىردىڭ گەكتار تۇسىمدىلىگىن 20, بيدايدى 23 تسەنتنەردەن اينالدىرۋدا. جارىس كوشىن تيميريازەۆ اۋدانىنىڭ ديقاندارى باستاپ كەلەدى. مۇندا گەكتار بەرەكەلى 20 تسەنتنەر بولسا, «اتامەكەن اگرو تيميريازەۆو» جشس-دە 5 تسەنتنەرگە جوعارى. جاۋاپتى ناۋقانعا بارلىعى 270 كومباين جۇمىلدىرىلعان. اگرارشىلار 32 مىڭ گەكتار القاپقا دەسيكاتسيا ءادىسىن قولدانىپ, بيدايدىڭ ءپىسۋىن جەدەلدەتكەن. وبلىستىق اۋىل شارۋاشىلىعى باسقارماسىنىڭ جەدەل مالىمەتتەرىنە قاراعاندا, 2 ميلليون گەكتار القاپتىڭ ءداندى داقىلدارى دەستەلەنىپ, گەكتار شىعىمدىلىعى 15,5 تسەنتنەردى قۇراپ وتىر. ءومىر ەسقالي, «ەگەمەن قازاقستان» سولتۇستىك قازاقستان وبلىسى سۋرەتتەردى تۇسىرگەن ۆيتالي ۆلاسەنكو