• RUB:
    6.68
  • USD:
    520.93
  • EUR:
    609.07
باستى سايتقا ءوتۋ
قوعام 19 قاڭتار, 2023

قوعام جەمقورلىقتى جويۋعا مۇددەلى

330 رەت
كورسەتىلدى

ەلىمىزدىڭ 30 جىلداعى دامۋىنا ۇلكەن كەدەرگىسىن كەلتىرگەن, كوشى­مىزدى كەرى تارتقان ماسەلە جەمقورلىق ەكەنىن كوبىمىز بىلە­مىز. بىلە تۇرا, بۇل ىندەتپەن كۇرەستە ءالى دە ايىمىز وڭىنان تۋماي تۇرعانى ايقىن ەكەنىن دە مويىندايمىز. كەدەرگىسىز كەلەشەك, جارقىن بولاشاق – جالپى ادىلەت سالتانات قۇرعان قوعام ورناتقىمىز كەلسە, وسى جەمىر ماسەلەنى ءتۇپ-تامىرىمەن جويۋىمىز كەرەك.

بۇل ماڭىزدى كۇرەستە بارىنشا ءتيىمدى تاسىلدەردى سارالاپ, شامالى ۋاقىتتا جەمقورلىق دەڭگەيىن بىرنەشە ەسە تومەندەتكەن شەت مەملەكەتتەر تاجىريبەسىنەن وزىق تۇستارىن ۇلگى ەتىپ, اشىقتىققا باستايتىن جارقىن جول تابۋىمىز كەرەك. مۇنداي تيىمدىلىگىن كورسەتكەن ءتاسىلدىڭ ءبىرى – زاڭسىز بايۋمەن بار كۇشىمىزدى سالىپ كۇرەسۋ, وسىنداي كولەڭكەلى ىسپەن شاتىلعاندار ءۇشىن ارنايى زاڭ جۇزىندە جاۋاپكەرشىلىك ەنگىزۋ. ءومىر بويى مەملەكەتتىك قىزمەتتە جۇرگەن, بەلگىلى ءبىر دەڭگەيدە جالاقى العان, بىراق ءومىر ءسۇرۋ سالتى, جيناعان دۇنيە­سى سول جالاقىسىنىڭ دەڭ­گەيى­مەن ۇيلەسپەيتىن ادام­دار­دىڭ كوبى زاڭسىز جولمەن با­يىعاندارعا جاتادى. وكىنىشكە قاراي, بۇل ساناتتاعى ادامداردى ءبىزدىڭ قوعامنان دا كوپتەپ كەزدەستىرۋگە بولادى. ءزاۋلىم ءۇي, قىمبات كولىك, بالالارى شەتەلدە وقيتىن كىسىلەردى كورىپ, ءىرى بيزنەسپەن اينالىساتىن شى­عار دەپ ويلاپ جاتامىز. بىراق ولاردىڭ اراسىنان مەملەكەتتە قىزمەت ىستەيتىندەردى جولىقتىرامىز.

زاڭسىز بايۋ ءۇشىن قىلمىس­­تىق جاۋاپكەرشىلىكتى ەنگىزۋ بۇۇ سىبايلاس جەمقورلىققا قارسى كونۆەنتسياسىندا قاراستىرىلعان. قازاقستان بۇل كونۆەنتسيانى 2003 جىلى راتيفيكاتسيالاعان. ياعني بۇل قادام وسى تۇعىرلى تالاپتى ۇلتتىق زاڭنامامىزعا ەنگى­زەمىز دەگەندى بىلدىرەدى. بىراق مۇنى ءالى كۇنگە دەيىن زاڭ جۇزىندە بەكىتپەدىك. وسى تالاپتى قولعا الىپ, وتكەن جىلدىڭ سوڭىندا مەملەكەت باسشىسى ارنايى زاڭعا قول قويدى. ەندى ەلىمىزدە زاڭسىز بايىعاندار جاۋاپ­كەرشىلىك­كە تارتىلادى. بىراق مۇنىڭ قىلمىستىق جاۋاپكەر­شىلىك ەمەس ەكەنىن دە اتاپ ءوتۋ كەرەك. ەگەر قانداي دا ءبىر تۇلعانىڭ جيناعان دۇنيەسى قىزمەتىنىڭ جالاقىسىمەن سايكەسپەيتىن بولسا, ونىڭ ارتىق دۇنيەسى بيۋدجەتكە قايتارىلادى, مەملەكەتتىك قىز­مەتتەن ءبىرجولا الاستاتى­لادى, بىراق قىلمىستىق جاۋاپ­­كەرشىلىككە تارتىلمايدى. ارينە, بۇل دا وڭ وزگەرىس. دەگەن­مەن مۇنى جارتى قادام دەپ ايتار ەدىم. ويتكەنى ەل قازىناسىن جىمقىرعانداردىڭ ارەكەتى – قىلمىس. سوندىقتان ونىڭ جازاسى تولىق بولۋى كەرەك.

جالپى, زاڭسىز بايۋدى تىيۋدى جەمقورلىقپەن كۇرەستىڭ ەڭ مىقتى ءتاسىلى دەۋگە بولادى. ءبىز وسى جولدان اينىماي, اتالعان باعىتتاعى جۇمىستى كۇشەيتە تۇسسەك, 5-7 جىل كولەمىندە ەلىمىز جەمقورلىقتان اجەپتاۋىر تازارىپ قالادى. مىنە, وسىنداي باتىل قادامدار ءبىزدى ادىلەتتى قوعام قۇرۋعا جەتەلەيدى.

 

ديدار سماعۇلوۆ,

«ادىلدىك جولى» رەسپۋبليكالىق قوعامدىق بىرلەستىگىنىڭ اتقارۋشى ديرەكتورى

سوڭعى جاڭالىقتار