ەلىمىزدىڭ سولتۇستىك قاقپاسى, وبلىس ورتالىعى – پەتروپاۆل قالاسى كەيىنگى جىلدارى الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق تۇرعىدا قالىپتى دامىپ كەلەدى. قالادا ءتۇرلى نىساندار, تۇرعىن ۇيلەر بوي كوتەردى, جاڭا الاڭدار اشىلدى, كونە ساۋلەت كەشەندەرى قايتا جاڭعىرتىلدى, كوشەلەر, اۋلالار جوندەلدى.
بيىل سۋ تاسقىنى پەتروپاۆلدىڭ 2 485 ءۇيىن باستى, ال 1 873-ءى اپاتتى دەپ تانىلدى. تاسقىن زارداپتارىن جويۋ ماقساتىندا بىرقاتار يگى ءىس-شارالار اتقارىلدى. 1 174 پاتەر «Qyzyljar asar» قورىنىڭ كومەگىمەن ساتىپ الىندى. ۇكىمەتتىڭ ۇيىمداستىرۋىمەن 700 تۇرعىن ءۇي جاڭا جەرگە سالىنىپ, ول «بىرلىك» شاعىن اۋدانى دەپ اتالدى. قۇرىلىس جۇمىستارىن «قازاقستان حالقىنا» قورى, «كاسپي.كز», «قازمينەرالس مەنەدجمەنت» كومپانيالارى مەن «قازاقمىس» كورپوراتسياسى قارجىلاندىردى. 7 455 ادامعا بارلىعى 2,7 ملرد كولەمىندە بىررەتتىك 100 اەك كومەك, جاپا شەككەن 2 092 ادامعا 150 اەك كولەمىندە 1 ملرد 16 ملن 134 مىڭ تەڭگە كولەمىندە جاردەماقى بەرىلدى.
وتكەن تامىز ايىنان باستاپ سۋ شايىپ كەتكەن ۋششەۆ كوشەسى مەن تەرى زاۋىتى ارالىعىنداعى, بيوپرۋد اۋماعىنداعى 2 دامبانى قالپىنا كەلتىرۋ جۇمىسى قولعا الىنعان. سونىمەن بىرگە 2 نۇكتەدەگى ءۇيىندىنى 7 مەترگە دەيىن ءوسىرۋ ءۇشىن 1 ملن توننا ينەرتتى ماتەريالدار ءۇيىلدى.
پەتروپاۆل ەلىمىزدىڭ ونەركاسىپتى قالالارىنىڭ ءبىرى سانالادى. 2024 جىلدىڭ ون ايىندا ونەركاسىپ ءوندىرىسىنىڭ كولەمى 373,8 ملرد تەڭگەنى قۇرادى. 2023 جىلمەن سالىستىرعاندا ءوسىم 7,0% بولدى. نەگىزگى كاپيتالعا سالىنعان ينۆەستيتسيالار كولەمى – 150,4 ملرد تەڭگە, ءوسىمى 14,1%-دى قۇرادى. بيىلعى 10 ايدا قالادا 100,1 مىڭ شارشى مەتر تۇرعىن ءۇي پايدالانۋعا بەرىلدى. بىلتىرعى جىلمەن سالىستىرعاندا ءوسىم – 31,4%. وسى ۋاقىتتاعى بولشەك ساۋدا كولەمى 224,0 ملرد تەڭگەنى قۇرادى. 2023 جىلمەن سالىستىرعاندا ءوسىم – 7,8 %.
قۇرىلىس جۇمىسىنىڭ كولەمى 55,7 ملرد تەڭگەنى قۇرادى. جاس وركەن, كوپاي, بەرەكە, ورتالىق, ورمان شاعىن اۋداندارىنداعى 32 قۇرىلىس الاڭىندا 251,5 مىڭ شارشى مەتر تۇرعىن ءۇي قۇرىلىسى جۇرگىزىلدى. سونىڭ 100,1 مىڭ شارشى مەترى 10 ايدا پايدالانۋعا بەرىلدى.
پەتروپاۆل قالاسى كوشەلەرىنىڭ جالپى ۇزىندىعى 366 شاقىرىم, سونىڭ 182 شاقىرىمى ءالى كۇنگە اسفالتتالماعان. «الداعى 5 جىلدا سونىڭ ءبارىن اسفالتتاۋدى جوسپارلاپ وتىرمىز. بۇل تۇرعىنداردىڭ ءومىر ساپاسىن ارتتىرادى. بيىل 32 كوشەنىڭ 28 شاقىرىمدىق جولىن اسفالتتادىق. وبلىس باسشىلىعى باستامامىزدى قولداپ, ءتيىستى قاراجات بولگىزدى», دەيدى پەتروپاۆل قالاسىنىڭ اكىمى سەرىك مۇحامەديەۆ.
وتكەن جىلعى قالىڭ قار ەسىلدىڭ تاسۋىن تۋعىزىپ قانا قويماي, كۇرت ەرىپ, قالانىڭ ورتالىق داڭعىلدارىنىڭ ءبىرى اباي كوشەسىندەگى كارىزدىك سۋاعارلاردى دا بىتەپ تاستادى. سونىڭ كەسىرىنەن تۇرعىن ۇيلەردىڭ جەرتولەلەرىن سۋ الىپ قالدى. قالا اكىمدىگى 2024 جىلدىڭ 4 ساۋىرىنەن تابيعي سيپاتتاعى توتەنشە جاعداي جاريالاپ, 2075 مەتر كارىزدىك كوللەكتورعا جوندەۋ جۇرگىزىلدى. بۇگىنگى تاڭدا «قىزىلجار سۋ» جشس قالالىق كوللەكتورلاردىڭ قالىپتى جۇمىس ىستەۋىن ءوز باقىلاۋىنا العان.
بيىلعى تاسقىندا قالاعا سۋ كوتەرەتىن سورعىلاردىڭ باعاندارىن الىپ سەڭدەر قيراتىپ, ىستەن شىعاردى. قالا سۋسىز قالۋ قاۋپىن باستان كەشىردى. ايتەۋىر بالامالى كوزدەردەن سۋ الۋعا قالانىڭ بارلىق قۇرىلىس كومپانيالارى تارتىلىپ, تۇرعىندارعا ءبىر تاۋلىكتىڭ ىشىندە سۋ جەتكىزىلدى. قازىر ۇكىمەتتىڭ كومەگىمەن سۋ ستانساسىنىڭ جوندەۋ جۇمىستارى اياقتالىپ كەلەدى.
بىلتىر جۋكوۆ كوشەسىندەگى كارىزدىك كوللەكتور بىتەلىپ قالىپ, ارناۋلى ەكونوميكالىق ايماقتى سۋ باسىپ, ءبىراز ابىگەر ەتتى. ديامەترى 500 مم بولاتىن كارىزدىك قۇبىر ورناتىلىپ, اپات ۋاقىتىندا ەڭسەرىلدى.
قالانىڭ جىلۋ تاراتۋ جۇيەسىندەگى قۇبىرلارى بيىل 7,5 شاقىرىمعا كۇردەلى جانە اعىمدىق جوندەۋلەردەن وتكىزىلدى. جاڭا شاعىن اۋداندارعا دا جىلۋ جەتكىزەتىن جۇيەلەر تارتىلدى. جىلىتۋ ماۋسىمى 30 قىركۇيەكتەن باستالدى, قالاداعى 1 170 كوپقاباتتى تۇرعىن ۇيلەرگە تەگىس جىلۋ بەرىلدى. ازىرگە جىلىتۋ ماۋسىمى قالىپتى جاعدايدا ءوتىپ جاتىر.
بۇل دەرەكتەردى پەتروپاۆل قالاسىنىڭ اكىمى سەرىك مۇحامەديەۆ جۋرناليستەرگە بەرگەن بريفينگ بارىسىندا ءمالىم ەتتى. «قالانى قاردان تازالۋعا 90 بىرلىك تەحنيكا دايىندىق ساپىنا قويىلعان. سونىمەن بىرگە كوكتايعاققا سەبىلەتىن 3,2 مىڭ تەكشە مەتر قۇمدى-تۇزدى قوسپا دا دايىن. تۇرعىندار تاراپىنان قاردىڭ ۋاقتىلى تازالانبايتىنى جونىندە ارىز-شاعىم بارشىلىق. ءبىز ونى وڭتايلى شەشۋ جولدارىن قاراستىرىپ جاتىرمىز», دەدى اكىم.
سونىمەن بىرگە اكىم كەلەسى جىلى قازاقستان كونستيتۋتسياسى كوشەسىن جاڭعىرتۋدى جوسپارلاپ وتىرعاندارىن ايتتى. جاڭا ايالدامالار تۋرالى دا ءوز ويىن ءبىلدىردى. پەتروپاۆل قالاسىنا بيىل 18 جىلى ايالداما سالۋ كوزدەلگەن. الايدا ولاردىڭ ارقايسىسىنىڭ قۇنى 8,5 ملن تەڭگە ەكەن. پەتروپاۆلدا ءبىر بولمەلى جايلى پاتەردىڭ قۇنى سونداي. وسى ورايدا تۇرعىندار ونىڭ قىمبات ەكەنىنە نارازى.
پەتروپاۆل