دەموگرافيالىق ديسبالانسقا, ايماقتاردىڭ اراسىنداعى تەپە-تەڭدىككە دەن قويعان «قۋاتتى وڭىرلەر – ەل دامۋىنىڭ درايۆەرى» ۇلتتىق جوباسىنىڭ ۇعىنعانعا ۇلت ءۇشىن ءمانى اسا زور. ۇلتقا قاتىستى وسىنداي ۇلى ماقساتتى كوزدەگەن جوبانىڭ ىسكە اسۋ مەرزىمى – 2025 جىلعا دەيىن. جوبا مەملەكەت تاراپىنان وڭتۇستىكتەن سولتۇستىككە ءوز قالاۋىمەن تۇرعىنداردىڭ كوشىپ كەلۋىنە جاعداي جاسايدى.
سولتۇستىككە, ورتالىققا كەلەمىن دەۋشىلەردى قولداپ, كوشىرىپ اكەلۋگە مەملەكەت ساقاداي ساي. ولاردىڭ ءۇيى دايىن, جۇمىسى ءازىر. ماماندىعى جوق بولسا, وقىتۋعا تاعى مۇمكىندىك بار. بۇدان بولەك, كوشى-قوننىڭ شىعىنى تولىق وتەلەدى. ءار وتباسىنىڭ جان باسىنا 70 ايلىق ەسەپتىك كورسەتكىش كولەمىندە كوتەرمە اقى تولەنەدى. قاراعاندى وبلىسى 2020 جىلدان بەرى كوشىپ كەلۋشىلەردى قابىلدايتىن ءوڭىر قاتارىنا كىردى. ال قاي ايماقتاعى اعايىن قاراعاندىعا قاراي ات ارىتۋعا ءازىر مە؟ قاراعاندى, الماتى, جامبىل, ماڭعىستاۋ, تۇركىستان, قىزىلوردا وبلىستارىنان, سونداي-اق الماتى, شىمكەنت, استانا قالالارىنان كەلەمىن دەگەندەرگە قۇشاعىن جايىپ وتىر. بۇل انشەيىن ادەتتەگى كوشى-قون ەمەس. ونىڭ استارىندا ەرتەڭگى كۇنىمىزگە قام جەگەن ساياسات بار, بىلگەنگە...
نۇرا اۋدانىنىڭ قاينار اۋىلىنا شىمكەنتتەن كوشىپ كەلگەن شاڭىراققا قازىرگى تاڭدا اۋىلداعى «قاينار» جشس ارنايى ءۇي سالىپ جاتىر. اۋىل اكىمى ازامات سادىقوۆتىڭ ايتۋىنشا, وتباسىعا ءۇي سالىنىپ بىتكەنشە 2 ملن 800 مىڭ تەڭگەگە باسپانا ساتىپ الىنعان.
– ەرلى-زايىپتى باۋىرجان شامشيدينوۆ پەن ءمادينا دارباەۆا ماۋسىم ايىندا كوشىپ كەلدى. ءمادينانىڭ ماماندىعى – تەراپەۆت دارىگەر. بۇگىندە اۋىلداعى اۋرۋحانانىڭ باس دارىگەرى. جولداسى – باۋىرجاندى «قاينار» جشس جۇمىسقا الدى. وتباسىنا كەلگەن بەتتە 1 ملن تەڭگە كوتەرمە تولەنسە, «قاينار» جشس ءۇي سالىپ جاتىر. باسپانا قۇرىلىسى جاڭا جىلعا دەيىن اياقتالادى, – دەيدى قاينار اۋىلىنىڭ اكىمى ا.سادىقوۆ.
ءمادينا ورازالىقىزىنىڭ مەديتسيناداعى ءوتىلى 15 جىل ەكەن. دەنساۋلىعى سىر بەرگەن سوڭ قاراعاندى وڭىرىنە كوشىپ كەلۋگە بەل بايلاعان.
– دەنساۋلىعىما دا بايلانىستى كوشۋگە تۋرا كەلدى. مۇمكىن كليماتتى اۋىستىرساق, وڭالار دەگەن ءۇمىت تە بولدى, – دەيدى ءمادينا. دەگەنمەن شىرايلى شىمكەنتىنە ەلەگىزگەن كوڭىلى دە سىر بەرىپ قالدى.
ال نۇرا قاراشانىڭ سوڭىنا دەيىن الماتى وبلىسىنان تاعى ءبىر شاڭىراقتى كۇتىپ وتىر. اۋداننىڭ جۇمىسپەن قامتۋ جانە الەۋمەتتىك باعدارلامالار ءبولىمىنىڭ باسشىسى دينارا ەرمەكوۆانىڭ ايتۋىنشا, ول وتباسىندا 6 ادام بار. باعدارلاما ارقىلى وتباسىنىڭ ءار جانىنا 70 ايلىق ەسەپتىك كورسەتكىش كولەمىندە تولەم جاسالىپ, ەگەر وتباسى ءۇيدى جالدايتىن بولسا, ونىڭ جالداۋ اقىسى, كوممۋنالدىق قىزمەت تولەمى تولىق وتەلەدى.
وبلىستىڭ وزگە اۋداندارى دا وسىندا قاراي كوش باسىن بۇرعان اعايىندى قارسى الۋعا ءازىر. مىسالى, باعدارلاما ارقىلى تامىز ايىندا اقتوعاي اۋدانىنا الماتى قالاسىنان, الماتى, جامبىل وبلىستارىنان بىرنەشە شاڭىراق كوشىپ كەلىپ, ايىرتاس اۋىلىنا قونىستانباق.
الماتىدان كەلگەن جانات سامەتوۆانىڭ ماماندىعى – مەدبيكە. 10 جىل ءوتىلى بار. قازىر ايىرتاستىڭ مەدپۋنكتىندە ماماندىعى بويىنشا ەڭبەك ەتىپ كەلەدى.
– ءوزىم قىزىلوردا وبلىسىنىڭ تۋماسىمىن. بىراق الماتىدا جۇمىس ىستەدىم. قاراعاندىنى تاڭداۋ سەبەبىم – وبلىس وزگە وڭىرلەرگە قاراعاندا قىزىلورداعا جاقىنداۋ. سوندىقتان پاۆلودار سەكىلدى وزگە قالالارعا بارمادىم. ايىرتاسقا كەلگەن سوڭ ءۇي, قىزمەت بەردى. ءبارى ويداعىداي, – دەيدى جانات سامەتوۆا.
ەندىگى ماسەلە – وسى كەلۋشىلەردىڭ ارقا جەرىن جاتسىنباي, سۋداي ءسىڭىپ, تاستاي باتىپ كەتۋىندە. بۇل دا ۇلتتىق جوبانىڭ جەمىسىن بەرۋىنە كەدەرگى كەلتىرەتىن كىلتيپان ەكەنىن ايتپاسقا امال جوق. سوڭىنا جالتاقتاپ, الاڭداعاندار دا ىلە-شالا كەرى كوشىپ كەتەتىنى جاسىرىن ەمەس. وندايدا بيۋدجەتتەن شىققان شىعىننىڭ ءبارىن وتەيدى. مۇنداعى پروبلەما – قاراجاتتا ەمەس. تەرەڭىرەك ۇڭىلسەك, اتالعان كوشتىڭ ۇلتتىق ساياساتتاعى سالماعى تارازى تاباعىن توڭكەرەردەي اۋىر.
قاراعاندى وبلىسى