• RUB:
    6.68
  • USD:
    520.93
  • EUR:
    609.07
باستى سايتقا ءوتۋ
28 تامىز, 2013

الەم مويىنداعان تورەشى

600 رەت
كورسەتىلدى

وتكەن جىلى لوندون وليمپياداسىنا اقتوبەدەن سپورتشى قاتىسا الماسا دا, بوكستان تورەشى بارعان ەدى. ول — راحىمجان رىسباەۆ. راحىمجان — قازاقستاننان بارلىق سپورت تۇرلەرى بويىنشا تورەلىك ەتكەن جالعىز ادام. اقتوبەلىك اربيتر 2010 جىلى ازيانىڭ ۇزدىك تورەشىسى اتاندى. ال كەلەسى جىلى حالىقارالىق بوكس فەدەراتسياسى (ايبا) «الەمنىڭ ۇزدىك تورەشىسى» دەپ تانىدى.

وتكەن جىلى لوندون وليمپياداسىنا اقتوبەدەن سپورتشى قاتىسا الماسا دا, بوكستان تورەشى بارعان ەدى. ول — راحىمجان رىسباەۆ. راحىمجان — قازاقستاننان بارلىق سپورت تۇرلەرى بويىنشا تورەلىك ەتكەن جالعىز ادام. اقتوبەلىك اربيتر 2010 جىلى ازيانىڭ ۇزدىك تورەشىسى اتاندى. ال كەلەسى جىلى حالىقارالىق بوكس فەدەراتسياسى (ايبا) «الەمنىڭ ۇزدىك تورەشىسى» دەپ تانىدى.

بوكسشى

راحىمجان رىسباەۆ 1978 جىلى اقتوبە وبلىسى, شالقار اۋدانىنىڭ قازىرگى قايداۋىل ستانساسىندا, № 12 گاز-كومپرەسسور ستانساسىندا دۇنيەگە كەلگەن. اۋىلداعى مەكتەپتە وقىپ ءجۇردى. وندا بوكس دەگەن ونەر بۇرىنىراقتا دا بولعان. بىراق 1990 جىلى قاراعاندى پەداگوگيكالىق ينستيتۋتىن ءبىتىرىپ كەلگەن دەنە شىنىقتىرۋ ءپانىنىڭ جاس مامانى ءادىل باسىعاراەۆ سەكتسيا اشىپ, قۇدىرەتتى سپورتقا ەرەكشە كوڭىل اۋداردى. شاكىرتتەر تاربيەلەي باستادى. سول شاكىرتتەردىڭ ءبىرى راحىمجان ەدى.

– الدىمەن, بوكسقا قالاي كەلگەنىڭنەن باستايىق.

– ءادىل اعاي سەكتسيا اشتى. قاتىسقانىما ءبىر اي دا تولعان جوق, 1991 جىلدىڭ كۇزىندە اقتوبەدە ءجاسوس­پىرىم­دەر اراسىندا وبلىس بىرىنشىلىگى وتەتىن بولدى. جارىسقا قاتتى بارعىم كەلدى, ويتكەنى, قالانى كورگىم كەلدى. سودان № 2 بجسم زالىندا وتكەن چەمپيوناتتا ءبىرىنشى رەت رينگكە شىقتىم. قارسىلاسىم قاندىاعاشتىق ءالىمجان تۇرسىنباەۆ بولدى. ءالىمجان سول كەزدىڭ وزىندە سپورت شەبەرلىگىنە كانديدات ەكەن. جەڭىلىپ قالدىم. بىراق جاسىعان جوقپىن. قايتا سپورتشى بولساڭ جەر كورەسىڭ, جاڭا دوستارمەن تانىسادى ەكەنسىڭ دەگەن وي مەنى قىزىق­تىرا ءتۇستى. سودان بوكسپەن دەندەپ شۇعىلدانا باس­تادىم. سول جىلى جەلتوقساندا قاندىاعاشتا جارىس ءوتتى. سول تۋرنيردە العاش رەت جەڭىمپاز رەتىندە قو­لىم جوعارى كوتەرىلدى. سونداعى سەزىمدى, قۋانىشتى ايتساڭشى!

ول كەزدە اۋىلداعى گازشىلاردىڭ بالالارى ارال تەڭىزى جاعالاۋىنا بارىپ دەم الاتىن. 1992 جىلى جازدا ءادىل اعاي بوكسقا قاتىساتىن بىرنەشە بالانى ارالعا اپارىپ, دەم الدىردى. اعايىمىز تەڭىز جاعاسىندا دا جاتتىعۋدى جالعاستىردى. سول جىلى قازان ايىندا اقتوبەدە وبلىس چەمپيوناتى ءوتىپ, ءبىرىنشى رەت وبلىستىڭ چەمپيونى اتاندىم. بۇل ماعان جىگەرىمە جىگەر قوسىپ, قاناتتاندىردى.

1995 جىلى مەكتەپتى بىتىرگەننەن كەيىن اقتوبە يندۋستريالىق-پەداگوگيكالىق تەحنيكۋمىنا وقۋعا ءتۇستىم. ءادىل اعاي دا اقتوبەگە وتباسىمەن كوشىپ كەلدى. سونداي-اق, مەنەن كىشى ەكى-ءۇش شاكىرتىن الا كەلىپ, اقتوبە دارىندى بالالار مەكتەپ-ينتەرناتىنا ورنالاس­تىردى. ءبارىمىز «لوكوموتيۆ» سپورت زالىندا جاتتىعا باستادىق. سول كەزدەرى گاليب جافاروۆ, ءالىمجان تۇرسىنباەۆ – ءبارىمىز بىرگە دايىندالدىق.

1999 جىلى اقتوبەدە باۋىرجان اقشولاقوۆ اتىن­داعى تۋرنير ءوتتى. سول جارىستا فينالدا كەيىن كاسىبي بوكستا تاماشا تابىستارعا جەتكەن اندرەي ەسكينمەن كەزدەسىپ, ۇپاي سانىمەن جەڭىلىپ قالدىم. جاسىم بولسا 21-گە كەلدى. ول ۋاقىت قيىنداۋ بولدى عوي. قاراجات جوق, جارىستارعا بارا المايسىڭ. سودان قولعاپتى شەگەگە ىلۋگە تۋرا كەلدى. ءبىر جاعىنان اتا-اناما قاشانعى سالماق سالايىن, جۇمىس ىستەۋ كەرەك دەپ ءتۇيدىم.

 

جاتتىقتىرۋشى

– ادەتتە ۇلكەن سپورتپەن قوش ايتىسقاندار جاتتىقتىرۋشىلىققا بارادى عوي...

– مەندە دە سولاي بولدى. العاش ءتۇرلى جۇمىستار ىستەپ ءجۇردىم. سودان 2001 جىلى ءادىل اعايىم «لوكوموتيۆ» سپورت زالىنا جاتتىقتىرۋشىلىققا شاقىردى. ول كەزدەرى ازات قازيحانوۆ, اسقار ايجارىقوۆ, اسىلان بورانقۇلوۆ, قانات ماحاتوۆ سياقتى جاقسى بوكسشىلار بولدى. وسى جىگىتتەردى جارىستارعا الىپ بارىپ ءجۇردىم. بىراق كوڭىلىم باسقاعا اۋدى دا تۇردى.

– تورەشىلىككە بولار؟

– ءيا, ءدال سولاي.

 

تورەشى

– سونىمەن تورەشىلىك قالاي باستالدى؟

– 2001 جىلى ناۋرىز ايىندا اقتوبەدە وليمپيادالىق ويىنداردىڭ چەمپيونى بەكزات ساتتارحانوۆت

سوڭعى جاڭالىقتار