سىرداعى ەڭبەك مەرەكەسى

وبلىستاعى ەگىن جيناۋ ناۋقانىن قورىتىندىلاعان «التىن ءدان» سالتاناتتى ءىس-شاراسىندا وبلىس اكىمى نۇرلىبەك نالىباەۆ ەڭبەككەرلەردى ماراپاتتاپ, شارۋالاردىڭ ەڭبەگىنە جوعارى باعا بەردى.

– ەلىمىزدىڭ كۇرىشكە دەگەن قاجەت­تى­لىگىنىڭ 90 پايىزىن ءبىزدىڭ وبلىس ديقان­دا­رى وتەپ كەلەدى. جىل سايىن 100 مىڭ توننا كولەمىندە ەكسپورتقا شىعاتىن ونىمگە شەت ەلدەردەن دە سۇرانىس جوعارى. ەگىس ناۋقانى باستالار تۇستاعى سۋ تاپشىلىعى تالايدى دۇدامالگە تۇسىرگەنى راس. الايدا مەملەكەت باسشىسى سىرداريا وزەنىنىڭ جوعارى اعىسىندا ورنالاسقان مەملەكەتتەر اراسىنداعى كەلىسسوزدەر تيىمدىلىگىنە باسا نازار اۋدارىپ, سونىڭ ناتيجەسىندە سۋ كولەمى بىلتىرعىدان كوبەيدى. بۇل رەتتە ديقانداردىڭ ۇسىنىس-تىلەكتەرى ەس­كەرىلىپ, كۇرىش القابى 78 600 گەكتار كولەمىندە قالدىرىلدى.

كۇردەلى جاعدايعا قاراماستان كۇرىش­تىڭ ءار گەكتارىنان 70 تسەنتنەردەن اسا ءونىم العان «اقتوبە ي ك», «جاڭاجول», «ابزال ي ك», «ماعجان ي ك», «اقجارما ي ك», «اقجارما – 1» جاۋاپكەرشىلىگى شەك­تەۋلى سە­رىكتەستىكتەرىن ەرەكشە اتاپ وتۋگە بولادى. سونداي-اق كۇرىشتىڭ ءار گەك­تارىنان 90-100 تسەنتنەردەن ءونىم العان ديقان­دا­رى­مىزدى ماقتان تۇتامىز.

قامبامىز دانگە, قورامىز مالعا تولىپ, حالقىمىزدىڭ قۇت-بەرەكەسى ارتا بەرسىن, – دەدى وبلىس اكىمى.

سۋ تاپشىلىعىنا بايلانىستى وب­لىس­تاعى كۇرىش كولەمىن ازايتۋ تۋرا­لى پى­كىرلەر اراگىدىك بولسا دا ايتىلىپ قا­لادى. بىراق بۇل – وڭىردەگى نەگىزگى سا­لا­نىڭ دامۋىن كىدىرىستەتىپ, سالادا جۇ­مىس ىستەپ جۇرگەن مىڭداعان ادامدى ناپاقاسىنان ايىرۋ دەگەن ءسوز. كۇرىش ەگىلمەگەن القاپتىڭ سور باسىپ, ەشتەڭەگە جارامسىز بولىپ قالاتىنى تاعى بار. تۇقىم مەن تىڭايتقىش قات بولىپ, تەحنيكا تالان-تاراجعا تۇسكەن توقسانىنشى جىلدار تاجىريبەسى وسىعان كوزىمىزدى جەت­كىز­دى. دەگەنمەن, الەمدەگى سۋ رەسۋرس­تارى تاپشىلىعى كوزقاراسىمىزدى وزگەر­تۋى كەرەك. مۇنىڭ العاشقى قادامى سۋ ۇنەمدەۋ تەحنولوگياسىن ەنگىزىپ, كۇرىشتەن باسقا داقىلداردى تامشىلاتىپ, جاڭبىرلاتىپ سۋارۋ كولەمىن ۇلعايتۋ بولىپ وتىر.

بيىل قازالىلىقتار 87 گەكتار جەرگە ەگىلگەن جۇگەرىنى جاڭبىرلاتىپ سۋارىپ, تىڭ تاجىريبەنى قولعا الدى. وبلىستا ال­عاش رەت تۇرىك كومپانياسىمەن بىرلەسىپ 13,8 ملرد تەڭگە بولاتىن قىزاناق پاستاسىن وندىرەتىن زاۋىت سالىنادى. ءوندىرىس جىلىنا 24 مىڭ توننا قىزاناق پاستاسىن شىعارادى. وعان قاجەتتى ءونىم دە جاڭا تەحنولوگيا ارقىلى وسىرىلەدى.

وسى جىلى ءوڭىر شارۋالارىنىڭ باقشا ونىمدەرىن ەگۋىنە دە مۇمكىندىك جاسالدى. وبلىس اكىمىنىڭ تاپسىرماسىنا سايكەس ءىرى شارۋاشىلىقتار اۋىلدارعا 10-15 گەكتاردان جەر دايىنداپ, 6 802 وتباسى 1 833 گەكتارعا ءدان تاستادى.

ديقاندار مەرەيىن اسىرعان سالتاناتتى ءىس-شارادا اۋىل شارۋاشىلىعى سالاسىنا ەلەۋلى ۇلەس قوسقان جارىلقاسىن ءشارiپوۆ پەن يمامزادا شاعىرتاەۆقا «قىزىلوردا وبلىسىنىڭ قۇرمەتتi ازاماتى» اتاعى تابىس ەتىلدى. بىرقاتار سالا قىزمەتكەرى وبلىس اكىمىنىڭ قۇرمەت گراموتاسى, اۋىل شارۋاشىلىعى مينيستر­لى­گىنىڭ «ەڭبەك ارداگەرى» مەدالى مەن «اۋىل شارۋاشىلىعى سالاسىنىڭ ۇزدىگى» توس­بەل­گى­سىمەن ماراپاتتالدى.

توپ جارعان وزاتتار قاتارىندا «ماعجان ي ك» جشس ۇزدىك ەڭبەككەرلەرىنە «Lada Vesta», «جاڭاجول», «اقجارما ي ك» قوجا­لىقتارى شارۋالارىنا «Lada Granta» اۆتوكولىكتەرىنىڭ كىلتى تابىستالدى. «تاڭ لتد» جشس مەن «اقجار» شارۋا قوجا­لىعىنىڭ وزاتتارى «Chevrolet» اۆتوكولىگىن تىزگىندەدى.

اۋداندار اراسىندا «اۋىل شارۋاشى­لى­عى ونىمدەرىن وڭدەۋ سالاسى» اتالىمى بويىنشا قازالى اۋدانى ماراپات­تال­سا, «مال شارۋاشىلىعى» سالاسى بويىنشا ارال اۋدانى ۇزدىك شىقتى. «ەگىن شارۋا­شى­لىعى» اتالىمىندا شيەلى اۋدانى جەڭىمپاز بولىپ, «اگروونەركاسىپ كەشەنىن دامىتۋدا ەڭ جوعارعى كورسەتكىشتەرگە قول جەتكىزگەن ۇزدىك اۋدان» اتاعى سىرداريا اۋدانىنا بۇيىردى. ساحنا تورىنە شىققان وزات شوپان, ديقان, كومباينشى, اگرونوم, بريگاديرلەرگە كوپ الدىندا قۇرمەت كورسەتىلدى.

سالتاناتتى جيىندى جەرگىلىكتى ونەر­پاز­دار جالعاستىرىپ, دالا ەڭبەك­كەر­لە­رىنىڭ قۇرمەتىنە مەرەكەلىك كونتسەرت قو­يىل­دى.

«التىن ءدان – 2022» مەرەكەسى اياسىندا وبلىس ورتالىعىندا اۋىل شارۋاشىلىعى جارمەڭكەسى ۇيىمداستىرىلىپ, اۋداندار مەن قىزىلوردا قالاسىنىڭ شارۋالارى تۇرعىندارعا ءوز ونىمدەرىن بازاردان 15-20 پايىز ارزان باعادا ۇسىندى.

وبلىس اكىمى ساۋدا قاتارلارىن ارالاپ, حالىقپەن پىكىرلەستى. وبلىستا ءداستۇرلى تۇردە ۇيىمداستىرىلاتىن مۇنداي شارا­لار­دىڭ ازىق-ت ۇلىك باعاسىن ۇستاپ تۇرۋعا تيگىزەر سەپتىگى مول. الا جازداي اتىز جاڭالاعان ەڭبەكشى جۇرتتىڭ ماڭداي تە­رىنىڭ وتەۋىنە اينالعان جارمەڭكەگە اسىققان جۇرتتىڭ قاتارى قالىڭ بولدى. اسىرەسە ارالدىڭ بالىعى مەن جال­اعاش­تىڭ اقجارمانى, سىرداريانىڭ بال تاتىعان قاۋىنى مەن جاڭاقورعاننىڭ برەندىنە اينالا باستاعان قاربىزى دەمدە الۋشىسىن تاپتى. قازالىنىڭ كام­پيتىن, قارماقشىنىڭ شۇبات-قىمى­زىن, شيەلىنىڭ كارتوبىن كوپتەپ الىپ جات­قاندار بايقالدى. قىزىلوردا قالا­سى­نىڭ شارۋالارى بۇل جولى ەت ونىمدەرىن جەت­كىزدى.

وبلىس ورتالىعىندا جۇيەلى وتەتىن جار­مەڭكەلەردە قىزىلوردا قالاسى مەن اۋدان­­دا­رىنىڭ تۇراقتى ورىندارى بار. بۇل جولى «تاعزىم الاڭىنداعى» قىزىلوردا قالاسىنىڭ ساۋدا قاتارلارىنا 80 جۇك كولىگىمەن 300 تونناعا جۋىق ءونىم اكە­لىندى. جۋربا كوشەسىنىڭ بويىندا قار­ماقشىلىق شار­ۋا قوجالىقتارى ءوز ونىمدەرىن ۇسىنىپ, 74 جۇك كولىگىمەن اكە­لىن­گەن 240 تونناعا جۋىق ءونىم ساتىلدى.

تيتوۆ قىستاعىنا جالاعاشتىق كاسىپ­كەر­لەر 85 جۇك كولىگىمەن 250 توننا اۋىل شارۋا­شىلىعى ونىمدەرىن جەتكىزدى. مۇن­دا كارتوپ, جۋادان بولەك, اسقاباق پەن باق­شا ونىمدەرىن بازار باعاسىنان ارزانعا العان تۇرعىندار ريزا بولىستى.

جانقوجا باتىر كوشەسىنىڭ بويىنا سىرداريا اۋدانىنان 87 كولىككە تيەلگەن ازىق-ت ۇلىك تاۋارلارى اپارىلدى. الپىس توننادان استام كۇرىش, ءدال وسى كولەمدە كارتوپ, 45 توننا ءسابىز, 40 توننا پياز, 90 توننا قاۋىن مەن قاربىز, 25 توننا اسقاباق جانە 30 باس توقتى جەتكىزىلدى.

س.تورايعىروۆ كوشەسىنە ارالدىق شارۋالار 60 جۇك كولىگىمەن 170 تونناعا جۋىق ازىق-ت ۇلىك جەتكىزدى. تەڭىزدى اۋدان­نىڭ كا­سىپ­­كەرلەرى وبلىس ورتالىعى تۇرعىن­دا­رىنا مۇزداتىلعان بالىق ونىمدەرى, اس تۇزى, ەت, قۇرت, ىرىمشىك, 500 ليتر شۇبات پەن 60 باس قوي اكەلدى.

قازالىلىق ەڭبەككەرلەر جارمەڭكەگە 70 جۇك كولىگىمەن 150 تونناعا جۋىق ءونىم الىپ كەلدى. اۋدان ونەرپازدارى جار­مەڭ­كە­گە جەتكەن جۇرتشىلىققا اسەرلى كوڭىل كۇي سىيلاپ, توقشىلىق تويىن دۋمانعا بولەدى.

استانا داڭعىلىنىڭ بويىندا جاڭا­قور­­عاندىق شارۋالار جارمەڭكە جايدى. 82 جۇك كولىگىمەن جەتكىزىلگەن 300 توننا ءونىم ارزان باعادا ساۋدالاندى. ال شيەلى اۋدانى ديقاندارى 260 تونناداي اۋىل شارۋاشىلىعى ونىمدەرىن ساتتى.

وبلىس اكىمى قالا مەن اۋدان اكىم­دە­رىنە جانە اۋىل شارۋاشىلىعى باسقار­ماسىنىڭ باسشىسىنا ازىق-ت ۇلىك باعاسىن تو­مەندەتۋگە مۇمكىندىك بەرەتىن جارمەڭ­كە­لەردى جىل سوڭىنا دەيىن ءار اپتا سايىن تۇراقتى تۇردە ۇيىمداستىرۋدى تاپسىردى.

رەسپۋبليكا كۇنىنە وراي «التىن ءدان – 2022» مەرەكەسى اياسىندا اتشاباردا الا­مان بايگە ءوتتى. دودا بيىل ۇلتتىق ات سپور­تىنىڭ 4 تۇرىنەن ۇيىمداستىرىلىپ وتىر. وعان جەرگىلىكتى اتسەيىستەر باپتاعان جۇي­رىكتەردەن بولەك ەلىمىزدىڭ بىرنەشە وب­لى­سىنان ارنايى كەلگەن ازاماتتار سايگ ۇلىگىن قوستى.

بەس شاقىرىمدىق تاي جارىس پەن 11 شاقىرىمعا سوزىلعان قۇنان بايگەنىڭ جۇلدەلەرى جەرگىلىكتى جۇيرىكتەرگە بۇيىر­دى. توپ بايگەدە جامبىلدىق شاباندوز اسىلجان نازار مىنگەن سايگ ۇلىك كومبەگە بۇرىن جەتتى.

الامان بايگە جۇلدەسى جالاعاشتىق ەرجان اليحانعا بۇيىردى. شاباندوزعا 4 ملن تەڭگەنىڭ سەرتيفيكاتى تابىستالدى.

جومارت كۇزدەگى ەڭبەك مەرەكەسى سىر بو­يىندا وسىنداي سالتاناتپەن اتاپ ءوتىل­دى.

قىزىلوردا