جەتىسۋ وڭىرىندە شاعىن ەلدى مەكەن كوپ. كوبى اۋىلدىق وكرۋگكە شوعىرلانعاندىقتان, ايتىلعان ماسەلە وبلىس اكىمدىگىنە جەتپەيدى. بۇل ولقىلىقتىڭ ورنىن تولتىرۋ ماقساتىندا قازىر وبلىستىق ءماسليحات دەپۋتاتتارى شالعاي اۋىلدارعا ساپارلاپ ءجۇر. جەرگىلىكتى بيلىكتىڭ قۇلاعىنا جەتپەيتىن تۇيتكىلدەردى دە ورتاعا سالادى. ال قارجىعا كەلىپ تىرەلەتىن دۇنيەلەردى ءوز قالتاسىنان تولەپ, تۇرعىنداردىڭ تىلەگىن ورىنداپ جاتقاندارى دا بار.
بۇگىندە جەتىسۋلىق ءماسليحات دەپۋتاتتارى ەكىنشى جىل ءوڭىرىمىزدىڭ وركەندەپ-ءوسۋى ءۇشىن ىرگەلى ىستەر اتقارىپ كەلەدى. ماسەلەن, بىلتىر 4 كەزەكتى جانە 8 كەزەكتەن تىس سەسسيا ءوتىپ, 100-گە جۋىق ادىلەت ورگاندارىندا تىركەۋگە جاتاتىن شەشىم قابىلداعان. بىلتىر وبلىس بيۋدجەتى 488,9 ملرد تەڭگەنى قۇرادى. وسى قارجىنىڭ دەنى اۋىل شارۋاشىلىعى سالاسىنا بولىنەدى. بولاشاعى جوق دەپ سانالعان ەلدى مەكەندەردىڭ تامىرىنا قان جۇگىرىپ, سپورت, مەديتسينا نىساندارى بوي كوتەردى. اۋىلدارعا جاڭا ءبىلىم مەكەمەلەرى سالىنىپ جاتىر. مۇنى بىزگە وبلىستىق ءماسليحات توراعاسى گۇلنار تويلىباەۆا ايتىپ بەردى.
«اۋىل – ەل ەكونوميكاسىنىڭ نەگىزگى لوكوماتيۆى. قازىر جەتىسۋ اۋىلدارى قايتا تۇلەپ كەلەدى. العاش وبلىس اكىمى بەيبىت وكسىكباي ۇلىمەن بىرلەسە اۋدان تۇرعىندارىمەن كەزدەسۋگە بارعاندا حالىق سۋ, جەر, گاز, جول ماسەلەسىن ءجيى ايتاتىن. قازىر ازايىپ كەلەدى, قاريالار العىسىن جاۋدىرادى. وبلىس دەپۋتاتتارى كوتەرگەن ساۋالداردىڭ دەنى ءوز شەشىمىن تاپتى. مىسالى, قوڭىر اۋىلىنداعى ورتا مەكتەپتىڭ ماڭايىنداعى ەسكى ەلەكتر باعانالارى ادام ومىرىنە قاۋىپ ءتوندىرىپ, جاڭا مەكتەپتىڭ سىرتقى كەلبەتىنە ساي كەلمەيتىن. سول ءۇشىن «تاتەك» اق-نىڭ باسقارما توراعاسى مەن قارابۇلاق ەلەكتر جەلىلەرىنە دەپۋتاتتىق ساۋال جولدادىم. بۇل ماسەلە ءبىر ايعا جەتپەي ءوز شەشىمىن تاپتى», دەيدى گ.تويلىباەۆا.
جوعارىدا ايتقان ماسەلەگە ۇقساس وبلىستىق ءماسليحات دەپۋتاتى كونستانتين نەستەروۆ تە تەكەلى قالاسى رۋدنيچنىي اۋىلىنداعى توزىعى جەتكەن ەلەكتر باعانالارىن اۋىستىرۋ جايىندا دەپۋتاتتىق ساۋال جولداعان ەكەن. بۇل ماسەلە دە ءوز شەشىمىن تاپقان. رۋدنيچنىي اۋىلىنىڭ 400 مەتر وقشاۋلانعان ەلەكتر سىمدارى مەن 33 دانا باعانا اۋىستىرىلىپ, 11 دانا ترانسفورماتورلىق قوسالقى ستانسالارىنا جوندەۋ جۇمىسى جۇرگىزىلگەن. بۇعان قوسا اۋىل ىشىندەگى ەسكىرگەن كوپىردى قايتا سالۋ, ۇيىلگەن قوقىستاردى تازالاۋ جۇمىسىنا دا حالىق قالاۋلىلارى مۇرىندىق بولعان.
وسى رەتتە ءبىر وقيعا ەسكە تۇسەدى. بۇل – قويلىق اۋىلدىق وكرۋگىندەگى تەراپەۆت دارىگەردىڭ جوقتىعى. 2 800 تۇرعىنى بار اۋىلدىڭ جايى كوپتەن بەرى ايتىلىپ جۇرگەن ماسەلە ەدى. جاقىندا اۋىلعا بارساق, ءار بەيسەنبىدە اۋىل امبۋلاتورياسىنا اۋدان ورتالىعىنان بىلىكتى دارىگەر كەلىپ, تۇرعىنداردى قابىلدايدى ەكەن. كەزەك كۇتىپ, جولعا كولىك ىزدەپ قاجىعان حالىق وبلىستىق ماسليحاتقا ريزاشىلىعىن ءبىلدىرىپ وتىر.
«بالامىز اۋىرسا, اۋدانعا شاپقىلايمىز. وندا كەزەك كۇتەسىڭ, ونىڭ ۇستىنە قالتامىزدا ۇنەمى اقشا بولۋى كەرەك. قازىر جاقسى بولدى. اپتاسىنا ءبىر رەت دارىگەر كەلىپ تولىق تەكسەرىپ كەتەدى. مال شارۋاسىندا جۇرگەننەن كەيىن دەنساۋلىققا قارايتىن ۋاقىت تا بولمايدى. ەندى گاز كۇتىپ وتىرعان حالىق كوپ. ودان بولەك, اۋىل شارۋالارى جايىلىمدىق, ەگىندىك جەر الۋدا ءبىراز كەدەرگىلەرگە تاپ بولادى. وسىنى حالىق قالاۋلىلارى ەسكەرسە دەگەن ويىمدى ايتقىم كەلەدى», دەيدى اۋىل تۇرعىنى ايكۇمىس اقشاباي.
قازىر حالىقتى اۋىلدا ساقتاپ قالۋعا مەملەكەت تاراپىنان ءتۇرلى جوبا قولعا الىنىپ جاتىر. اسىرەسە جاستارعا اۋىلدان تەگىن تۇرعىن ءۇي بەرىپ, ارنايى كوتەرمە قارجى دا ۇلەستىرەدى. كوپكە ايان «اۋىل اماناتى» باعدارلاماسى كوپتەگەن تۇرعىننىڭ جەكە شارۋاسىن دامىتۋعا ۇلكەن سەپ بولدى.
«اۋىلدى ورىستەتۋ ءۇشىن ءتۇرلى جوبا جۇزەگە اسىپ جاتىر. ءبىز بارىنشا حالىقتىڭ سۇرانىسىن قاناعاتتاندىرۋعا تىرىسامىز. بيىل دەپۋتاتتار 100-دەن اسا تۇرعىندى قابىلداپ, 90 پايىزىنىڭ ماسەلەسىن شەشۋگە جاردەمدەسكەن. ماسەلەن, تۇرعىندار «سامال» شاعىن اۋدانىندا كوپقاباتتى ۇيلەردىڭ ورتاسىندا ورنالاسقان تروتۋار بويىنا جارىق شامدارىن ورناتۋدى سۇراعان. وسى رەتتە وبلىستىق ءماسليحات دەپۋتاتى قايرات نۇرعابىل ۇلى نەبارى ءبىر اپتانىڭ ىشىندە ءوز قاراجاتى ەسەبىنەن جارىق باعانالارىن ورناتىپ, حالىق العىسىنا بولەندى. سونداي-اق دەپۋتات جالعاس التىنبەكوۆ «جاركەنت العىر» قۇرىلىس كومپانياسىنىڭ ديرەكتورى رەتىندە ءوز قاراجاتىنان ۇزىندىعى 1 شاقىرىم ا.تۇركەباەۆ كوشەسىنە باعانالى جارىق شامدارىن ورناتىپ بەردى. بۇل دا بولسا – حالىققا ۇلكەن كومەك», دەيدى گ.تويلىباەۆا.
ەل تىلەگىنە قۇلاق ءتۇرىپ, اماناتىن ارقالاعان دەپۋتاتتارىمىزدىڭ ناتيجەلى جۇمىسى از ەمەس. الداعى ۋاقىتتا كوپشىلىكتى تولعاندىرىپ جۇرگەن مəسەلەلەر بويىنشا ءالى تالاي جۇمىس اتقارىلادى.
جەتىسۋ وبلىسى