الەم ەلباسىمىزدى قۇتتىقتاۋدا
بۇگىن – قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ تۇڭعىش پرەزيدەنتى – ەلباسى نۇرسۇلتان ءابىش ۇلى نازارباەۆتىڭ تۋعان كۇنى. مەملەكەت باسشىسى جوتالى جاستىڭ بيىگىنە كوتەرىلىپ وتىر. قازاقستاندى تاۋەلسىز مەملەكەت رەتىندە ورنىقتىرىپ, بۇكىل الەمگە تانىتىپ, مويىنداتىپ بەرگەن قايراتكەردىڭ مەرەيتويى حالىقارالىق قوعامداستىقتىڭ دا نازارىندا تۇر.
پرەزيدەنت نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ اتىنا مەملەكەتتەر مەن ۇكىمەتتەر باسشىلارىنىڭ, سونداي-اق بۇكىل الەمدەگى تانىمال ساياسي قايراتكەرلەردىڭ كوپتەگەن جەدەلحاتتارى ءتۇسىپ جاتىر. ەلىمىزدىڭ جاقسى اتىن ارتتىراتىن بۇل جولداۋلاردا نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ جاھاندىق, حالىقارالىق ساياساتتاعى, قازاقستاننىڭ سەرپىندى دامۋىنداعى, كونفەسسياارالىق جانە ەتنوسارالىق كەلىسىمنىڭ تابىستى مودەلىن قالىپتاستىرۋداعى, يادرولىق قارۋعا قارسى الەمدىك قوزعالىس كوشباسشىلىعىنداعى اسا كورنەكتى ءرولى اتاپ كورسەتىلگەن.
ەل مەرەيىنە اينالعان ەر مەرەيىنە بىرگە قۋانايىق, حالايىق!
دميتري مەدۆەدەۆ, رەسەي فەدەراتسياسىنىڭ پرەزيدەنتى:
– قۇرمەتتى نۇرسۇلتان ءابىش ۇلى!
ءسىزدىڭ مەرەيتويىڭىزعا بايلانىستى مەنىڭ جۇرەكجاردى قۇتتىقتاۋىم مەن ەڭ ىزگى تىلەكتەرىمدى قابىل الىڭىز.
قازىرگى قازاقستاننىڭ مەملەكەت قۇرۋداعى, الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق دامۋداعى, ەلدىڭ حالىقارالىق ارەنادا تۇعىرىن بيىكتەتۋدەگى تابىستارى ءسىزدىڭ اتىڭىزبەن تىكەلەي بايلانىستى. كورەگەن دە دانا ساياساتكەر رەتىندە ءسىز ءوز حالقىڭىزدىڭ تانىلعان كوشباسشىسى بەدەلىنە يە بولدىڭىز.
ءسىزدىڭ رەسەي-قازاقستان ستراتەگيالىق ارىپتەستىگىن قالىپتاستىرۋ مەن تەرەڭدەتۋگە قوسقان جەكە ۇلەسىڭىزدىڭ ورنى ءتىپتى بولەكشە.
ونىڭ نەگىزىندە ءبىزدىڭ حالىقتارىمىزدىڭ دوستىعى مەن تاتۋ كورشىلەستىگىنىڭ سان عاسىرلىق داستۇرلەرى جاتىر. جىل وتكەن سايىن رەسەي مەن قازاقستاننىڭ اراسىنداعى وداقتاستىق قارىم-قاتىناستار ەكونوميكالىق جانە گۋمانيتارلىق سالالارداعى, وڭىرارالىق ىنتىماقتاستىق سالاسىنداعى جاڭا اۋقىمدى جوبالارمەن باي ءتۇسىپ كەلەدى. ءبىزدىڭ ەلدەرىمىز ازاماتتارىنىڭ ءال-اۋقاتىن ارتتىرۋعا, الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق سالانى جاڭعىرتۋعا باعىتتالعان يننوۆاتسيالىق جانە جوعارى تەحنولوگيالىق ءوزارا ءىس-قيمىلدى سەرپىندى دامىتۋ ورتاق باسىمدىق بولىپ تابىلادى.
قازاقستاننىڭ ەۋرازيا كەڭىستىگىندەگى ىقپالداستىق ۇدەرىستەرىن دامىتۋدى كوزدەگەن تاباندى باعىتى لايىقتى مويىندالىپ وتىر. كوبىنە-كوپ ءسىزدىڭ باستاماشىل كوزقاراسىڭىزدىڭ ارقاسىندا تمد, ۇقشۇ, ەۋرازەق, شىۇ جانە اوسشك سياقتى وڭىرلىك ءبىرلەستىكتەر جۇمىسىنىڭ تيىمدىلىگى ارتا ءتۇسۋدە. كەدەن وداعى مەن ءبىرتۇتاس ەكونوميكالىق كەڭىستىك قالىپتاستىرۋ جونىندەگى ۋاعدالاستىقتاردىڭ ءجۇزەگە اسىرىلۋى ءبىزدىڭ ەلدەرىمىزدى ءوزارا ءتيىمدى ىقپالداستىقتىڭ قازىرگىدەن دە جوعارى دەڭگەيىنە الىپ شىعاتىنىنا سەنەمىن.
قۇرمەتتى نۇرسۇلتان ءابىش ۇلى, سىزبەن ارامىزدا قالىپتاسقان جارقىن جەكە قارىم-قاتىناستى, سەنىم مەن ءوزارا تۇسىنىستىكتىڭ جوعارى دەڭگەيىن قاتتى قادىر تۇتامىن. شىن جۇرەگىمنەن سىزگە مىقتى دەنساۋلىق جانە دوستاس قازاقستان حالقىنىڭ وركەندەۋى جولىندا جاڭا تابىستار تىلەيمىن.
* * *
حۋ تسزينتاو, قحر توراعاسى:
– پرەزيدەنت مىرزا, ءسىزدىڭ 70 جىلدىعىڭىزعا بايلانىستى مەنىڭ شىنايى قۇتتىقتاۋىمدى جانە ەڭ ىزگى تىلەكتەرىمدى قابىل الىڭىز.
قازاقستان رەسپۋبليكاسى پرەزيدەنتىنىڭ لاۋازىمىندا ءسىز قازاقستان حالقىنىڭ اراسىندا جان-جاقتى قولداۋ مەن قۇرمەتكە يە بولىپ, قازاقستاندى ۇلتتىق ءوركەندەتۋ ىسىنە اسا كورنەكتى ۇلەس قوستىڭىز. كوپتەگەن جىلدار بويى ءسىز قىتاي حالقىنىڭ ۇلكەن دوسى بولا وتىرىپ, قىتاي-قازاقستان تاتۋ كورشىلىك, دوستىق پەن ىنتىماقتاستىق قاتىناستارىن دامىتۋعا زور ماڭىز بەرىپ, ونى تىكەلەي ءوزىڭىز ىنتالاندىرىپ كەلەسىز. وسى جاعدايدى پايدالانا وتىرىپ, سىزگە مىقتى دەنساۋلىق, ۇزاق عۇمىر, بەرەكە جانە وتباسىلىق باقىت تىلەگىم كەلەدى.
* * *
نيكوليا ساركوزي, فرانتسۋز رەسپۋبليكاسىنىڭ پرەزيدەنتى:
– قىمباتتى نۇرسۇلتان ءابىش ۇلى,
ءسىزدى تاماشا تۋعان كۇنىڭىزبەن, ءسىزدىڭ جەتپىس جىلدىعىڭىزبەن قۇتتىقتاۋ ماعان زور عانيبەت.
ءسىزدىڭ دانا باسشىلىعىڭىزبەن قازاقستان تمد مەن ورتالىق ازيانىڭ ەڭ دامىعان ەلدەرىنىڭ بىرىنە, حالىقارالىق ارەنادا قۇرمەتتەلەتىن ەلگە اينالدى.
ون ەكى جىلدىعى وسى كۇنى اتاپ وتىلەتىن استانا دا تاڭعاجايىپ دامۋعا يە فۋتۋريستىك ەلوردا بولىپ وتىر, بۇعان مەن ءسىزدىڭ شاقىرۋىڭىز بويىنشا وتكەن جىلى 6 قازانداعى ساپارىم كەزىندە ءوزىم كوز جەتكىزدىم.
ناق سول كەزدە بىزدە قازاقستاننىڭ توراعالىعىمەن ەقىۇ ءسامميتىن وتكىزۋ تۋرالى يدەيامىز پايدا بولعان ەدى. مەن ءاۋ باستان قولداۋ بىلدىرگەن بۇل جوبا ۇيىمنىڭ بارعان سايىن كوپ مۇشەلەرىنىڭ قولداۋىنا يە بولىپ كەلە جاتقانىن اتاپ ايتقىم كەلەدى. ءبىز ونى وتكىزۋدىڭ جانە ونىڭ ناقتى مازمۇنىنىڭ جاعدايلارىن بىرلەسە قاراستىرۋعا ءتيىسپىز.
ءسىزدىڭ الداعى كەزدەگى پاريجگە ساپارىڭىز ءبىزدىڭ ەكى ەلدىڭ اراسىنداعى ساياسي, ەكونوميكالىق جانە ءمادەني ارىپتەستىكتى بۇرىنعىدان دا نىعايتا تۇسۋگە مۇمكىندىك بەرەدى.
پرەزيدەنت مىرزا, قىمباتتى دوسىم, سىزگە دەگەن ايرىقشا قۇرمەتىم مەن مەنىڭ دوستىعىما دەگەن سەندىرۋىمدى قابىل الۋىڭىزدى وتىنەمىن.
* * *
يسلام كاريموۆ, وزبەكستان رەسپۋبليكاسىنىڭ پرەزيدەنتى:
– قۇرمەتتى نۇرسۇلتان ءابىش ۇلى!
ءسىزدىڭ مەرەيتويىڭىزعا بايلانىستى ەڭ جۇرەكجاردى قۇتتىقتاۋىم مەن ىزگى تىلەكتەرىمدى قابىل الىڭىز.
ءبىز ءسىزدى تاۋەلسىز ءارى ەگەمەن قازاقستاننىڭ قۇرۋشىسى, ءوز حالقىنىڭ تانىلعان كوشباسشىسى دەپ بىلەمىز. قازاقستان قوعامىنىڭ سەنىمدى ءارى سەرپىندى ىلگەرىلەۋى, ەلدە حالىقتىڭ ءومىر ءسۇرۋ دەڭگەيى مەن ءال-اۋقاتىن ارتتىرۋعا باعىتتالعان كەڭ اۋقىمدى رەفورمالار مەن جاڭارۋلاردىڭ ءساتتى جۇزەگە اسىرىلۋى ءسىزدىڭ ەسىمىڭىزبەن بايلانىستى.
دوستاس قازاقستانىمىز ءسىزدىڭ كورەگەن جەتەكشىلىگىڭىزدىڭ ارقاسىندا قوعامدىق-ساياسي قۇرىلىس پەن الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق دامۋدىڭ بارلىق سالالارىندا ەلەۋلى جەتىستىكتەرگە قول جەتكىزدى, سونداي-اق حالىقارالىق ارەنادا بيىك بەدەلگە يە بولدى.
ءبىزدىڭ باۋىرلاس حالىقتارىمىزدىڭ اراسىنداعى دوستىق جانە ءوزارا تۇسىنىستىكتىڭ ۋاقىت سىنىنان وتكەن ءدانەكەرلەرىن بەكىتە تۇسۋدە, سونداي-اق وزبەكستان مەن قازاقستاننىڭ جان-جاقتى ءارى ءوزارا ءتيىمدى ىنتىماقتاستىعىن دامىتۋدا ءسىزدىڭ وراسان ۇلەسىڭىزگە باعا جەتپەيدى.
ءسىز جانە ءسىزدىڭ وتباسىڭىز ءۇشىن وسىناۋ ايرىقشا كۇندە, قۇرمەتتى نۇرسۇلتان ءابىش ۇلى, سىزگە مىقتى دەنساۋلىق, باقىت جانە ءسىزدىڭ قازاقستاننىڭ باۋىرلاس حالقىنىڭ وركەندەۋى جولىنداعى جاۋاپتى مەملەكەتتىك قىزمەتىڭىزدە بارشا تابىستى تىلەيمىن.
* * *
حۋان كارلوس, يسپانيا كورولى:
– پرەزيدەنت مىرزا ءارى قىمباتتى دوسىم!
وسىناۋ تاماشا مەرەكەلى كۇنى مەن ءسىزدىڭ مەرەيتويىڭىزدى تويلاۋعا قوسىلعىم كەلەدى جانە سىزگە – وزىمە ءتان جىلىلىقپەن, دوستىقپەن ەڭ جۇرەكجاردى قۇتتىقتاۋىمدى, يگىلىك پەن جەكە باقىتىڭىزعا دەگەن ەڭ جاقسى تىلەكتەرىمدى جەتكىزەمىن.
ءبىز بىرلەسە وتىرىپ حالىقتارىمىز اراسىنداعى ونسىز دا تاماشا قاتىناستاردى ودان ءارى جاقسارتا ءتۇسۋ جونىندەگى جۇمىسىمىزدى جالعاستىرامىز دەگەن سەنىم بىلدىرە وتىرىپ, وسى ءساتتى پايدالانىپ, پرەزيدەنت مىرزا ءارى قىمباتتى دوسىم, سىزگە ەرەكشە قۇرمەتىم مەن ىزەتىمدى بىلدىرەمىن.
* * *
شيمون پەرەس, يزرايل پرەزيدەنتى:
– قۇرمەتتى پرەزيدەنت مىرزا!
يزرايل حالقىنىڭ جانە ءوزىمنىڭ اتىمنان ءسىزدىڭ مەرەيتويىڭىزعا وراي ەڭ شىنايى قۇتتىقتاۋىمدى ەرەكشە رازىلىقپەن جولدايمىن, بۇل مەرەيتوي ءسىزدىڭ وتباسىڭىزدىڭ ورتاسىندا, قازاقستان حالقىنىڭ, سونداي-اق جاقىن دوستارىڭىزدىڭ اراسىندا مەرەكەلەۋگە سەبەپكەر بولادى دەپ سەنەمىن. ءسىز ءوزىڭىزدى ۇلى قۇرىلىسشى, ءتۋابىتتى كوشباسشى جانە دانا ستراتەگ رەتىندە تانىتتىڭىز.
قازاقستان مەن يزرايل اراسىنداعى مەنىڭ قازاقستانعا 2009 جىلدىڭ ماۋسىمىنداعى ساپارىمنان بەرى جالعاسىپ جاتقان جانە ءبىزدىڭ تەلەفون ارقىلى سويلەسۋلەرىمىزبەن تياناقتالا تۇسكەن ۇنقاتىسۋ مەن ىنتىماقتاستىق ءبىزدىڭ ارامىزداعى جانە ءبىزدىڭ حالىقتارىمىزدىڭ اراسىنداعى قاتىناستاردى نىعايتۋعا ءوز ۇلەسىن قوسۋدا.
پرەزيدەنت مىرزا, مىقتى دەنساۋلىق, تابىس تىلەگەن ىستىق نيەتىمدى قابىل الىڭىز جانە مەنىڭ بولەكشە قۇرمەتىمە سەندىرۋىمە مارحابات ەتىڭىز.
* * *
حاينتس فيشەر, اۆستريانىڭ فەدەرالدىق پرەزيدەنتى:
– جوعارى مارتەبەلىم!
ءسىزدىڭ مەرەيتويىڭىزعا وراي مەن سىزگە جۇرەكتەن شىققان قۇتتىقتاۋىمدى جەتكىزگىم جانە سىزگە وسى مەرەكەلى كۇنگە بايلانىستى مىقتى دەنساۋلىق, باقىت پەن تابىس تىلەگىم كەلەدى.
وسى جاعدايدى پايدالانا وتىرىپ, وتكەن جيىرما شاقتى جىلدىڭ ىشىندە ءسىزدىڭ ەكى مەملەكەت اراسىنداعى ەكىجاقتى قاتىناستاردى دامىتۋ مەن نىعايتۋدى ءدايىم بەلسەندى جاقتاعانىڭىز ءۇشىن سىزگە العىس ايتۋعا رۇقسات ەتىڭىز. ءسىز اۆستريا الداعى كەزدە دە قازاقستانمەن قاتىناستى تەرەڭدەتۋگە جانە ەكى ەلدىڭ مۇددەلەرى ءۇشىن ىقپالداستىقتىڭ كوپ ءۇمىت كۇتتىرەرلىك ەكىجاقتى الەۋەتىن پايدالانۋعا ۇلكەن كوڭىل بولەدى دەپ سەنۋىڭىزگە بولادى.
ەۋروپاداعى قاۋىپسىزدىك پەن ىنتىماقتاستىق ۇيىمىنىڭ شتاب-پاتەرى ورنالاسقان ەل رەتىندە اۆستريا قازاقستاننىڭ وسى جىلداعى اسەرلى توراعالىعىن جوعارى باعالايدى. مەن ۇيىمنىڭ 21-ءشى عاسىرعا لايىق كەلەتىن قاۋىپسىزدىك قوعامداستىعىنا اينالۋعا مۇمكىندىك بەرەتىن ەقىۇ ءسامميتىنىڭ بيىل وتكەنىن قالار ەدىم.
* * *
يلحام اليەۆ, ءازىربايجان رەسپۋبليكاسىنىڭ پرەزيدەنتى:
– قۇرمەتتى نۇرسۇلتان ءابىش ۇلى!
اسا كورنەكتى مەملەكەت قايراتكەرى ءسىزدى ايتۋلى مەرەيتويىڭىزبەن شىنايى قۇتتىقتاپ, سىزگە ەڭ يگى تىلەكتەرىمدى جەتكىزەمىن.
دوستاس قازاقستاننىڭ تۇڭعىش پرەزيدەنتى رەتىندە ءسىز وزىڭىزگە جۇكتەلگەن جاۋاپتى تاريحي ميسسيانى ءۇلكەن سەنىممەن جانە شەشىمتالدىقپەن جۇزەگە اسىرا وتىرىپ, ءوزىڭىزدىڭ كورەگەن جانە ماقساتتى ساياساتىڭىزبەن ەلدىڭ مەملەكەتتىك تاۋەلسىزدىگى مەن ەگەمەندىگىن ساقتاپ قالدىڭىز ءارى نىعايتتىڭىز, ونى جان-جاقتى رەفورمالاۋدىڭ جولىنا ءتۇسىردىڭىز. تاۋەلسىز قازاقستاننىڭ جەتىستىكتەرى, ونىڭ الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق ورلەۋى, ەلەۋلى حالىقارالىق جانە وڭىرلىك ۇيىمدار اياسىنداعى جەمىستى قىزمەتى جانە كۇن وتكەن سايىن الەمدىك اۋقىمدا ارتىپ بارا جاتقان ابىرويى ەڭ الدىمەن ءسىزدىڭ اتىڭىزبەن بايلانىستى.
ءبىزدىڭ مەملەكەتارالىق قاتىناستارىمىزدى قالىپتاستىرۋ مەن دامىتۋداعى, ءوزارا ءىس-قيمىل مەن قولداۋعا نەگىزدەلەتىن, ءبىزدىڭ حالىقتارىمىزدىڭ ەرىك-جىگەرىن تانىتاتىن ستراتەگيالىق ارىپتەستىك پەن وداقتاستىق دەڭگەيىنە قول جەتكىزۋدەگى ءسىزدىڭ ەڭبەگىڭىزدىڭ ۇلىلىعىن تەرەڭ رازىلىق سەزىممەن اتاپ وتكىم كەلەدى. ءبىز بولاشاقتا دا ءوزارا قاتىناستارىمىزدىڭ جارقىن داستۇرلەرىن مىعىمداتۋ مەن نىعايتۋ, ىسكەرلىك ىنتىماقتاستىقتى ەكىجاقتى جانە كوپجاقتى دەڭگەيدە تەرەڭدەتۋ ءۇشىن بىرلەسكەن كۇش-جىگەرىمىزدى تاباندى تۇردە جۇمساي بەرەمىز دەپ سەنەمىن.
قىمباتتى نۇرسۇلتان ءابىش ۇلى!
مەن ءبىزدىڭ جەكە قاتىناستارىمىزدى جوعارى باعالايمىن جانە سىزبەن كەزدەسكەن, اڭگىمەلەسكەن, پىكىر الىسقان كەزدەرىمدى ەرەكشە اسەرمەن ەسكە الامىن.
وسىناۋ تاماشا كۇندە سىزگە جانە ءسىزدىڭ وتباسىڭىزعا مىقتى دەنساۋلىق, باقىت, سونداي-اق قازاقستاننىڭ دوستاس حالقىنىڭ يگىلىگى جولىنداعى قىزمەتىڭىزگە تابىس تىلەيمىن.
* * *
ۆيكتور يانۋكوۆيچ, ۋكراينا پرەزيدەنتى:
– قۇرمەتتى نۇرسۇلتان ءابىش ۇلى!
قازاقستاننىڭ الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق جانە ساياسي رەفورمالاردى جۇزەگە اسىرۋداعى تابىستارى, بيىك حالىقارالىق بەدەلى, ءسىزدىڭ كوپۇلتتى مەملەكەتىڭىزدەگى بەيبىت ءومىر مەن تۇراقتىلىق ءسىزدى جالپىحالىقتىق ليدەر دەڭگەيىنە ورىندى كوتەردى.
باي ەكونوميكالىق الەۋەت جانە الەمدىك قوعامداستىقتاعى بەلسەندى ۇستانىم قۇرمەت سەزىمىن تۋعىزادى جانە قازاقستان رەسپۋبليكاسىمەن ءوزارا ءتيىمدى ىنتىماقتاستىقتى تەرەڭدەتۋ مەن كەڭەيتۋگە ىقىلاستى ارتتىرادى.
ءسىزدىڭ بيىلعى جىلى كيەۆكە جاسايتىن ساپارىڭىز ۋكراينا-قازاقستان قاتىناستارىنىڭ بارلىق سالالاردا ودان ءارى دامۋىنا قۋاتتى سەرپىن بەرەدى دەپ سەنەمىن.
قۇرمەتتى نۇرسۇلتان ءابىش ۇلى, سىزگە باقىت, مىقتى دەنساۋلىق, اماندىق-ساۋلىق جانە ءسىزدىڭ باۋىرلاس قازاقستان حالقىنىڭ يگىلىگى جولىنداعى جاۋاپتى مەملەكەتتىك قىزمەتىڭىزگە تىڭ تابىستار تىلەيمىن.
* * *
الەكساندر لۋكاشەنكو, بەلارۋس پرەزيدەنتى:
– قۇرمەتتى نۇرسۇلتان ءابىش ۇلى!
ءسىزدىڭ تاماشا مەرەيتويىڭىزعا وراي جۇرەكتەن شىققان قۇتتىقتاۋىمدى قابىل الىڭىز.
قۋاتتى دا گۇلدەنگەن قازاقستان ورناتۋعا باعىتتالعان ءسىزدىڭ سانقىرلى قىزمەتىڭىز قانداي بيىك قۇرمەتكە دە لايىق.
قازاقستاندى ورتالىق ازياداعى باسىم ستراتەگيالىق ارىپتەس رەتىندە قاراستىرا وتىرىپ, بەلارۋس ەكى ەلدىڭ قاتىناستارىن جاڭا مازمۇنمەن تولىقتىرۋدى, ولارعا سەرپىندى سيپات بەرۋدى جاقتايدى.
ساياسي ۇنقاتىسۋدى ودان ءارى نىعايتۋ, بەلسەندى ۇكىمەتارالىق ءوزارا ءىس-قيمىل, وڭىرارالىق بايلانىستاردى كەڭەيتۋ ءبىزدىڭ ەلدەرىمىزدىڭ اراسىنداعى ىنتىماقتاستىقتىڭ اسا قۋاتتى الەۋەتىن جان-جاقتى جۇزەگە اسىرۋعا سەپتەسەدى دەپ سەنەمىن.
قۇرمەتتى نۇرسۇلتان ءابىش ۇلى, سىزگە جان-جۇرەگىمنەن مىقتى دەنساۋلىق, اماندىق-ساۋلىق جانە جوعارى مەملەكەتتىك قىزمەتىڭىزدە تابىس تىلەيمىن.
* * *
گۋربانگۋلى بەردىمۋحامەدوۆ, تۇركىمەنستان پرەزيدەنتى:
– قۇرمەتتى نۇرسۇلتان ءابىش ۇلى,
ءسىزدىڭ جەتپىس جىلدىق مەرەيتويىڭىزعا بايلانىستى مەنىڭ شىنايى قۇتتىقتاۋىم مەن سىزگە جانە ءسىزدىڭ وتباسىڭىزعا مىقتى دەنساۋلىق, باقىت جانە بەرەكە تىلەگەن ەڭ ىزگى تىلەكتەرىمدى قابىل الىڭىز.
سىزگە, قۇرمەتتى نۇرسۇلتان ءابىش ۇلى, ءاردايىم مىقتى دەنساۋلىقتا جانە ومىرلىك قۋاتىڭىز بەن كۇش-جىگەرىڭىز تولىمدى كۇيدە بولۋدى, جەكە باسىڭىزعا باقىت, سونداي-اق تۋىسقان قازاقستان حالقىنىڭ يگىلىگى جولىنداعى ءسىزدىڭ بارلىق باستامالارىڭىز بەن ۇمتىلىستارىڭىزعا جاڭا تابىستار تىلەيمىن.
* * *
ۆاتسلاۆ كلاۋس, چەح رەسپۋبليكاسىنىڭ پرەزيدەنتى:
– قۇرمەتتى پرەزيدەنت مىرزا!
ءسىزدىڭ مەرەيتويىڭىزعا وراي سىزگە مىقتى دەنساۋلىق, مول تابىس جانە جەكە ومىرىڭىزدە تىنىشتىق تىلەۋگە رۇقسات ەتىڭىز.
چەح رەسپۋبليكاسى مەن قازاقستان اراسىنداعى ءداستۇرلى جاقسى قاتىناستار, گەوگرافيالىق الشاقتىققا قاراماستان, ويداعىداي دامىپ كەلەدى, مەن ول قاتىناستار ءبىزدىڭ مەملەكەتتەرىمىزدىڭ بارلىق دەڭگەيدەگى جانە بارلىق سالالارداعى ىنتىماقتاستىعىنا نەگىزدەلگەنىنە قۋانىشتىمىن.
قۇرمەتتى پرەزيدەنت مىرزا, سىزگە مەرەيتويىڭىزعا بايلانىستى بار جاقسى تىلەگىمدى تاعى دا ايتۋعا رۇقسات ەتىڭىز.
* * *
ۋيليام كلينتون مەن دجوردج بۋش:
– قۇرمەتتى پرەزيدەنت مىرزا!
ءسىزدىڭ مەرەيتويىڭىزدىڭ 2010 جىلعى 6 شىلدەدە اتالىپ وتۋىنە بايلانىستى ءبىزدىڭ جۇرەكتەن شىققان قۇتتىقتاۋىمىزدى جانە ەڭ يگى تىلەكتەرىمىزدى جەتكىزەمىز.
تاۋەلسىز قازاقستاننىڭ ليدەرى رەتىندە ءسىز ءوز ەلىڭىزدىڭ تولىققاندى دەموكراتياعا جانە وركەندى ەكونوميكاعا ۇلاسۋىنىڭ نەگىزىن قالادىڭىز.
ءبىز قۇراما شتاتتار مەن قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ اراسىنداعى ستراتەگيالىق ارىپتەستىكتىڭ ودان ءارى دامۋىن تاعاتسىزدانا كۇتەمىز جانە سىزگە, قازاقستان حالقىنا ودان ءارى ىلگەرىلەۋ مەن وڭدى وزگەرىستەر تىلەيمىز.
* * *
پەتر ستويانوۆ, بولگاريا رەسپۋبليكاسىنىڭ ەكس-پرەزيدەنتى:
– قۇرمەتتى پرەزيدەنت مىرزا!
ءسىزدىڭ مەرەيتويىڭىزعا بايلانىستى ءوزىمنىڭ ەڭ شىنايى قۇتتىقتاۋىم مەن ەڭ يگى تىلەگىمدى قابىل الىڭىز!
مەن ءسىزدىڭ ءوز مەرەيتويىڭىزدى ءسىزدىڭ ەلىڭىزدىڭ دامۋىنداعى ايرىقشا ماڭىزدى كەزەڭدە, قازاقستان تاۋەلسىز مەملەكەت بولىپ قانا قويماي, ءوز تاۋەلسىزدىگىن نىعايتۋدا, قوعامدى, مەملەكەتتىك اپپاراتتى, ەكونوميكا مەن قارجىنى جالپى قامتىعان رەفورمادا تاماشا تابىستارعا جەتكەن كەزەڭدە, قازاقستان ەۋروپاداعى قاۋىپسىزدىك پەن ىنتىماقتاستىق ۇيىمىنا توراعا بولعان جىلى اتاپ وتىرعانىڭىزعا وتە قۋانىشتىمىن.
وسىنىڭ ءبارى ءسىزدىڭ قاجىرلى دا كورەگەن جەتەكشىلىگىڭىزبەن قازاقستان رەسپۋبليكاسى وڭىرلىك اۋقىمدا عانا ەمەس, الەمدىك دەڭگەيدە دە ماڭىزدى ستراتەگيالىق, ەكونوميكالىق جانە سىرتقى ساياسي ارىپتەس رەتىندە ورنىققانىنىڭ داۋسىز دالەلى بولىپ تابىلادى. بۇگىندە ءسىزدىڭ مەملەكەتىڭىز ءوز تاريحىنىڭ اتىمەن جاڭا بەتىن جازىپ جاتقانى كۇمانسىز, بۇل تاريحتى ءسىزدىڭ جەكە ءوزىڭىز جانە قازاقستاننىڭ بولاشاق ۇرپاقتارى ورىندى تۇردە ماقتانىش ەتەتىن بولادى.
ءسىزدىڭ تاماشا ەلىڭىزدىڭ باياعى دوسى رەتىندە مەن قازاقستان ءوز تاۋەلسىزدىگىنە قول جەتكىزەتىن, ءسىز جاڭا تاۋەلسىز مەملەكەتتىڭ تۇڭعىش پرەزيدەنتى بولىپ سايلاناتىن 1991 جىلدى ەسىمدە جاقسى ساقتاعانمىن. ءبىز بولگاريادا ءسىزدىڭ ەلدەگى تۇبەگەيلى الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق رەفورمالاردى جانە جەكە مەنشىك پەن ەركىن باسەكەلەستىككە نەگىزدەلگەن ەركىن نارىقتىق ەكونوميكانى قالىپتاستىرۋداعى العاشقى قادامداردى ايرىقشا ىقىلاسپەن قاداعالاپ وتىردىق. ءبىزدىڭ ەكەۋارا اڭگىمەلەرىمىز بەن سىزبەن كەزدەسۋلەرىمدى رازىلىقپەن ەسكە الامىن, ولاردا ءبىز تاجىريبە بولىسەتىنبىز, قيىندىقتاردى ەڭسەرۋدىڭ جولدارىن ىزدەستىرەتىنبىز, ورتاق سوقپاقپەن ءجۇرىپ كەلە جاتقان ەكى مەملەكەتتىڭ كۇمانسىز تابىستارىنا قۋاناتىنبىز. 1998-1999 جىلدارداعى الەمدىك قارجى داعدارىسىنىڭ سالدارلارى ارتتا قالدى. “قازاقستان-2030” ستراتەگياسىنا نەگىز بولىپ قالانعان ءسىزدىڭ سارابدال ماكروەكونوميكالىق جانە الەۋمەتتىك ساياساتىڭىز داعدارىستى ەڭسەرۋگە مۇمكىندىك بەرىپ قانا قويعان جوق, سونىمەن بىرگە ەكونوميكالىق تۇراقتىلىقتى قامتاماسىز ەتۋگە, قولايلى ينۆەستيتسيالىق احۋال جاساۋعا, تابىستى الەۋمەتتىك رەفورما جۇرگىزۋگە, حالىقتىڭ ءال-اۋقاتىن ۇدايى ارتتىرۋعا جانە ەلدىڭ حالىقارالىق ارەناداعى بەدەلىن ءدايىم نىعايتۋعا نەگىز قالادى.
ءسىزدىڭ ەرىك-جىگەرىڭىز جانە تاباندى شەشىمتالدىعىڭىز بولماسا, قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ بۇگىنگى ورلەۋ دامۋى, سونداي-اق ورتالىق ازيا وڭىرىندەگى بەيبىت ءومىر مەن تىنىشتىق تا بولماس ەدى دەپ سەنەمىن.
سوندىقتان دا ماعان سىزگە بارىنەن بۇرىن مىقتى دەنساۋلىق پەن باقىت, مەملەكەتتى باسقارۋدا جاڭا تابىستار مەن ساتتىلىكتەر, ءسىزدىڭ حالقىڭىزعا ودان ءارى ىلگەرىلەۋ مەن وركەندەۋ تىلەۋگە رۇقسات ەتىڭىز!
تۋعان كۇنىڭىز قۇتتى بولسىن, قۇرمەتتى پرەزيدەنت مىرزا!
* * *
ارنولد ريۋيتەل, ەستونيانىڭ ەكس-پرەزيدەنتى:
– جوعارى مارتەبەلىم!
وسى مۇمكىندىكتى پايدالانىپ, ءسىزدى مەرەيتويىڭىزبەن شىن جۇرەكتەن قۇتتىقتاۋعا جانە سىزگە باياندى باقىت پەن مىقتى دەنساۋلىق تىلەگەن ەڭ شىنايى تىلەكتەرىمدى جەتكىزۋگە رۇقسات ەتىڭىز!
جوعارى مارتەبەلىم, ءسىزدىڭ وتباسىڭىزعا, تۋعان-تۋىسقاندارىڭىزعا, سونداي-اق قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ حالقىنا وسىناۋ مەرەكەلى كۇندە ءوزىمنىڭ ەڭ شىنايى قۇتتىقتاۋىمدى قابىل الىڭىز. مەنىڭ قىمباتتى دوسىم, سىزگە جانە ءسىزدىڭ ەلىڭىزدىڭ حالقىنا اۋقىمدى وركەندەۋ, حالىقارالىق دەڭگەيدە تانىلعان ليدەر جانە تاماشا مەملەكەتتىك قايراتكەر رەتىندە ءسىز وزىڭىزگە جانە ءسىزدىڭ حالقىڭىزعا بەلگىلەگەن بارلىق ماڭىزدى ماقساتتارىڭىزدىڭ ورىندالۋىن تىلەگىم كەلەدى.
ءسىزدىڭ حالىقارالىق قىزمەتتە سوڭعى جىلدارداعى تابىسىڭىزدى اتاپ ايتۋدى وزىمە باقىت كورەمىن. ءسىزدىڭ ءومىردىڭ بارلىق سالالارىندا دەموكراتيالىق رەفورمالاردى جۇزەگە اسىرۋ جونىندەگى اۋقىمدى جۇمىسىڭىز قازاقستاننىڭ الدىڭعى قاتارلى ۇلتقا جانە بۇكىل ەۋرازيالىق وڭىردە ەڭ وسى زامانعى قوعامعا اينالۋىنا باعىتتالعان. مەنىڭ قازاقستانعا 2008 جىلدىڭ ءساۋىر ايىندا جاساعان ساپارىم كەزىندە ءبىزدىڭ جان تولقىتارلىق كەزدەسۋىمدى ىستىق ىقىلاسپەن ەسكە الامىن. ءبىزدىڭ اڭگىمەمىز ءسىزدىڭ ماقساتكەرلىك قىزمەتىڭىزدى جانە ءسىزدىڭ ىلگەرىشىل جانە قۋاتتى جەتەكشىلىگىڭىزبەن قازاقستاندا بولىپ جاتقان ماڭىزدى وقيعالارداعى ىلگەرىلەۋشىلىكتى كورسەتىپ بەردى. مەنىڭ قىمباتتى دوسىم, سىزگە ءوزىڭىز قازاقستانعا تاياۋ بولاشاقتا مەجەلەگەن ماڭىزدى ستراتەگيالىق شەشىمدەردى جۇزەگە اسىرۋدا ۇزاق جىلدار بويىنا جەتەتىندەي مىزعىماس قۋات تىلەۋگە رۇقسات ەتىڭىز.
* * *
گەلمۋت كول, گفر ەكس-كانتسلەرى:
– اسا قۇرمەتتى پرەزيدەنت مىرزا!
ءسىزدى شىن جۇرەكتەن مەرەيتويىڭىزبەن قۇتتىقتايمىن.
ءسىزدىڭ جەكە باسىڭىزعا باقىت, بارىنەن بۇرىن دەنساۋلىق جانە قۇدايدىڭ قايىرىمدىلىعىن, ال ءسىزدىڭ ەلىڭىزگە – بەيبىتشىلىك جانە تۇراقتىلىق پەن وركەندىلىك جولىندا ودان ءارى تابىستار تىلەيمىن. ءوز قۇتتىقتاۋىمدى بۇدان بىرەر اپتا بۇرىن مەنىڭ 80 جىلدىعىما بايلانىستى ءسىزدىڭ قۇتتىقتاۋىڭىزعا دەگەن شىنايى العىسىممەن بايلانىستىرامىن. ءسىزدىڭ جىلى سوزدەرىڭىز ءۇشىن مەن وتە رازىمىن.
* * *
گەرحارد شرەدەر, گفر ەكس-كانتسلەرى:
– اسا قۇرمەتتى پرەزيدەنت مىرزا!
ءسىزدى شىن جۇرەكتەن مەرەيتويىڭىزبەن قۇتتىقتايمىن.
قۇتتىقتاۋىمدى مەن ءبىزدىڭ بۇرىنعى جىلدارداعى تاماشا ىنتىماقتاستىعىمىز بەن ءبىزدىڭ ەلدەرىمىزدىڭ اراسىنداعى قاتىناستاردى تەرەڭدەتۋگە ءسىز قوسقان زور ۇلەسكە دەگەن رازىلىعىممەن قۋانا-قۋانا بايلانىستىرامىن.
قازاقستان ءوز تاۋەلسىزدىگىن العان ساتتەن باستاپ جاڭعىرتۋ جولىندا ەلەۋلى پروگرەسكە قول جەتكىزدى. ءبۇگىندە قازاقستان بۇكىل الەم مويىنداعان, اشىق تا ءوركەندى ەل بولىپ تابىلادى. بۇل تابىس ءسىزدىڭ كورەگەندىگىڭىزسىز, تاباندىلىعىڭىز بەن ساياسي كۇش-جىگەرىڭىزسىز مۇمكىن بولماس ەدى.
سىزگە بارلىق جاقسى اتاۋلىنى, باقىت جانە دەنساۋلىق تىلەيمىن.
* * *
گانس-ديتريح گەنشەر:
– اسا قۇرمەتتى پرەزيدەنت مىرزا!
مەرەيتويىڭىزعا بايلانىستى سىزگە مەنىڭ شىنايى قۇتتىقتاۋىمدى جولدايمىن. سىزگە ەلدىڭ بولاشاعىن لايىقتى قالىپتاستىرۋدى جالعاستىرۋ ءۇشىن مىقتى دەنساۋلىق تىلەيمىن.
پرەزيدەنت مىرزا, ءسىز ءوز ەلىڭىزگە كورشى ەلدەرمەن ۇيلەسىمدە تاۋەلسىزدىككە جول اشتىڭىز. ءسىز بۇل تاۋەلسىزدىكتى ەل ازاماتتارىنا جاڭا, باقىتتى بولاشاق اشۋ ءۇشىن پايدالاندىڭىز. بۇگىنگى وسى زامانعى قازاقستان ءسىزدىڭ ەڭبەگىڭىزدىڭ ناتيجەسى بولىپ تابىلادى. ءسىز مۇنى ماقتان ەتۋگە تولىق قۇقىلىسىز.
بۇل سونداي-اق تاريحتاعى ءسىزدىڭ ءىزىڭىزدى سيپاتتايدى. تاريحتاعى ءسىزدىڭ بەينەڭىز قولىڭىزدا بار اتوم قارۋىنان باس تارتىپ, بەيبىتشىلىكتىڭ مەملەكەتتىك قايراتكەرىنە اينالعانىڭىزدى ەسكە سالىپ تۇرادى. بۇل ۇستانىم ونەگە بولىپ تابىلادى جانە ۇلگى الۋعا لايىقتى. سونداي-اق ءسىزدىڭ كوپتەگەن سالالاردا حالىقارالىق ىنتىماقتاستىقتاعى بەلسەندىلىگىڭىز ونەگە بولىپ تابىلادى, مۇنىڭ ءوزى ەقىۇ توراعالىعىن 2010 جىلى قازاقستانعا بەرۋدەن ءوز كورىنىسىن تاپتى.
پرەزيدەنت مىرزا, سىزبەن جەكە بايلانىستارىمدى بەيبىت تە ءادىل الەمدىك ءتارتىپتىڭ يگىلىگى جولىنداعى مەنىڭ جۇمىسىمنىڭ وڭ تاجىريبەسىنە جاتقىزامىن.
* * *
فرانتس ۆرانيتسكي, اۆستريا رەسپۋبليكاسىنىڭ ەكس-كانتسلەرى:
– قۇرمەتتى پرەزيدەنت مىرزا!
ءسىزدىڭ 70 جىلدىعىڭىزعا بايلانىستى سىزگە دەگەن مەنىڭ ەڭ ىستىق قۇتتىقتاۋىمدى بىلدىرۋگە رۇقسات ەتىڭىز. بۇدان بىلايعى جەردە دە سىزگە مىقتى دەنساۋلىق جانە ءسىزدىڭ ۇلان-بايتاق ەلىڭىزدى باسقارۋداعى ايتۋلى تابىستار سەرىك بولسىن. قازاقستان ءسىزدىڭ اسا كورنەكتى تۋعان داتاڭىزدىڭ جىلىندا ەقىۇ-عا توراعالىق ەتىپ, تانىمال جانە جوعارى قۇرمەتكە يە بولىپ, سول ارقىلى قازاقستاننىڭ حالىقارالىق قوعامداستىقتاعى ءرولىن نىعايتىپ وتىرعانى جاعدايدىڭ قولايلى قالىپتاسۋى. ءسىزدى قايتالاپ قۇتتىقتاۋعا جانە قازاقستان مەن اۆستريانىڭ اراسىنداعى سەكىلدى قازاقستان مەن حالىقارالىق قوعامداستىقتىڭ اراسىنداعى دا تابىستى ىنتىماقتاستىق تىلەۋگە رۇقسات ەتىڭىز.
* * *
وتانىمىزدىڭ ەلورداسى – استانا كۇنىنە جانە قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ پرەزيدەنتى نۇرسۇلتان ءابىش ۇلى نازارباەۆتىڭ مەرەيتويىنا وراي مەملەكەت باسشىسىنىڭ اتىنا قازاقستاننىڭ ازاماتتارى مەن ۇيىمدارىنان كوپتەگەن قۇتتىقتاۋ كوررەسپوندەنتسيالار كەلىپ تۇسۋدە.
حاتتار مەن جەدەلحاتتاردىڭ اۆتورلارى – ءوڭىرلەردىڭ, وبلىستىق مەملەكەتتىك مەكەمەلەر مەن قوعامدىق ۇيىمداردىڭ باسشىلارى, سوعىس جانە ەڭبەك ارداگەرلەرى, شىعارماشىلىق ينتەلليگەنتسيانىڭ, ەڭبەك ۇجىمدارىنىڭ وكىلدەرى, الەۋمەتتىك سالا قىزمەتكەرلەرى, وقۋشى جاستار.
“ارداگەرلەر مەملەكەتتىڭ مورالدىق جانە ماتەريالدىق قولداۋىن سەزىنىپ وتىر. ۇلى وتان سوعىسىنا قاتىسۋشىلار جاردەماقىلار, تۇرعىن ءۇي الدى. بۇل ءۇشىن سىزگە, نۇرسۇلتان ءابىش ۇلى, زور راحمەت. شىن ءجۇرەكتەن استانا كۇنىمەن جانە ءسىزدىڭ, نۇرسۇلتان ءابىش ۇلى, تۋعان كۇنىڭىزبەن قۇتتىقتايمىز. بارشا قازاقستاندىقتارعا تابىستى دامۋ, بەرەكە مەن باقىت, ال ءسىزگە, نۇرسۇلتان ءابىش ۇلى, دەنساۋلىق, ۇزاق عۇمىر, ءبىزدىڭ ورتاق ءۇيىمىز – قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ يگىلىگى مەن وركەندەۋى جولىندا بۇدان بىلاي دا تابىستار ءتىلەيمىز”, – دەپ جازادى ءوز ارناۋىندا وسكەمەن قالالىق ارداگەرلەر ۇيىمى كەڭەسىنىڭ توراعاسى ي.سكۆورتسوۆ.
پرەزيدەنتتىڭ اتىنا قۇتتىقتاۋ ارناۋ رەسپۋبليكالىق ارداگەرلەر كەڭەسىنىڭ توراعاسى قايىربەك ءسۇلەيمەنوۆتەن كەلىپ ءتۇستى. پرەزيدەنتتىڭ اتىنا الماتى وبلىسىنىڭ اقسۋ اۋدانىنان كەلگەن قۇتتىقتاۋ جەدەلحاتقا قىزىلاعاش اۋىلىنىڭ تۇرعىنى مادينازير راحمەتوۆ, اۋىلدىق اقساقالدار كەڭەسىنىڭ جەتەكشىسى سايلاۋ الدابەرگەنوۆ, اقسۋ اۋدانى ارداگەرلەر كەڭەسىنىڭ مۇشەسى دميتري ياركوۆسكي, كوپبالالى انا نەسىپجامال الشىنباەۆا جانە اۋداننىڭ باسقا دا تۇرعىندارى قول قويىپتى.
مەملەكەت باسشىسىنىڭ پوشتاسىندا قازاق پەن-كلۋبىنىڭ مۇشەلەرى ءابدىجامىل نۇرپەيىسوۆتەن, شەريازدان ەلەۋكەنوۆتەن, گەرولد بەلگەردەن, اناتولي كيمنەن, دۋلات يسابەكوۆتەن, سماعۇل ەلۋبايدان, بيگەلدين عابدۋلليننەن كەلگەن قۇتتىقتاۋلار بار. مەملەكەت باسشىسىن قۇتتىقتاۋشىلار قاتارىندا قازاقستان جازۋشىلار وداعىنىڭ توراعاسى نۇرلان ورازالين مەن جازۋشى يۆان ششەگوليحين دە بار.
“حالىقتار اراسىنداعى دوستىقتى دامىتىپ, قازاقستان حالقى اسسامبلەياسىن قۇرىپ, ءسىز بۇكىل كوپۇلتتى حالىقتى ءبىر ۇلكەن وتباسىنا بىرىكتىردىڭىز”, – دەلىنگەن تاجىك ەتنومادەني بىرلەستىگىنىڭ توراعاسى ماحكام ءوريفوۆتىڭ جەدەلحاتىندا.
شىعىس قازاقستان وبلىسىنان وبلىستىق جانە اۋداندىق ءماسليحاتتاردىڭ دەپۋتاتتارى, مەديتسينالىق مەكەمەلەردىڭ ۇجىمدارى, ءوڭىردىڭ قاتارداعى تۇرعىندارى ۇجىمدىق جەدەلحات جولداپتى. قوستانايدىڭ تۇرعىنى وراز بالقاي ۇلى جىر-تولعاۋ تۇرىندەگى حات جىبەرىپتى. جەدەلحاتتار اۆتورلارىنىڭ اراسىندا ورال جانە گۋرەۆ ءدىندارلارىنىڭ ارحيەپيسكوپى انتوني جانە ورال ەپارحياسىنىڭ ءدىندارلارى بار.
استانا كۇنىنە جانە پرەزيدەنتتىڭ مەرەيتويىنا بايلانىستى قۇتتىقتاۋلار شىعىس قازاقستان وبلىسىنىڭ ءبىلىم بەرۋ جانە بالالاردى قورعاۋ جۇيەسىنىڭ تۇتاس توپتارىنان كەلىپ ءتۇستى.
ء“سىزدىڭ كورەگەندىگىڭىز بەن كۇشتى ساياسي ەرىك-ءجىگەرىڭىزدىڭ ارقاسىندا تۇرعىزىلعان استانا قازاقستاندىقتار ءۇشىن ەلدىڭ ىلگەرى وزۋىنىڭ باستاپقى نۇكتەسىنە اينالدى. ەكونوميكاداعى جوعارى كورسەتكىشتەرگە قول جەتكىزۋدىڭ, حالىقتىڭ ءال-اۋقاتىن ارتتىرۋ مەن ءبىلىم بەرۋدى دامىتۋدىڭ سيمۆولىنا اينالدى”, – دەلىنگەن كسرو مەملەكەتتىك سىيلىعىنىڭ لاۋرەاتى, قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ەڭبەك سىڭىرگەن مۇعالىمى قانيپا ءبىتىباەۆا, قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ قۇرمەتتى مۇعالىمى ليۋدميلا ليتوۆچەنكو, جەتىم بالالار مەن اتا-انالارىنىڭ قاراۋىنسىز قالعان بالالار ءۇشىن ءبىلىم بەرۋدى ۇيىمداستىرۋ جەتەكشىلەرى رەسپۋبليكالار كەڭەسىنىڭ ءتورايىمى مايرا بيسەقانوۆا قول قويعان قۇتتىقتاۋدا.
ءوز قۇتتىقتاۋلارىن سونداي-اق قوستاناي وبلىسىنىڭ پەداگوگتارى, وڭتۇستىك قازاقستان وبلىسىنىڭ تولەبي اۋدانىنداعى اۋرۋحانانىڭ دارىگەرى ابدوللا وسپانقۇلوۆ جولداپتى.
“نۇرسۇلتان ءابىش ۇلى, ءسىز – ءبىزدىڭ اقىلمان دا ءادىل كوشباسشىمىزسىز.
بارلىق انالاردىڭ اتىنان بىزگە دەگەن سەزىمتالدىعىڭىز بەن قامقورلىعىڭىز ءۇشىن سىزگە العىس ايتامىز. ءسىز كوپتەگەن بىرەگەي وسى زامانعى اۋرۋحانالار, انالار مەن بالالاردىڭ ۇلكەن دە جارىق ورتالىعىن, استانادا بالالاردىڭ نارلەندىرۋ ورتالىعىن قۇردىڭىز. بۇل ءۇشىن سىزگە زور راحمەت, ءسىزدىڭ ۇيىڭىزدە ءاردايىم ىزگىلىك پەن كەلىسىم سالتانات قۇرىپ, سىزگە اركەز ساتتىلىك سەرىك بولسىن”, – دەلىنگەن كوپبالالى انا ءمارزيا بەيسەنبەكوۆانىڭ جەدەلحاتىندا.
نۇرسۇلتان نازارباەۆتى كوپبالالى انا باقىت سەيىلحانوۆا دا قۇتتىقتاپتى.
پرەزيدەنت پوشتاسىندا قازاقستاندىق جاستاردان كەلگەن جەدەلحاتتار وتە كوپ.
ء“بىز ءوز وتانىمىز – قازاقستاندى سۇيەمىز. ءبىز ونى ماقتان ەتەمىز – بۇل ارماندار ورىندالاتىن, ءسىز – ءبىزدىڭ پرەزيدەنتىمىز سەكىلدى ەڭبەك ەتىپ, حالقىنا قىزمەت كورسەتۋگە دايىن اركىمدى باقىت كۇتەتىن ەل.
ءسىز – جارقىن دا تاڭعاجايىپ ادامسىز. وسى زامانعى ەڭ تالانتتى مەملەكەتتىك قايراتكەرلەردىڭ ءبىرى بولىپ تابىلاسىز”, – دەپ جازادى “جاس داۋرەن” قاۋىمداستىعى مۇشەلەرىنىڭ اتىنان پاۆلودار وبلىسىنداعى بالالار ۇيلەرىنىڭ تاربيەلەنۋشىلەرى قانات جانە تالعات قايداروۆتار, يسلام قازىقوۆ, دامير ميحايلوۆ, جەنيا بوندارەنكو جانە ليۋبا كادىك.
استانا قالاسى مەكتەپتەرىنىڭ تاربيەلەنۋشىلەرى, ءوسكەمەن ورتا مەكتەپتەرىنىڭ تۇلەكتەرى نۇرلان قاناپين مەن نادەجدا موكرينسكايادان, سولتۇستىك قازاقستان ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ ستۋدەنتى ەلەنا كوسەنكودان, سونداي-اق “بولاشاق” باعدارلاماسىنىڭ تاربيەلەنۋشىلەرى اقەركە ابىلايحاننان, ايمان داستاننان, ايمان قاشكەيدەن, الىبەك قۋانتىروۆتان, بوتاگوز قازبەكوۆادان, داستان اسپاننان, دينا احمەتوۆادان, ماديار قوجاحمەتتەن, ەرىك قاراباەۆتان جانە كامشات ناربوتاەۆادان حاتتار مەن جەدەلحاتتار كەلىپ ءتۇستى.
بۇكىل سپورت قاۋىمداستىعىنىڭ اتىنان پرەزيدەنتتى قىسقى وليمپيادالىق ويىنداردىڭ كۇمىس مەداليسى ەلەنا حرۋستالەۆا, اۋىر اتلەتيكادان الەم چەمپيوندارى سۆەتلانا پودوبەدوۆا, مايا مانەزا, زۋلفيا چينشانلو جانە ۆلاديمير سەدوۆ قۇتتىقتاپتى.
قۇتتىقتاۋ اۆتورلارىنىڭ اراسىندا مۇلدەم جاس قازاقستاندىقتار دا بار.
“مەن, وسكەمەن قالاسىنداعى مەكتەپكە دەيىنگى بالالار ءۇيىنىڭ تاربيەلەنۋشىسى ايگەرىم تۇرعانباەۆا, ەڭ شىنايى قۋانىش پەن باقىت سەزىمىنە بولەنىپ وتىرمىن. مەن جۋىردا عانا “قازاقستاننىڭ كىشكەنتاي ارۋى-2010” اتاعىن الدىم. ءسىزدىڭ مەرەيتوي كۇنىڭىزدە ەڭ ىزگى تىلەكتەردىڭ ورىندالۋىنا دەگەن ءوز سەنىمىمدى جانە بالالارعا دەگەن قامقورلىعىڭىز ءۇشىن العىسىمدى بىلدىرگىم كەلەدى. ءبىزدىڭ ەركىن ەلىمىزدە عانا بالالارعا بارلىق جولدار اشىق, تەك وقۋ جانە ارمان مەن جارقىن بولاشاققا دەگەن سەنىم كەرەك. سىزگە باقىت, دەنساۋلىق, تۋعان قازاقستانىمىزدىڭ داڭقى اسۋى مەن وركەندەۋى جولىندا جاڭا جەتىستىكتەرگە جەتۋ ءۇشىن شىعارماشىلىق شابىت تىلەيمىن”, – دەپ جازادى “قازاقستاننىڭ كىشكەنتاي ارۋى-2010”.
* * *
مەملەكەت باسشىسىنىڭ اتىنا قۇتتىقتاعان حاتتار مەن جەدەلحاتتار قازاقستاننىڭ ازاماتتارى مەن ۇيىمدارىنان عانا ەمەس, سونىمەن بىرگە شەت ەلدەردەن دە ءتۇسىپ جاتىر. رەسەي فەدەراتسياسىنان كەلىپ تۇسكەن حات-حابارلار ايرىقشا مول.
قازاقستان پرەزيدەنتىنىڭ اتىنا رف مەملەكەتتىك دۋماسىنىڭ توراعاسى بوريس گرىزلوۆتان قۇتتىقتاۋ كەلىپ ءتۇستى.
ء“سىزدىڭ ىشكى ساياسي جانە حالىقارالىق قىزمەتتەگى باي تاجىريبەڭىز, ءوز حالقىڭىزدىڭ تاعدىرى ءۇشىن تىكەلەي جاۋاپكەرشىلىكتى سەزىنۋىڭىز بولاشاقتا دا ءبىزدىڭ ەلدەرىمىزدىڭ اراسىنداعى قاتىناستار سەرپىندى داميتىنىنا, ال قازاقستان حالقى بۇدان دا زور بيىكتەرگە جەتەتىنىنە سەنىم ۇيالاتادى”, – دەلىنگەن حاتتا.
ءار كەزدەرى قازاقستاندا جاۋاپتى پارتيا, كەڭەس جانە شارۋاشىلىق قىزمەتتەردە ەڭبەك ەتكەن رەسەي ازاماتتارىنان ۇجىمدىق حات كەلدى. ولاردىڭ قاتارىندا الەكساندر كوركين, ۆالەنتين مەسياتس, دميتري يازوۆ, ولەگ ميروشحين, نيكولاي داۆىدوۆ, نيكولاي موروزوۆ, بارلىعى 22 ادام بار. ولار بىلاي دەپ جازادى:
“ماسكەۋدىڭ ارداگەر قازاقستاندىقتارى ءسىزدى مەرەيتويىڭىزبەن – 70-ءشى تۋعان كۇنىڭىزبەن شىن جۇرەكتەن قۇتتىقتايدى! ءبىز ءسىزدى ءوزىن تۇتاستاي ەلىنە, ونىڭ كەرەمەت حالقىنىڭ تاعدىرىنا ارناعان كورەگەن, اقىلمان ساياساتشى, سونىمەن قاتار ازاماتتىق قادىرىنىڭ جوعارى دەڭگەيىن ساقتاعان, ۇلكەن جۇرەكتى جانە كەرەمەت تارتىمدى ادام رەتىندە بىلەمىز.
ءسىز بۇگىندە وسى زامانعى الەمنىڭ ەڭ بەدەلدى ساياساتشىلارىنىڭ ءبىرىسىز.
ءسىزدىڭ مەملەكەت قۇرۋداعى اسا باي پراكتيكاڭىز, ساياسي جانە ۇيىمدىق قىزمەتتەگى اسا كورنەكتى تاجىريبەڭىز ءسىز قازاقستان رەسپۋبليكاسى ءۇشىن جاساعاننىڭ ءبارى تاريحتىڭ يگىلىگىنە, ماتەريالدىق جانە رۋحاني نەگىزگە اينالاتىنىنا سەندىرەدى”.
مەملەكەتارالىق اۆياتسيا كوميتەتىنىڭ ءتورايىمى تاتيانا ادونينا بىلاي دەپ جازادى:
“كوپتەگەن جىلدار بويى ءسىز قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ بارشا تانىعان ليدەرى عانا ەمەس, سونىمەن ءبىرگە ورىندى تۇردە الەمدىك ساياساتتىڭ ەڭ جارقىن تۇلعاسى دا بولىپ تابىلاسىز, ءسىزدىڭ پىكىرىڭىز بەن ۇستانىمىڭىز تالاي رەت اسا ماڭىزدى وڭىرلىك جانە جاھاندىق پروبلەمالاردى شەشۋدە ايقىنداۋشى بولدى”.
پرەزيدەنت پوشتاسىندا رەسەي فەدەراتسياسى وڭىرلەرى باسشىلارىنان دا حاتتار بار.
ماسكەۋ وبلىسىنىڭ گۋبەرناتورى بوريس گروموۆ بىلاي دەپ جازادى:
“رەسەي فەدەراتسياسىمەن دوستىق بايلانىستاردى نىعايتۋعا باعىتتالعان ءسىزدىڭ تۇراقتى كۇش-جىگەرىڭىزدى جوعارى باعالايمىز, مۇنىڭ ءوزى كوپ رەتتە ءبىزدىڭ حالىقتارىمىزدىڭ مۇددەسى ءۇشىن ماسكەۋ وبلىسى مەن تۋىسقان قازاقستان اراسىنداعى جان-جاقتى ءوزارا ءتيىمدى ىنتىماقتاستىقتى دامىتۋعا جانە تەرەڭدەتۋگە جاردەمدەسەدى”.
“مەملەكەت الدىنداعى ءسىزدىڭ سىڭىرگەن ەڭبەگىڭىزدىڭ بۇكىلحالىقتىق مويىندالۋىنىڭ جارقىن ۇلگىسى قازاقستان پارلامەنتىنىڭ سىزگە جوعارى مارتەبە – ەلباسى اتاعىن بەرۋ تۋرالى شەشىمى بولدى”, – دەلىنگەن ومبى وبلىسىنىڭ گۋبەرناتورى لەونيد پولەجاەۆتىڭ قۇتتىقتاۋىندا.
نۇرسۇلتان نازارباەۆتى كسرو ۇشقىش-عارىشكەرى, كەڭەس وداعىنىڭ باتىرى الەكساندر ۆيكتورەنكو دا قۇتتىقتاپتى.
“مەن وسىندا, جۇلدىزدى قالاشىقتا ءبىر ساتكە دە قازاقستاندىق بولۋىمدى توقتاتقان ەمەسپىن. قازاقتاردا وتاننىڭ قاسيەتتى تۇسىنىگى بار – ول قاي جەردە تۋساڭ سوندا بولادى, مەنىڭ كىندىك قانىم سولتۇستىك قازاقستان وبلىسىنىڭ ولگينكا سەلوسىندا تامعان. قازاقستاننىڭ ءار قادامىن مۇقيات قاداعالاپ وتىرامىن. مەنىڭ وتانىمنىڭ تابىستارىن ماقتانىش ەتەمىن جانە قۋانامىن, ءسىزدى ماقتان تۇتامىن!
سىزگە مىقتى دەنساۋلىق, ۇزاق عۇمىر, جەكە باسىڭىزعا باقىت جانە قازاقستانعا وركەندىلىك تىلەيمىن. پارلامەنتتىڭ ەلباسى مارتەبەسىن زاڭدىق تۇرعىدا بەكىتۋ تۋرالى شەشىمىنە شىن جۇرەكتەن قولداۋ بىلدىرەمىن. حالىقتىڭ اراسىندا – ءسىز الدەقاشاننان ءبىزدىڭ كوشباسشىمىزسىز”, – دەلىنگەن ونىڭ جەدەلحاتىندا.
مەملەكەت باسشىسىنىڭ اتىنا ومبى وبلىسىنان ەكى حات كەلىپ ءتۇستى.
ومبى وبلىسى اقساقالدار كەڭەسىنىڭ توراعاسى گ.احمەتوۆ ومبى قالاسى مەن ومبى وبلىسى مۇسىلماندار قاۋىمداستىعىنىڭ بارشا وكىلدەرى وزدەرىنىڭ تاريحي وتانىنىڭ ەكونوميكالىق, ساياسي جانە مادەني دامۋىن زور مۇددەلىلىكپەن قاداعالاپ وتىرعانىن حابارلايدى. الەمدىك قوعامداستىقتاعى وسكەلەڭ بەدەلىن ماقتان ەتەدى.
ومبى وبلىسىنىڭ زاڭ شىعارۋشى جينالىسىنىڭ دەپۋتاتى, “ومسكنەفتەحيمپروەكت” ااق-تىڭ باس ديرەكتورى يگور زۋگا نۇرسۇلتان ءابىش ۇلى نازارباەۆتىڭ ەسىمىمەن قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ەڭ جاڭا تاريحى اجىراعىسىز بايلانىستا ەكەنىن جازادى:
“رەسپۋبليكانىڭ مىڭجىلدىقتار توعىسىنداعى ەكونوميكالىق, الەۋمەتتىك جانە مادەني الەۋەتىن ساقتاپ, مولىقتىرۋعا ءسىز قوسقان ۇلەستى ايتىپ جەتكىزۋ مۇمكىن ەمەس. بۇگىنگى قازاقستان – سەرپىندى دامىپ وتىرعان مەملەكەت, ءوزىنىڭ باي ەكونوميكالىق جانە ادامي الەۋەتىن وركەندىلىكپەن جانە جاۋاپتىلىقپەن ىسكە اسىرۋدا, مۇنداعى بولاشاققا ۇمتىلۋشىلىق اتا-بابالار داستۇرىنە ادالدىقپەن, وشپەيتىن رۋحاني قۇندىلىقتاردى وركەندەتۋمەن ۇيلەسىمدى تۇردە بايلانىسقان.
وسىنىڭ ءبارى كوپ رەتتە ءسىزدىڭ شىنايى مەملەكەتتىك قايراتكەرگە ءتان تاماشا قاسيەتتەرىڭىزدىڭ – ءسىزدىڭ ماقساتكەرلىگىڭىزدىڭ, جاۋاپتىلىعىڭىزدىڭ, دانالىعىڭىز بەن كورەگەندىگىڭىزدىڭ ارقاسىندا مۇمكىن بولدى”.
مەملەكەت باسشىسىن ءانشى ديانا گۋرتسكايا دا قۇتتىقتاپتى.
“ ۇلى قازاق حالقى الەمدىك تاريحتا ءسىزدىڭ اكەلىك قامقورلىعىڭىزبەن بولماسا, ەشقاشان وسىندايلىق تاڭعاجايىپ ناتيجەلەرگە قول جەتكىزبەس ەدى. عاسىرلار دانالىعى, ءبىلىم مەن تاجىريبە سىزگە تاۋەلسىز دە كۇشتى قازاقستان قۇرۋعا مۇمكىندىك بەردى, ول بۇكىلازيالىق جانە ەۋروپالىق كورشىلەرىڭىزدىڭ تاڭدانىسىن تۋعىزۋدا”, – دەلىنگەن ءانشى ارناۋىندا.