يدەولوگيا قۇندىلىقتارمەن قۋاتتى

وسى ورايدا مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ ء«بىز, قازاقستان حالقى, وزگەلەردىڭ تەرىس ىقپالىنا تۇسپەيتىن ءوز يدەولوگيامىزعا سۇيەنۋىمىز كەرەك» دەگەن انىق ءارى ناقتى تۇجىرىمىنا جۇگىنۋ ماڭىزدى. بۇگىندە «يدەولوگيا» دەگەن سوزگە ۇركە قاراپ, جاتىرقاپ قالعان جايىمىز بار. ونى ۇستەمدىكتىڭ قۇرالى دەپ قابىلدايتىندار كەزدەسەدى. بۇل سوزدەن ات-تونىمىزدى الا قاشۋدىڭ قاجەتى جوق. پرەزيدەنتتىڭ 2023 جىلعى 20 ناۋرىزداعى جارلىعىمەن بەكىتىلگەن قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ اقپاراتتىق دوكتريناسىندا «يدەولوگيا» ءسوزى «قۇندىلىق» دەپ قابىلداندى. يدەولوگيا ءارتۇرلى بولۋى مۇمكىن, ال ۇلتتىق قۇندىلىق – بىرەۋ عانا. سوندىقتان اقپاراتتىق يدەولوگيانىڭ ۇستىنى ۇلتتىق قۇندىلىق بولۋعا ءتيىس.

ۇلتتىڭ تامىرى – تاريح. ءبىزدىڭ قىران قۇس ۇشسا, قاناتى تالاتىن, قۇلان جورتسا, تۇياعى توزاتىن ۇلا دالامىزدا مىڭجىلدىقتاردىڭ  شەجىرەسىن ايقىنداعان بايتاق تاريحىمىز بار. سونىڭ تۇڭعيىعىنان قايناپ شىققان قۇندىلىقتار قيساپسىز. ءبىزدىڭ مەملەكەتتىك يدەولوگيامىزدىڭ قاينار باستاۋى دا سول قۇندىلىقتار بولۋعا ءتيىس. تامىرى تەرەڭدە جاتقان ۇلتتىق يدەولوگيا قانداي دا الاسا­پىران­­دارعا توتەپ بەرە الادى. تاريحتا ۇلتتىق يدەولوگياسى بەكەم حالىقتىڭ رۋحى دا كۇشتى بولادى. ۇلتتىق يدەولوگياسى مىقتى, رۋحى اسقاق حالىقتى ەشقانداي سۇراپىل جەڭە المايدى. ءورشىل رۋح حالىقتى بارلىق ۋاقىتتا بيىكتەرگە سۇيرەيدى.

ۇلتتىق يدەولوگيا دەگەنىمىز – تاريحتىڭ جوعالتقانىن بۇگىننەن ىزدەۋ, بۇگىننىڭ تالابىن تاريحتا كەتكەن قاتەلەردەن ارىلتا وتىرىپ قاناعاتتاندىرۋ, كەلەشەككە ۇلت­تىق قۇندىلىقتار فيلوسوفياسى ارقىلى پايىم جاساۋ. وسى ماقساتتاردى ورىنداۋعا قىزمەت ەتەتىن بۇكىل يدەيالار ۇلتتىق يدەو­لوگيامىزدى قۇرايدى. پرەزيدەنت اتاپ كورسەتكەندەي, ءبىزدىڭ ماقساتىمىز – كەلەر ۇرپاققا قازاقستاندى تۇعىرى مىعىم, ەكونوميكاسى قۋاتتى, رۋحى اسقاق مەملەكەت رەتىندە تابىستاۋ جانە ەلدىك ىستەردى شاشاۋ شىعارماي لايىقتى جالعاستىراتىن جاسامپاز ۇرپاق تاربيەلەۋ. ولاي بولسا, مەملەكەت­تىك يدەولوگيانىڭ باستى ماقساتى – جاڭا ءداۋىر­دىڭ وقىعان, ءبىلىمدار, بىلىكتى, وزىق تەحنولو­گيالاردى, ءىلىم-ءبىلىمدى تەرەڭ مەڭگەرگەن, دەنى ساۋ, ىزدەنىمپاز, ەرىك-جىگەرى مىقتى, اقىل-پاراساتى مەن ار-وجدانى بيىك, وتانشىل ۇلتتى تاربيەلەۋ.

بۇگىنگى زامان – مادەنيەتتەردىڭ جاھاندانۋ كەزەڭى. جاڭا ساپاعا كوشەر الدىنداعى, ياعني ءوز دامۋىنىڭ ەڭ بيىك ساتىسى ءبىرتۇتاس ادامزاتتىق وركە­نيەتكە قۇيىلار الدىنداعى قاربالاس شاعى. جاھاندانۋ – وركەنيەتتىڭ كەزەكتى دامۋ ساتىسى. ەندىگى ايتپاعىم, وسى ويلارىمىزدى پرە­زي­دەنتتىك ورتالىقتا قانداي ءىس-شارالار ارقىلى كوپشىلىكتىڭ ساناسىنا سىڭىرە الاتىنىمىز جايىندا.

پرەزيدەنتتىك ورتالىق مەملەكەت باس­شىسىنىڭ ستراتەگيالىق باستامالارىن قولداۋ مەن ىلگەرىلەتۋ بويىنشا اۋقىمدى يدەو­لوگيالىق جانە قوعامدىق ءىس-شارالاردى ىسكە اسىرۋعا ۇلەسىن قوسىپ كەلەدى. ورتالىقتىڭ مادەني ماڭىزىنا كەلەتىن بولساق, مۇندا وتكىزىلەتىن ءىس-شارالاردىڭ دەنى قازاق مادەنيەتى مەن تاريحىن تانىتۋعا, ۇلتتى ۇيىستىرۋعا, قو­عامدى بىرىكتىرۋگە, ازاماتتارىمىزدىڭ پاتريوت­تىق رۋحىن وياتۋعا باعىتتالعان. بۇل اسى­رەسە ۇلتتىق بىرەگەيلىگىمىزدى نىعايتۋدى اسا قاجەت ەتەتىن قازىرگى جاھاندانۋ جاعدايىندا وتە ماڭىزدى. مۇنداي ءىس-شارالار ەلىمىزدىڭ حالىقارالىق ارەناداعى وڭ ءيميدجىن قالىپتاس­تىرۋعا ىقپال ەتەدى دەپ ويلايمىن. سونداي-اق ورتالىق مەملەكەت دامۋىنىڭ وزەكتى ماسەلە­لەرىن تالقىلايتىن ماڭىزدى پلاتفورما رەتىندە ءبىلىم فۋنكتسيالارىن دا اتقارادى. بۇل ازاماتتاردى ەلىمىزدە بولىپ جاتقان ۇدەرىستەر تۋرالى قۇلاعدار بولىپ, وسى ىستەرگە بەلسەندى ارالاسۋىنا مۇمكىندىك بەرەدى.

ءبىز جاستاردى قولداۋعا ءارى ازاماتتىق قوعام­دى دامىتۋعا باعىتتالعان الەۋمەتتىك جوبالارعا ايرىقشا كوڭىل بولۋگە تىرىسامىز. بۇل مەملەكەتتىڭ تۇراقتىلىعىن, ازامات­تاردىڭ بيلىككە دەگەن سەنىمىن نىعايتۋعا ىقپال ەتەدى. قازىرگى تاڭدا قىزمەتىمىزدىڭ نەگىز­گى باعىتى – «ادىلەتتى قوعام – ادال ازامات» تۇجى­رىم­داماسى اياسىندا مادەني ءارى ءبىلىم جوبالارىن ىسكە اسىرۋ, قوعامدىق جۇمىستاردى ءتۇزۋ جەلىسىن قالىپتاستىرۋ. سوندىقتان جاھاندىق ۇدەرىستەردى وي ەلەگىنەن وتكىزۋ, الەمدىك ساياسات پەن ەكونوميكاداعى سىندارلى وزگەرىستەردى قازاقستاننىڭ ۇزاق مەرزىمدىك مۇددەلەرى تۇرعىسىنان ساراپتاي ءبىلۋ, ەلدىگىمىزدى, قاستەر تۇتار كيەمىز تاۋەلسىزدىگىمىزدى نىعايتۋ ءۇشىن يدەولوگيالىق شەبىمىزدى بەكەمدەۋگە, ەلىمىزدىڭ دامۋىن نىسانالى تۇردە زەرتتەپ, زەردەلەۋ باس­تى نازاردا بولۋى كەرەك.

باقىتجان تەمىربولات,

قازاقستان رەسپۋبليكاسى پرەزيدەنتتىك ورتالىعىنىڭ ديرەكتورى