قازاق ەلى ءوزىنىڭ دامۋ جولىندا تاعى ءبىر بيىكتى باعىندىردى. جيىرما جىلعا جۋىق ۋاقىت ارالىعىنداعى ەرەن ەڭبەك ەسكەرۋسىز كەتپەي دۇنيەجۇزىلىك ساۋدا ۇيىمىنىڭ مۇشەسى اتاندى. ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ: «بۇگىندە ساۋدا-ساتتىعىمىزدىڭ 90 پايىزى دۇنيەجۇزىلىك ساۋدا ۇيىمىنا مۇشە ەلدەرگە تيەسىلى. قازاقستان شەتەلدىك ينۆەستورلار مەن سەرىكتەستەر ءۇشىن بۇرىنعىدان دا تارتىمدى بولا تۇسەدى. جاڭا ءوندىرىستەر مەن جۇمىس ورىندارىن اشۋعا مۇمكىندىكتەر تۋادى. ءبىز بۇل ناتيجەگە جەتۋ ءۇشىن 19 جىل تاباندى تۇردە جۇمىس جۇرگىزدىك, كەلىسسوزدەر وڭاي بولعان جوق.
وسى جىلدارى ءبىزدىڭ ۇكىمەت جانە ساراپشىلارىمىز ەلىمىزگە ءتيىمدى شارتتارعا قول جەتكىزۋ ءۇشىن تالماي ەڭبەك ەتتى. ءبىز دۇنيەجۇزىلىك ساۋدا ۇيىمى مەن ەۋرازيالىق ەكونوميكالىق وداقتىڭ تالاپتارىن ۇشتاستىرا الدىق. بۇل رەتتە ۇلتتىق مۇددەلەرىمىزدى دە قورعاي بىلدىك. دسۇ-عا مۇشە بولۋ – كۇللى قازاقستاننىڭ جەڭىسى. بۇل – ەلىمىزدىڭ جاھاندىق ەكونوميكانىڭ ءبولىنبەس بولشەگى رەتىندە مويىندالۋىنىڭ ايعاعى. ۇيىم مۇشەلىگىنە 5 حالىقتىق رەفورمانى ىسكە اسىرۋعا كىرىسكەن كەزەڭدە قادام باسۋىمىزدىڭ سيمۆولدىق ءمانى بار», – دەپ اتاپ ءوتۋى بۇل قادامنىڭ قازاقستان ءۇشىن قانشالىقتى ماڭىزدى ەكەندىگىن كورسەتىپ تۇر.
اتالعان ۇيىمعا مۇشە بولۋ ارقىلى ەلىمىز ەكونوميكالىق ەركىندىككە قول جەتكىزەتىنى انىق. ياعني, حالىقارالىق ساۋدا-ساتتىقتىڭ ىركىلىسسىز جۇرگىزىلۋىنە سەپتىگىن تيگىزۋ ءۇشىن قۇرىلعان ۇيىمنىڭ باستى قاعيداتىنا سايكەس الەمدىك ساۋدا جۇيەسى 5 ۇستانىم اياسىندا ورىستەۋى ءتيىس. ياعني, ەڭ بىرىنشىدەن, ساۋدادا كەمسىتۋشىلىككە جول بەرىلمەيدى. دەمەك, كەز كەلگەن مەملەكەت كەلەسى مەملەكەتتىڭ ەكسپورتى مەن يمپورتىنا شەكتەۋ قويۋعا قۇقى جوق. ەكىنشىدەن, ۇيىمعا مۇشە مەملەكەتتەردە ساۋدا كەدەرگىلەرى, ياعني ەكىنشى ەلدەن كەلەتىن يمپورتقا قويىلاتىن كولەمدىك شەكتەۋى بولماۋى ءتيىس. ۇشىنشىدەن, شەتەلدىك كومپانيالار, ينۆەستورلار مەن ۇكىمەتتەر قولدانىستاعى ساۋدا شارتتارىنىڭ كەنەتتەن جانە ءبىر تاراپتىڭ ەركىمەن وزگەرتىلمەيتىنىنە كەپىلدىك بەرۋى شارت. تورتىنشىدەن, حالىقارالىق ساۋداداعى باسەكەلەستىكتى ىنتالاندىرۋى قاجەت. ال سوڭعىسى جوعارى دامىماعان مەملەكەتتەر ءۇشىن حالىقارالىق ساۋدادا جەڭىلدىكتەر جاساۋ كەرەك.
دۇنيەجۇزىلىك ساۋدا ۇيىمىنا مۇشە بولۋ وتاندىق كاسىپكەرلەردىڭ باسەكەگە قابىلەتتىلىگىن قاجەت ەتەتىندىگى دە داۋسىز. بۇل تۇرعىدا اتقارىلار جۇمىس اۋقىمدى. اۋقىمدى جۇمىستى ەڭسەرۋدە كاسىپكەرلەر پالاتاسىنا ارتىلاتىن جاۋاپكەرشىلىك جۇگى دە جەڭىل ەمەس ەكەندىگى بەلگىلى. جاسىراتىنى جوق, بۇگىنگى تاڭدا كاسىپكەرلىك سالاسىندا شەشىمىن كۇتكەن شارۋا كوپ. ول شارۋالاردىڭ قاتارى دسۇ-عا مۇشە بولۋ ارقىلى ارتپاسا ازايماسى انىق. كۇندەلىكتى جۇمىس بارىسىندا ءبىز مۇنداي پروبلەمالارمەن ءجيى ۇشىراسۋدامىز. ال ول پروبلەمالاردى شەشۋ جولدارىن قازىر قاراستىرماساق وندا ەل ەكونوميكاسىنىڭ دامۋىنا ۇلكەن تەجەۋ جاسايتىنىمىز ءسوزسىز.
جالپى, كاسىپكەرلەردىڭ قۇقىن قورعاۋ, ولاردىڭ مۇددەسىن ءبىلدىرۋ تەك كاسىپكەرلەر پالاتاسىنا عانا ءتيىستى ءىس بولىپ قالماۋ كەرەك. باقۋاتتى دا باي مەملەكەتكە اينالعىمىز كەلسە بۇل ءماسەلەمەن بىرلەسە كۇرەسكەن ابزال.
قارلىعاش ارالبەكوۆا,
جامبىل وبلىسى كاسىپكەرلەر پالاتاسىنىڭ ديرەكتورى.
جامبىل وبلىسى.