ەلدەگى ەڭ ۇلكەن مەگاپوليستىڭ الەۋمەتتىك دامۋىنا باسا ءمان بەرىلمەك. كەزەكتەن تىس سەسسيادا ءماسليحات دەپۋتاتتارى الماتى قالاسىنىڭ 2024-2026 جىلدارعا ارنالعان بيۋدجەتىنە قاتىستى نەگىزگى باعىتتاردى سارالادى. سەسسيا جۇمىسىنا قاتىسقان الماتى اكىمى ەربولات دوساەۆ, دەپۋتاتتار مەن جەرگىلىكتى اتقارۋشى ورگانداردىڭ باسشىلارى شاھاردىڭ الداعى ءۇش جىلعا ارنالعان بيۋدجەتىن بەكىتتى.
وسىلايشا, الماتىنىڭ 2024 جىلعا ارنالعان بيۋدجەتى 1 ترلن 624 ملرد تەڭگەنى قۇرادى. ونىڭ ىشىندە اعىمداعى شىعىستارعا بيۋدجەتتىڭ 1 ترلن 110 ملرد تەڭگەسى (68,4%) باعىتتالاتىن بولادى. ال قالانىڭ دامۋ بيۋدجەتى 233 ملرد تەڭگەنى (14,4%) قۇرايدى.
ەربولات دوساەۆتىڭ ايتۋىنشا, قالا بيۋدجەتى الەۋمەتتىك باعىتتى ساقتاپ, ءبىرىنشى كەزەكتە الماتىنىڭ ورتامەرزىمدى دامۋىنىڭ نەگىزگى باعىتتارى بويىنشا پرەزيدەنت قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ تاپسىرمالارىن ىسكە اسىرۋعا باعدارلانعان. الەۋمەتتىك ينفراقۇرىلىمدى دامىتۋعا جانە جاڭعىرتۋعا, ءبىلىم بەرۋ جانە دەنساۋلىق ساقتاۋ قىزمەتتەرىنىڭ قولجەتىمدىلىگى مەن ساپاسىن ارتتىرۋعا ەرەكشە نازار اۋدارىلاتىن بولادى.
«ەگەر 2022 جىلدىڭ اياعىندا الەۋمەتتىك سالانىڭ بيۋدجەتى 506,4 ملرد تەڭگەنى قۇراسا, 2023 جىلى ول 160 ملرد تەڭگەگە – اعىمداعى جىلدىڭ قاراشا ايىندا 665 ملرد تەڭگەگە دەيىن ءوستى. 2024 جىلى الەۋمەتتىك سالاعا 726 ملرد تەڭگە ءبولۋ جوسپارلانۋدا, بۇل الماتى قالاسىنىڭ بيۋدجەت شىعىستارىنىڭ 44,7%–ىن قۇرايدى», دەدى ەربولات دوساەۆ.
سونىمەن قاتار 2023 جىل «الماتى قالاسىن دامىتۋدىڭ 2025 جىلعا دەيىنگى باعدارلاماسىن جانە 2030 جىلعا دەيىنگى ورتامەرزىمدى پەرسپەكتيۆالارىن» ىسكە اسىرۋدىڭ العاشقى جىلى بولدى. ماسەلەن, وسى جىلدىڭ 10 ايىندا ەكونوميكانىڭ سەرپىندى ءوسۋى قامتاماسىز ەتىلدى, قىسقامەرزىمدى ەكونوميكالىق ينديكاتور 13,1%-عا ءوستى (ەلىمىز بويىنشا 1 ورىن). قالا ەكونوميكاسىن دامىتۋداعى وڭ ديناميكا بيۋدجەت كىرىستەرىنىڭ 34,5%-عا – 4,9 ترلن تەڭگەگە دەيىن ءوسۋىن قامتاماسىز ەتتى, بۇل رەتتە رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتكە ءوسىم – 35,4%, ال جەرگىلىكتى بيۋدجەتكە 32% قۇرادى.
بۇدان بولەك, دەپۋتاتتار 1986 جىلعى جەلتوقسان وقيعاسىنا قاتىسۋشىلارعا بىرجولعى تولەمدى 150 مىڭنان 250 مىڭ تەڭگەگە دەيىن ۇلعايتۋعا داۋىس بەردى. وسىلايشا, قالادا تۇراتىن 670 «جەلتوقساندىقتارعا» بيىل تاۋەلسىزدىك كۇنىنە وراي تولەمدەر ۇيىمداستىرىلادى.
سەسسيا قورىتىندىسى بويىنشا الماتى قالاسى ءدىن ىستەرى باسقارماسىنىڭ قىزمەتكەرلەرى ءۇشىن ەڭبەك جاعدايلارىن جاقسارتۋ, اتاپ ايتقاندا, لاۋازىمدىق جالاقىنى ەكى ەسەگە ارتتىراتىن ىنتالاندىرۋشى ۇستەمەاقىلار ورناتۋ بەكىتىلدى. قىزمەتكەرلەردىڭ قازىرگى ەڭبەكاقىسى 105 209 تەڭگەدەن 152 681 تەڭگەگە دەيىن (سالىق شەگەرىلگەنگە دەيىن) قۇرايدى.
الماتى