جۇمىستى قايتا فورماتتاۋ جانە وڭىرلەردەگى حالىقتى جايىلىمدارمەن قامتاماسىز ەتۋ پايدالانىلماي جاتقان جانە زاڭ بۇزۋشىلىقپەن بەرىلگەن جەرلەردى قايتارۋ جونىندەگى كوميسسيانىڭ الدىندا 2024 جىلعا وسىنداي مىندەت تۇر. ۆيتسە-پرەمەر س.جۇمانعاريننىڭ توراعالىعىمەن وتكەن كوميسسيانىڭ كەزەكتى وتىرىسىندا وسى باعىتتا نە ىستەلگەنى, سونداي-اق جوسپارلار تالقىلاندى.
قايتارىلعان جەرلەردى قايتا ءبولۋ جانە توپىراقتىڭ دەگراداتسياسىنا قارسى كۇرەستى كۇشەيتۋ ارقىلى ءوڭىر تۇرعىندارىنىڭ جايىلىم ورىندارى قاجەتتىلىكتەرىن قامتاماسىز ەتۋ – وسىنداي مۇمكىندىكتەردى جاقىندا جايىلىمداردى پايدالانۋ ماسەلەلەرى بويىنشا قابىلدانعان زاڭ بەرىپ وتىر. جيناقتالعان ماسەلەلەردى شەشۋ جانە جەر سالاسىنداعى جاعدايدى جاقسارتۋ ءۇشىن ۇكىمەتتە بىرقاتار كەشەندى ءتاسىل مەن جۇيەلى شارا ازىرلەنىپ جاتىر. ولاردىڭ ىشىندە قىزمەت كورسەتۋدىڭ قاعازسىز فورماتىنا كوشۋ جانە جەر ۋچاسكەلەرىن بەرۋ ءراسىمىن اۆتوماتتاندىرۋ بار. بۇل رەتتە جەر ماسەلەلەرىنە بايلانىستى بارلىق ءراسىمدى تسيفرلاندىرۋ سىبايلاس جەمقورلىق تاۋەكەلدەرىنىڭ الدىن الۋعا جانە جەرگىلىكتى جەرلەردە جاۋاپكەرشىلىكتى كۇشەيتۋگە مۇمكىندىك بەرەدى دەپ كۇتىلۋدە.
قازاقستاندا 2023 جىلى «جىلجىمايتىن م ۇلىكتىڭ بىرىڭعاي مەملەكەتتىك كاداسترى» اقپارات جۇيەسى ىسكە قوسىلدى. استانا, الماتى, شىمكەنت قالالارىندا, وبلىستىق جانە اۋداندىق ماڭىزى بار قالالاردا جەر ۋچاسكەلەرىن بەرۋدىڭ ەلەكتروندىق ءتارتىبى زاڭنامالىق تۇردە ەنگىزىلدى. تسيفرلىق اۋىل شارۋاشىلىعى كارتالارى جاسالىپ جاتىر. وتكەن جىلدىڭ قورىتىندىسىندا بارلىعى 145 ملن گا اۋىل شارۋاشىلىعى جەرلەرى تسيفرلاندىرىلدى. بۇل ەلىمىزدىڭ اۋىل شارۋاشىلىعى القاپتارى اۋماعىنىڭ 77%-ىن قۇرايدى. اۋىل شارۋاشىلىعى جەرلەرىن تسيفرلاندىرۋدى 2025 جىلى تولىق اياقتاۋ جوسپارلانىپ وتىر.بۇدان باسقا مەملەكەتتىك جەر كاداسترىنىڭ اۆتوماتتاندىرىلعان اقپارات جۇيەسى بازاسىندا قاعاز بەتىندە جۇزەگە اسىرىلاتىن جەر قاتىناستارى سالاسىنداعى فۋنكتسيالاردى جەتىلدىرۋ جۇمىستارى جۇرگىزىلىپ كەلەدى. كوميسسيا وتىرىسىندا اقپارات جۇيەلەرىن ينتەگراتسيالاۋ ۇدەرىسىندە تۋىندايتىن نەگىزگى قيىندىقتار قارالدى.
«قايتارىلعان جەرلەر ءبىرىنشى كەزەكتە اۋىل مەن اۋدان تۇرعىندارى ءۇشىن جايىلىم تاپشىلىعىن تومەندەتۋگە ءتيىس. شالعايداعى جايىلىمداردى پايدالانۋ قاجەت. مۇنى قالاي جاساۋ كەرەكتىگىن كەلەسى وتىرىسقا دايىنداۋدى تاپسىرامىن. سونداي-اق جايىلىمداردى جوسپارلى باسقارۋدى قامتاماسىز ەتۋ, ولاردىڭ دەگراداتسياسىن بولدىرماۋعا نازار اۋدارۋ جانە اۋىلدىق جەرلەردە تسيفرلاندىرۋ ماسەلەسىن شەشۋ قارقىنىن جەدەلدەتۋ قاجەت. تسيفرلىق دامۋ, يننوۆاتسيالار جانە اەروعارىش ونەركاسىبى مينيسترلىگى, ونەركاسىپ جانە قۇرىلىس مينيسترلىگى جانە اكىمدىكتەرمەن بىرلەسىپ, ونىڭ تەحنيكالىق دايىندىعىن قامتاماسىز ەتە وتىرىپ, جىلجىمايتىن م ۇلىكتىڭ بىرىڭعاي مەملەكەتتىك كاداسترى اقپارات جۇيەسىنىڭ بار كەمشىلىكتەرىن پىسىقتاۋى قاجەت», دەدى وتىرىس قورىتىندىسىندا سەرىك جۇمانعارين.