كونە شاھارداعى جاڭا بازاردا الا تاڭنان ءورت شىقتى. سالدارىنان وتىزعا جۋىق نىسان ءتىلسىز جاۋدىڭ قۇرساۋىندا قالىپ, ساۋ-تامتىعى قالماي جانىپ كەتتى. دەرەكتەرگە سەنسەك, ءورت 600 شارشى مەتر اۋماققا دەيىن جەتكەن. شىعىنعا باتىپ شىرىلداعان حالىق وبلىستىق اكىمدىكتىڭ الدىنا كەلىپ, ءوڭىر باسشىسىمەن كەزدەسپەك بولدى. جان باعىپ وتىرعان كاسىبىنەن قاس پەن كوزدىڭ اراسىندا ايىرىلىپ قالعان جۇرت شىعىندى كىم وتەيتىنىن بىلگىسى كەلەدى.
ءوڭىردى قانات بوزىمباەۆ باسقارعان جىلدارى ورتالىقتاعى «كوك بازار» جويىلىپ, ورنىنا قالانىڭ شەتكى جاعىنان كوپ بازار پايدا بولعان ەدى. كوپ بازاردىڭ ىشىندە ءدال وسى «اۋىل بەرەكەنىڭ» اسىعى الشىدان ءتۇستى دەسەك, قاتەلەسپەيمىز. ساۋداگەرلەر دە, حالىق تا وسىندا اعىلىپ جاتتى. جاڭا بازاردى جاعالاعان جۇرت تابانىنان تاۋسىلىپ ناپاقاسىن تاۋىپ ءجۇردى. سول بازاردان قىركۇيەكتىڭ سوڭعى كۇنى تاڭعى 8-دەر شاماسىندا ءورت شىقتى. ءورتتى سوندىرۋگە وڭىردەگى توتەنشە جاعدايلار دەپارتامەنتىنىڭ 56 قىزمەتكەرى مەن 13 تەحنيكاسى جۇمىلدىرىلعان.
ىزاعا بۋلىققان ساۋداگەرلەر وبلىس اكىمدىگىنىڭ الدىنا كەلىپ, ءوڭىر باسشىسى نۇرجان نۇرجىگىتوۆپەن جۇزدەسۋدى تالاپ ەتتى. ءتۇس الەتىندە كەلگەن حالىقتىڭ بازىناسى كىم-كىمدى دە ويلاندىرماي قويمايدى. تابىسىنان قاعىلعان بۇقارانىڭ كوڭىلى الاڭداۋلى. جۇزدەرىنەن «ەندى قايتەمىز؟» دەگەن ساۋالدىڭ تابىن اڭعارۋ قيىنعا سوقپايدى.
«بازار ىشىندەگى اسحاناعا قاراما-قارسى تۇستا اجەتحانا ورنالاسقان. قاۋىپسىزدىك ەرەجەلەرى, سانيتارلىق نورما نەگە ساقتالمايدى؟ ەگەر بارلىق تالاپ ورىندالعاندا تاۋارىمىز ورتەنىپ كەتپەس ەدى. ءبىر ادامنىڭ كەسىرىنەن قانشاما ساۋداگەر زارداپ شەگىپ وتىر. ءبىزدىڭ جانايقايىمىزدى ەستيتىن ادام بار ما؟ بازار باسشىلىعى بىزگە جاۋاپ بەرسىن. جەرگىلىكتى اتقارۋشى بيلىك ماسەلەنى تياناقتى قاراۋعا ىقپال ەتسىن. ويتكەنى ءبىزدىڭ كۇنكورىسىمىز ساۋدامىزعا بايلانىستى», دەيدى شىعىنعا باتقان ساۋداگەرلەردىڭ ءبىرى ءلاززات سەيسەنبەكوۆا.
ايقايعا باسقان ساۋداگەرلەردىڭ جانايقايى تۇسىنىكتى. كۇندەلىكتى تابىسىنان قاعىلعان حالىق ءۇشىن ماسەلە ەدەل-جەدەل شەشىمىن تاپقانى, وتەماقىنىڭ دەر كەزىندە تولەنگەنى كەرەك. البەتتە, بۇل وقيعادا كىمنىڭ ايىپتى, كىمنىڭ جازاعا لايىقتى ەكەنىن ارنايى قۇرىلعان جۇمىس توبى پەن قۇزىرلى ورگاندار انىقتاي جاتار. ال حالىق ۋشىققان ماسەلەنىڭ وڭتايلى شەشىمى ۇزاققا سوزىلماعانىن قالايدى.
توپتانىپ جۇرگەن ساۋداگەرلەردىڭ ايتار ۋاجدەرى ەكى باستان بەلگىلى. ولار اۋەلدەن-اق ءورتتىڭ شىعۋىنا بازار باسشىلىعىن ايىپتاپ, دايەكتەرىن دە العا تارتتى. ال «اۋىل بەرەكە» بازارىنىڭ باسشىسى دانيار سەگىزباەۆ: ء«وز تاراپىمىزدان بارلىق ساقتاندىرۋ شاراسىن قابىلداعانبىز. دەر كەزىندە جارىقتى ءسوندىرىپ ءجۇرمىز», دەيدى. ونىڭ ايتۋىنشا, ءورتتىڭ تۇتانۋىنا سەبەپشى بولعان اسحانا جۇمىسى تالاپقا ساي كورىنەدى.
وبلىس اكىمىنىڭ ءبىرىنشى ورىنباسارى نۇرجان كالەندەروۆتىڭ ايتۋىنشا, ءورتتىڭ شىعۋىنا كىنالى تاراپتى انىقتاۋ پروتسەسى ۇزاققا سوزىلمايتىن كورىنەدى. الايدا وتكىر ماسەلە ناقتى قانشا كۇندە وڭىنان شەشىلەتىنىن ەشكىم تاپ باسىپ ايتا المادى.
«وزدەرىڭىز ايتقانداي, ەگەر ءورتتىڭ تۇتانۋىنا بازار باسشىلىعى كىنالى بولسا, شىعىندارىڭىزدى وتەۋ بازار باسشىلىعىنىڭ موينىنا جۇكتەلەدى. بۇل باعىتتاعى جۇمىستى ارنايى قۇرىلعان جۇمىس توبى جۇزەگە اسىرادى. مەنىڭشە, ماسەلەنى زەردەلەۋگە اسا كوپ ۋاقىت كەتپەۋى كەرەك», دەدى جاعدايدى تۇسىندىرگەن ن.كالەندەروۆ.
بازارداعى ءورتتىڭ شىعۋ سەبەبىن انىقتاۋ ماقساتىندا قۇرىلعان ارنايى توپقا جۇمىستى جەدەلدەتۋ تاپسىرىلعان. توپ قۇرامىنا زارداپ شەككەن ساۋداگەرلەردىڭ وكىلدەرى دە ەنبەك. جۇمىس توبى ءبىرىنشى كەزەكتە شىعىننىڭ جالپى سوماسىن انىقتاۋدى قولعا الادى. البەتتە, بۇل ماسەلە بويىنشا جۇمىستى جەدەل جۇرگىزۋ تاپسىرىلعانىمەن وقيعانىڭ انىق-قانىعىن انىقتاۋ ءۇشىن ءبىرشاما ۋاقىت قاجەت. ال ورتتەن زارداپ شەككەن ساۋداگەرلەر شىعىندى ناقتى كورسەتۋ ءۇشىن ءتيىستى قۇجاتتارىن ۇسىنۋلارى كەرەك.
تاراز