پرەزيدەنت قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ قاڭتار وقيعالارىنان كەيىن جاساعان قادامدارىن قۇپتايمىز. سونداي-اق بىزگە ىرگەلى ساياسي رەفورمالار كەرەك. سوندا عانا وزگە رەفورمالار ناتيجەلى بولادى.
ساياسي رەفورمالاردىڭ ماڭىزى جوعارى. ماسەلەن, مەملەكەت باسشىسى ءبىر سوزىندە ەل بايلىعىنىڭ جارتىسىنا جۋىعى 162 ادامنىڭ يەلىگىندە ەكەنىن ايتتى. ال ولاردىڭ قاراماعىندا ىقپالدى ونداعان, جۇزدەگەن كومپانيا مەن بانك بار جانە بۇلار ەكونوميكالىق تۇرعىدان عانا ەمەس, ساياسي تۇرعىدان دا ۇلكەن كۇشكە يە. بەلگىلى ءبىر دەڭگەيدە ۇكىمەتكە دە ىقپالىن جۇرگىزە الاتىنى بەلگىلى. پارلامەنتتە سولاردىڭ مۇددەسىن قورعايتىن ادامدار بار. سوندىقتان قازىرگى ۇكىمەتتىڭ پرەزيدەنت اتاعان ىقپالدى توپتىڭ ەكونوميكالىق, قارجىلىق مۇددەسىنە قارسى جۇمىس ىستەۋى قيىنداۋ. وليگوپوليالىق, مونوپوليالىق جاعدايىمەن كۇرەسۋگە پارمەنى جەتپەيدى.
بىرىنشىدەن, ۇكىمەتتىڭ ساياسي ەرىك-جىگەرى تومەن. ولاردى حالىق سايلاعان جوق. ەكىنشىدەن, قازىرگى ۇكىمەتتىڭ 70-80 پايىزى بۇرىنعى جۇيەدە جۇرگەن ادامدار. ال ەسكى ادامدارمەن جاڭا قازاقستان قۇرا المايمىز.
Qazaqstan ۇلتتىق ارناسىنا بەرگەن سۇحباتىندا پرەزيدەنت وسى ماسەلەگە توقتالدى. كادر تاپشى دەگەن وي ايتتى. بۇرىنعى كادرلاردى بىردەن الىپ تاستاۋعا تاعى بولمايتىنىن جەتكىزدى. شىندىعىندا سولاي. دەگەنمەن ولاردىڭ ىشىندە دە مەملەكەتشىل, حالىقشىل قىزمەتكەرلەر بار. سولارعا مۇمكىندىك بەرىلۋى كەرەك.
مەنىڭشە, ءبىر-بىرىمەن تەڭ ءارى ءبىر-ءبىرىن قاداعالاپ وتىراتىن ساياسي باسقارۋ جۇيەسى قۇرىلۋى كەرەك. ول ءۇشىن سايلاۋ تۋرالى زاڭدى قايتا قاراۋ كەرەك. سايلاۋ ءادىل ءوتۋى كەرەك. بۇعان دەيىنگى ساياسي شارانىڭ قالاي ءوتىپ كەلگەنى بارشاعا ءمالىم. حالىقتىڭ سايلاۋ جۇيەسىنە دەگەن سەنىمىن كوتەرۋ ماڭىزدى. حالىق ءوز وكىلدەرىن ماجىلىستەن باستاپ وبلىستىق, اۋداندىق ماسليحاتقا دەيىن سايلاۋ قۇقىعىنا يە بولۋى قاجەت.
بۇدان سوڭ پارتيالاردى تىركەۋدى جەڭىلدەتۋ كەرەك. كەيبىر شەكتەۋلەر اقىلعا سىيمايدى. مەنىڭشە, پارتيالاردان قورقۋدىڭ قاجەتى شامالى. قازىر قوعامدا ءتورت-بەس توپتىڭ پارتيا قۇرۋعا تالپىنىپ جۇرگەنىن بايقاپ وتىرمىز. سولارعا مۇمكىندىك بەرىلۋى كەرەك. قولدان جاسالعان وپپوزيتسيالىق پارتيالاردان گورى, جاڭادان قۇرىلعان كىشىگىرىم پارتيالاردىڭ ىقپالى مىقتى بولماق. ولارعا پارلامەنتتەن ماندات ءتيۋى كەرەك.
بۇدان قورقۋدىڭ قاجەتى جوق, نەگىزگى بيلىك ءبارىبىر Nur Otan-نىڭ قولىندا بولادى. حالىقتىڭ ءبىرشاما بولىگى ونسىز دا قاسىم-جومارت توقاەۆتى قولدايدى. ويتكەنى ەل قازىرگى پرەزيدەنتكە زور سەنىم ارتىپ وتىر. تۇراقتىلىقتى قالايتىنداردىڭ بارلىعى دەرلىك Nur Otan-عا داۋىس بەرەدى. سوندىقتان وزگە پارتيالار بيلىك پارتياسىن ىعىستىرىپ تاستايدى دەگەننەن ۇرەيلەنۋدىڭ قاجەتى جوق.
سونداي-اق پارلامەنت پالاتالارى جونىندە دە ويلانۋ كەرەك. سەبەبى ەلدەگى حالىقتىڭ سانى از.
سوت جۇيەسىنە دە رەفورما كەرەك. وڭىرلەردەگى سۋديالاردى جەرگىلىكتى ءماسليحات دەپۋتاتتارى, جوعارعى سوت سۋديالارىن ءماجىلىس سايلاۋعا ءتيىس. قازىرگى جاعداي بايقاتقانداي, ولاردى تاعايىنداۋ وڭدى قادام ەمەس. سۋديالار دا پارلامەنتتىڭ, ءماسليحاتتىڭ الدىندا ەسەپ بەرۋى كەرەك.
مىنە, وسىنداي ىرگەلى ساياسي رەفورمالار جۇزەگە اسىرىلعاندا عانا ەكونوميكالىق رەفورمالار وڭ ناتيجە بەرەدى.
تالعات دەمەسىنوۆ,
ەكونوميست