جامبىلدىڭ باركۋاب قالاشىعىندا قازبا جۇمىستارى جالعاسۋدا

اتاقتى باركۋاب قالاشىعىنىڭ قازبا جۇمىستارى 2018 جىلى باستالعان بولاتىن. وسىدان ەكى جىل بۇرىن باستالعان جۇمىس بۇگىندە جۇيەلى جالعاسىن تابۋدا. ال, قازبا جۇمىستارى باستالعانعا دەيىن مۇندا تەك بارلاۋ ەكسپەديتسيالارى جۇرگىزىلگەن. بۇگىندە قالاشىقتىڭ قۇپياسىن اشۋ ماقساتىندا دا بىرقاتار جۇمىستار اتقارىلۋدا. تاريحي قالاشىقتىڭ جۇمىسىمەن تانىسۋ ماقساتىندا جامبىل وبلىسىنىڭ اكىمى بەردىبەك ساپارباەۆ جۋالى اۋدانىنا باردى.

بۇل رەتتە «ارك عىلىمي ۇيىمى» جاۋاپكەرشىلىگى شەكتەۋلى سەرىكتەستىگىنىڭ ديرەكتورى ەسكەندىربەك توربەكوۆ 2018-2019 جىلدار ارالىعىندا ءبىزدىڭ داۋىرىمىزگە دەيىنگى II عاسىر – ءبىزدىڭ ءداۋىرىمىزدىڭ V عاسىرى, ءبىزدىڭ ەرامىزعا دەيىنگى VI - XIII عاسىرلارعا جاتاتىن 3000-نان استام ارتەفاكتىلەر تابىلعانىن جەتكىزدى. سونىمەن قاتار, اتالعان ەلدىمەكەننەن كەراميكالىق ىدىستار, كەراميكا فراگمەنتتەرى, ۇن تارتقىشتار جانە تاستى ديىرمەندەر تابىلعان. ارحەولوگيالىق جۇمىستار وبلىستىق بيۋدجەتتەن بولىنگەن قاراجات ەسەبىنەن جۇرگىزىلۋدە.

بۇگىندە قازبا جۇمىستارىن الكەي مارعۇلان اتىنداعى ارحەولوگيا ينستيتۋتىنىڭ قىزمەتكەرلەرى اتقارۋدا. قازبا جۇمىستارىنا اۋليەاتا ءوڭىرىنىڭ عانا ەمەس, تۇركىستان وبلىسىنىڭ ەرىكتىلەرى دە ءوز ۇلەسىن قوسۋدا. تاريحي ەسكەرتكىشتەردى قورعاۋ بويىنشا «Asyl Mura» ۆولونتەرلىك جوباسىن «جاس ۇلان» بىرىڭعاي بالالار مەن جاسوسپىرىمدەر ۇيىمى» رەسپۋبليكالىق قوعامدىق بىرلەستىگى جۇزەگە اسىرىپ كەلەدى. ەسكەندىربەك توربەكوۆتىڭ ايتۋىنشا, ۇلكەن اۋماقتى الىپ جاتقان بۋرنوە-وكتيابرسك قالاشىعىن قاڭلى يمپەرياسىنىڭ گۇلدەنۋ كەزەڭىنە جاتقىزۋعا بولادى ەكەن. اتالعان قالا ورنىندا بۇگىندە جۋالى اۋدانىنىڭ نۇرلىكەنت, تەرىس, باقالى اۋىلدارى ورنالاسقان.

  بەردىبەك ساپارباەۆ ارتەفاكتىلەرمەن تانىسىپ, قازبا جۇمىستارى جۇرگىزىلىپ جاتقان عيماراتتى ارالاپ كوردى. مۇندا اسا ب ۇلىنبەگەن قابىرعالار, كۇمبەز تۇرىندەگى توبەلەر, كەڭ دالىزدەر جانە شاعىن بولمەلەر بارىنشا ساقتالعان. ارحەولوگتار سول كەزدەگى ادامدار مۇندا سالت-جورالعىلارىن وتكىزگەنىن ايتادى. بۋرنوە-وكتيابرسك قالاشىعى جامبىل وبلىسىنىڭ كيەلى جەرلەرىنىڭ گەوگرافياسىنا ەنەتىن قازاقستاننىڭ وڭتۇستىگىندەگى ۇلى جىبەك جولىنىڭ سولتۇستىك تارماعىنىڭ بويىنداعى 37 نەگىزگى تۋريستىك نىساندار تىزىمىنە كىرگەن.

ءوز سوزىندە ەسكەندىربەك توربەكوۆ اتالعان قالاشىقتىڭ وڭىرىمىزدە ەرتە كەزدەن-اق ساۋلەت, قۇرىلىس, ساۋدا, اۋىل شارۋاشىلىعى, اسىرەسە ەگىن شارۋاشىلىعىنىڭ جاقسى دامىعانىن كورسەتەتىنىن اتاپ ءوتتى. ايرىقشا ايتىپ وتەتىن تاعى ءبىر جاعداي, سول كەزدەگى يرريگاتسيالىق جۇيەلەر بۇگىنگى كۇنگە دەيىن بۇزىلماي جەتكەن ەكەن. سونداي-اق, تاريحي دەرەكتەر بويىنشا سول كەزدەگى قالاشىق تۇرعىندارىنىڭ ەۋروپا ەلدەرى مەن ەجەلگى رۋستەن ايىرماشىلىعى – ولار سول كەزدە-اق سۋ قۇبىرلارى جانە كارىز جەلىلەرىن سالىپ, پايدالانعان.

كەزدەسۋ بارىسىندا بەردىبەك ساپارباەۆ قازاق حالقى ارقاشان شىعىس پەن باتىس وركەنيەتتەرىنىڭ اراسىن بايلانىستىرۋشى نەگىز بولعانىن, اتا-بابالارىمىزدان كوپتەگەن عىلىم-ءبىلىم, جاڭا ونەرتابىستار تاراعانىن اتاپ ءوتتى. سونىمەن قاتار, كوشپەلىلەردىڭ ەجەلگى جانە ەرەكشە وركەنيەتى الەم تاريحىندا ۇلكەن ماڭىزعا يە ەكەنىن ايتىپ, بۇل اتالعان قالاشىق اۋماعىنداعى قازبا جۇمىستارى بارىسىندا تاعى ءبىر دالەلدەنىپ وتىرعانىن جەتكىزدى.

جامبىل وبلىسى