سارسەنبى, 2 مامىر 2012 7:28
جەكسەنبى كۇنى تۇركيانىڭ الانيا قالاسىندا 48-ءشى قۇرلىقارالىق پرەزيدەنتتىك ۆەلوشاباندوزدار ءباسەكەسى اياقتالدى. تۇركيا تۋرىنا الەمدەگى ەڭ مىقتى 25 كوماندا قاتىستى. ونىڭ ىشىندە جارىس جولىنا فرانتسيا, بەلگيا ءۇش كوماندادان, رەسەي, اقش, يسپانيا جانە تۇركيا ەكى كوماندادان شىعاردى. جالپى قاشىقتىعى 1300 شاقىرىمدى قۇرايتىن ايتۋلى باسەكە 29 ءساۋىر كۇنى ىستامبۇلدا مارەگە جەتتى. بۇل جارىستا الەكساندر ۆينوكۋروۆ,
سارسەنبى, 2 مامىر 2012 7:28
جەكسەنبى كۇنى تۇركيانىڭ الانيا قالاسىندا 48-ءشى قۇرلىقارالىق پرەزيدەنتتىك ۆەلوشاباندوزدار ءباسەكەسى اياقتالدى. تۇركيا تۋرىنا الەمدەگى ەڭ مىقتى 25 كوماندا قاتىستى. ونىڭ ىشىندە جارىس جولىنا فرانتسيا, بەلگيا ءۇش كوماندادان, رەسەي, اقش, يسپانيا جانە تۇركيا ەكى كوماندادان شىعاردى. جالپى قاشىقتىعى 1300 شاقىرىمدى قۇرايتىن ايتۋلى باسەكە 29 ءساۋىر كۇنى ىستامبۇلدا مارەگە جەتتى. بۇل جارىستا الەكساندر ۆينوكۋروۆ, اسان بازاەۆ, ەۆگەني نەپومنياششي, دميتري گرۋزدەۆ, ۆالەنتين يگلينسكي, اندرەي زەيتس, الەكساندر دياچەنكو مەن ياكوپو گۋارنيەري باق سىناستى. جەكە سىندا تۇركيالىق كوماندا ساپىنداعى بولگاريالىق يۆايلو گاربوۆسكي جەڭىسكە جەتسە, استانالىق الەكساندر دياچەنكو 2-ءشى ورىنعا يە بولدى. ول جەڭىمپازدان بار-جوعى 1,33 ءمينوت ۇتىلىپ قالدى. جالپىكوماندالىق ەسەپتە «استانا» 1-ءشى ورىن الدى.
جاقىندا بىزگە كوماندا كوشباسشىسى, تانىمال قازاقستاندىق ۆەلوشاباندوز الەكساندر ۆينوكۋروۆپەن سۇحباتتاسۋدىڭ ءساتى تۇسكەن ەدى.
– «امستەل گولد» ۆەلوبايگەسىندەگى جەڭىستەرىڭىز قۇتتى بولسىن!ماۋسىمداعى العاشقى جەڭىس قوي, جىگىتتەردىڭ مارەدەن كورىنەتىنىنە سەنىمدىبولدىڭىز با, الدە بۇل توسىن سىي بولدى ما؟
– توسىن سىي دەپ ايتۋعا كەلمەيتىن شىعار. كوماندا جارىس جولىنا الدىنا ۇلكەن ماقسات قويىپ شىققان بولاتىن. ونىڭ ۇستىنە ەنريكە گاسپاروتتو «امستەل گولدتا» جەڭىسكە ءۇمىتتىلەردىڭ ءبىرى بولدى. سوندىقتان وعان ۇلكەن سەنىم ارتىلدى. ۆەلوسپورت – لوتەرەيا. ۇتىمدى ءساتتى ءتيىمدى پايدالانىپ, كوپتەن كۇتكەن جەڭىسىمىزگە قول جەتكىزدىك.
– جارىستى تەلەديداردان تاماشالاعان بولارسىز؟
– جوق, وكىنىشكە قاراي, جولدا بولدىم. سوندىقتان جىگىتتەردىڭ جارىسىن ءۇزىپ-ءۇزىپ كورۋگە تۋرا كەلدى. ال جەڭىسكە جەتكەنىمىزدى كوماندامىزدىڭ سپورتتىق ديرەكتورى الەكساندر شەفەر سول ساتتە ۇيالى تەلەفونىما حابارلاسىپ, ءسۇيىنشى سۇرادى.
– مارەگە جاقىن قالعاندا ماكسيم يگلينسكي جەڭىسكە جەتەدى دەگەن سەنىم ۇيالاعان, بىراق سوڭعى ساتتە ءجۇرىسى باياۋلاپ قالعانداي بولىپ ەدى…
– ماكسيمدى ماۋسىم باسىنان جەڭىسكە ىنتالاندىرىپ كەلەمىز. بىرگە جاتتىعامىز. مەنىمەن كورشى تۇرادى. بابى دا كەلىسىپ تۇر. ۆالۆەردي, جيلبەر سىندى قارسىلاستارعا ءتىسى باتاتىنداي شاماسى بار. بىراق جولى بولماي-اق قويدى. ال جالپى كوماندا تۋراسىندا ايتار بولسام, جاقسى ونەر كورسەتتى. ۇنەمى پەلوتون الدىندا بولدى. باپ شابا ما, باق شابا ما دەپ جاتادى عوي. بۇل جولى دا جاتتىعۋلاردا ايانباي تەر توككەنىمىزدىڭ ءناتيجەسى كورىنىپ-اق تۇردى. باعىمىز دا جاندى. امستەلگە وسالدار كەلمەيدى. ونى وزدەرىڭىز دە بايقاپ جۇرگەن بولارسىزدار. بۇگىنگى جەڭىسىمىز شاباندوزداردىڭ وزىنە دەگەن سەنىمىن ارتتىراتىنى ءسوزسىز. جارىس باستالۋعا ءۇش ساعات قالعاندا قازاقستان ۆەلوسپورت فەدەراتسياسىنىڭ پرەزيدەنتى قايرات كەلىمبەتوۆپەن سويلەستىم. ماۋسىم باسىنان ءبىر قۋانتپادىڭدار عوي دەگەن تۇرعىداعى سوزىنە جاقىن ارادا جەڭىس مىندەتتى تۇردە كەلەدى دەپ سەندىرگەن ەدىم. شامالى ۋاقىتتان كەيىن قۋانىشتى حابار الدىق.
– قازاق جانكۇيەرلەرىنىڭ ەڭ الدىمەن, ءوز سپورتشىلارىمىزعا بۇيرەگى بۇرىپ تۇرادى عوي. كوماندا ساپىندا ءىزىڭىزدى باسقان قازاقستاندىق شاباندوزدار تۋرالى نە ايتار ەدىڭىز؟ كلاسسيكالىق جارىستار اياقتالۋعا جاقىن, الدا ءىرى گراند تۋرلار بار دەگەندەي…
– ارينە, گاسپاروتتونىڭ ورنىنا يگلينسكي تۇعىردان قول بۇلعاپ تۇرسا, نۇر ۇستىنە نۇر بولار ەدى. وندىققا ىلىنسە, كومانداعا دا, ءوز قورجىنىنا دا ۇپاي سالۋعا مۇمكىندىگى بار. جىگىتتەردەن ايانىپ جاتقان ەشكىمدى كورمەدىم, مالايزيادا دياچەنكو, يگلينسكي مەن گرۋزدەۆ جەڭىسكە تالاسىپ كوردى. ماكسيم يگلينسكي «مونتەپاسكي سترادا بيانكي» دوداسىندا مارە سىزىعىن ەكىنشى بولىپ كەسكەن. كانچەلاراعا ەسە جىبەردى. بۇل ناتيجە ماكس ءۇشىن ۇلكەن جەتىستىك. بىراق جەڭىستىڭ ورنى بولەك. مۋراۆەۆ پەلوتون باسىندا كورىنىپ ءجۇر. بازاەۆ, گرۋزدەۆ بارىنشا كوشباسشىعا ەڭبەك ەتەدى. جەڭىسكە جەتۋ ءۇشىن تاجىريبە مولىنان بولۋى كەرەك. وسى جاعى اقساپ تۇر عوي دەيمىن. قولدان كەلگەن كومەگىمدى اياپ جاتقانىم جوق. جاتتىعۋ كەزىندە بولسىن, جارىستا بولسىن, ءتىپتى دەمالىس ۋاقىتىندا باسىمىز قوسىلا قالسا, اقىل-كەڭەسىمدى ايتىپ وتىرامىن. بولاشاققا سەنىممەن قاراۋعا نەگىز بار.
– ال الداعى مارتەبەسى جوعارى كوپكۇندىكتەردە جەرلەستەرىمىزدەن نە كۇتەمىز؟ الدە ولارعا كوماندا كوشباسشىلارىنا جۇمىس ىستەۋ مىندەتى جۇكتەلگەن بە؟
– ارينە, دجيرو, تۋر دە فرانس, ۆۋەلتا سىندى جارىستاردا كوماندا الدىنا ءبىر ماقسات قويىلادى. بارلىعى سول ماقساتقا قول سوزۋ ءۇشىن تەر توگەدى. دجيرودا دياچەنكو مەن زەيتس كوماندا قۇرامىندا. كوماندا كاپيتانى رومان كرويتسيگەردىڭ جانىنان تابىلۋعا دايىن تۇرعان سەنىمدى ساڭلاقتار. ولار ءالى جاس, تاجىريبە جيناۋ قاجەت. ونسىز بولمايدى. مەن دە كەزىندە يان ءۋلريحتىڭ گرەگوريى اتانىپ ءجۇردىم, سول جەڭىسكە جەتسىن دەپ ءشومىشتەپ تەر توكتىم. بىراق سول ەڭبەگىم تەككە كەتكەن جوق. قورجىنىم مول تاجىريبەمەن تولىقتى. ارينە, ءساتى ءتۇسىپ, جەكەلەگەن سىنداردا پەلوتوننان العا ۇزاپ جاتسا, سوڭعى شاقىرىمداردا جەڭىسكە تالاسىپ جاتسا قۋانامىز. بىراق باستى مىندەت – كوماندا جەڭىسى.
– جانكۇيەرلەر اراسىندا كوماندا قۇرامىنا كوڭىلى تولمايتىندار اراكىدىك بوي كورسەتىپ قالادى. كوماندانىڭ ۇزاق ۋاقىت جەڭىسكە جەتە الماي جۇرگەنىنە وسى ءجايت سەبەپكەر ەمەس پە؟
– ارينە, قانشا ادام بولسا سونشا پىكىر بولادى. اركىم ءوز ورنىن ءبىلۋى ءتيىس. ءوز ىسىنە جاۋاپتى ادامدار بار. ءار جەردەن انانى الۋ كەرەك, مىنانى الۋ كەرەك دەپ شۋلاپ جاتسا, ارتى نە بولماق؟ مەن «بارىس» كومانداسىنا مىقتى ويىنشىنى الىڭدار دەپ ۇسىنىس جاسامايمىن عوي. بولماسا ولاردىڭ مۇز ايدىنىندا قالاي ويناۋ كەرەك ەكەنىن ايتىپ جاتقانىم جوق. كەلىسىم-شارت ماسەلەسىندە ءوزىندىك ەرەكشەلىكتەر بار ەكەنىن دە ۇمىتپاڭىزدار. كانچەلارانى, بولماسا اعايىندى شلەكتەردى «استاناعا» تارتىڭدار دەۋ تەك ايتۋعا عانا وڭاي. بوس, كەلىسىم-شارتى جوقتارمەن كەلىسسوز ءجۇرگىزەسىڭ. تاعى ءبىر ماڭىزدى ءجايت, بۇل سۇراعىڭىزعا مەن جاۋاپ بەرۋگە ءتيىس ەمەس شىعارمىن. سەبەبى, 2012 جىلعى ماۋسىمعا كوماندا قۇرامىن جيناقتاۋعا مەن ارالاسقانىم جوق. مەن باسقا ارىپتەستەرىم سىندى كوماندا شاباندوزىمىن.
دەگەنمەن, بۇگىنگى قۇراممەن دە جەڭىسكە جەتۋگە بولادى. ءيا, اتاقتى كوشباسشىمىزدىڭ جوق ەكەنى راس, قاتارداعىلار ورتا دەڭگەيدەن جوعارى شاباندوزدار. سونىڭ وزىندە دە ءبىز ولاردان جەڭىس تالاپ ەتەمىز. كەشە ەنريكا گاسپاروتتو قۋانتتى, ەرتەڭ اسان بازاەۆ, بولماسا ۆالەنتين يگلينسكي تۇركيا تۋرىندا نامىستى قولدان بەرمەس. كانتادور جەڭىسكە جەتىپ جاتقاندا نەگە قازاقستان تۋى كوتەرىلمەيدى دەپ سىن ايتقاندار بولدى. ەندى نەگە جەڭىمپازدار قاتارىنان كورىنبەيدى دەيدى. شەتەلدىكتەرگە اقشا شاشۋدىڭ نە قاجەتى بار, قازاقستاندىقتار عانا «استانادا» ۆەلوسيپەد تەپسىن دەگەندەر دە جوق ەمەس. دجيرودان كەيىن كوماندانىڭ شاما-شارقىن باعالاۋعا بولار. ەگەر ماعان قاتىستى سىن ايتىلار بولسا, مەن وعان جاۋاپ بەرۋگە دايىنمىن, ال كومانداعا قاتىستى بولسا, كەلىسىم-شارتقا قول قويىپ, شاباندوزدارمەن كەلىسىم جۇرگىزگەندەر جاۋاپ بەرسىن.
– قازاقستاندىق شاباندوزدار اراسىنان ءسىزدىڭ ءىزىڭىزدى باسار, ءىرى دودالاردا سەنىم ارتار سپورتشىنىڭ بولماعانى قالاي؟ حالىقارالىق ۆەلوسيپەدشىلەر وداعىنىڭ جاريالاعان ۇلتتىق رەيتينگ تىزىمىنە قازاقستان مۇلدەم ىلىنبەگەن.
– ەكىنشى ۆينوكۋروۆ تۋماعان شىعار. جۇمىس جاساپ جاتىرمىز. جىگىتتەردىڭ بارلىعى دەرلىك تىرىسىپ باعۋدا. بىراق بارلىعىنىڭ دا جەڭىسكە جەتۋى مۇمكىن ەمەس. تۋر دە فرانستا ءبىر پەلوتوننىڭ وزىندە بەس-التى عانا شاباندوزدىڭ مارەگە ءبىرىنشى كەلۋگە قاۋقارى جەتەدى. ءدال بۇگىنگى كۇنگە ءىرى دودالاردا جەڭىسكە جەتەدى-اۋ دەگەن قازاقستاندىق جوق. بىراق ءبىر اپتالىق تۋرلاردى باعىندىرۋعا بولادى. بيىك تاۋعا شىعۋعا ماشىقتانعان الەكساندر دياچەنكو, اندرەي زەيتس بار. تاربيەلەپ, جەتىلدىرە ءتۇسۋ كەرەك. پەتەر ساگان سىندى تۋما تالانتتار ءجۇز جىلدا ءبىر كەلەدى. بار بولعانى 22-23 جاستاعى سلوۆاكيالىق سپورتشىنىڭ قورجىنى جەڭىسكە تولى. ەلدەگى سپورت مەكتەپتەرىنە كوڭىل ءبولۋ كەرەك. جاس بالالاردى ەرشىككە ەرتە وتىرعىزباي, مۇمكىن الدىمەن فيزيكالىق جاعىنان جەتىلدىرىپ الۋ كەرەك پە ەكەن؟ ءبىلىم بەرۋ, جاتتىقتىرۋ باعدارلامالارىنا وزگەرىس ەنگىزگەن دە دۇرىس بولار. سەبەبى, جەرلەستەرىمنىڭ ءبىرازى جاستايىنان بەلگىلى ءبىر دەڭگەيگە دەيىن عانا كۇش جۇمساۋعا داعدىلانعان. ودان ءارى اسۋعا شاماسى جوق.
– اڭگىمە بارىسىندا ارىپتەستەرىمە اقىل-كەڭەس بەرۋدەن قاشپايمىن دەدىڭىز. سىزدەي تاجىريبەسى مول ۆەلوشاباندوزدىڭ كومانداداعى ورنى بولەك ەكەنى تۇسىنىكتى. كوماندانىڭ ىشكى-سىرتقى شارۋالارىنا ارالاساسىز با؟
– مەن شاباندوزبىن, بىراق كوماندا مەنەدجەرى دجۋزەپپە مارتينەلليگە كەڭەس بەرەتىنىم راس. سوڭعى شەشىمدى مارتينەللي ءوزى قابىلدايدى. ال كومانداعا جاتتىعۋلار بارىسىندا, پەلوتون ىشىندە بولسىن اقىلىمدى ايتىپ, جەڭىسكە جىگەرلەندىرىپ وتىرامىن. كوبىسى ءالى جاس, وزدىگىنەن شەشىم قابىلداپ, العا ۇمتىلۋعا باتىلدارى جەتپەي جاتادى. وتكەندە لانكگاۆي تۋرىندا ۆالەنتين يگلينسكيدىڭ جەڭىسكە جەتۋگە تولىق مۇمكىندىگى بولدى. بەسەۋى العا ۇمتىلعان, ولاردىڭ ءدىتتەگەنى جالپى ەسەپتە كوش باستاۋ عانا, ال ءدال سول ساتتە ولار قۋعان 10 سەكونتتەن ءبىزدىڭ كەزەڭدىك جارىستا جەڭىسكە جەتكەنىمىز ماڭىزدى ەدى. راديونىڭ بولماعانى دا كەسىرىن تيگىزدى.
وتكەن جىلعى ولقىلىقتى قايتالاماۋ ماقساتىندا 2013 جىلى استانا جەيدەسىن كيەر شاباندوزدارمەن سويلەسىپ ءجۇرمىن. 5-6 ساعاتقا سوزىلعان جاتتىعۋلاردان سوڭ, كومپيۋتەر الدىنا وتىرىپ ءىس قاعازدارعا ارالاسۋ, كەلىسىمدەر مەن جينالىستار وتكىزۋ وتە قيىن. اراسىندا تەلەفون تۇتقاسىنا دامىل بولمايدى. ەكى جۇمىستى بىردەي الىپ ءجۇرۋ اۋىر شارۋا. بىراق مەنىڭ بۇل ماۋسىمداعى باستى ماقساتىم – سپورتتىق عۇمىرىما ادەمى نۇكتە قويۋ. جەڭىسكە جەتىپ, جانكۇيەرلەرىمدى قۋانتسام دەيمىن.
– يسپانيانىڭ كالپە قالاسىندا ءوتكەن وقۋ-جاتتىعۋ جيىنىندا دجيرو مەن تۋر دە فرانسقا بارۋ-بارماۋىم مالايزيا تۋرىنان كەيىن انىقتالادى دەپ ەدىڭىز. گراند تۋرلارعا قاتىستى شەشىم قابىلدادىڭىز با؟
– «دجيروعا» بارمايمىن. وعان ءالى دايىن ەمەسپىن. ال تۋر دە فرانسقا قاتىستى ءبىر شەشىمگە كەلگەنىم جوق. ارينە, جالپى ەسەپتە, كەزەڭدىك جارىستاردا مارەگە ءبىرىنشى كەلسەم دەگەن ويىم دا جوق ەمەس. وليمپيا ويىندارىن دا ويلاپ قويامىن. بىراق قۇر تۋريست بولىپ قايتۋ مەنىڭ مىنەزىمە جات. تۇركيادا بابىمدى تاعى ءبىر سىناققا الماقشىمىن. مامىر ايىنىڭ سوڭىنا قاراي ناقتى جاۋاپ ايتۋعا بولار. تۋر دە فرانسقا قاتىسىپ جاتسام, جەڭىس ءۇشىن ايانىپ قالماسىم انىق.
– ال وليمپياداعا باراتىن شاباندوزدىڭ ەسىمى قاشان بەلگىلى بولادى؟ ەكى جولداماعا كىم يەلىك ەتۋى مۇمكىن؟
– وتكەندە ۇلتتىق قۇراما باس باپكەرى ۆلاديمير رەمىگامەن كەزدەستىم. قازىر ءتىزىمدە التى سپورتشى بار. وكىنىشكە قاراي, بۇل ءتىزىم ءالى دە قىسقارتۋدى قاجەت ەتەدى. ەكى عانا جولداماعا يەمىز. ازىرگە تىزىمدە الەكساندر دياچەنكو, دميتري گرۋزدەۆ, ماكسيم يگلينسكي, اسان بازاەۆ, اندرەي كاشەچكين جانە مەن بارمىن.
اڭگىمەلەسكەن دينا ىسقاقوۆا, جۋرناليست, ارنايى «ەگەمەن قازاقستان» ءۇشىن.
ر.S. بەلگيادا وتكەن «لەج – باستون – لەج» بىركۇندىگىندە ماكسيم يگلينسكي مارە سىزىعىن ءبىرىنشى كەسىپ, سپورتتىق عۇمىرىنداعى العاشقى ءىرى جەڭىسىنە جەتتى. تۇعىردىڭ ءۇشىنشى ساتىسىنا تاعى ءبىر استانالىق ەنريكە گاسپاروتتو كوتەرىلدى. تۇركيا تۋرىندا ەل نامىسىن قورعاعان الەكساندر ۆينوكۋروۆپەن تەلەفون ارقىلى حابارلاسىپ, ماكسيمنىڭ جەڭىسىنە ءوز ويىن ءبىلدىرۋىن سۇراعان ەدىك. «جارىستىڭ سوڭعى 50 شاقىرىمىن عانا تاماشالاي الدىم. قۋانىشىمدا شەك جوق. مەنىڭ 2010 جىلعى جەتىستىگىمنەن دە اسىپ ءتۇستى جىگىتتەر! ماكسيم ءبىرىنشى, گاسپاروتتو ءۇشىنشى كەلدى. جەڭىس تۇعىرىندا ەكى بىردەي «استانا» وكىلى تۇردى. «استاناعا» سەنىم ارتقان, سوڭعى ساتسىزدىكتەرگە تۇسىنىستىكپەن قاراعان جانكۇيەرلەرىمىزگە مىڭ دا ءبىر العىس. سىزدەردىڭ قولداۋلارىڭىز بىزگە جىگەر بەردى! استاناعا سەنىڭىزدەر, ءبىز الار اسۋلار ءالى الدا!» دەپ اعىنان جارىلدى ا.ۆينوكۋروۆ.
«لەج – باستون – لەج» جارىسىنان سوڭ حالىقارالىق ۆەلوسيپەدشىلەر وداعى رەيتينگىن جاڭالادى. «استانا» ۆەلوكومانداسى 408 ۇپايمەن سەگىزىنشى ورىننان تورتىنشىگە كوتەرىلسە, ۆەلوشاباندوزدار اراسىندا ەنريكە گاسپاروتتو 11-ءشى, ماكسيم يگلينسكي 17-ءشى ورىنعا شىقتى. ۇزدىكتەر ءتىزىمىنىڭ 1-ءشى ساتىسىندا بەلگيالىق توم بونەن تۇر. ال ۇلتتىق رەيتينگتە قازاقستان 13-ءشى ورىنعا تابان تىرەدى.