الدىمىزداعى سەنبى كۇنى ەلوردا تورىندە كۇرەس تۇرلەرىنەن الەم چەمپيوناتى باستالادى. بۇل توكيو وليمپياداسى قارساڭىندا ۇيىمداستىرىلىپ وتىرعان ليتسەنزيالىق مارتەبەسى بار رەسمي جارىس بولعاندىقتان كۇللى دۇنيەدە كۇرەستەن ءۇمىتى باردىڭ ءبارى قاتىسارى انىق. قىسقاسى, الۋان-الۋان مىقتىلار بوزكىلەمدە بەلدەسىپ, بىلەك قارىمىن تانىتار الاپات ايقاس بولايىن دەپ تۇر.
اتالعان جارىسقا بالۋاندارمەن قاتار, قۇرمەتتى قوناق رەتىندە عالام مويىنداعان مىقتىلار دا كەلىپ, چەمپيوناتتىڭ ءنارىن كىرگىزىپ, ءسانىن كوركەيتپەك كورىنەدى. سونىڭ ءبىرى – ادامزاتتىڭ الىبى, كلاسسيكالىق كۇرەستەن (گرەك-ريم كۇرەسى) اسا اۋىر سالماقتا 3 دۇركىن وليمپيادا, 9 دۇركىن الەم, 12 دۇركىن ەۋروپا چەمپيونى الەكساندر كارەلين.
اتى اڭىزعا اينالعان الىپ جايلى اڭگىمە كوپ. بىردە ءنوۆوسىبىر قالاسىنىڭ شەتىندە ورنالاسقان ءارى ءتارتىبى ناشار وقۋشىلارعا ارنالعان مەكتەپكە كارەلين كەزدەسۋگە بارىپتى. وقۋشىلار ودان ناشاقورلىق جايلى سۇراعاندا: «يت ىستەيتىن ءىسى بولماعاندىقتان, بۇتىن جالايدى, ال اقىماق ادام عانا ناشا شەگەدى» دەپ دۇڭك ەتكىزىپتى. بار بولعانى وسى ءبىر اۋىز سوزدەن كەيىن مەكتەپتىڭ ەسىرتكىگە اۋەس بالالارى ساپ تىيىلعان كورىنەدى.
الەكساندر كارەليننىڭ ەڭ ءبىر جەك كورەتىن ءىسى – تۋعان كۇن مەرەكەسىن داڭعازالاپ تويلاۋ. «نەگە ولاي؟» دەگەندەرگە داستارقان باسىنا جينالىپ الىپ ءبىر-ءبىرىمىزدى اسىرا ماقتاۋ, ونسىز دا بەلگىلى وقيعانى كوبىرشىكتەتىپ كوبەيتۋ قيسىنسىز قىلىق دەيتىن كورىنەدى.
وسى ورايدا بولاشاق ۇرپاق ءۇشىن, سونداي-اق بوزكىلەمدە بەلدەسىپ, سپورتتىق ومىرگە قادام باسقان جاسوسپىرىمدەر ءۇشىن اتاقتى بالۋاننىڭ ومىردە قاتاڭ ۇستاناتىن قاعيداتتارى جايلى ايتا كەتسەك ارتىق بولماس. سونىمەن ا.كارەليننىڭ قاعيداتتارىنا نازار سالىڭىز.
ومىردە مەن ۇلگى تۇتاتىن ادام – اكەم. بىردە اكەم مەنى شاقىرىپ الدى دا, تەلەديداردان اتاقتى بالۋان يۆان يارىگيندى كورسەتىپ, «مىنا ادامعا جاقسىلاپ قاراپ ال. بۇل كراسنويارلىق داڭقتى بالۋان. ءدال وسى ادامداي بول» دەپ بۇيىردى. مەن اكە ۇكىمىن ورىنداۋ ءۇشىن كۇرەس كىلەمىنە شىقتىم.
العاش كۇرەستى باستاعانىمدا اكەي: «ۇپاي سانىمەن ۇتۋ دەگەندى ۇمىت. تەك قانا تازا جەڭىستى قاناعات تۇتاتىن بول!» دەدى. بۇل ءسوز مەنىڭ عۇمىرلىق قاعيداتىما اينالدى.
تاعدىر ادام بالاسىنا قايتكەن كۇندە وتە كوپ مۇمكىندىك سىيلايدى. ەڭ باستىسى, ونى اڭعارماي بوسقا جىبەرىپ الۋدان ساق بولعان ءجون.
«جارىس دەگەنىمىز – كورەرمەنى بار جاتتىعۋ» دەگەندى تانىمال باپكەر, مەنى جاتتىقتىرعان مامان ۆيكتور ميحايلوۆيچ كۋزنەتسوۆ ۇنەمى ايتاتىن. مەن جىلىنا ونداعان جارىسقا قاتىسىپ, جەڭىسكە جەتۋ ارقىلى باسقالارعا «كارەليندى جەڭۋ قيىن» دەگەن تۇسىنىك قالىپتاستىرىپ ۇلگەردىم.
جەتكەن جەتىستىگىمنىڭ 5 پايىزى – تالانت, قالعانى ەڭبەك, ياعني توگىلگەن تەر. چەمپيون بولۋدى ارمانداعان ادام – ەڭبەك ەتۋدەن قاشپاعانى ءجون.
بالۋان رەتىندە كۇرەستىڭ وتە كوپ ءادىس-ءتاسىلىن بىلەمىن. بىراق تولىق يگەرگەنىم ءۇش-اق ءادىس. ۇدايى جەڭىسكە جەتۋىمە وسىنىڭ ءوزى جەتكىلىكتى بولدى.
بارسەلونا وليمپياداسىنان (1992) كەيىن كۇرەستى دوعارعىم كەلدى. باپكەرلەر ماعان «ساشا, قاراساڭشى سەنىڭ الدىڭدا كىم تۇرعانىن. الەكساندر ۆاسيلەۆيچ مەدۆەد. بۇل ادام 3 دۇركىن وليمپيادا چەمپيونى. ال سەن شە؟». وسى سوزدەن كەيىن قولما-قول جاتتىعۋعا كىرىستىم.
بارلىق الەم بىرىنشىلىگىن بىرىكتىرسەڭ دە, ءبىر وليمپيادانىڭ جۇلدەسىنە تاتىمايدى.
وزىمە ىڭعايلى, كلاسسيكالىق كۇرەسكە توعىستىرعان تاعدىرعا ريزامىن. ەگەر بۇل كۇرەس پەن مەنىڭ يكەمىم ۇيلەسپەسە, زور جەتىستىككە جەتپەس تە ەدىم.
دۋماعا دەپۋتات بولعان العاشقى جىلى يميدجمەيكەرلەر كەلىپ: شاشىڭدى تىم قىسقارتپا, ءسوز مانەرىڭدى تۇزە, دجينسي كيمە, دجيپكە وتىرما دەپ اقىل ايتا باستادى. بۇل ماعان ۇنامادى. مەن: «ودان دا وسى مارتەبەلى جيىنعا ەرنىمدى بوياپ كەلسەم قالاي؟» دەدىم. شىن مانىندە ادام ءوز بولمىسىمەن قىمبات. جاساندى قىلىق جاراسپايدى. مەنى سايلاعان حالىق. ولار ءتىپتى بوقمۇرىن كەزىمنەن بىلەدى. ۇيات ەمەس پە؟.
ەرەجە وزگەرگەندىكتەن جەڭىلدىم دەيدى كوپتەگەن بالۋاندار. ناعىز بالۋان ەرەجەسىز دە جەڭەدى. تورەشىگە جالتاقتاپ ودان «سىي» دامەتۋ جىگىتكە جاراسپايدى.
«الەم مەملەكەتتەرى وليمپياداعا قاتىسۋشىلاردى دايىندايدى, ال رەسەي وليمپيادا چەمپيوندارىن دايىندايدى» دەگەن ءتامسىل بار. بۇل راس ەندى.
بالالارىما بالۋان بول دەمەيمىن. بىراق ينتەرنەتتىڭ بۇعاۋىندا بولعاننان گورى سپورتپەن شۇعىلدانعان ارتىق ەكەنىن ەسكەرتەمىن. قايتكەن كۇندە سپورتشى بولۋ مىندەت ەمەس, بىراق ازامات بولۋ ادامعا پارىز.