قازاقستاننىڭ ەڭ ۇزدىك 50 جوعارى وقۋ ورنىنىڭ 2014 جىلعى ۇلتتىق رەيتينگى
جوعارى وقۋ ورىندارىن سارالاۋ جانە جەكەلەگەن وقۋ باعدارلامالارىنىڭ رەيتينگتىك كەستەسىن قۇراستىرۋ جاھاندىق سيپاتتاعى قۇبىلىس بولىپ تابىلادى. ونىڭ ماقساتى جوعارى وقۋ ورنى تۋرالى وڭاي تۇسىندىرىلەتىن ءبىلىم بەرۋ قىزمەتى تۇتىنۋشىلارىنىڭ سۇرانىسىن قاناعاتتاندىراتىن, وقۋ ورىندارىن باسەكەلەستىك قابىلەتتىلىككە ىنتالاندىراتىن, ينۆەستيتسيالاردى سالۋعا وڭتايلى ۋاجدەمە بەرەتىن ءتۇرلى پاندەر, باعدارلامالار اراسىنان تاڭداۋ جاساۋعا كومەكتەسۋ. دۇرىس ءتۇسىنۋ مەن ءتۇسىندىرۋ جاعدايىندا, رەيتينگتەر ناقتى ەلدەگى جوعارى وقۋ ورىنداردىڭ ساپاسىن انىقتاۋعا جاردەمدەسەدى, مەملەكەتتىك ورگاندار مەن تاۋەلسىز اككرەديتتەۋ اگەنتتىكتىكتەرى ىسكە اسىراتىن ساپانى باعالاۋدىڭ قاتاڭ عىلىمي تاسىلدەمەسىن تولىقتىرادى. وسى سەبەپتى جوعارى وقۋ ورىندارىن سارالاۋ – ءبىلىم بەرۋ ساپاسىن قامتاماسىز ەتۋ ۇدەرىسى مەن ۇلتتىق باعالاۋ جۇمىستارى جالپى جوسپارىنىڭ اجىراماس بولىگىنە اينالىپ وتىر. ەلىمىزدە جۇرگىزىلەتىن رەيتينگ قازاقستان رەسپۋبليكاسىندا ءبىلىم بەرۋدى دامىتۋدىڭ 2011-2020 جىلدارعا ارنالعان مەملەكەتتىك باعدارلاماسىنا سايكەس ءبىلىم بەرۋ ساپاسىن باعالاۋدىڭ ۇلتتىق جۇيەسىنىڭ ماڭىزدى ەلەمەنتتەرىنىڭ ءبىرى. نازارباەۆ ۋنيۆەرسيتەتىندە وتكەن جوعارى ءبىلىم بەرۋ كوشباسشىلارىنىڭ «تابىستى ۋنيۆەرسيتەت: ونىڭ قۇرىلۋ جولدارى» III ەۋرازيالىق فورۋمىندا جوعارى وقۋ ورىندارىنىڭ رەيتينگىسى تۋرالى ءتۇرلى پىكىرلەر ايتىلدى. ءبىلىم جانە عىلىم ءمينيسترى اسلان ءسارىنجىپوۆ جوعارى وقۋ ورىندارىنىڭ باسەكەگە قابىلەتتىلىگىن دامىتۋ مەن ساپانى جوعارىلاتۋدا رەيتينگتىڭ وڭ ءرولىن اتاپ ءوتتى. ءبىلىم بەرۋ ساپاسىن قامتاماسىز ەتۋدىڭ تاۋەلسىز قازاقستان اگەنتتىگى (بسقا) جىل سايىن قازاقستان جوعارى وقۋ ورىندارىنىڭ جالپى رەيتينگىسىن ۇيىمداستىرىپ جاريالايدى. ول ۇلتتىق رەيتينگ بولىپ سانالادى, سەبەبى, مەملەكەتتىڭ تۇكپىر-تۇكپىرىندە ورنالاسقان جوو-نىڭ سان قىرلى قىزمەتتەرىن قامتيدى. مىنە, وسىعان بايلانىستى ءبىلىم بەرۋ ساپاسىن قامتاماسىز ەتۋ جونىندەگى تاۋەلسىز قازاقستان اگەنتتىگى اكادەميالىق ستاتيستيكالىق كورسەتكىشتەردى تالداۋ, ساراپتامالىق باعالاۋلار, جۇمىس بەرۋشىلەر ساۋالداماسى نەگىزىندە قۇرىلعان قازاقستاننىڭ ەڭ ۇزدىك جوو-نىڭ 2014 جىلعى ۇلتتىق رەيتينگىسىن ۇسىنىپ وتىر. ۇلتتىق رەيتينگتىڭ اۋديتورياسى سان ءتۇرلى, ولار – تالاپكەرلەر مەن ولاردىڭ اتا-انالارى, جۇمىس بەرۋشىلەر, اكادەميالىق قوعام جانە جوو باسشىلارى, حالىقارالىق ۇيىمدار جانە مەملەكەتتىك ورگاندار. دەگەنمەن, ءبىز بۇل رەيتينگتەردىڭ ناتيجەسى قازاقستاندىق تالاپكەرلەرگە ءارتۇرلى جوو-نىڭ اراسىندا دۇرىس تاڭداۋ جاساۋعا كومەكتەسەدى دەگەن ۇمىتتەمىز. العاشقىدا قوعامعا مالىمەت بەرۋ ءۇشىن قولدانىلعانمەن, بۇگىندە جوو رەيتينگتەرى ولاردىڭ ساپاسىنىڭ كورسەتكىشى رەتىندە دە پايدالانىلا الادى. رەيتينگتەردىڭ پايدا بولۋىنىڭ ءتيىمدى ەكەندىگىنە مىنالاردى جاتقىزۋعا بولادى: جوو الدارىنا ءوز قىزمەتتەرىنىڭ ساپاسىن ارقاشان جاقسارتىپ وتىرۋ دەگەن ماقسات قويۋدا, جۇمىس بەرۋشىلەرمەن تىعىز بىرلەسىپ ارەكەت ەتە باستاۋدا, ءوزارا تالانتتارعا جانە رەسۋرستارعا باسەكەلەسۋدە. بسقا-نىڭ ۇلتتىق رەيتينگىسى قازاقستاندىق جوو-نىڭ ءارالۋاندىعىن ەسكەرە وتىرىپ, ءبىلىم ۇيىمدارىن بۇرىنعىداي مىناداي باعىتتارعا بولەدى: كوپبەيىندى, تەحنيكالىق, گۋمانيتارلىق-ەكونوميكالىق, مەديتسينالىق, پەداگوگيكالىق جانە ونەر جوو-لار. ۇسىنىلىپ وتىرعان رەيتينگ كوپولشەمدى رەيتينگ بولىپ تابىلادى, سەبەبى, اكادەميالىق ستاتيستيكالىق كورسەتكىشتەر پروفەسسور-وقىتۋشى قۇرامى جۇمىسىنىڭ ساپاسىن, ستۋدەنتتەر قۇرامىن جانە ولاردىڭ وقۋ ناتيجەلەرىن, جوو-نىڭ عىلىمي-يننوۆاتسيالىق قىزمەتىن, حالىقارالىق ىنتىماقتاستىعىن جانە سونىمەن قاتار, ينتەرنەتتە ولار تۋرالى اقپاراتتىڭ مولشەرىن قامتيدى. 2014 جىلعى ۇلتتىق رەيتينگتىڭ ادىستەمەسى 2013 جىلمەن سالىستىرعاندا, ايتارلىقتاي وزگەرىسكە ۇشىرامادى. جالپى, ادىستەمە ءۇش بولىمنەن تۇرادى: 1-ءشى ساۋالداما – جوو-نىڭ اكادەميالىق رەسۋرستارىنىڭ ساپاسىن ستاتيستيكالىق كورسەتكىشتەر نەگىزىندە باعالاۋ. بۇل جالپى كورسەتكىشتىڭ 60 %-ىن قۇرايدى. 2-ءشى ساۋالداما – جوو-نىڭ قىزمەتىن اكادەميالىق قوعامنىڭ ساراپتامالىق باعالاۋى. بۇل 20 %-دى قۇرايدى. 3-ءشى ساۋالداما – جۇمىس بەرۋشىلەر مەن مەملەكەتتىك ورگاندارعا الەۋمەتتىك ساۋالداما جۇرگىزۋ. بۇل تاعى دا 20 % قۇرايدى. جالپى العاندا, ۇلتتىق رەيتينگتىڭ 2-ءشى جانە 3-ءشى ساۋالدامالارى جوو بەدەلىن كورسەتەتىن بولىمدەرى. پايىزدىق ولشەمدەردىڭ ءار ستاتيستيكالىق ينديكاتورلارعا ۇلەستىرىلۋى بسقا-نىڭ عالامتورداعى مىنا پاراقشاسىندا ەگجەي-تەگجەيلى كورسەتىلگەن: http://www.nkaoko.kz/rankings/rating-2014/. ءار ساۋالداما ناتيجەسى مولشەرلەنىپ, كەيىن جالپى سانىن شىعارۋ ارقىلى ينتەگرالدى, سوڭعى قوسىندىسى تابىلدى. وسى قوسىندى ارقىلى ءار جوو-نىڭ توبى ءۇشىن رەيتينگىدەگى ورىندارى تابىلدى, ياعني جالپى رەيتينگتەرى شىعارىلدى. ولار باس رەيتينگ دەپ اتالادى. ۇلتتىق رەيتينگتىڭ ادىستەمەسى حالىقارالىق كونفەرەنتسيالاردا, IREG وبسەرۆاتورياسىنىڭ فورۋمدارىندا بىرنەشە رەت باياندالدى. ول IREG وبسەرۆاتورياسىنىڭ حالىقارالىق ساراپشىلارى دايىنداعان بەرلين قاعيداتتارىندا ەنگىزىلگەن ستاندارتتارعا سايكەس كەلەدى (http://www.ireg-observatory.org/ سايتىندا قاراڭىزدار) جانە كورسەتكىشتەردىڭ اشىقتىعىن, رەلەۆانتتىلىعىن, سەنىمدىلىگىن قامتاماسىز ەتەدى. وسى ورايدا, جاقىن ارادا كانادا ساراپشىلارى وزدەرىنىڭ كىتاپتارىندا ءبىزدىڭ رەيتينگتىڭ ادىستەمەسىن جاريالاۋدى ۇسىنۋى كەزدەيسوق ەمەس. اعىمداعى جىلى اگەنتتىك ءوز تاراپىنان اقپاراتتى جيناۋ, دايەكتەۋ, وڭدەۋ جانە تۇزەتۋ بويىنشا ۇلكەن جۇمىس اتقاردى. جۇمىستىڭ ماڭىزدى بولىگىن اقپاراتتاردىڭ دۇرىستىعىن تەكسەرۋ بويىنشا اۋديت قامتىدى. ول ۋاقىت بويىنشا دا, جۇمسالعان رەسۋرستار بويىنشا دا كوپ ەڭبەكتى قاجەت ەتتى. كەيبىر جوو-نىڭ ءبىرشاما كورسەتكىشتەر بويىنشا وزدەرى تۋرالى مالىمەتتەردى ادەيى نە كەزدەيسوق بۇرمالايتىنى ەشكىمگە قۇپيا ەمەس. وتە ماڭىزدى ايتا كەتەرلىك جايت, كەيبىر مالىمەتتەردى ءبىز وبەكتيۆتى ءۇشىنشى تاراپتاردان الىپ وتىردىق. ءبىز «بولاشاق» حالىقارالىق باعدارلامالار ورتالىعى» اق پرەزيدەنتى ع.نىعىمەتوۆكە بولاشاق ستيپەندياتتارى تۋرالى دەرەكتەر, ۇلتتىق تەستىلەۋ ورتالىعىنىڭ ديرەكتورى ق.ابديەۆكە وقۋ جەتىستىكتەرىن سىرتقى باعالاۋ تۋرالى مالىمەتتەر, ءبىلىم جانە عىلىم مينيسترلىگى جوعارى جانە جوعارى وقۋ ورنىنان كەيىنگى ءبىلىم دەپارتامەنتىنىڭ جوو-عا قاتىستى «جىلدىڭ ەڭ ۇزدىك وقىتۋشىسى» كونكۋرسى بويىنشا اقپارات بەرگەندەرى ءۇشىن العىس بىلدىرەمىز. قازىرگى تاڭدا, تەك 1-ءشى – جوو-نىڭ اكادەميالىق رەسۋرستارىن باعالايتىن ساۋالداما بويىنشا ءبىز التى ينديكاتور, وتىز التى كريتەري پايدالانامىز. جوو اكادەميالىق قىزمەتىنىڭ رەيتينگىسى مىناداي ينديكاتورلار بويىنشا ەسەپتەلدى: 1-ينديكاتور – ستۋدەنتتەر كونتينگەنتىنىڭ ساپاسى, 2-ينديكاتور – وقۋ ناتيجەسى جانە ءبىلىم بەرۋ باعدارلامالارىنىڭ سانى, 3-ينديكاتور – اكادەميالىق كادرلاردىڭ ساپاسى: پروفەسسور-وقىتۋشى قۇرامى, 4-ينديكاتور – عىلىمي-زەرتتەۋ جانە يننوۆاتسيالىق جۇمىستار, 5-ينديكاتور - حالىقارالىق ىنتىماقتاستىق, 6-ينديكاتور – اقپاراتتىق قامسىزداندىرۋ, ياعني سايتتىڭ تالاپكەرلەرگە, وقىتۋشىلارعا جانە باسقا دا مۇددەلى تۇلعالار ءۇشىن قاجەتتى اقپاراتپەن تولتىرىلۋى. 4-ينديكاتور بويىنشا پروفەسسور-وقىتۋشى قۇرامنىڭ Web of Science (Thomson Reuters) جانە Scopus دەرەكقورىمەن انىقتالاتىن شەتەلدىك رەيتينگتىك جۋرنالدارداعى جاريالانىمدارىنا ەرەكشە نازار اۋدارىلادى, سەبەبى, بۇل عىلىمي-زەرتتەۋلەر جۇرگىزۋدەگى جالپى مەملەكەتتىك ساياسات بولىپ سانالادى. ۇپايلاردىڭ ءار كريتەريگە ەگجەي-تەگجەيلى ۇلەستىرىلۋى سايتتا كورسەتىلگەن: http://www.nkaoko.kz/rankings/ratings-2014. 6-ينديكاتور جوو-نىڭ سايتىنا بايلانىستى ولاردىڭ اقپاراتتىق قامتاماسىز ەتىلۋىن كورسەتەدى. بۇل كريتەريدىڭ ينديكاتورلارى سايتتىڭ اقپاراتقا تولىمدىلىعىن ەسكەرەدى, ينتەرنەت پاراقتارىنىڭ سانى, قۇجاتتاردىڭ سانى, جاڭارتىلۋ جيىلىگى, سايتقا نۇسقاۋلاردىڭ سانى جانە سايتقا كىرىپ-شىعۋلاردىڭ سانى, سايتتىڭ بەزەندىرىلۋى مەن ناۆيگاتسيانىڭ ىڭعايلىلىعى, اقپاراتتىڭ ءۇش تىلدە (قازاقشا, ورىسشا, اعىلشىنشا) ۇسىنىلۋى قازاقستاندىق جوو-نىڭ 70-كە جۋىق ينتەرنەت-رەسۋرسى ساراپتامالىق تالداۋدان وتكىزىلدى. ەڭ ۇزدىك بەستىكتە ل.ن.گۋميلەۆ اتىنداعى ەۇۋ, ءال-فارابي اتىنداعى قازۇۋ, س. تورايعىروۆ اتىنداعى پمۋ, سەمەي قالاسىنىڭ شاكارىم اتىنداعى مەملەكەتتىك ۋنيۆەرسيتەتى, قاراعاندى مەملەكەتتىك تەحنيكالىق ۋنيۆەرسيتەتى ورىن الدى. جۇكتەلگەن قۇجاتتار سانى بويىنشا كوشتى ل.ن.گۋميلەۆ اتىنداعى ەۇۋ, قاراعاندى مەملەكەتتىك مەديتسينالىق ۋنيۆەرسيتەتى, س.تورايعىروۆ اتىنداعى پمۋ باستادى. بارلىق جوو سايتتارىنداعى قۇجاتتاردى word, rar نەمەسە pdf فورماتتارىندا جۇكتەۋگە بولادى. بۇل قۇجاتتاردى ءبىر رەت باسىپ جۇكتەپ العانعا وتە ىڭعايلى. ءباسپاسوز بەتىندەگى ەسكەرۋلەردى ەسەپتەگەندە ەڭ بەدەلدى ەلەكتروندى باق-تار ەسكەرىلدى, ولار: http://www.kazpravda.kz/;http://www.egemen.kz/; http://tengrinews.kz/; http://www.zakon.kz/; http://www.inform.kz/; http://www.newskaz.ru/; http://www.aikyn.kz/; http://www.zhasalash.kz/; http://www.liter.kz/; http://www.nur.kz/ سونىمەن قوسا, بۇل جوو-نىڭ اتاۋى ونىڭ تۇلەكتەرىنىڭ جوعارى لاۋازىمدارعا تاعايىندالعانى تۋرالى بۇقارالىق اقپارات قۇرالدارىندا كوپ اتالىپ وتكەن. جوعارى لاۋازىمعا تاعايىندالعان تۇلعالاردى قوزعاعاندا, باق سول تۇلعانىڭ قىسقاشا ءومىربايانىن بەرىپ, ءبىلىم دەڭگەيىن دە كورسەتكەن. رەيتينگىنىڭ 2-ءشى جانە 3-ءشى ءبولىمدەرىن باعالاۋ ساراپشىلار مەن جۇمىس بەرۋشىلەردىڭ كومەگىمەن ىسكە اسىرىلدى. ساراپشىلار رەتىندە جوو رەكتورلارى, پرورەكتورلارى, قۇرىلىمدىق بولىمشەلەرىنىڭ باسشىلارى, كافەدرا مەڭگەرۋشىلەرى مەن پروفەسسورلار اتسالىستى. جالپى, ساۋالداماعا بىلتىرعىداي 400-دەن استام ساراپشى قاتىستى. وكىنىشكە قاراي, بيىل جوو-نى وڭتايلاندىرۋعا بايلانىستى وزدەرى تۋرالى دەرەكتەر ۇسىنعان جوو سانى قىسقاردى. 2012 جىلى ستاتيستيكالىق دەرەكتەردى 89 جوو ۇسىنسا, 2013 جىلى ساۋالدامانى 70-كە جۋىق جوو تولتىرسا, 2014 جىلى ۇلتتىق رەيتينگكە ەلىمىزدىڭ 65 جوو قاتىستى. جۇمىس بەرۋشىلەرمەن ساۋالداما ءارتۇرلى جولمەن جۇرگىزىلدى: پوشتامەن مينيسترلىكتەرگە, اكىمدىكتەرگە, ۇلتتىق كومپانيالارعا جىبەرۋ ارقىلى; شاعىن جانە ورتا بيزنەس وكىلدەرىن جۇمىس ورنىندا سۇراۋ ارقىلى جانە ەلەكتروندى تۇردە. جۇرگىزىلگەن جۇمىستىڭ ناتيجەسىندە بىزگە 1600-گە جۋىق تولتىرىلعىن ساۋالداما كەلىپ ءتۇستى. بارلىق جۇمىس بەرۋشىلەرگە ساۋالداماعا قاتىسقاندارى ءۇشىن العىسىمىزدى بىلدىرەمىز. سونىمەن قاتار ىشكى ىستەر مينيسترلىگى, دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترلىگى, قورعانىس مينيسترلىگى, ەڭبەك جانە حالىقتى الەۋمەتتىك قورعاۋ مينيسترلىگى, قورشاعان ورتانى قورعاۋ مينيسترلىگى, يندۋستريا جانە جاڭا تەحنولوگيالار مينيسترلىگى, مۇناي جانە گاز مينيسترلىگى, ادىلەت مينيسترلىگى, ستاتيستيكا اگەنتتىگى, سپورت جانە دەنەشىنىقتىرۋ ىستەرى اگەنتتىگى, باسەكەلەستىكتى قورعاۋ اگەنتتىگى, جوعارعى سوت, ۇلتتىق عارىش اگەنتتىگى, «بايتەرەك» بك» اق, استانا قالاسىنىڭ, اقمولا, اقتوبە, الماتى, جامبىل, قوستاناي, پاۆلودار وبلىستارىنىڭ اكىمدىكتەرى ساۋالداماعا بەلسەندى قاتىسقاندارىن اتاپ ايتقان ءجون. جوو-نى باعالاۋ جوباسىنا مىنا كومپانيالار ۇلكەن قولداۋ كورسەتتى: «قازمۇنايگاز» ۇلتتىق كومپانياسى» اق, «قازگەولوگيا», «قازاقجارىلىس ونەركاسىبى», «قازمەديا», «قازاۆتوجول», «قازترانسويل», «قازاتومپروم» ۇلتتىق كومپانياسى» اق, «قازاقستان تەمىر جولى» ۇلتتىق كومپانياسى» اق, شاعىن جانە ورتا بيزنەس وكىلدەرى جانە ەلدىڭ بارلىق ايماقتارىنىڭ باسقا دا زاڭدى تۇلعالارى. بىلتىرعى جىلداعىداي «فاكتور» جۇيەلى زەرتتەۋلەر كومپانياسى باعدارلامالىق جاساقتاماعا تۇزەتۋلەر ەنگىزىپ, جينالعان دەرەكتەردى وڭدەدى. قازاقستاننىڭ ەڭ ۇزدىك جوو-نىڭ جالپى رەيتينگىسىندە 52 جوو ۇسىنىلىپ وتىر. قالعاندارى بالداردىڭ ماكسيمالدى سانىنىڭ 30 پايىزىن جيناي الماعاندىقتان ۇلتتىق رەيتينگكە ەنبەدى. ول جوو ءار ينديكاتور جانە كريتەري بويىنشا اقپارات الادى, سوندىقتان قىزمەتىنىڭ قانداي جاقتارىن جاقسارتۋ كەرەكتىگىن كەلەشەكتە ەسكەرەتىن بولادى. ءۇش ساۋالدامانىڭ ارقايسىسى بويىنشا بىرىكتىرىلگەن ناتيجەلەر قازاقستاننىڭ ەڭ ۇزدىك جوعارى وقۋ ورىندارىنىڭ ۇلتتىق ينستيتۋتتىق رەيتينگىسىندە ۇسىنىلادى. بىلتىر ءبىز كەيبىر جەكەلەگەن ماماندىقتار توبى بويىنشا رەيتينگتەر قۇرۋ جوباسىن باستادىق. بۇل رەيتينگتىڭ ناتيجەلەرى اگەنتتىكتىڭ سايتىندا ءبىر اپتانىڭ ىشىندە كورسەتىلەدى. 2014 جىلعى ۇلتتىق رەيتينگتىڭ قورىتىندىسى بويىنشا كوپسالالى جوعارى وقۋ ورىندارى اراسىندا وتكەن جىلدارداعىداي ءال-فارابي اتىنداعى قازۇۋ, ل.ن.گۋميلەۆ اتىنداعى ەۇۋ, م.اۋەزوۆ اتىنداعى وڭتۇستىك قازاقستان مەملەكەتتىك ۋنيۆەرسيتەتى, ە.ا.بوكەتوۆ اتىنداعى قاراعاندى مەملەكەتتىك ۋنيۆەرسيتەتى كوش باستادى. ال, تەحنيكالىق جوعارى وقۋ ورىندارى اراسىندا وتكەن جىلدارداعىداي قازاقستان-بريتان تەحنيكالىق ۋنيۆەرسيتەتى, ق.ساتباەۆ اتىنداعى قازاق ۇلتتىق تەحنيكالىق ۋنيۆەرسيتەتى, قازاق ۇلتتىق اگرارلىق ۋنيۆەرسيتەتى, قاراعاندى مەملەكەتىك تەحنيكالىق ۋنيۆەرسيتەتى توپ جاردى. گۋمانيتارلىق-ەكونوميكالىق جوعارى وقۋ ورىندارى اراسىندا بىرنەشە جىل قاتارىنان رەيتينگتىڭ جوعارى كورسەتكىشتەرىن مىنالار كورسەتتى: كيمەپ, قازتۇتىنۋوداعىنىڭ قاراعاندى ەكونوميكالىق ۋنيۆەرسيتەتى. بيزنەستىڭ حالىقارالىق اكادەمياسى (جاڭا اتاۋى – الماتى مەنەدجمەنت ۋنيۆەرسيتەتى) ءوز كورسەتكىشتەرىن ايتارلىقتاي جاقسارتىپ ۇشتىككە كىردى. پەداگوگيكالىق جوعارى وقۋ ورىندارى اراسىندا رەيتينگتىڭ جوعارى كورسەتكىشتەرىنە اباي اتىنداعى قازاق ۇلتتىق پەداگوگيكالىق ۋنيۆەرسيتەتى, قازاق قىزدار مەملەكەتتىك پەداگوگيكالىق ۋنيۆەرسيتەتى, پاۆلودار مەملەكەتتىك پەداگوگيكالىق ۋنيۆەرسيتەتى جەتتى. مەديتسينالىق جوعارى وقۋ ورىندارى اراسىندا رەيتينگتىڭ جوعارى كورسەتكىشتەرىن س.اسفەندياروۆ اتىنداعى قازاق ۇلتتىق مەديتسينالىق ۋنيۆەرسيتەتى, قاراعاندى مەملەكەتتىك مەديتسينالىق ۋنيۆەرسيتەتى, عىلىمي-زەرتتەۋ جۇمىسىنىڭ ناتيجەسىندە ءوزىنىڭ اكادەميالىق قىزمەتىنىڭ رەيتينگىسىن جوعارىلاتقان سەمەي قالاسىنىڭ مەملەكەتتىك مەديتسينالىق ۋنيۆەرسيتەتى كورسەتتى. ەڭ ۇزدىك جوو-نىڭ ۇلتتىق رەيتينگىسىنە ىلىككەن جانە كەلەشەكتە ىلىگەتىن بارلىق جوو-لارعا جەتىستىك تىلەيمىز. ءبىز بارلىق تالاپكەرلەرگە, ولاردىڭ اتا-انالارىنا تابىسقا جەتىپ, دۇرىس جوو تاڭداۋلارىنا تىلەكتەسپىز.انىقتاما
ءبىلىم بەرۋ ساپاسىن قامتاماسىز ەتۋ جونىندەگى تاۋەلسىز قازاقستان اگەنتتىگى بريۋسسەلدە تىركەلگەن, بۇگىندە الەمنىڭ 22 ەلىنىڭ وكىلى كىرەتىن IREG حالىقارالىق وبسەرۆاتورياسىنىڭ تەڭ قۇرىلتايشىسى بولىپ تابىلادى, ال بسقا پرەزيدەنتى ش.قالانوۆا ونىڭ اتقارۋشى كوميتەتىنىڭ مۇشەسى. سوڭعى حالىقارالىق كونفەرەنتسيادا (لوندون, 2014 ج.) ش.قالانوۆا ءبىراۋىزدان وبسەرۆاتوريانىڭ اتقارۋشى كوميتەتىنىڭ مۇشەسىنە قايتا سايلاندى. بۇل – بسقا مەن ونىڭ پرەزيدەنتىنىڭ قىزمەتىن قۇرمەتتەۋ بەلگىسى ەكەندىگى ءسوزسىز. قازاقستاننىڭ 2014 جىلعى ەڭ ۇزدىك كوپسالالى جوو ۇلتتىق رەيتينگىسى № كوپسالالى جوو قورىتىندى ناتيجەلەر, ءولش. % 1. ءال-فارابي اتىنداعى قازاق ۇلتتىق ۋنيۆەرسيتەتى 98, 8 2. ل.ن.گۋميلەۆ اتىنداعى ەۋرازيا ۇلتتىق ۋنيۆەرسيتەتى 98, 5 3. م. اۋەزوۆ اتىنداعى وڭتۇستىك قازاقستان مەملەكەتتىك ۋنيۆەرسيتەتى 57,67 4. ە.بوكەتوۆ اتىنداعى قاراعاندى مەملەكەتتىك ۋنيۆەرسيتەتى 55,50 5. س.تورايعىروۆ اتىنداعى پاۆلودار مەملەكەتتىك ۋنيۆەرسيتەتى 54,47 6. ا.بايتۇرسىنوۆ اتىنداعى قوستاناي مەملەكەتتىك ۋنيۆەرسيتەتى 40,21 7. س.امانجولوۆ اتىنداعى شىعىس قازاقستان مەملەكەتتىك ۋنيۆەرسيتەتى 40,07 8. ءى. جانسۇگىروۆ اتىنداعى جەتىسۋ مەملەكەتتىك ۋنيۆەرسيتەتى 38,18 يننوۆاتسيالىق ەۋرازيا ۋنيۆەرسيتەتى 38,16 10. م.ح. دۋلاتي اتىنداعى تاراز مەملەكەتتىك ۋنيۆەرسيتەتى 37,88 11. ق.ا. ياساۋي اتىنداعى حالىقارالىق قازاق-تۇرىك ۋنيۆەرسيتەتى 36,4 12. قورقىت اتا اتىنداعى قىزىلوردا مەملەكەتتىك ۋنيۆەرسيتەتى 34,4 13. ش.ءۋاليحانوۆ اتىنداعى كوكشەتاۋ مەملەكەتتىك ۋنيۆەرسيتەتى 34,16 14. سەمەي قالاسى شاكارىم اتىنداعى مەملەكەتتىك ۋنيۆەرسيتەتى 32,64 15. م. وتەمىسوۆ اتىنداعى باتىس قازاقستان مەملەكەتتىك ۋنيۆەرسيتەتى 30,82 16. حالىقارالىق ءبىلىم بەرۋ كورپوراتسياسى 30,45 17. ح. دوسمۇحامەدوۆ اتىنداعى اتىراۋ مەملەكەتتىك ۋنيۆەرسيتەتى 29,22 18. سۋلەيمان دەميرەل اتىنداعى ۋنيۆەرسيتەت 22,49 19. ش. ەسەنوۆ اتىنداعى كاسپي مەملەكەتتىك تەحنولوگيالار جانەينجينيرينگ ۋنيۆەرسيتەتى 20,68 20. كاسپي قوعامدىق ۋنيۆەرسيتەتى 20,36 قازاقستاننىڭ 2014 جىلعى ەڭ ۇزدىك تەحنيكالىق جوو ۇلتتىق رەيتينگىسى № تەحنيكالىق جوو قورىتىندى ناتيجەلەر, ءولش. % 1. قازاقستان-بريتان تەحنيكالىق ۋنيۆەرسيتەتى 87,1 2. ق.ساتباەۆ اتىنداعى قازاق ۇلتتىق تەحنيكالىق ۋنيۆەرسيتەتى 83,85 3. قازاق ۇلتتىق اگرارلىق ۋنيۆەرسيتەتى 68,74 4. قاراعاندى مەملەكەتتىك تەحنيكالىق ۋنيۆەرسيتەتى 64,17 5. الماتى ەنەرگەتيكا جانە بايلانىس ۋنيۆەرسيتەتى 49,17 6. الماتى تەحنولوگيالىق ۋنيۆەرسيتەتى 47,72 7. د.سەرىكباەۆ اتىنداعى شىعىس قازاقستان مەملەكەتتىك تەحنيكالىق ۋنيۆەرسيتەتى 45,76 8. جاڭگىر حان اتىنداعى باتىس قازاقستان اگرارلىق - تەحنيكالىق ۋنيۆەرسيتەتى 41,76 9. م.تىنىشباەۆ اتىنداعى قازاق كولىك جانە كوممۋنيكاتسيالار اكادەمياسى 40,18 10. حالىقارالىق اقپاراتتىق تەحنولوگيالار ۋنيۆەرسيتەتى 34,44 11. رۋدنىي يندۋستريالىق ينستيتۋتى 29,87 12. اتىراۋ مۇناي جانە گاز ينستيتۋتى 26,11 13. قازاق تەحنولوگيا جانە بيزنەس ۋنيۆەرسيتەتى 20,42 قازاقستاننىڭ 2014 جىلعى ەڭ ۇزدىك گۋمانيتارلىق-ەكونوميكالىق جوو ۇلتتىق رەيتينگىسى № گۋمانيتارلىق-ەكونوميكالىق جوو قورىتىندى ناتيجەلەر, ءولش. % 1. قازاقستان مەنەدجمەنت, ەكونوميكا جانە بولجامداۋ ينستيتۋتى (كيمەپ) 96,70 2. قازتۇتىنۋوداعى قاراعاندى ەكونوميكالىقۋنيۆەرسيتەتى 92,78 3. حالىقارالىق بيزنەس اكادەمياسى (الماتى مەنەدجمەنت ۋنيۆەرسيتەتى) 79,93 4. «تۇران» ۋنيۆەرسيتەتى 64,18 5. قازاقستان-امەريكا ەركىن ۋنيۆەرسيتەتى 49,72 6. «تۇران-استانا» ۋنيۆەرسيتەتى 49,54 7. قاراعاندى «بولاشاق» ۋنيۆەرسيتەتى 49,38 8. قازاق گۋمانيتارلىق-زاڭ يننوۆاتسيالىق ۋنيۆەرسيتەتى (سەمەي ق.) 36,25 قازاقستاننىڭ 2014 جىلعى ەڭ ۇزدىك مەديتسينالىق جوو ۇلتتىق رەيتينگىسى № مەديتسينالىق جوو قورىتىندى ناتيجەلەر, ءولش. % 1. س.اسفەندياروۆ اتىنداعى قازاق ۇلتتىق مەديتسينالىق ۋنيۆەرسيتەتى 96,0 2. قاراعاندى مەملەكەتتىك مەديتسينالىق ۋنيۆەرسيتەتى 82,08 3. سەمەي قالاسىنىڭ مەملەكەتتىك مەديتسينالىق ۋنيۆەرسيتەتى 70,46 4. وڭتۇستىك قازاقستان مەملەكەتتىك فارماتسەۆتيكالىق اكادەمياسى 45,93 قازاقستاننىڭ 2014 جىلعى ەڭ ۇزدىك پەداگوگيكالىق جوو ۇلتتىق رەيتينگىسى № پەداگوگيكالىق جوو قورىتىندى ناتيجەلەر, ءولش. % 1. اباي اتىنداعى قازاق ۇلتتىق پەداگوگيكالىق ۋنيۆەرسيتەتى 97,5 2. قازاق مەملەكەتتىك قىزدار پەداگوگيكالىق ۋنيۆەرسيتەتى 55,54 3. پاۆلودار مەملەكەتتىك پەداگوگيكالىق ينستيتۋتى 55,06 4. قوستاناي مەملەكەتتىك پەداگوگيكالىق ينستيتۋتى 35,94 5. تاراز مەملەكەتتىك پەداگوگيكالىق ينستيتۋتى 33,04 6. قازاق سپورت جانە تۋريزم اكادەمياسى 29,41 7. ى.التىنسارين اتىنداعى ارقالىق مەملەكەتتىك پەداگوگيكالىق ينستيتۋتى 25,84 قازاقستاننىڭ 2014 جىلعى ەڭ ۇزدىك ونەر جوو ۇلتتىق رەيتينگىسى № ونەر جوو قورىتىندى ناتيجەلەر, ءولش. % 1. قازاق ۇلتتىق ونەر ۋنيۆەرسيتەتى 96,5 شولپان قالانوۆا, ءبىلىم بەرۋ ساپاسىن قامتاماسىز ەتۋ جونىندەگى تاۋەلسىز قازاقستان اگەنتتىگىنىڭ پرەزيدەنتى, پەداگوگيكا عىلىمدارىنىڭ دوكتورى, پروفەسسور.