ۇلتتىڭ ويۋ-ورنەگىن اۋىلدا وتىرىپ-اق برەندكە اينالدىرۋعا بولادى. تەك كاسىبىنە دەگەن ادالدىق پەن سەنىم كەرەك. ماسەلەن, ىسمەر گۇلزات ءنۇسىپحان قازاقى ناقىشتا قۇراق كورپە تىگىپ, ۇيگە قاجەت كوپشىك پەن بوستەككە ۇلتتىق ويۋلارىمىزدى قوندىرعان. مۇنى كورگەن جەتىسۋلىقتار كاسىپكەر كەلىنشەكتىڭ ونەرىن جوعارى باعالاپ, وسى سالانى دامىتۋعا جاردەمدەسەدى. بۇگىندە تاۋارلارى سۇرانىسقا يە, تۇتىنۋشىلار كەزەككە تۇرادى.
تالايدى تامساندىرعان قازاق قولونەرىنىڭ قايتالانباس ءتۇرى – قيىننان قيىستىرىپ قۇراق قۇراۋ. ونەردىڭ سارقىلماس قاينار كوزىنە اينالعان بۇل قولونەر بۇيىمى ءار قازاق شاڭىراعىنىڭ تورىنەن كورىنۋگە ءتيىس. تورگە توسەلگەن قۇراق قازاق ونەرىن مەنمۇندالاتىپ تۇراتىنداي. بۇگىندە باسپانالى بولىپ جاتقان ءار قازاق ءبىر بولمەسىن ارنايى قازاقشا بولمە ەتىپ جاساۋدى سانگە اينالدىرعان. مىنە, ءدال وسى بولمەنىڭ اجارىن كىرگىزىپ, سۇلۋلىعىنا ءسان بەرگەن قۇراق كورپەلەر مەن بوستەكتەردىڭ ماڭىزى زور.
قازاقتىڭ ىسمەر, شەبەر ايەلدەرى قۇراق كورپەدەن قۇراق كەۋدەشەگە دەيىن, قۇراق بوستەكتەن قۇراق ويىنشىققا دەيىن جاساپ, كەرەمەت نارسەلەردىڭ دە قاراپايىم تاسىلمەن-اق ومىرگە كەلەتىنىن ەجەلدەن-اق قالىڭ جۇرتقا پاش ەتكەن. كەشەگى ىسمەر اپالاردىڭ ءىزىن جالعاعان گۇلزات ءنۇسىپحان ءدال وسى ونەردى زامان اعىمىنا قاراي «سويلەتىپ» ءجۇر.
2013 جىلى قىتاي حالىق رەسپۋبليكاسىنىڭ بوراتالا وبلىسىنان ەلگە ورالعان ول ون ساۋساعىنان تامعان ونەردىڭ ءىزىن سۋىتقان ەمەس. قۇراقتىڭ سان ءتۇرىن قۇراپ, تالاي جانعا قۋانىش سىيلاپ جۇرگەن اياۋلى جان ءوز كاسىبىنەن ءناسىپ تاۋىپ ءجۇر.
«كورپە, تۇسكيىز, جاستىق, ءتۇرلى ويىنشىقتاردى ءاربىر قىز بالا ىستەي ءبىلۋى كەرەك. قازاق داستۇرىندە قىز بالالار كىشكەنتايىنان ءبىلىپ, ۇيرەنۋگە ءتيىستى قولونەر تۇرلەرىن بۇگىندە دامىتۋىمىز قاجەت. قولونەر قىز بالانى توزىمدىلىككە, ۇنەمدىلىككە, شەبەرلىككە, بوياۋلاردى اجىراتىپ, ولاردىڭ ءبىر-بىرىمەن ۇيلەسىمدىلىك تابۋىن ءتۇسىنىپ, تانۋعا شىڭدايدى, تازالىققا, اسەمدىككە ۇندەيدى, جان-دۇنيەسىن بايىتىپ, وي-ءورىسىن كەڭەيتەدى. مىنە, ءبىر عانا قۇراق قۇراۋ ارقىلى ءبىز بالا تاربيەسىنە دە كوپ كوڭىل بولەمىز. وسى قولونەرىمىز ۇمىت بولىپ كەتپەسىن دەگەن ويمەن بالپىق بي كەنتىنەن شاعىن تسەح اشتىق. وتباسىلىق كاسىبىمىز بۇگىندە ءوز جەمىسىن بەرىپ كەلەدى. ەڭ باستىسى, حالىقتان سۇرانىس بار. سول قۋانتادى», دەيدى قولونەر يەسى.
قولونەرگە جاستايىنان جاقىن بولعان گۇلزات العاشىندا 2 جىلداي جالدامالى جۇمىسشى بولىپ ەڭبەك ەتكەن. ول تسەحتا ءجۇن جۋىپ, ماقتا ءتۇتىپ, كورپە تىگەتىن تەحنيكانىڭ ءتىلىن مەڭگەرىپ, مول تاجىريبە جيناقتاعان. اراعا ءبىراز ۋاقىت سالعان سوڭ باسشىلارى باسقا قالاعا كوشەتىن بولعاندىقتان كاسىپتى ساتىلىمعا قويادى. بار ءومىرىن قولونەرمەن بايلانىستىرعان گۇلزات ءنۇسىپحان جۇبايى تەمىربەك اپسەمەتپەن دايىن كاسىپتى ساتىپ الادى. مىنە, سول ساتتەن باستاپ ول ءتۇرلى ءىستىڭ باسىن ءبىر ارناعا بىرىكتىرەدى.
وتاندىق ءونىمدى ساتىلىمعا شىعارۋدى ماقسات ەتكەن ول ءبىرىنشى قۇراق كورپەنىڭ ارنايى قابىن ساتىپ الادى. ىشىنە ءجۇن, ماقتا سالىپ, ساتۋ ءىسىن باستايدى. بۇگىندە ونىڭ قۇراق كورپەسىن ساتىپ الۋشىلاردىڭ سانى ارتقان. قۇراق كورپەلەردىڭ ماتاسىنا, ويۋىنا, قۇراعىنا بايلانىستى 10-25 مىڭ تەڭگە ارالىعىندا ساتىلادى. ال جاس جۇبايلارعا ارنايى تىگىلەتىن ماحاببات كورپەسىنىڭ ساپاسى جايلى شاعىم ايتقان بىردە-ءبىر تۇتىنۋشى بولماعان. وسىدان-اق ءوز ءىسىنىڭ بىلگىرى جۇمىستىڭ بابىن تاۋىپ, سانعا ەمەس, ساپاعا ەڭبەك ەتىپ جاتقاندىعىن اڭعارۋعا بولادى. سونىمەن قاتار گۇلزات جاستىقتىڭ, قۇراق كورپەنىڭ ىشىنە سالىنعان ءجۇندى جۋ, كەپتىرۋ جۇمىسىمەن دە اينالىسادى. ونىڭ ايتۋىنشا, قازىر كوكسۋ اۋدانىنىڭ عانا ەمەس, باسقا دا ەلدى مەكەننەن تاپسىرىس بەرۋشى كوپ. بۇگىندە 4 ادامدى تۇراقتى جۇمىسپەن قامتىپ وتىر.
«قازاقتىڭ قارا شاڭىراعىندا مىندەتتى تۇردە ۇلتتىڭ قولونەر بۇيىمى تۇرۋعا ءتيىس. قازاقتىڭ قازاق بولۋى سالت-داستۇردەن, ۇلتتىق قۇندىلىقتان باستاۋ الاتىنىن ۇمىتپاۋىمىز كەرەك. اسىرەسە قىز بالانىڭ جاساۋىنا مىندەتتى تۇردە قۇراق كورپە قوسىلۋى كەرەك. ءبىز جاس جۇبايلارعا ارنالعان ماحاببات كورپەسىنە ارنايى قۇرىلعىمەن ءتۇرلى ويۋ-ورنەك سالىپ دايارلايمىز. ەڭ باستىسى, بارلىعى شىن نيەتپەن, تازا ماحابباتپەن جاسالادى. كوكتەم كەزىندە قوي مالىن وسىرۋشىلەردەن مول قىلىپ ءجۇن ساتىپ الامىز. ونى جۋىپ, كەپتىرىپ, تازالاپ, ءتۇتىپ, تازا ءونىم الامىز. تاپسىرىس بەرۋشىلەردىڭ تاڭداۋىنا قاراي ماقتا دا قولدانامىز. ارزانقول سينتەفون كورپەلەر العانشا, قويدىڭ تازا جۇنىنەن, قىمبات ماتادان تىگىلگەن بۇيىمدى الىپ, دەنساۋلىقتىڭ دا قادىرىن تۇسىنگەن دۇرىس دەپ ەسەپتەيمىن», دەيدى كاسىپكەر.
زەردەسىندە زەيىنى بار ادامداردىڭ قاي-قايسىسى دا قۇراقتان جاسالعان زاتتارعا ويلى كوزبەن نازار اۋدارسا, سان الۋان ءساندى تۇستەردىڭ ءبىر-بىرىمەن جاراسىم تاۋىپ, ادەمىلىك الەمىن سىيعا تارتىپ تۇرعانىن ايقىن اڭعارار ەدى. ول ارقىلى حالقىمىزدىڭ قۇنارلى دۇنيەتانىمىن, ەستەتيكالىق تالاپ-تالعامىن, سۇلۋلىقتى اڭساعان ىڭكار سەزىمىن ايتقىزباي-اق تاني تۇسەسىز. سوندىقتان دا ۇلتتىق قۇندىلىقتى قۇلدىراتپاي, دارىپتەي تۇسەيىك.
جەتىسۋ وبلىسى