بيىلدان باستاپ العاش رەت 1 ملن 600 مىڭنان استام وقۋشى تەگىن تاماقپەن قامتىلدى. ونىڭ ىشىندە 1 ملن 400 مىڭنان استامى – باستاۋىش سىنىپتىڭ وقۋشىلارى, 220 مىڭى – 5-11 سىنىپتاردا وقيتىن حالىقتىڭ الەۋمەتتىك وسال توبىنا جاتاتىن ءبىلىم الۋشىلار.
ەل پرەزيدەنتى قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ «ادىلەتتى قازاقستان: ءبارىمىز جانە ارقايسىمىز ءۇشىن. قازىر جانە ءاردايىم» سايلاۋالدى باعدارلاماسىندا «قولجەتىمدى جانە ساپالى ءبىلىم» دەگەن ءبولىم بار. سول بولىمدە وسى ءبىر باستاماعا قاتىستى: «ەلىمىزدە 6,5 ميلليون بالا بار. ولاردىڭ بارىنە تۇرعان جەرىنە جانە قاي تىلدە وقيتىنىنا قاراماستان, ىرگەلى ءبىلىم, تسيفرلىق تەحنولوگيا, جايلى ءبىلىم ينفراقۇرىلىمى تەڭ دارەجەدە قولجەتىمدى بولۋعا ءتيىس. وسى ماقساتتا الەۋمەتتىك وسال توپ ساناتىنداعى وتباسىنىڭ بالالارى بالاباقشادا تەگىن تاماقتانادى جانە باستاۋىش سىنىپ وقۋشىلارىنىڭ بارلىعى تەگىن ىستىق تاماقپەن قامتاماسىز ەتىلەدى», دەپ جازىلعان.
وقۋشىلارعا مۇنداي جاعداي جاساۋ ءوز كەزەگىندە مەكتەپتەگى تاماقتاندىرۋ ماسەلەسىنە قاتىستى تالاپتاردى ەنگىزۋگە جانە بەكىتۋگە قاجەتتىلىكتى تۋعىزدى. وقۋ-اعارتۋ مينيسترلىگىنە قاراستى بالالاردىڭ قۇقىقتارىن قورعاۋ كوميتەتى باسقارماسىنىڭ باس ساراپشىسى ءباتيما ايتباەۆا بىرقاتار نورمانى اتادى.
– بالالاردى ساپالى تاماقپەن قامتاماسىز ەتۋ قىزمەتىن ۇيلەستىرۋ مينيسترلىكتىڭ باسىم مىندەتتەرىنە جاتادى. تاماقتانۋ ساپاسىن ارتتىرۋ ماقساتىندا تاربيەلەنۋشىلەر مەن ءبىلىم الۋشىلاردى تاماقتاندىرۋ ءىسىن ۇيىمداستىرۋ قاعيدالارىندا حالىقتىڭ سانيتارلىق-ەپيدەميولوگيالىق سالاماتتىلىعى سالاسىنداعى قۇجاتتاردى ۇسىنا وتىرىپ, جەتكىزۋشىلەردى تاڭداۋ كريتەريلەرى ايقىندالدى. براكيراجدىق كوميسسيا مۇشەلەرى ءۇشىن مونيتورينگتىك توپتار, ۆەدومستۆوارالىق ساراپتاما توپتارى قىزمەتىنىڭ ءتارتىبى تۋرالى زاڭنامالىق نورمالار بەكىتىلدى. قوعامدىق تاماقتاندىرۋ تەحنيگى نەمەسە تەحنيك-تەحنولوگى, ديەتولوگ نەمەسە ديەتالىق بيكەنىڭ بولۋىنا قويىلاتىن تالاپتار ەنگىزىلدى. تاماق دايىندالاتىن اسحانالاردىڭ اس بلوگىندا بەينەباقىلاۋ جۇيەسىن ورناتۋ بويىنشا جەتكىزۋشىلەرگە قويىلاتىن تالاپتار ايقىندالدى, – دەدى كوميتەت وكىلى.
سالالىق مينيسترلىكتىڭ حابارلاۋىنشا, تاماقتانۋ مادەنيەتىن قالىپتاستىرۋ ماقساتىندا ەلىمىزدەگى مەكتەپتەردە تاماقتانۋدىڭ جاڭا مودەلى ازىرلەندى. جاڭا مودەل مەكتەپتە تاماقتانۋ مادەنيەتىن قالىپتاستىرۋدىڭ كەزەڭدىك ءىس-شارالار كەشەنىن قامتيدى. قازىر كەزەڭدىك ءىس-شارالار قاناتقاقتى جوبا اياسىندا استانا قالاسىنىڭ التى مەكتەبىندە وتكىزىلىپ جاتىر. جوبانى ۇلتتىق سالاۋاتتى تاماقتانۋ ورتالىعى جۇزەگە اسىرادى.
كەزەڭدىك ءىس-شارالاردىڭ ءبىرىنشى كەزەڭىندە مەكتەپتەگى تاماقتانۋدى ۇيىمداستىرۋ جۇمىسىن باعالاۋ جانە تالداۋ ماقساتىندا بالالاردىڭ مەكتەپ اسحاناسىنداعى مىنەز-قۇلقىنىڭ ۇلگىلەرىن زەرتتەۋ, انتروپومەتريالىق كورسەتكىشتەردى ولشەۋ (بويى, سالماعى) جانە دۇرىس تاماقتانۋ قاعيداتتارىن بىلۋگە ساۋالناما جۇرگىزىلەدى. ەكىنشى كەزەڭدە سالاماتتى ءومىر سالتى سالاسىنداعى ءبىلىم مەن تاجىريبەنى بايىتۋ ءۇشىن جەتكىزۋشىلەردى, مەكتەپ پەرسونالىن, وقۋشىلاردى جانە ولاردىڭ اتا-انالارىن وقىتۋ ۇيىمداستىرىلادى. ءۇشىنشى كەزەڭ بالالاردىڭ دۇرىس تاماقتانۋىنا جانە فيزيولوگيالىق قاجەتتىلىكتەرىن ەسەپكە الۋعا باسا نازار اۋدارا وتىرىپ, وقۋشىلاردىڭ تاماقتانۋىن رەتتەيتىن نورماتيۆتىك-قۇقىقتىق قۇجاتتاردى ۇيلەستىرۋدەن تۇرادى. ءتورتىنشى كەزەڭدە بالالاردىڭ دەنساۋلىعىن ساقتاۋعا باعىتتالعان مەكتەپتە تاماقتانۋدىڭ جاڭا مودەلىن ازىرلەۋ كوزدەلىپ وتىر. بۇل ۇدەرىس دەنساۋلىقتى ساقتاۋعا ىقپال ەتەتىن ءبىلىم بەرۋ ورتاسىن قالىپتاستىرۋعا سەپتەسەدى. ال سوڭعى كەزەڭدە ەنگىزىلگەن وزگەرىستەردىڭ مونيتورينگى جانە تيىمدىلىگى باعالانادى.
بۇعان دەيىن مينيسترلىك تاماقتانۋدى ۇيىمداستىرۋدىڭ قاۋىپسىز جاعدايلارىنا اسەر ەتەتىن كريتەريلەردى زەرتتەگەن ەدى. سوعان سايكەس ۇلتتىق داستۇرلەرگە جانە وڭىردە وندىرىلەتىن وتاندىق ونىمدەردىڭ اسسورتيمەنتىنە سايكەس ءمازىر دە ازىرلەنگەن.