ەلىمىزدىڭ كوپ جەرىن سۋ باسىپ جاتقانى بەلگىلى. سول سۋ تاسقىنى سەبەبىنەن توتەنشە جاعداي جاريالانعان وڭىرلەردە ءبىلىم بەرۋ ۇدەرىسى قالاي جۇرگىزىلىپ جاتىر؟ «توتەنشە توقسانعا» تاپ كەلگەن پەداگوگتەردى قولداۋ, ولاردىڭ ەڭبەكاقىسىن ەسەپتەۋ ماسەلەسى قالاي بولماق؟ وسى ساۋالدارعا جاۋاپ ىزدەپ كوردىك.
قازىر ەلىمىزدەگى 10 وڭىردە توتەنشە جاعداي جاريالاندى. وسى وڭىرلەردىڭ بارىندە وقۋشىلارعا بۇل وقۋ كەزەڭى «توتەنشە توقسان» بولىپ تۇر. «بايتال تۇگىل باس قايعى» بولىپ تۇرعان تۇستا وقىتۋ پەداگوگكە دە, ءبىلىم الۋ وقۋشىلارعا دا وڭايعا سوقپاسى انىق. بىراق سوعان قاراماستان, وقۋدى توقتاتۋعا بولمايدى. بىراق قالاي؟ بۇل تۇرعىدا بىزدە تاجىريبە بار, بۇكىل ەلدە توتەنشە جاعداي جاريالانعان پاندەميا كەزىندە دە وقۋ توقتاتىلمادى, ءبىر رەت «توتەنشە توقساندى» وتكىزگەنبىز. ارينە, ونىڭ ءبىلىم ساپاسىنا ەداۋىر ناشار اسەر ەتكەنىن ساراپشىلار ايتىپ, ءالى دە زەرتتەپ جاتىر. دەگەنمەن سول ۋاقىتتا ءسال دە بولسا قالىپتاستىرىپ العان قاشىقتان وقىتۋ جۇيەسى قازىر دە «كومەككە كەلمەك».
وقۋ-اعارتۋ مينيسترلىگى تاراتقان سوڭعى اقپاراتقا سۇيەنسەك, وڭىرلىك ءبىلىم باسقارمالارىمەن بىرگە بالالاردىڭ قۇقىقتارىن قورعاۋ جانە وقۋ ۇدەرىسىن ساپالى ۇيىمداستىرۋ بويىنشا جۇمىستار جۇرگىزىلىپ جاتىر. بۇگىنگى تاڭدا ۋاقىتشا ورنالاستىرۋ پۋنكتتەرىندە 3 مىڭعا جۋىق بالا بار. ولارعا پسيحولوگيالىق قىزمەت كورسەتۋ ۇيىمداستىرىلدى.
«بالالار قاجەتتى وقۋ قۇرالدارىمەن جانە قاشىقتان وقۋ ءۇشىن تەحنيكالىق جابدىقتارمەن, تاماقپەن جانە كيىم-كەشەكپەن قامتاماسىز ەتىلدى. ينتەرنەتتىڭ جىلدامدىعى تومەن اۋىلدىق مەكتەپتەردى Starlink جەلىسىنە قوسۋ جۇمىستارى جۇرگىزىلۋدە. سونداي-اق رەسپۋبليكالىق ماڭىزداعى يننوۆاتسيالىق مەكتەپ-ليتسەيلەرىنىڭ جاتاقحانالارىندا بالالاردى ورنالاستىرۋ مەن وقۋ ۇدەرىسى ۇيىمداستىرىلادى. بالا قۇقىقتارى جونىندەگى وڭىرلىك ۋاكىلدەرى بالالارعا قۇقىقتىق جانە پسيحولوگيالىق كومەك بەرۋگە, سونداي-اق وقۋشىلاردىڭ ساپالى ءبىلىم الۋىنا جاعداي جاساۋعا بەلسەندى ارالاسىپ جاتىر. ماڭعىستاۋ وبلىسىندا 28 ءبىلىم ۇيىمى اتىراۋ وبلىسى قۇلسارى قالاسىنىڭ ەۆاكۋاتسيالانعان تۇرعىندارىن قابىلداپ وتىر. سۋ تاسقىنى بولعان وڭىرلەردە بارلىعى 127 ءبىلىم نىسانى تۇرعىنداردى ۋاقىتشا ورنالاستىرۋ پۋنكتى بولىپ ايقىندالدى», دەلىنگەن جوعارىدا اتالعان مينيسترلىكتىڭ حابارلاماسىندا.
وتكەن اپتادا وقۋ-اعارتۋ ءمينيسترى عاني بەيسەمباەۆ وڭىرلىك ءبىلىم باسقارمالارى باسشىلارىنىڭ قاتىسۋىمەن وتكەن اپپاراتتىق كەڭەستە سۋ تاسقىنىنان زارداپ شەككەن ايماقتارداعى بالالاردى ەلىمىزدەگى ەڭ ۇزدىك جازعى ساۋىقتىرۋ ورتالىقتارىنا جىبەرۋدى تاپسىرعان ەدى. مينيستر: «وقۋ ۇدەرىسىن ساپالى ۇيىمداستىرا وتىرىپ, بالالاردىڭ قاۋىپسىزدىگى مەن قۇقىقتارىن قورعاۋعا ەرەكشە نازار اۋدارۋ قاجەت. بالالاردىڭ قۇقىقتارىن قورعاۋ كوميتەتى ەڭ الدىمەن كومەككە مۇقتاج وتباسىلارداعى وقۋشىلاردىڭ جازعى دەمالىسىن ۇيىمداستىرۋ كەرەك», دەگەن. وسىدان سوڭ مينيسترلىك ەلىمىزدەگى جىل بويى جۇمىس ىستەيتىن 11 ساۋىقتىرۋ ورتالىعى 6 ساۋىردەن باستاپ وقۋ ۇدەرىسىن ۇيىمداستىرا وتىرىپ, بالالاردى قابىلداۋعا دايىن ەكەنىن, ساۋىقتىرۋ ورتالىقتارىنا وقۋشىلاردى تاسىمالداۋ ءۇشىن قاۋىپسىزدىك جونىندەگى نۇسقاۋلىق پەن ۆەدومستۆوارالىق ءىس-قيمىل الگوريتمىن ازىرلەگەنىن حابارلادى. سوڭعى دەرەكتەرگە قاراعاندا, تاسقىن سۋدان زارداپ شەككەن وڭىرلەردەگى وقۋشىلاردى ساۋىقتىرۋ ورتالىقتارىنا جىبەرۋگە جولدامالار ءبولىندى. ساۋىقتىرۋ ورتالىقتارىنا قابىلداۋدىڭ تەك ءبىرىنشى كۇنى اقمولا وبلىسىنداعى «جاسداۋرەن» لاگەرى 80-نەن اسا بالانى قابىلدادى.
اپپاراتتىق كەڭەس بارىسىندا مينيستر بالالاردىڭ قاۋىپسىزدىگىمەن قاتار, سۋ تاسقىنى سالدارىنان قيىن جاعدايعا تاپ بولعان پەداگوگتەردى قولداۋ ماسەلەسىنە دە توقتالدى. سالا باسشىسى سۋ تاسقىنىنا قارسى ءىس-شارالارعا قاتىسقان ارىپتەستەرىنە كورسەتكەن كاسىبيلىگى, ادامگەرشىلىگى جانە شىنايى ءپاتريوتيزمى ءۇشىن العىسىن ءبىلدىردى. مينيسترلىكتىڭ مالىمدەۋىنشە, بۇگىندە ءبىلىم سالاسىنىڭ 20 مىڭ قىزمەتكەرى ۆولونتەر رەتىندە سۋ تاسقىنىنا قارسى ءىس-شارالارعا قاتىسىپ, ونىڭ ىشىندە 10 مىڭنان كوبى ەۆاكۋاتسيالىق پۋنكتتەردە جۇمىس جاساپ جاتىر. سالالىق كەلىسىمگە سايكەس, توتەنشە جاعداي كەزەڭىندە ءبىلىم سالاسى قىزمەتكەرلەرىنىڭ ەڭبەكاقىسىن ەسەپتەۋ توتەنشە جاعدايعا دەيىنگى بەلگىلەنگەن مولشەردە جۇرگىزىلەدى. سونىمەن قاتار پەداگوگتەردى قولداۋ ماسەلەسى پىسىقتالۋدا. توتەنشە جاعداي جاريالانعان وڭىرلەردە پەداگوگتەردىڭ اتتەستاتتاۋدان ءوتۋ مەرزىمى كەيىنگە اۋىستىرىلادى.