بەيسەنبى, 27 جەلتوقسان 2012 7:53
تۇرعىنداردى ساپالى اۋىز سۋمەن قامتاماسىز ەتۋ ماسەلەسى ءىس جۇزىندە اناۋ ايتقانداي وڭاي شارۋا بولماي شىقتى جانە ونى شەشۋ, مىنە, ونداعان جىلدارعا سوزىلىپ كەتىپ وتىر. وسىنىڭ الدىندا قابىلدانىپ, جۇزەگە اسىرۋ ءۇشىن قولعا الىنعان «اۋىز سۋ» باعدارلاماسى ىسكە اسىرۋ تەتىكتەرىنىڭ جەتكىلىكتى تۇردە الدىن الا ويلاستىرىلماعانىنان جانە باسقا دا وبەكتيۆتى, سۋبەكتيۆتى سەبەپتەرمەن ءوزىن-ءوزى اقتامادى, قازىر ونىڭ ورنىنا ۇكىمەت 2011-2020 جىلدارعا ەسەپتەلگەن «اق بۇلاق» اتتى جۇيەلەنگەن جاڭا باعدارلامانى قابىلدادى.
بەيسەنبى, 27 جەلتوقسان 2012 7:53
تۇرعىنداردى ساپالى اۋىز سۋمەن قامتاماسىز ەتۋ ماسەلەسى ءىس جۇزىندە اناۋ ايتقانداي وڭاي شارۋا بولماي شىقتى جانە ونى شەشۋ, مىنە, ونداعان جىلدارعا سوزىلىپ كەتىپ وتىر. وسىنىڭ الدىندا قابىلدانىپ, جۇزەگە اسىرۋ ءۇشىن قولعا الىنعان «اۋىز سۋ» باعدارلاماسى ىسكە اسىرۋ تەتىكتەرىنىڭ جەتكىلىكتى تۇردە الدىن الا ويلاستىرىلماعانىنان جانە باسقا دا وبەكتيۆتى, سۋبەكتيۆتى سەبەپتەرمەن ءوزىن-ءوزى اقتامادى, قازىر ونىڭ ورنىنا ۇكىمەت 2011-2020 جىلدارعا ەسەپتەلگەن «اق بۇلاق» اتتى جۇيەلەنگەن جاڭا باعدارلامانى قابىلدادى.
بۇل ماڭىزدى جۇمىس قوستاناي وبلىسىندا قالاي ىسكە اسىرىلۋدا – قوستاناي وبلىستىق ماسليحاتىنداعى «نۇر وتان» حدپ دەپۋتاتتىق فراكتسياسى مەن پارتيانىڭ وبلىستىق فيليالى جانىنداعى سىبايلاس جەمقورلىقپەن كۇرەس جونىندەگى قوعامدىق كەڭەستىڭ وتىرىسىندا اڭگىمە ارقاۋى وسى بولدى.بۇگىندە وبلىس بويىنشا 59 ەلدى مەكەننىڭ تۇرعىندارى اۋىز سۋدى تاسىمالداپ ىشسە, 425 اۋىل مەن ەل قۇدىق جانە ۇڭعى سۋ كوزدەرىنەن سۋ الادى, تەك 160 مەكەن عانا ورتالىقتاندىرىلعان سۋ قۇبىرلارىمەن قامتاماسىز ەتىلگەن. اۋىل تۇرعىندارى شەلەك, كەسپەك سياقتى ىدىس-اياقتارىن سالدىرلاتىپ سۋ تاسۋشى كولىكتىڭ ماڭىندا كەزەك كۇتىپ سارسىلماي, جۋىق ارادا تۇراقتى سۋ كوزدەرىنەن ساپالى سۋعا قارىق بولۋلارى ءۇشىن جەرگىلىكتى بيلىك باسىنداعىلار قانداي شارالار قولدانۋدا؟اتالمىش باعدارلامانىڭ جاۋاپتى جەتەكشىسى وبلىستىق ءماسليحاتتىڭ دەپۋتاتى ي. ەستاەۆ مىرزانىڭ ايتۋىنشا, سۋمەن قامتاماسىز ەتۋ نىساندارىنىڭ جوبالاۋ-سمەتالىق قۇجاتتارىن جاساۋ ماقساتىندا بيۋدجەتتىك قارجىدان 2011 جىلى 3,2 ملرد. تەڭگە قاراجات باعىتتالعان. سارىكول اۋدانىندا ەسىل توپتىق سۋ قۇبىرى, ارقالىق قالاسىندا دوستىق, اشۋتاستى سۋ جەلىلەرى جانە باسقالارى, جالپى, وبلىس بويىنشا 16 نىسان پايدالانۋعا بەرىلدى. قوستاناي, ارقالىق, ليساكوۆ قالالارى مەن تاعى التى اۋداندا سۋمەن قامتاماسىز ەتۋ جۇيەلەرىن قايتا جاڭعىرتۋ جۇمىستارى جۇرگىزىلۋدە. وكىنىشكە وراي, پارتيالىق باقىلاۋ بەكەتتەرىنىڭ سالىنىپ جاتقان جانە جاڭعىرتىلۋ ۇستىندەگى نىساندارداعى جۇمىس بارىسىن تەكسەرۋى كورسەتكەنىندەي, جوبالاۋ-سمەتالىق قۇجاتتار تالاپتارىن قۇرىلىسشىلاردىڭ ءبارى بىردەي ۋاقىتىندا ورىنداي بەرمەيدى, جۇمىس كەستەلەرىنىڭ بۇزىلۋىنا جول بەرىلەدى, قۇرىلىس ساپاسى اقسايدى, جوبالاۋشىلارعا دا قوماقتى ەسكەرتۋلەر بار.وتىرىستا دەپۋتاتتار سارىكول, قاراسۋ جانە ۇزىنكول اۋداندارى وكىلدەرىنىڭ سۋمەن قامتاماسىز ەتۋ نىساندارىنداعى قۇرىلىس بارىسى جانە بيۋدجەتتىك قارجىنىڭ يگەرىلۋى جايلى ەسەپتەرىن تىڭداپ, كەمشىلىكتەردىڭ ورىن الۋ سەبەپتەرىن تالدادى, ولاردىڭ الدىنا جۋىق مەرزىم ىشىندە بۇل ولقىلىقتاردى جويۋ جونىندە ۇسىنىس جاسادى, ال پارتيا ۇيىمدارىنا وسى تۇرپاتتى نىسانداردا تۇراقتى تۇردە جۇمىس اتقاراتىن پارتيالىق باقىلاۋ بەكەتتەرىن اشۋ مىندەتتەلدى.«نۇر وتان» حدپ وبلىستىق فيليالى توراعاسىنىڭ ءبىرىنشى ورىنباسارى ر.بەكتۇرعانوۆا اتاپ وتكەندەي, قۇرىلىس الاڭدارىندا قوعامدىق باقىلاۋدىڭ بولۋىنىڭ مەيلىنشە قاجەتتىلىگىن تاجىريبە كورسەتىپ وتىر. ارينە, قۇرىلىس جۇرگىزۋشى مەكەمەنىڭ ءاربىر مامانىنىڭ قاسىنا ءبىر-ءبىر باقىلاۋشى قويۋ مۇمكىن ەمەس جانە باقىلاۋشىلاردىڭ بۇل سالاداعى ءبىلىمى دە تەرەڭ دەپ ايتۋعا بولمايدى, دەگەنمەن تۇتاستاي قۇرىلىس جۇمىسىنا, جۇمىس كەستەلەرىنىڭ ورىندالۋىنا جانە قاراجاتتىڭ جۇمسالۋىنا قوعامدىق باقىلاۋ جاساۋ, بەكەتتەردىڭ قولىنان تولىق كەلەدى دەپ ەسەپتەيمىز, دەيدى باسشى.سونىمەن قاتار, «اق بۇلاق» باعدارلاماسىن ىسكە اسىرۋدا تەك قانا پارلامەنت دەپۋتاتتارى جانە ۇكىمەتتىڭ ارالاسۋىمەن شەشىمىن تاباتىن ماسەلەلەر بارشىلىق. ول ەڭ الدىمەن مەملەكەتتىك ساتىپ الۋدى ۇيىمداستىرۋ جانە سالىق سالۋ جۇيەلەرىنە قاتىستى. بۇل باعىتتا نۇروتاندىقتار تىعىرىقتان شىعۋدىڭ قانداي جولىن ۇسىنادى؟بىرىنشىدەن, مەملەكەتتىك ساتىپ الۋدى جۇرگىزۋ شارتتارىنا وزگەرىس ەنگىزىلۋى قاجەت. ولار مەيلىنشە اشىق, ءمولدىر بولۋلارى, سۋمەن قامتاماسىز ەتۋ نىساندارىنداعى قۇرىلىس جۇمىستارىنىڭ ەرەكشەلىكتەرىن ەسەپكە الۋلارى, قوعامدىق باقىلاۋدى جوبالاردى ازىرلەۋ جانە بەكىتۋ ساتىسىندا جۇرگىزۋگە مۇمكىنشىلىك تۋعىزۋلارى قاجەت. ايتا كەتەيىك, قوستانايلىقتار بۇل جونىندەگى ۇسىنىستارىن جوعارعى ورگاندارعا جىبەرىپ تە ۇلگەردى.ۇكىمەتتىك دەڭگەيدە شەشىلەتىن ماڭىزدى ماسەلەنىڭ ءبىرى – جوبالاۋ-سمەتالىق قۇجاتتاردى جەتىلدىرۋ. مىسالى, قازىر سۋمەن قامتاماسىز ەتۋ نىساندارىنىڭ قۇرىلىسى مەن جاڭعىرتۋ جۇمىستارىنىڭ شىعىنىنا پايدالانۋشى ۇيىمداردى ارنايى تەحنيكالارمەن قامتاماسىز ەتۋ شىعىنى كىرگىزىلمەگەن. مۇنىڭ كەسىرىنەن جاڭا عانا پايدالانۋعا تاپسىرىلعان نىساندى كۇتىپ ۇستاۋ جانە تۇتىنۋ قانداي جابدىقپەن, ايتپەسە كىممەن جۇزەگە اسىرىلاتىنى بەلگىسىز.ءۇشىنشى ءبىر باس اۋىرتار ماسەلە – جەر استى سۋلارىن پايدالانۋعا سالىق مولشەرىن ەسەپتەۋ. سۋدى ساتۋ باعاسىنا بارلىق شىعىندار كىرگىزىلگەن, ءتىپتى سۋدى جەر استىنان شىعارۋعا قاتىستى ەمەس شىعىندار دا قوسا ەسەپتەلگەن. وتىرىسقا قاتىناسۋشىلاردىڭ پىكىرىنشە, سالىق كودەكسىنىڭ جەر استى سۋلارىن شىعارۋعا سالىناتىن سالىقتى ەسەپتەۋ بولىگىندە, بۇدان بۇرىن 2009 جىلعا دەيىن قولدانىلىپ كەلگەنىندەي, تاسىمالداۋ جانە ساتۋ شىعىندارىن كىرگىزبەي, ناقتى شىعىنداردى عانا ەنگىزۋ قاجەت.قوستانايلىقتاردى سۋ جەتكىزۋ نىساندارىنىڭ م ۇلىكتەرىنە سالىناتىن سالىقتىڭ جوعارىلىعى دا تولعاندىرادى. قازىرگى ۋاقىتتا ول 1,5 پايىزدىق ستاۆكامەن ەسەپتەلەدى. ناتيجەسىندە ەلدى مەكەندەردە سالىنىپ جاتقان نىسانداردىڭ قۇندارى ورىنسىز ارتادى. تيىسىنشە, مۇنداي نىساندارعا قىزمەت كورسەتۋشى كوممۋنالدىق كاسىپورىندار دا م ۇلىكتەرىنە جوعارى سالىق تولەۋگە ءماجبۇر. سالىقتىق سالماقتى ازايتۋعا بولادى, دەيدى دەپۋتاتتار, ول ءۇشىن سالىق كودەكسىنە وزگەرىس ەنگىزۋ ارقىلى م ۇلىك سالىعىن 0,1 پايىزعا دەيىن ازايتىپ, ۇنەمدەلگەن قارجىنى سۋ قۇبىرلارىن تەحنيكالىق جاڭعىرتۋ جانە قايتا سالۋعا جىبەرسە, ول كوممۋنالدىق كاسىپورىنداردىڭ قارجىلىق جاعدايلارىن دا جاقسارتار ەدى…ەگەر, قوستانايلىق مامانداردىڭ, دەپۋتاتتاردىڭ جانە «نۇر وتان» حدپ وبلىستىق فيليالىنىڭ وسى ۇسىنىستارىنىڭ ءبارى زاڭ شىعارۋشىلار جانە ۇكىمەت تاراپىنان وڭ شەشىمىن تاپسا, حالىقتى ساپالى اۋىز سۋمەن قامتاماسىز ەتۋ تەك قوستاناي وبلىسى عانا ەمەس, ەلىمىزدىڭ باسقا دا ايماقتارىندا ايتارلىقتاي جاقسارار ەدى جانە «اق بۇلاق» مەملەكەتتىك باعدارلاماسى تابىستى ىسكە اسار ەدى.سەرىكباي شايماعانبەتوۆ.قوستاناي.