قارجى نارىعىنداعى وزگەرىستەر, سالانىڭ ويىنشىلارىنا ەمەس, قاراپايىم حالىققا ماڭىزدى. نارىقتاعى جاعداي تەڭگەنىڭ جاعدايىنا بولجام جاساۋعا مۇمكىندىك بەرمەي تۇر. تەڭگە ۆاليۋتا دالىزىندە كۇش العانمەن, نارىقتاعى باعاعا اسەر ەتە الماي جاتىر, دەپ جازادى Egemen.kz.
نارىقتىق قۇنىنان 15 پايىز جوعارى باعالانعان دوللار وتكەن جىلدىڭ سوڭىنان باستاپ كەرى شەگىندى. ساراپشىلاردىڭ سوزىنشە اقش ەكونوميكاسى توقتاپ تۇر. بۇل دوللار باعامىنا كەرى اسەر ەتە باستادى. 2026 جىلى ينۆەستورلار پروتسيكلدىك ۆاليۋتالارعا كوشۋى كەرەك. نارىق كۇردەلى جانە بولشەكتەرگە سەزىمتال بولا باستادى: ۇلتتىق ۆاليۋتالاردىڭ كىرىستىلىگى ەۋروپا مەن دامۋشى نارىقتاردىڭ قازىرگى ءوسۋ تسيكلىنە تاۋەلدى بولىپ قالدى.
Goldman Sachs Research ساراپشىلارى 2026 جىلى اقش اكتيۆتەرىنە سۇرانىس ازايعان سايىن دوللار السىرەۋىن جالعاستىرادى دەپ كۇتەدى. ولاردىڭ نەگىزگى ستسەناريىنە سايكەس, اقش ەكونوميكاسىنىڭ وتكەن كەزەڭدەرگە قاراعاندا ناشار بايقالاتىن ارتىقشىلىعى ۋاقىت وتە كەلە امەريكا ۆاليۋتاسىنىڭ السىرەۋىنە الىپ كەلۋى ءتيىس. اقش ەكونوميكاسى تۇراقتى بولعانمەن, ءوسىم جوق. مۇنداي جاعدايدا قۇنسىزدانعان دوللار ەكسپورتتى قولدايدى, تاۋارلارىن قىمباتتادى.
تەڭگە دوللارعا قارسى تۇرا الا ما؟ەگەر وتكەن جىلدارى دوللار ساتىپ الۋ جيناقتاردى تەڭگەمەن ساقتاۋمەن سالىستىرعاندا امبەباپ ۇتىمدى ستراتەگيا بولىپ سانالعان بولسا, وندا 2025 جىلدىڭ قورىتىندىلارى دا بىركەلكى بولمادى.
بۇگىنگى تەڭگە باعامى قانداي؟
ساراپشى ءىلياس يساەۆتىڭ ايتۋىنشا, جىل باسىنان بەرى ۆاليۋتا نارىعى قىرىق قۇبىلىپ جاتىر.
«2025 جىلى دوللاردىڭ ورتاشا جىلدىق باعامى 2024 جىلعى 469,44 تەڭگەمەن سالىستىرعاندا 521,5 تەڭگەنى قۇرادى. وسىلايشا, تەڭگەنىڭ دوللارعا قاتىستى ورتاشا جىلدىق السىرەۋى شامامەن 11%-دى قۇرادى, ال ناقتى ديناميكا كىرۋ نۇكتەسىنە بايلانىستى بولدى. ماسەلەن, ەگەر دوللار جيناقتارى 2025 جىلدىڭ باسىندا بولسا (باعام 525,11 تەڭگە بولعان كەزدە), جىل سوڭىنا قاراي ولاردىڭ تەڭگەدەگى نومينالى تومەندەدى, سەبەبى باعام 30 جەلتوقساندا ءبىر دوللار ءۇشىن 504,76 تەڭگەنى قۇرادى», دەپ ءتۇسىندىردى ساراپشى.
تەڭگەدەگى دەپوزيتتەر: كىرىستىلىك دەۆالۆاتسيادان جوعارى ما؟وتكەن جىلى ۆاليۋتانىڭ باستى باسەكەلەسى تەڭگەلىك سالىمدار بويىنشا جوعارى ستاۆكالار بولدى. بانكتەر مەرزىمدى دەپوزيتتەر بويىنشا جىلدىق 15%-دان 18%-عا دەيىن ۇسىنىس جاسادى, ال جەكەلەگەن ونىمدەر بويىنشا مولشەرلەمەلەر 19%-عا جەتتى.
ء«تىپتى ينفلياتسيانى ەسكەرسەك, تەڭگەدەگى ناقتى كىرىستىلىك ۆاليۋتالىق قايتا باعالاۋدان جوعارى بولدى. ناتيجەسىندە كوپتەگەن سالىمشىلار ءۇشىن پايىزدىق تابىس جيناقتاۋ ۆاليۋتاسىن تاڭداۋدا ايقىنداۋشى فاكتور بولدى», دەپ اتاپ ءوتتى ايگەرىم ءىلياسوۆا.
باقىت نۇرمۇحانوۆ: جاڭا كونستيتۋتسيانىڭ جوباسىنا تەڭگەنى ۇلتتىق ۆاليۋتا رەتىندە بەكىتەتىن نورما ەنگىزىلدى
ساراپشىنىڭ پىكىرىنشە, جىبەرىپ العان پايىزدىق كىرىس پەن سالىم كوكجيەگىن ەسكەرمەي, قاراجاتتى ۆاليۋتادا ساقتاۋ كەڭ تاراعان قاتەلىك بولدى. سونداي-اق دوللاردىڭ ەڭ تومەنگى باعامىن ۆاليۋتانى ساتىپ الۋ ءۇشىن كىرۋ نۇكتەسى جانە ساتۋ ءۇشىن ەڭ جوعارى باعام رەتىندە بولجاۋعا تىرىسقاندار دا شىعىنعا ۇشىراۋى مۇمكىن.
بولاشاققا ارنالعان رەتسەپت: ءارتاراپتاندىرۋ جانە ماقساتتى جوسپارلاۋساراپشىنىڭ ايتۋىنشا, ۆاليۋتا نارىعىنىڭ كۇردەلىلىگى تەڭگە باعامىنىڭ نەگىزگى ۆاليۋتالارعا قاتىستى قوزعالىسىن بولجاۋ قيىن, سەبەبى وعان كوبىنەسە ىرگەلى ەكونوميكالىق فاكتورلار ەمەس, ساياسي جانە اكىمشىلىك فاكتورلار اسەر ەتەدى. كۇزگى ەڭ جوعارى دەڭگەيدەن باستاپ دوللار باعامى 50 تەڭگەدەن استام ارزاندادى. قازىر فورەكس حالىقارالىق نارىعىندا دوللار 499 تەڭگە دەڭگەيىنە جاقىن ساتىلىپ جاتىر.
ەكونوميست ەلدار شامسۋتدينوۆ اتاپ وتكەندەي, دوللار سەسسيانى 498,46 تەڭگە دەڭگەيىندە اياقتاپ, 4,59 تەڭگەگە نەمەسە 0,91% -عا تومەندەدى. بۇل جىل باسىنداعى مينيمۋمداردى جاڭارتۋعا جانە ءبىر كۇن ىشىندە قالپىنا كەلتىرۋ ارەكەتىنسىز 500 تەڭگەدەن تومەن بەكىتۋگە مۇمكىندىك بەردى.
جاڭا كونستيتۋتسيادا تەڭگەنى ۇلتتىق ۆاليۋتا رەتىندە بەكىتۋ ۇسىنىلدى
قىمبات (نىعايىپ كەلە جاتقان) تەڭگە ينفلياتسيانى تەجەيدى, يمپورتتىق تاۋارلاردىڭ قۇنىن تومەندەتەدى. تۇتىنۋشىلار ءۇشىن بۇل ءتيىمدى, ال جەرگىلىكتى ءوندىرىس ءۇشىن − تاۋەكەل. 18 پايىزدىق بازالىق مولشەرلەمە تەڭگەنىڭ ينۆەستيالىق تارتىمدىلىعىنا وڭ اسەر ەتتى.
تۇتاستاي العاندا, اعىمداعى ديناميكا تەڭگە پوزيتسياسىنىڭ سالىستىرمالى تۇردە تۇراقتى بولىپ قالاتىنىن كورسەتەدى.