دەرەكتەرگە سەنسەك, ايتۆ\جيتس-ءتى جۇقتىرعان ادامداردىڭ سانى توقسانىنشى جىلداردىڭ اياق تۇسىندا ءۇش ميلليوننان اسىپ جىعىلعان. بۇگىندە جامبىل وبلىسىندا ايتۆ جۇقتىرعانداردىڭ سانى 1502 ادامعا جەتكەن, دەپ حابارلايدى Egemen.kz.
«ايتۆ نەمەسە ادامنىڭ يممۋن تاپشىلىعى – يممۋندىق جۇيە جاسۋشالارىنا شابۋىل جاسايتىن ۆيرۋس. ول اعزانىڭ قورعانىس جۇيەسىنە جاۋاپ بەرەتىن T-حەلپەرلەردى جويىپ, ولاردىڭ ورنىن وزدەرىنىڭ كوشىرمەسىمەن تولتىرادى. ۆيرۋس قانشا كوپ تاراسا, ادامنىڭ يممۋنيتەتى دە سونشالىقتى ءالسىز بولادى. سوندىقتان رەتروۆيرۋسقا قارسى تەراپيا قابىلداماعان ناۋقاس ءجيى سىرقاتتانادى», دەيدى جامبىل وبلىستىق جيتس-كە قارسى كۇرەس جانە اۋرۋدىڭ الدىن الۋ ورتالىعىنىڭ باس دارىگەرى ايبەك يساەۆ.
ا. يساەۆتىڭ ايتۋىنشا, بويىن دەرت مەڭدەگەن ازامات ۋاقتىلى ەمدەلمەگەن جاعدايدا ايتۆ يممۋن تاپشىلىعى سيندرومىنا, انىعىراق ايتساق, جيتس-كە ۇلاسادى ەكەن. ونىڭ سوزىنە سەنسەك, ايتۆ جۇقتىرعانداردىڭ سانى وڭىردە 1502 ادامعا جەتكەن.
«بۇل اۋرۋ ءار كەزەڭدە ءارتۇرلى سيمپتومعا يە بولادى. ۆيرۋس جۇقتىرعاننان كەيىن العاشقى 2-4 اپتادا ناۋقاستىڭ 40-90 پايىزى ءوزىن سۋىق تيگەندەي سەزىنەدى. دەل-سال بولىپ, تاماعى اۋىرادى, توڭادى, دەنەسى قىشيدى, اۋىز قۋىسىندا جارا پايدا بولىپ, ليمفا بەزدەرى ۇلعايادى. تەستتىڭ ءبارى بولماسا دا, كوپشىلىگى ۆيرۋس ارقىلى بولىنەتىن انتيدەنەلەردى انىقتاي الادى. جالپى ازاماتتار ءار جارتى جىلدا نەمەسە جىلىنا ءبىر رەت جيتس-كە تەست تاپسىرۋدى ادەتكە اينالدىرعان ءجون. ونىڭ ۇستىنە قازاقستاندىقتار تەكسەرۋدىڭ بۇل تۇرىنەن تىركەلگەن ەمحاناسى ارقىلى تەگىن وتە الادى», دەيدى دارىگەر.
مامانداردىڭ ايتۋىنشا, يممۋن تاپشىلىعى ۆيرۋسىن ەمدەۋگە مۇمكىندىك مول. الايدا ودان تولىق ايىعىپ كەتۋ مۇمكىن ەمەس. رەتروۆيرۋسقا قارسى كۇشەيتىلگەن تەراپيانىڭ ارقاسىندا ۆيرۋس جۇقتىرعان پاتسيەنتتەردىڭ ءومىرىن 70-80 جاسقا دەيىن ۇزارتۋعا بولادى. اتالعان تەراپيا جاسۋشاداعى اقۋىزدارعا اسەر ەتەتىن فەرمەنتتەردىڭ قىزمەتىن السىرەتەدى. ناتيجەسىندە يممۋن تاپشىلىعى جيتس-كە اينالمايدى.
جامبىل وبلىستىق جيتس-كە قارسى كۇرەس جانە اۋرۋدىڭ الدىن الۋ ورتالىعىنىڭ باس دارىگەرى ا. يساەۆتىڭ ايتۋىنشا, ۆيرۋس انىقتالعان ادام ەڭ الدىمەن جيتس ورتالىعىنا بارىپ تىركەلۋ كەرەك. ويتكەنى اۋرۋدى باقىلاۋدا ۇستاۋدىڭ ماڭىزى وتە زور. ەسەپتە تۇرعان ازاماتتار كەپىلدەندىرىلگەن تەگىن مەديتسينالىق كومەك شەڭبەرىندە رەتروۆيرۋسقا قارسى تەگىن ەم الادى. ايتۆ جۇقتىرعان انالاردىڭ بالالارىنا ارنالعان تاعامدار مەن ءدارى-دارمەك تەگىن بەرىلەدى.
«ادامدار جاقىنداسۋدىڭ الدىندا ساقتىقتى ۇمىتپاعانى ءجون. ال ساقتانباعان جىنىستىق قاتىناستان كەيىن كۇماندانعان جاعدايدا جاقىنداسۋعا دەيىنگى جانە جاقىنداسۋدان كەيىنگى پروفيلاكتيكا شارالارىن پايدالانعان ءلازىم. رەتروۆيرۋسقا قارسى پرەپاراتتار – تەنوفوۆير جانە ەمتريتسيتابين دەپ اتالادى. بۇل ءادىس ۆيرۋس جۇقتىرۋ قاۋپىن 90 پايىزعا دەيىن تومەندەتەدى. جالپى العاندا ەمدى جىنىستىق قاتىناستان كەيىن العاشقى 72 ساعات ىشىندە باستاپ, دارىلەردى 28 كۇن قابىلداۋ قاجەت.
ادامنىڭ بويىنداعى يممۋن تاپشىلىعى ۆيرۋسى – ۇكىم ەمەس. ايتۆ جۇقتىرعاننان كەيىن دە ءومىر بار. ىندەت تىرناعىنا ىلىنگەندەر دە وتباسىن قۇرىپ, دۇنيەگە پەرزەنت اكەلە الادى. جاقىن ادام دەرت جۇقتىرعان جاعدايدا كەۋدەسىنەن يتەرمەي, قولداۋعا تىرىسۋ قاجەت. ويتكەنى ناۋقاستىڭ كۇيزەلىسكە تولى بولاتىن ەندىگى ومىرىندە دوستارى مەن تۋىستارىنىڭ قولداۋى اۋاداي كەرەك», دەيدى ا. يساەۆ.
جامبىل وبلىسى