ۇكىمەتتىڭ داعدارىسقا قارسى شارالارىنا قانشا قاراجات بولىنەدى؟

توتەنشە جاعداي كەزىندە ازاماتتار مەن ەكونوميكانى قولداۋعا ءۇش باعىت بويىنشا قوسىمشا شىعىستار قاراستىرىلعان.

ءبىرىنشى. «جۇمىسپەن قامتۋدىڭ جول كارتاسىن» ىسكە اسىرۋ. ونىڭ اياسىندا ينفراقۇرىلىمدىق جوبالار ىسكە اسىرىلىپ, 254,3 مىڭ جۇمىس ورنى قۇرىلادى.

ەكىنشى. الەۋمەتتىك تولەمدەردى يندەكستەۋ جانە شەتەل ۆاليۋتاسى باعامىنىڭ وزگەرۋىنە بايلانىستى شىعىستاردى جابۋ. بۇل ماقساتقا 315,4 ملرد تەڭگە باعىتتالادى.

ءۇشىنشى. ازاماتتار مەن ەكونوميكانى قولداۋعا, سونىڭ ىشىندە مەملەكەت باسشىسىنىڭ جەكەلەگەن تاپسىرمالارىن ىسكە اسىرۋعا 293,4 ملرد تەڭگە باعىتتاۋ ۇسىنىلادى.

وسى قاراجات اياسىندا ءبىر ۋاقىتتا تۇرمىس ساپاسىن جاقسارتۋمەن جانە تابىس پەن سۇرانىستى ۇلعايتۋمەن ءوندىرىستى ىنتالاندىرۋعا باعىتتالعان بىرقاتار شارا مەن جوبانى ىسكە اسىرۋ كوزدەلگەن. سونىمەن قاتار بيۋدجەت كىرىستەرى بويىنشا شىعىنداردى جابۋ جانە جوعارىدا اتالعان شارالاردى ىسكە اسىرۋ ءۇشىن رەسپۋبليكالىق بيۋدجەت شىعىستارى 532,8 ملرد تەڭگەگە وڭتايلاندىرىلدى. بيۋدجەت تاپشىلىعى 840,7 ملرد تەڭگەگە ۇلعايدى. سونىڭ ناتيجەسىندە رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتتىڭ پارامەترلەرى تومەندەگىدەي قالىپتاستى:

- تۇسىمدەر – 11,8 ترلن تەڭگە;

- شىعىستار – 14,3 ترلن تەڭگە;

- تاپشىلىق – 2,4 ترلن تەڭگە نەمەسە ءىجو-گە 3,5%.

شەشىم قابىلدانعاننان كەيىن قارا­جات­تى ساپالى جانە ۋاقتىلى يگەرۋ ماقساتىندا بيۋدجەتتىك باعدارلامالار اكىمشىلەرى مەملەكەتتىك ساتىپ الۋ رەسىمدەرىن جانە باسقا دا ءتيىستى ءىس-شارالاردى ۋاقتىلى جۇرگىزۋى قاجەت.

كوروناۆيرۋس ينفەكتسياسىنىڭ تارالۋى بويىنشا قازىرگى جاعدايدى ەسكەرە وتىرىپ, مەملەكەت باسشىسى كارانتيندىك ءىس-شارالاردى جۇرگىزۋگە تارتىلعان مەديتسينا جانە باسقا دا سالا قىزمەتكەرلەرىنە قوسىمشا اقى تولەۋدى تاپسىردى.

 

داعدارىسقا قارسى شارالاردى قارجىلاندىرۋ

جەرگىلىكتى دەڭگەيدەگى قولداۋ مەن سالىقتىق ارتىقشىلىقتاردى ەسەپتەمەگەندە, داعدارىسقا قارسى شارالاردىڭ جالپى پاكەتى قوسىمشا 5,9 ترلن تەڭگەنى قۇرايدى, سونىڭ ىشىندە:

- 2,5 ترلن تەڭگە بيۋدجەتتەن تىس قاراجات ەسەبىنەن;

- 3,5 ترلن تەڭگە رەسپۋبليكالىق بيۋدجەت ەسەبىنەن ءۇش باعىت بويىنشا قارجىلاندىرۋ جوسپارلانۋدا.

ءبىرىنشى. ەكونوميكالىق تۇراقتىلىق پەن توتەنشە جاعداي رەجىمىن قامتاماسىز ەتۋگە 1,2 ترلن تەڭگە قاراستىرىلعان.

حالىقتى جۇمىسپەن قامتۋدى قولداۋ ءۇشىن «جۇمىسپەن قامتۋدىڭ جول كارتاسى» باعدارلاماسى قابىلداندى, سونىڭ اياسىندا پوستۆيرۋستىق كەزەڭدە 254,3 مىڭ جۇمىس ورنى قۇرىلادى. ونى ىسكە اسىرۋعا قوماقتى سوما (1 ترلن تەڭگەگە دەيىن) بولىنەدى. «بيزنەستىڭ جول كارتاسى» باعدارلاماسىن جۇزەگە اسىرۋعا قوسىمشا 84,5 ملرد تەڭگە باعىتتاۋ جوسپارلانعان. بۇدان وزگە, كاسىپكەرلەردىڭ نەسيەلەرى بويىن­شا سۋبسيديالاۋ جانە كەپىلدىك بەرۋ ارقى­لى كاسىپكەرلىكتى قولداۋ شارالارىن كۇ­شەيتۋ كوزدەلگەن. بۇل شامامەن 16 مىڭ جۇ­مىس ورنىن قۇرۋعا جانە 250 ملرد تەڭگەدەن استام سالىق تۇسىمىنە مۇمكىندىك بەرەدى.

سونداي-اق ازاماتتاردىڭ جەكەلەگەن ساناتتارى ءۇشىن قۇنى 5 567 تەڭگە بولاتىن ازىق-ت ۇلىك جانە تۇرمىستىق جيىنتىق ۇسىنۋعا 30,8 ملرد تەڭگە قاراستىرىلعان. بۇل شارا 2 ملن-نان استام ادامدى قامتيدى. ناقتىلاۋ اياسىندا «ەڭبەك» باعدارلاماسىن جۇزەگە اسىرۋعا 50 ملرد تەڭگە سوماسىندا قوسىمشا شى­عىندار قاراستىرىلعان. سونىڭ ناتي­جەسىندە جاپپاي كاسىپكەرلىكتى دامىتۋ, حا­لىقتىڭ الەۋمەتتىك ءالسىز توپتارىن قولداۋ­دى قوسا العاندا, ەڭبەك دەلدالدىعى مەن داع­دى­لارىنىڭ ءتيىمدى مودەلىن قۇرۋ جالعاسادى.

ەكىنشى. ماكروەكونوميكالىق كورسەتكىشتەردىڭ وزگەرۋىنە قاتىستى ءىس-شارالارعا 315,4 ملرد تەڭگە باعىتتالادى.

ءۇشىنشى. ازاماتتار مەن ەكونوميكانى قولداۋعا, cونىڭ ىشىندە مەملەكەت باسشىسىنىڭ جەكەلەگەن تاپسىرمالارىن ىسكە اسىرۋعا 293,4 ملرد تەڭگە باعىتتاۋ ۇسىنىلادى.

وسى قاراجات اياسىندا ءبىر ۋاقىتتا تۇرمىس ساپاسىن جاقسارتۋمەن جانە تابىس پەن سۇرانىستى ۇلعايتۋمەن ءوندىرىستى ىنتالاندىرۋعا باعىتتالعان بىرقاتار شارا مەن جوبانى ىسكە اسىرۋ جوسپارلانۋدا.

بۇل شارالار مىنالار ەسەبىنەن ىسكە اسىرىلاتىن بولادى:

رەسپۋبليكالىق بيۋدجەت شى­عىستارىن 532,8 ملرد تەڭگەگە قىس­قارتۋ;

بيۋدجەت تاپشىلىعىن ءىجو-گە 3,5%-عا دەيىن جەتكىزۋ – 840,7 ملرد تەڭگە.

بۇل رەتتە, رەسپۋبليكالىق بيۋدجەت كىرىستەرى بويىنشا شىعىندار 1,7 ترلن تەڭگەگە باعالانىپ وتىر. كوروناۆيرۋس ينفەكتسياسىنىڭ پاي­دا بولۋى مەن تارالۋىنا جول بەرمەۋ جونىندەگى ءىس-شارالاردى قارجى­لاندىرۋعا, سونداي-اق الەۋمەتتىك ماڭىزى بار ازىق-ت ۇلىك ونىمدەرىن ساتىپ الۋعا 39,1 ملرد تەڭگە ءبو­لىندى. سونىڭ ىشىندە كوروناۆيرۋس ينفەك­تسيا­سىمەن كۇرەس بويىنشا جۇرگى­زىلەتىن ەپيدەمياعا قارسى شارالارعا جالپى سوماسى 23 468,5 ملن تەڭگە ءبولىندى, سونىڭ ىشىندە:

جەكە قورعانۋ قۇرالدارىن, دەزينفەكتسيالاۋ قۇرالدارىن, ءدارى-دارمەك جانە مەديتسينالىق بۇيىمداردى ساتىپ الۋعا – 20 624,9 ملن تەڭگە;

كوروناۆيرۋستى انىقتاۋ ءۇشىن تەپلوۆيزورلار, زەرتحانالىق جابدىقتار جانە تەست-جۇيەلەرىن ساتىپ الۋعا – 2 712,5 ملن تەڭگە;

قازاقستان ازاماتتارىن قىتايدان كوشىرۋگە – 131,1 ملن تەڭگە.

وسى قاراجات شەڭبەرىندە وڭىر­لەرگە جەكە قورعانۋ قۇرالدارىن, دەزين­فەكتسيالاۋ قۇرالدارىن, ءدارى-دارمەك پەن مەديتسينالىق بۇيىم­داردى ساتىپ الۋعا ماقساتتى ترانسفەرتتەرمەن 11 563,9 ملن تەڭگە اۋدارىلدى, سونىڭ ىشىندە 30%-عا جۋىعى نۇر-سۇلتان قالاسىنا – 1 412,4 ملن تەڭگە, الماتى قالاسىنا – 1 419,9 ملن تەڭگە, شىمكەنت قالاسىنا 605 ملن تەڭگە ءبولىندى.

بۇعان قوسا, مەملەكەت باسشى­سىنىڭ تاپسىرماسى بويىنشا 2020 جىلعا ارنالعان بيۋدجەتتى ناق­تى­لاۋ اياسىندا ەپيدەمياعا قارسى شارا­لارعا قوسىمشا 125 283,5 ملن تەڭگە قاراستىرىلادى, سونىڭ ىشىندە:

1) كارانتيندىك ءىس-شارالاردى وتكى­زۋگە تارتىلعان دەنساۋلىق ساق­تاۋ جۇيەسىنىڭ قىزمەتكەرلەرىن ىنتا­لان­دىرۋعا – 40 609,8 ملن تەڭگە.

انىقتاما: ۇستەمەاقىنىڭ مول­شە­رى قاۋىپتىلىك توپتارى بويىنشا انىقتالادى:

1-توپ «قاۋىپتىلىگى اسا جوعارى» – رەانيماتسيا بولىمشەلەرىن قوسا العاندا, ينفەكتسيالىق ستاتسيو­نار­لاردىڭ دارىگەرلەرى, ورتا جانە كىشى مەديتسينا قىزمەتكەرلەرى. ۇستەمەاقى ءبىر ادامعا 20 ەڭ تومەنگى جالاقى مولشەرىن قۇرايدى نەمەسە 850 مىڭ تەڭگە.

2-توپ «قاۋىپتىلىگى جوعارى» – پروۆيزورلىق ستاتسيونارلار مەن جەدەل جاردەم دارىگەرلەرى, ورتا جانە كىشى مەديتسينا قىزمەتكەرلەرى. ۇستەمەاقى 10 تجم نەمەسە 425 مىڭ تەڭگەنى قۇرايدى.

3-توپ «قاۋىپتىلىگى ورتاشا» – كارانتيندىك ستاتسيونارلارداعى دارىگەرلەر, ورتا جانە كىشى مەديتسينا قىزمەتكەرلەرى, سانيتارلىق دارىگەرلەر (مەملەكەتتىك قىز­مەت­كەرلەر), جەدەل جاردەم جۇرگىزۋ­شى­لەرى جانە ت.ب. ۇستەمەاقى 5 تجم نەمەسە 212,5 مىڭ تەڭگەنى قۇرايدى.

2) 19 509,6 ملن تەڭگە – كورونا­ۆيرۋستىق ينفەكتسيامەن اۋىر­عان تۇلعالاردى  جانە اۋرۋعا كۇماندى رە­تىندە اۋرۋحاناعا جاتقىزىل­عان­داردى ەمدەگەنى ءۇشىن, سونداي-اق COVID-19 كوروناۆيرۋستىق ينفەكتسياسىمەن اۋىرعاندارمەن بايلانىستا بولعان دەگەن كۇمان بارلاردى وقشاۋلاۋ ماقساتىندا مەديتسينا ۇيىمدارىنىڭ مەديتسينالىق قىزمەتتەرىنە اقى تولەۋ;

3) 14 800 ملن تەڭگە – نۇر-سۇلتان, شىمكەنت, الماتى قالالارىندا جالپى سانى 680 توسەك-ورىن بولاتىن كاران­تيندى تيپتەگى 3 مەديتسينالىق مودۋلدىك كەشەندى سالۋعا;

4) 30 815,7 ملن تەڭگە – توتەنشە جاعداي كەزىندە تۇرعىنداردىڭ جەكەلەگەن ساناتتارىنا ازىق-ت ۇلىك-تۇرمىستىق جيىنتىقتاردى تاراتۋعا (ااك الۋشىلار, سونىڭ ىشىندە 6 جاستان 18 جاسقا دەيىنگى بالالار, 1-3 توپتاعى مۇگەدەكتەر, مۇگەدەك بالا­لار, مۇگەدەك بالالاردى كۇتىپ-باعىپ وتىرعاندار, رەسمي تىركەلگەن جۇمىس­سىزدار). ازىق-ت ۇلىك-تۇرمىستىق جيىنتىقتارمەن 2 ملن-عا جۋىق ادام قامتىلادى;

5) 8 091,8 ملن تەڭگە – 1 جالاقى كولە­مىندە ىشكى ىستەر ورگاندارىنىڭ قىزمەت­كەرلەرى مەن مەديتسينا قىز­مەت­كەرلەرىنە, ۇلتتىق گۆارديا مەن قارۋلى كۇشتەردىڭ اسكەري قىزمەت­كەر­لەرىنە سىياقى تولەۋگە (66,3 مىڭ ادام);

6) 4 058,4 ملن تەڭگە – ۆەدومستۆو­ارالىق اقپاراتتىق جۇيەلەردىڭ بايلانىس قىزمەتتەرىمەن قامتاماسىز ەتىلۋى جانە جۇمىس ىستەۋىنە;

7) 5 623,1 ملن تەڭگە – سوت مەديتسينا ساراپتاماسى قىزمەتىنىڭ ۇزدىكسىز جۇ­­مىسىن قامتاماسىز ەتۋگە.

سونىمەن قاتار ەكونوميكانىڭ باسىم سالالارىن جەڭىلدىكپەن نەسيە­لەندىرۋ باعدارلاماسى بويىنشا بيىلعى 10 ساۋىردەگى جاعداي بويىن­شا بانكتەر جالپى سوماسى 422,2 ملرد تەڭگەگە 619 ءوتىنىم قابىلدادى, 292,2 ملرد تەڭگە سوماسىنا 470 جوبا ما­قۇلداندى, 153 ملرد تەڭگە سوماسىنا 352 زايم بەرىلدى.

ۇلتتىق بانك وسى باعدارلامانى قارجىلاندىرۋدى 400 ملرد تەڭگەدەن 1 ترلن تەڭگەگە دەيىن ۇلعايتۋ تۋرالى شەشىم قابىلدادى, بۇل قارجى ازىق-ت ۇلىك قاۋىپسىزدىگىن قامتاماسىز ەتۋگە جا­نە يمپورتقا تاۋەلدىلىكتى ازايتۋعا باعىتتالادى.

توتەنشە جاعدايدا زارداپ شەك­كەن شوب سۋبەكتىلەرى مەن جە­كە كاسىپكەرلەردى قولداۋ ءۇشىن جەڭىلدىكپەن نەسيەلەندىرۋ باعدار­لاماسى ازىرلەنىپ, ىسكە اسىرىلا باس­تادى. باعدارلاما اياسىندا بانكتەر جالپى سوماسى 600 ملرد تەڭگەگە 12 اي مەرزىمگە شارتتى سالىمدار ءبولدى. 3 ايدا يگەرىلۋى ءتيىس قاراجات يگەرىلە باستادى. كاسىپكەرلەر  647 ءوتىنىم بەردى, 17,3 ملرد تەڭگە سوماسىنا 45 زايم بەرىلدى.

«7-20-25» باعدارلاماسى بويىن­شا 9 ساۋىردەگى جاعداي بويىنشا 199 ملرد تەڭگەگە 17 328 ءوتىنىم ماقۇل­داندى, سونىڭ ىشىندە 173,2 ملرد تەڭگە سوماسىنا 14 616 زايم بەرىلدى. 

داعدارىسقا قارسى شارالار اياسىندا ۇلتتىق بانك باعدارلاما بويىنشا قارىز الۋشىلاردى ايىپ­پۇلدار مەن ءوسىمپۇلداردان بوساتۋ, نەگىزگى قارىز جانە سىياقى بويىنشا تولەمدەردى 90 كۇنگە دەيىنگى مەرزىمگە كەيىنگە شەگەرۋ ارقىلى قولداۋدى قاراستىراتىن وزگەرىستەر ەنگىزدى.

ەكىنشى شارالار پاكەتى اياسىندا ۇلتتىق بانك بىرنەشە باعىت بويىنشا جۇمىستار جۇرگىزۋدە. مەملەكەت باسشىسىنىڭ بيىلعى 31 ناۋرىزداعى تاپسىرماسىنا سايكەس «قاراپايىم زاتتار ەكونوميكاسى» باعدارلاماسىنىڭ اياسىندا 1 جىل مەرزىمگە كوكتەمگى ەگىس جۇمىستارىن جۇرگىزۋگە 100 ملرد تەڭگە بولىنەدى. باعدارلاما قاتىسۋشىلارىنىڭ وبليگاتسيالاردى وتەۋ مەرزىمى 7 جىلدان 10 جىلعا دەيىن ۇزارتىلادى.

داعدارىسقا قارسى شارالاردىڭ ەكىنشى پاكەتى اياسىندا ۇلتتىق بانك «بايتەرەك» ۇبح» اق ينفرا­قۇ­رى­لىمدىق وبليگاتسيالارىن ساتىپ الۋ ارقىلى 700 ملرد تەڭگەگە دەيىن ۇلعايتۋ مۇمكىندىگىمەن 600 ملرد تەڭگە سوماسىنا ىسكەرلىك بەلسەندىلىك پەن جۇمىسپەن قامتۋدى قولداۋ بو­يىنشا شارالاردى قارجىلاندىرۋ ماسەلەسى پىسىقتالىپ جاتىر. بۇل قاراجات جەرگىلىكتى اتقارۋشى ورگانداردى ودان ءارى قارجىلاندىرۋعا باعىتتالادى جانە رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتتەن 300 ملرد تەڭگە كولە­مىندەگى ترانسفەرتتەردى جەرگىلىكتى بيۋدجەتتەرگە جۇمىسپەن قامتۋدىڭ جول كارتاسىن ىسكە اسىرۋ ءۇشىن بولگەن سوڭ ۇسىنىلادى.

 

 بيىل قاڭتار-ناۋرىز ايلار­ىن­د­اعى الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق دامۋ

ماسەلەن, 2020 جىلدىڭ ءى توق­سا­نىن­دا مەملەكەتتىك بيۋدجەت كىرىس­تەرى ەسەپ­تى كەزەڭ جوسپارىنا 89,9%-عا ورىن­دالدى, رەسپۋبليكالىق بيۋدجەت – 78,8%, جەرگىلىكتى بيۋدجەتتەر – 121,4%.

رەسپۋبليكالىق بيۋدجەت كىرىستەرى ەكونوميكاعا سىرتقى فاكتورلاردىڭ تەرىس ىقپالىنىڭ سالدارىنان 10,5% (89,5%) تومەندەدى. رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتكە 1,4 ترلن تەڭگە سوماسىندا كىرىس ءتۇستى. جوسپار 378 ملرد تەڭ­گەگە ورىندالمادى. ورىندالماۋ نەگى­زىنەن سالىقتار ەسەبىنەن بولدى. بىرىنشىدەن, ققس تۇسۋىنە يمپورتقا كوروناۆيرۋس ىندەتىنىڭ تارالۋى ىقپال ەتتى. اتاپ ايتقاندا, ءۇشىنشى ەلدەردەن يمپورتتىڭ ازايۋى 68 ملن دوللاردى قۇرادى. يمپورتتىڭ ازايۋىنا بايلانىستى سالىق تۇسىمدەرى 11,4 مىڭ سالىق تولەۋشىدەن نەگىزىنەن 49,1 ملرد تەڭگەگە تومەندەدى, كوتەرمە جا­نە بولشەك ساۋدا بويىنشا – 6,5 مىڭ سالىق تولەۋشىدەن, وڭدەۋ ونەركا­سى­بىندە – 1,3 مىڭ, تاۋ-كەن ءوندىرۋ ونەركاسىبى – 130 سالىق تولەۋشىدەن.

سونىمەن قاتار كوروناۆيرۋستىڭ تارالۋى قحر-دان كەلەتىن اۆتوكولىك قۇرالدارى سانىنىڭ 29,3%-عا, ەاەو ەلدەرىنەن كەلەتىندەرىنىڭ 17,8%-عا تومەندەۋىنە اكەلدى.

انىقتاما: بيىل ناۋرىزدا 2019 جىلدىڭ ناۋرىز ايىمەن سالىس­تىرعاندا قحر-دان كەلەتىن يمپورت 20,3% نەمەسە 61 ملن دوللارعا تومەندەدى. سونىڭ سالدارىنان كەدەن سالىعى مەن قحر-دان كەلەتىن تاۋارلار يمپورتىنان تۇسەتىن سالىقتار 15,5% نەمەسە 2,8 ملرد تەڭگەگە ازايدى. 

ەكىنشىدەن, كتس بويىنشا ورىندالماۋ نەگىزگى ەكسپورت پوزيتسيالارىنا باعانىڭ تومەندەۋىنە ىقپال ەتتى: شيكى مۇناي بويىنشا 22,1%, مىرىشقا – 20,8%, مىسقا – 9,4%, اليۋمينيگە – 9,7%, قورعاسىنعا – 10,1%, فەرروحرومعا – 11,6%. بۇل رەتتە رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتكە كتس تولەيتىن ءىرى 1 796 كاسىپورىننىڭ وتكىزۋ بويىنشا اينالىمدارى 3,4%-عا تومەندەدى (8,9 ترلن تەڭگەدەن 8,6 ترلن تەڭگەگە دەيىن).

ۇشىنشىدەن, كاسىپكەرلىك بەلسەن­دىلىكتىڭ تومەندەۋىنە بايلانىستى ققس بويىنشا جوسپار 132 ملرد تەڭگە سوماسىنا ورىندالمادى. 8 ساۋىر­دە قابىلدانعان ناقتىلانعان رەسپۋب­ليكالىق بيۋدجەتتە كىرىستەر بويىنشا جىلدىق جوسپار 6,4 ترلن تەڭگەنى قۇرادى. جەرگىلىكتى بيۋدجەتتەردىڭ ءوز كىرىستەرى 134 ملرد تەڭگەگە اسىرا ورىندالىپ, 759 ملرد تەڭگەنى قۇرا­دى. اسىرا ورىنداۋ نەگىزىنەن سالىق­تار ەسەبىنەن مۇمكىن بولدى – 127 ملرد تەڭگە. كىرىستەر بويىنشا جوس­پار بارلىق وڭىردە اسىرا ورىن­دالدى.

رەسپۋبليكالىق بيۋدجەت شى­عىس­تارى 2,9 ترلن تەڭگەنى قۇرادى. جەرگىلىكتى بيۋدجەتتەردىڭ شىعىس­تارى 1,2 ترلن تەڭگە بولدى. ەسەپتى كەزەڭدە اۋديتورلىق شارالار جالعاس­تى. 512 اۋديتورلىق شارا جۇرگىزىلدى. 249 ملرد تەڭگە بيۋدجەت قارا­جاتى قامتىلدى. 91 ملرد تەڭگەگە قار­جىلىق بۇزۋشىلىقتار انىقتالدى.

2016-2020 جىلدارعا ارنالعان جە­كەشەلەندىرۋدىڭ كەشەندى جوسپارى 93,2%-عا ورىندالدى. 2020 جىلى 68 نىساندى وتكىزۋ جوسپارلانعان. سونىڭ ىشىندە 37-ءسى ساتۋعا قويىلدى. ەسەپتى كەزەڭدە 3,2 ملرد تەڭگەگە 6 نىسان ساتىلدى, 31 نىسان ساتۋعا قويىلدى. 3 نىسان قايتا قۇرۋ مەن تاراتۋعا باعىتتالدى. 28 نىسان جىل سوڭىنا دەيىن ساتۋعا قويىلادى.

قارجى مينيسترلىگىنىڭ الدىندا تۇرعان باستى مىندەتتەردىڭ ءبىرى – ناقتىلانعان بيۋدجەتتە الەۋمەتتىك سالاعا, كاسىپكەرلەردى قولداۋعا قاراس­تىرىلعان قاراجاتتى ءتيىستى مەم­لەكەتتىك ورگاندارمەن بىرلەسىپ تۇپكى الۋشىلارعا دەيىن ۋاقتىلى جەتكىزۋ. جىل بويى ۆەدومستۆو ءوسۋ قارقىنىن تومەندەتپەي, كىرىستەر بويىنشا ناق­تىلانعان جوسپاردى ورىنداۋدى قام­تاماسىز ەتەتىن بولادى.