«قازاقستان ءتۋريزىمىن قالاي دامىتامىز؟» ءدال وسى سۇراق اياسىندا وتاندىق جانە شەتەلدىك تۋريزم ماماندارى اقتاۋدا ۇيىمداستىرىلعان حالىقارالىق تۋريزم فورۋمىندا باس قوسىپ, وتاندىق ءتۋريزمدى دامىتۋدىڭ جاڭا باعىتتارىن, سالا ترەندتەرى مەن پەرسپەكتيۆالارىن تالقىلاپ, ەلىمىزگە ينۆەستورلار مەن جاڭا سەرىكتەستەردى تارتۋ ماسەلەسىنە كەڭىنەن توقتالدى.
اۋقىمدى ءىس-شارانىڭ پلەنارلىق وتىرىسىنا پرەمەر-مينيستر ءاليحان سمايىلوۆ, تۋريزم جانە سپورت ءمينيسترى ەرمەك مارجىقباەۆ, ماڭعىستاۋ وبلىسىنىڭ اكىمى نۇرلان نوعاەۆ جانە مەملەكەتتىك ورگاندار, سونداي-اق حالىقارالىق ۇيىم وكىلدەرى دە قاتىسىپ «حالىقارالىق اشىقتىق», «تۋريزم جوبالارىن قولداۋ», «جاڭا تۋريزم باعىتىن ايقىنداۋ», «تۋريزم سالاسىنا ينۆەستيتسيالار تارتۋ» جانە «وڭىردەگى ءتۋريزمدى دامىتۋ» تاقىرىپتارى بويىنشا پانەلدىك تالقىلاۋلار وتكىزىپ, ساراپشىلار بايانداما جاسادى.
جيىندا ءسوز العان ءا.سمايىلوۆ ەلىمىزدە مەملەكەتتىڭ ءتۋريزمدى دامىتۋعا, ءتول مادەنيەتىمىز بەن ءداستۇرىمىزدى ناسيحاتتاۋعا ۇلكەن ءمان بەرىپ وتىرعانىن اتاپ ءوتتى.
– ءبىز «زاكىرلىك» جوبالار ىسكە اسىرىلاتىن ماڭىزدى 10 تۋريستىك ايماقتى انىقتادىق. سونىڭ ءبىرى – كاسپي تەڭىزىنىڭ جاعالاۋى. بۇل – ەرەكشە فاۋناسى, كوركەم جاعاجايلارى مەن ەجەلگى كورىكتى جەرلەرى بار ەرەكشە مەكەن. ءبىز كەز كەلگەن قوناق ءۇشىن بارىنشا قولايلى جاعداي جاساۋعا نيەتتىمىز. مەملەكەتتىڭ دە, جەكە سەكتوردىڭ دا كۇش-جىگەرى وسىعان باعىتتالعان, – دەپ اتاپ ءوتتى ۇكىمەت باسشىسى.
ال سالا باسشىسى ە.مارجىقپاەۆ ءوز بايانداماسىندا وتاندىق تۋريزم يندۋسترياسىنىڭ 9 وزەكتى ماسەلەسىنە توقتالدى. اتاپ ايتقاندا, شەتەل ازاماتتارى قازاقستانعا ۆيزاسىز كەلۋ مۇمكىندىگى بار شەت مەملەكەتتەر سانىن 100-گە دەيىن ۇلعايتۋ, حالىقارالىق اۋە قاتىناسىن دامىتۋ, «Kazakh Tourism ۇك» اق وڭىرلىك بولىمشەلەرىن جانە كومپانيانىڭ شەتەلدىك وكىلدىكتەرىن اشۋ ارقىلى ەلدىڭ تۋريستىك برەندىن, قازاقستاننىڭ تۋريزم سالاسىنداعى ينۆەستيتسيالىق الەۋەتىن دامىتۋ, كۋرورتتى وڭىرلەردى ينفراقۇرىلىممەن قامتاماسىز ەتۋ, ەكوتۋريزمدى, اگروتۋريزمدى جانە بالالار ءتۋريزىمىن دامىتۋ ماسەلەلەرىن ايتا كەلىپ, مينيستر گلەمپينگتەر سانىن كوبەيتۋگە, قوناقۇيلەر مەن بالالار لاگەرلەرىن سالۋعا باعىتتالعان شارالاردى ەنگىزۋ قاجەتتىلىگىنە نازار اۋداردى.
سونداي-اق ە.مارجىقپاەۆ ەلىمىزدىڭ بىلىكتى گيدتەرى, تۋروبەكتىلەرى مەن مارشرۋتتارى تۋرالى ناقتى جانە ەگجەي-تەگجەيلى اقپارات بەرەتىن مالىمەتتەر بازاسىن قۇرۋ, جاڭا جانە قولدانىستاعى ورنالاستىرۋ ورىندارىنا قىزمەت كورسەتۋ ساپاسىن ارتتىرۋ ماقساتىندا زاماناۋي كريتەريلەر مەن ستاندارتتاردى ەسكەرە وتىرىپ, قوناقۇيلەردى جىكتەۋ جۇيەسىن رەفورمالاۋ, تۋريستەردىڭ قاۋىپسىزدىگىن قامتاماسىز ەتۋ جانە ۇيىمداستىرىلعان تۋريزم ءۇشىن جاعداي جاساۋ قاجەت ەكەنىن ايتتى.
ماڭعىستاۋ وبلىسىنىڭ اكىمى نۇرلان نوعاەۆتىڭ ايتۋىنشا, بيىل العاشقى التى ايدا وڭىرگە شەتەلدەن جانە ەلىمىزدىڭ وزگە دە ايماقتارىنان 179 مىڭ تۋريست كەلگەن. دەي تۇرعانىمەن, ستاتيستيكاعا جاقىن جاتقان كورشى وبلىستاردان (اتىراۋ, اقتوبە, ورال) كەلەتىن تۋريستەر سانى ەنگىزىلمەگەن.
– بۇل كورسەتكىشتى وتكەن جىلمەن سالىستىرعاندا تۋريستەر اعىنى 38 پايىزعا وسكەنى بايقالادى. ءتۋريزمدى دامىتۋ كولىك ينفراقۇرىلىمىنا تىكەلەي بايلانىستى ەكەنى بەلگىلى. ونىڭ ىشىندە تۋريستەردىڭ اۋە كولىگىمەن كەلۋى ءۇشىن بارلىق جاعداي جاسالىپ جاتىر. اقتاۋ اۋەجايىنان اپتاسىنا 26 باعىتقا 147 رەيس, ونىڭ ىشىندە 45 شەتەلدىك رەيستەر جۇزەگە اسىرىلادى. 732 مىڭ جولاۋشى پويىزبەن تاسىمالداندى. كۋرورتتى ايماقتى دامىتۋ اياسىندا بىلتىر جەرگىلىكتى ينۆەستورلارمەن ءتورت جوبا ىسكە اسىرىلدى. ناتيجەسىندە, 1 ملرد 100 ملن تەڭگە ينۆەستيتسيا تارتىلىپ, 80-نەن اسا جۇمىس ورنى اشىلدى, – دەدى وبلىس اكىمى.
«حالىقارالىق اشىقتىق جانە كولىكتىڭ قولجەتىمدىلىگى» پانەلدىك سەسسياسىندا سىرتقى ىستەر ءمينيسترىنىڭ ورىنباسارى رومان ۆاسيلەنكو ەلىمىزگە كەلەتىن تۋريستەر سانىن ارتتىرۋ ءۇشىن ۆيزالىق رەجىمدى جەڭىلدەتىپ, تىكەلەي اۋە رەيستەرىن كوپتەپ اشۋ كەرەك ەكەنىنە توقتالدى. سونداي-اق ول وتكەن جىلدار ىشىندەگى اتقارىلعان جۇمىستارىنىڭ ناتيجەسىندە قازاقستان ۇلتتىق برەندينگ يندەكسىندە تۇراقتى تۇردە العا جىلجىپ كەلە جاتقانىن ايتتى. «بريتاندىق Brand Finance كومپانياسى جاساعان 2023 جىلعى جاھاندىق جۇمىس قۋاتى يندەكسىندە 9-ورىنعا كوتەرىلدى. بۇل – ءبىزدىڭ ستراتەگيالىق كۇش-جىگەرىمىزدىڭ دالەلى», دەدى ول.
سونىمەن قاتار ر.ۆاسيلەنكو قازاقستان ساياحات جانە ءتۋريزمدى دامىتۋدىڭ كەيىنگى يندەكسىندە 117 ەلدىڭ ىشىندە 66-ورىنعا يە بولعانىن, وسى كورسەتكىش ارقىلى ورتالىق ازيا ەلدەرى اراسىندا كوش باستاپ تۇرعانىن مالىمدەدى.
– 2017 جىلدان باستاپ ەلىمىزگە 45 ەلدىڭ ازاماتتارى, سونىڭ ىشىندە ەۋروپا ەكونوميكالىق ىنتىماقتاستىق جانە دامۋ ۇيىمى, ەۋروپالىق وداق ەلدەرىنىڭ, سونداي-اق ءباا, مالايزيا, سينگاپۋر, موناكو جانە تاعى باسقا ەلدىڭ تۇرعىندارى قازاقستانعا 30 كۇنگە ۆيزاسىز كەلە الادى. قازىرگى ۋاقىتتا قازاقستانعا 80-نەن اسا ەلدىڭ ازاماتتارى ۆيزاسىز كىرەدى. الداعى ۋاقىتتا ۆيزاسىز كەلەتىن ەلدەردىڭ سانىن 100-گە جەتكىزگىمىز كەلەدى, – دەيدى ول.
Air Astana اۋە كومپانياسىنىڭ ۆيتسە-پرەزيدەنتى ءادىل داۋلەتبەك قازاقستانعا ساياحاتتاپ كەلۋگە ىنتىق شەتەلدىك جولاۋشىلاردىڭ قاتارى كۇن سايىن ارتىپ كەلە جاتقانىن, سونىڭ ناتيجەسىندە بىرنەشە جاڭا باعىت بويىنشا رەيستەر اشۋدى جوسپارلاپ وتىرعانىن ايتتى.
– قازىر بىزدە 46 ۇشاق بار. ولاردىڭ ورتاشا جاسى – 5 جىل. 2025 جىلدان باستاپ اۋە ۇشاقتارىمىزدى قايتا جاڭارتامىز. وسى ارقىلى ۇشۋ گەوگرافيامىزدى كەڭەيتۋگە مۇمكىندىك الامىز. FlyArystan كومپانياسى ەل ايماعىندا جانە شەتەلدىك باعىتتار بويىنشا بەسىنشى جىل قاتارىنان جۇمىس ىستەپ كەلەدى. حالىقارالىق باعىتتار بويىنشا ىستامبۇل, كۋتايسي, باكۋ جانە تاعى باسقا دا باعىتتاردا رەيستەردى ورىندايدى. الداعى ۋاقىتتا دەليگە باعىت اشۋدى جوسپارلاپ وتىرمىز. ءارى قاراي قىتاي, يزرايل, ساۋد ارابياسى, جاپونيا, سينگاپۋر جانە تاعى باسقا ەلدەردى قامتۋ جوسپارىمىزدا بار, – دەيدى ءا.داۋلەتبەك.
«قازاقستاننىڭ تۋريستىك الەۋەتىن اشۋ: ينۆەستيتسيالىق مۇمكىندىكتەرگە جول» سەسسياسىندا بايانداما جاساعان Rixos Hotels قوناقۇي جەلىلەرىنىڭ باسشىسى فەتتاح تاميندجە قازاقستاندا شەتەلدىك تۋريستەردى تارتاتىن تۋريستىك ونىمدەر كوپ بولعانىمەن, ءبىزدىڭ ەلدە ءالى دە ءتۋريزمنىڭ الەۋەتى تولىق اشىلماعان دەپ ەسەپتەيدى.
– قازاقستاندا ءتۋريزمدى دامىتۋ ءۇشىن ۇكىمەت تاراپىنان بارلىق جاعداي جاسالعان. مەن 20 جىلدان بەرى سىزدەردىڭ ەلدەرىڭىزدە ەڭبەك ەتىپ كەلەمىن. وسى ۋاقىت ارالىعىندا قازاقستانعا 1 ملرد دوللاردان كوپ ينۆەستيتسيا سالىپ, ءتۋريزمدى دامىتۋعا بارىنشا سەپتىگىمىزدى تيگىزىپ جاتىرمىز. قازىرگى تاڭدا 4 مىڭ جاس قازاقستاندىق ازاماتتار جۇمىسپەن قامتىلعان. مەن نە سەبەپتى قازاقستاننىڭ تۋريزم الەۋەتىنە سەنەمىن؟ ويتكەنى قازاقستاندا تابيعاتى تاماشا تارتىمدى جەرلەر وتە كوپ. ونى كوپشىلىگىڭىز بىلە بەرمەۋىڭىز دە مۇمكىن. سوندىقتان شەتەلدىڭ قازىناسىنا قارجى قۇيا بەرگەنشە, ىشكى جاۋھارلارىمىزعا دا كوڭىل بولگەن دۇرىس. قازاقستان – تۇركيا, مىسىر, ءباا ازاماتتارى ءۇشىن وتە تارتىمدى ەل سانالادى. سىرتتان كەلەتىن تۋريستەر قازاقستاننىڭ كورىكتى جەرلەرىن تاماشالاپ قانا قويماي, وزدەرىنىڭ اقشاسىن جۇمساپ, ەلىمىزگە ينۆەستيتسيا قۇيادى. ال قازاقتىڭ قالتالى ازاماتتارى ۇنەمى شەتەلدە دەمالىپ, سول ەلدىڭ قازىناسىن قامپايتۋعا جۇمىس ىستەپ جاتىر. مەنىڭ ايتقىم كەلەتىنى, قازاقستاننىڭ تۋريزم سالاسىنىڭ بولاشاعى زور. سوندىقتان دا مەن قازاقستانعا ينۆەستيتسيا سالدىم, – دەيدى ف.تاميندجە.
جيىنعا قاتىسۋشىلاردىڭ قاتارىندا بولعان ەۋروپالىق وداقتىڭ قازاقستانداعى ەلشىسى كياستۋتيس يانكاۋسكاس قازاقستان ەۋروپالىق تۋريستەر ءۇشىن ءالى اشىلماعان باعىت ەكەنىن اتاپ ءوتتى.
– ورتالىق ازيا مەن قازاقستان سالىستىرمالى تۇردە ەۋروپالىقتار ءۇشىن ءالى بەلگىسىز باعىت سانالادى. ەۋروپالىق تۋريستەر ارقاشان الەمدىگى كورۋگە بالاتىن قىزىقتى ورىنداردى ىزدەيدى. سول تۋريستەردى نەگە قازاقستانعا تارتپاسقا؟ سىزدەردىڭ ەلدەرىڭىز قاۋىپسىز جانە تۇراقتى. بۇل – تۋريستەر ءۇشىن ەڭ باستى ماسەلە. سونىمەن قاتار قازاقستاندا ەۋروپالىق تۋريستەردىڭ قىزىقتىرا الاتىن تاۋى, ءشولدى ايماقتارى بار, تەڭىز بەن باي مادەنيەتكە يە. ينفراقۇرىلىمدى دامىتۋعا باعىتتالعان ستراتەگيا قازاقستاندى ەۋروپالىق تۋريستەر ءۇشىن ودان دا تارتىمدى ەتەدى. بۇعان قول جەتكىزۋ ءۇشىن قاراپايىم نارسەلەر قاجەت. ياعني بىزگە تىكەلەي رەيستەر سانىن كوبەيتىپ, اۋە كومپانيالارىنىڭ باسەكەلەستىگىن ارتتىرۋ كەرەك. شەتەلدىك تۋريستەرگە ەڭ باستىسى ينفراقۇرىلىم قاجەت. حالىقارالىق اۆتوكولىك جولدارى, سانيتارلىق جاعدايلار, قوسىمشا ونلاين اقپارات جانە تاعى باسقا تۋريستەرگە قاجەتتى نارسەلەر بولسا جەتكىلىكتى, – دەدى يانكاۋسكاس.
ازەربايجاننىڭ تۋريزم جونىندەگى مەملەكەتتىك اگەنتتىگىنىڭ باق جانە قوعاممەن بايلانىس ءبولىمىنىڭ باسشىسى كەنان گۇلۋزادە ەكى ەلدىڭ اراسىنداعى ءتۋريزمنىڭ دامۋى قارقىندى تەڭ جاعدايدا ءجۇرىپ جاتقانىن جانە جاڭا مۇمكىندىكتەر پايدا بولىپ جاتقانىن اتاپ ءوتتى.
– قازاقستان مەن ازەربايجان اراسىندا جىبەك جولى تۇجىرىمداماسىنا نەگىزدەلگەن كوپتەگەن بىرلەسكەن جوبا بار. قازاقستاندىق تۋريستەر ءبىرىنشى كەزەكتە ازەربايجاندا قالالىق تۋريزم مەن ساۋىقتىرۋ ءتۋريزىمىن, اسىرەسە ەمدىك قاسيەتى بار بالشىق ۆاننالارى مەن نافتالينگە (ەمدىك قاسيەتى بار مينەرالدى ماي) كەلگەندى ۇناتادى. ازەربايجاندىق تۋريستەر دە قازاقستانعا ءجيى بارادى. سونىمەن قاتار قازاقستاننىڭ ءۇش قالاسى مەن باكۋ اراسىندا تىكەلەي اۋە قاتىناسى بار, بۇل تۋريستەردىڭ ساياحاتىن جەڭىلدەتەتىنى ءسوزسىز, – دەيدى ك.گۇلۋزادە.
ءبىر كۇنگە جالعاسقان فورۋم سوڭىندا B2B-سەسسيالارى وتكىزىلىپ, تۋريزم سالاسىنداعى قازاقستاندىق جانە شەتەلدىك كومپانيالار ءوزارا ىنتىماقتاستىق تۋرالى كەلىسىمدەرگە قول قويدى.