اباي وبلىسىندا جاڭادان قۇرىلعان ماقانشى مەن جاڭاسەمەي اۋداندارى كۇن ساناپ كوركەيىپ, وڭ وزگەرىستەرگە بەت الىپ بارادى. وسى ەكى اۋداننىڭ ىشىندە شالعايداعى ماقانشى اۋدانىنىڭ ءجونى بولەك. تۋريزم نىسانى ايدىندى الاكول مەن ەلىمىزدىڭ شىعىسىنداعى الپاۋىت كورشىمىز قىتايمەن شەكتەسەتىن تۇسى دا وسى اۋدان. مەملەكەت باسشىسىنىڭ پارمەنىمەن قۇرىلعان وبلىستاعى بۇل جاڭا اۋدان – «شىعىس قاقپاسى» رەتىندە تۋريزم, لوگيستيكا, شەكارالىق قاتىناستار مەن ساۋدا-ساتتىققا كوڭىل اۋداراتىنى بەلگىلى.
كوپتەگەن ءىرى جوبانىڭ جۇزەگە اسۋى بولاشاعى زور اۋداننىڭ كەلەشەگىن كەمەلدەندىرىپ, ءوڭىر ەكونوميكاسىن ورگە سۇيرەپ, حالىقتىڭ ءومىر ءسۇرۋ ساپاسىن جاقسارتاتىنى انىق. اۋدان اۋماعىنداعى الاكول كولى ەلىمىزدىڭ ەڭ تانىمال تۋريستىك ايماعىنا ەنىپ, رەسپۋبليكا بويىنشا ەڭ كوپ تۋريستەر جينالاتىن ورىنداردىڭ بىرىنە اينالىپ كەلەدى. بۇگىنگى كۇنى جاعالاۋدا 435 كاسىپكەرلىك نىسان, ونىڭ ىشىندە 230 دەمالىس ءۇيى قىزمەت كورسەتەدى. قولما-قول قىزمەت كورسەتۋ ماقساتىندا مەديتسينالىق جانە پوليتسيا پۋنكتتەرى قىزمەت اتقارادى. بيىلعى ماۋسىمدا مەديتسينالىق پۋنكتكە 1018 دەمالۋشى كومەككە جۇگىنگەن. قوعامدىق جانە جول قاۋىپسىزدىگىن قامتاماسىز ەتۋ ماقساتىندا وبلىستىڭ ىشكى ىستەر دەپارتامەنتى تاراپىنان تۇراقتى تۇردە پوليتسيا ءپاترۋلى كەزەكشىلىك ەتەدى. 116 بەينەكامەرا تولىقتاي ورتالىق پوليتسيا پۋنكتىنە ونلاين رەجىمدە قوسىلعان.
جاعالاۋدا ءورت قاۋىپسىزدىگىن قامتاماسىز ەتۋ ماقساتىندا وبلىستىق توتەنشە جاعداي دەپارتامەنتى بارلىق جاعدايدى ءوز باقىلاۋىندا ۇستاپ وتىر. قۇتقارۋ پوستى مەن مۇنارالار وزىنە جۇكتەلگەن مىندەتىن ويداعىداي اتقارىپ جاتىر. بۇعان قوسىمشا 10 ادامنان تۇراتىن, تولىق جابدىقتالعان ەرىكتى قۇتقارۋشى توپ قۇرىلدى. سانيتارلىق جاعدايدى قاداعالاۋ مەن كولدىڭ جاعاسىن اباتتاندىرۋ جۇمىستارى, تازالىقتى ساقتاۋ, ەلەكتر قۋاتىنىڭ تاپشىلىعى بويىنشا ماسەلەلەردى شەشۋ مەن رەتتەۋ جانە الىس-جاقىننان كەلەتىن تۋريستەر تاراپىنان تۇسكەن شاعىمداردىڭ الدىن الۋ, كەمشىلىكتەرمەن كۇرەس ءاردايىم قاداعالاۋدان تىس قالعان ەمەس.
ماقانشى اۋدانىنداعى تۇرعىندارمەن كەزدەسىپ, ەسەپ بەرگەن ايماق باسشىسى نۇرلان ۇرانحاەۆ بۇگىنگى كۇنى الاكولدىڭ احۋالىن جاقسارتۋعا بايلانىستى اتقارىلعان جۇمىستارعا توقتالدى.
«وبلىستىڭ تۋريستىك الەۋەتى كەڭىنەن ءمالىم, ونىڭ باستى بايلىعىنىڭ ءبىرى – ايماقتىڭ وزىندىك «تولقۇجاتىنا» اينالعان الاكول كولى. الداعى ۋاقىتتا جاعالاۋدىڭ سانيتارلىق جاعدايىن جاقسارتىپ, ونى اباتتاندىرۋ جۇمىستارىن كۇشەيتۋ جوسپارلانىپ وتىر. اۋدان اكىمدىگى بۇل باعىتتا ناتيجەلى جۇمىس ۇيىمداستىرۋى قاجەت. كول جاعاسىندا اپاتتىق-قۇتقارۋ ستانساسىنىڭ قۇرىلىسىنا جوبالىق-سمەتالىق قۇجاتتامانى ازىرلەۋگە 7,1 ملن تەڭگە ءبولىندى», دەدى ايماق باسشىسى.
ماقانشى اۋدانىنا جۇمىس ساپارى اياسىندا نۇرلان تەلمان ۇلى الاكولدىڭ تۋريستىك الەۋەتىن دامىتۋ جوسپارىمەن تانىستى. بۇعان قوسا الاكول كولىنىڭ ماڭىندا ورنالاسقان «بارلىق اراسان» ساناتوريىنە ارنايى باردى. تەڭىز دەڭگەيىنەن 579 مەتر بيىكتىكتە ورنالاسقان ىستىق مينەرالدى بۇلاق ەكى شاقىرىم تەرەڭدىكتە ورتاشا كومىرتەكتى تەرەڭ البيوپورفيتتەرى بار 13 ۇڭعىماسىمەن تانىمال. بارلىق تاۋىنىڭ باۋىرىنداعى شيپاجايدا ناۋقاستاردى ەمدەۋ بارىسىندا مينەرالدى سۋلار مەن ەمدىك بالشىقتار پايداعا جارايدى. اتالعان تەرمالدى مينەرالدىق سۋ كوزدەرىنىڭ قۇرامىندا كۇكىرت, حلورلى سۋلفات, كرەمني قىشقىلى بار. سۋدىڭ تەمپەراتۋراسى 20-43 س°. شيپاجاي سۋى حيميالىق قۇرامى جاعىنان تسحالتۋبو, سارىاعاش, الما-اراسان شيپاجايلارىنىڭ سۋلارىنا ۇقساس. مينەرالدى سۋلارمەن تەرى اۋرۋلارىن, بۋىن جۇيكە, اسقازان اۋرۋلارىن, تىنىس ورگاندارىن, گينەكولوگيالىق اۋرۋلاردى ەمدەۋگە بولادى.
بۇگىندە شيپاجاي ماماندارى تۇراقتى تۇردە كۇنىنە 50 ادامعا دەيىن قابىلدايدى. كاسىپورىن شيپاجايلىق-كۋرورتتىق قىزمەت كورسەتۋمەن قاتار, «الاكول» برەندىمەن اۋىزسۋ شىعارۋدى دا ىسكە قوسقان. تاۋ سۋى ءسۇزىلىپ, ساعاتىنا 500 بوتەلكەگە قۇيىلادى. قازىردىڭ وزىندە جەرگىلىكتى نارىقتا ساتىلىمعا شىققان. جاقىن ارادا وبلىس دەڭگەيىنە شىعۋ جانە كورشىلەس وبلىستارعا ساتۋ جوسپارعا الىنعان. ءوندىرىس ورنىن ارالاعان وبلىس اكىمى ءوڭىردىڭ شەكارا ايماعى ەكەنىن ەسكەرە وتىرىپ, ءونىمدى قىتايعا ەكسپورتتاۋ مۇمكىندىگىن قاراستىرۋدى ۇسىندى.
جالپى العاندا, ماقانشى اۋدانىندا تۇرعىندارعا قولايلى جاعداي تۋعىزۋعا باعىتتالعان ينفراقۇرىلىم نىساندارىنىڭ قۇرىلىسى مەن اباتتاندىرۋ جۇمىسى قولعا الىنىپ جاتىر. اتالعان اۋداندا تۇرعىن ءۇي-كوممۋنالدىق جانە كولىك ينفراقۇرىلىمىن دامىتۋعا باسا كوڭىل بولىنگەن. 2026 جىلعا دەيىن وبلىستىڭ بارلىق تۇرعىندارىن اۋىزسۋمەن قامتاماسىز ەتۋ ماقساتىندا 46 جوبا جوسپارلانعان. ونىڭ ىشىندەگى التاۋى بيىل باستاۋ الدى. ماقانشى اۋدانىندا قازىردىڭ وزىندە 22 540 ادام تۇراتىن 16 اۋىل تازا اۋىزسۋمەن قامتىلدى. قابانباي, بەكەت ەلدى مەكەندەرىندەگى جۇمىستار الداعى ۋاقىتتا جالعاسىن تاۋىپ, ماقانشى, قارابۇلاق, قىزىلبۇلاق سىندى اۋىلدارعا كوشە جارىعىن ورناتۋ جوسپاردا تۇر. جىل باسىنان بەرى وبلىستا 190 مىڭ شارشى مەترگە جۋىق تۇرعىن ءۇي پايدالانۋعا بەرىلسە, ونىڭ ىشىندە 1 350 شارشى مەترى ماقانشى اۋدانىنا تيەسىلى. اۋداننىڭ الەۋمەتتىك جاعىنان وسال ازاماتتارى ءۇشىن باسپانا ماسەلەسى كەلەشەكتە شەشىمىن تاپپاق.
پرەزيدەنت قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ ەكونوميكا, ساياسات پەن يدەولوگيا سالاسىن قاتار رەفورمالاۋعا باعىتتالعان ستراتەگيالىق باعدارى ۇزدىكسىز ىسكە اسىپ كەلەدى. اتالعان ستراتەگيالىق جوسپار جاڭادان بوي تۇزەگەن اۋدان تىنىسىن اشۋعا دا مول مۇمكىندىك بەرىپ وتىر. ماقانشى اۋدانى وبلىس كولەمىندەگى اۋىلشارۋاشىلىق سالاسىنا تىكەلەي قاتىسى بار ءىرى اۋدانداردىڭ ءبىرى. بيىلعى جىلدىڭ 7 ايىنىڭ قورىتىندىسى بويىنشا اۋىلشارۋاشىلىق تاۋارىنىڭ جالپى ءونىمى 10 ملرد 554 ملن تەڭگە, بۇل وتكەن جىلمەن سالىستىرعاندا اناعۇرلىم كوپ. ەت, ءسۇت ونىمدەرىنىڭ ءوسىمى كوڭىل كونشىتەدى. اۋدان بويىنشا ءداندى جانە مايلى داكىلدار, باقشا ونىمدەرى, كوكونىستەر مەن باقشا تۇقىمدارىن قوسىپ ەسەپتەگەندە ەگىلگەن ەگىستىك كولەمى 46 مىڭ 912,3 گەكتارعا ۇلعايعان.
وبلىس اكىمى نۇرلان ۇرانحاەۆ ماقانشى اۋدانىن ارالاعان ساپارىنىڭ اياسىندا دارىگەرلىك امبۋلاتوريا قۇرىلىسىنىڭ بارىسىمەن تانىستى. جۇمىس «اۋىلدىق دەنساۋلىق ساقتاۋدى جاڭعىرتۋ» باعدارلاماسى اياسىندا جالعاسىپ وتىر. جوسپارعا سايكەس قۇرىلىس جۇمىستارىن 2025 جىلدىڭ سوڭىنا دەيىن اياقتاۋ كوزدەلگەن. ايماق باسشىسى اۋدان اكىمى, اۋرۋحانا باسشىسى, سونداي-اق دەنساۋلىق ساقتاۋ باسقارماسىنا مەديتسينالىق كادر تاپشىلىعى ماسەلەسىن شەشۋ ءۇشىن ەلىمىزدىڭ وزگە وڭىرلەرىنەن ماماندار تارتۋ, ارنايى شاقىرتۋمەن كەلگەن مامانداردى باسپانامەن قامتاماسىز ەتۋ ماسەلەسىن دە ءسوز ەتتى.
– ءبىز مەديتسينالىق جابدىقتار پاركىن جاڭارتۋ جانە قوسىمشا مەديتسينالىق قىزمەتتەر ورتالىقتارىن قۇرۋ جۇمىستارىن جالعاستىرامىز. وتكەن جىلى دەنساۋلىق ساقتاۋ وبەكتىلەرىنىڭ ماتەريالدىق-تەحنيكالىق بازاسىن نىعايتۋعا قوماقتى قارجى ءبولىندى. بيىل بۇل جۇمىس جالعاسىن تاپتى. ماسەلەن, اۋداندىق اۋرۋحاناعا كومپيۋتەرلىك توموگراف ساتىپ الۋعا وبلىستىق بيۋدجەتتەن 350 ملن تەڭگە قاراستىرىلعان. «اۋىلدىق دەنساۋلىق ساقتاۋدى جاڭعىرتۋ» ۇلتتىق جوباسى اياسىندا قۇرىلىسى باستالعان 65 العاشقى مەديتسينالىق-سانيتارلىق كومەك نىساندارىنىڭ سەگىزى ماقانشى اۋدانىنا تيەسىلى. ماقانشىداعى كۇندىزگى ستاتسيونارى, زەرتحاناسى جانە ايەلدەر كونسۋلتاتسياسى بار دارىگەرلىك امبۋلاتوريانى قايتا جاڭارتۋدى باستاۋعا ءتيىستى قارجى ءبولىندى, – دەدى ايماق باسشىسى.
اۋدان ورتالىعىندا 140 ورىندىق بالاباقشا قۇرىلىسىنىڭ جۇمىستارى اياقتالۋعا جاقىن. مەردىگەرى «QK SUNQAR» جشس بالاباقشا قۇرىلىسىندا عيماراتتىڭ قاسبەتىن مەن ىشكى-سىرتقى ارلەۋ جۇمىستارىن جۇرگىزىپ جاتىر.
وبلىس اكىمى ەسەپتى كەزدەسۋ سوڭىندا اۋدان تۇرعىندارىن جەكە سۇراقتارى بويىنشا قابىلدادى. تۇرعىندار تاراپىنان قويىلعان ساۋالدارعا اكىم جان-جاقتى جاۋاپ قايتارىپ, اۋدان اكىمى مەن قۇزىرلى مەكەمە, بولىمدەرگە ءتيىستى مىندەتتەر جۇكتەدى.
اباي وبلىسى