يندونەزيادا مارەسىنە جەتكەن ازيا ويىندارىندا قازاق بالاسى تۇڭعىش رەت ترياتلوندا جۇلدەگە ىلىكتى. ونىڭ ەسىمى – ايان بەيسەنباەۆ. قۋانىشتى ساتىمەن قۇتتىقتاپ حابارلاسقانىمىزدا, 22 جاستاعى جىگىتتىڭ جىگەرىنە عانا ەمەس, قاراپايىمدىلىعىنا دا قۋاندىق.
– ايان, كۇمىس مەدال قۇتتى بولسىن! بارلىعى جوسپارداعىداي بولدى ما؟
– راحمەت! جوسپارىمىز تولىق ورىندالدى دەۋگە كەلمەس. سەبەبى التىن مەدالدان ۇمىتتەنىپ ەدىم. اياعىمنىڭ ءسىڭىرى تارتىلىپ, ءبىراز مازامدى الدى. اۋا رايىنىڭ ىستىقتىعى دا كەرى اسەرىن تيگىزدى. بەيىمدەلۋ قيىن بولدى. بىراق شامام كەلگەنشە تىرىسىپ, بارىمدى سالدىم. كۇمىس مەدال العانىما قۋانىشتىمىن.
– ءوزىڭىزدىڭ ۋاقىت كورسەتكىشىڭىز قانشالىقتى كوڭىلىڭىزدەن شىقتى؟
– ترياتلون – ۋاقىتتى بولجاپ بولمايتىن سپورت ءتۇرى. مۇندا ءبارى اۋا رايىنا, جەلگە, جولعا, ءتىپتى سۋدىڭ تەمپەراتۋراسىنا دا بايلانىستى. جالپى, ناتيجە جامان ەمەس. الداعى ۋاقىتتا بۇل كورسەتكىشتى جاقسارتۋعا تىرىسامىن.
– جالپى, ازيا ويىندارىنا دايىندىق قالاي ءجۇرىپ ەدى؟
– ءبىز بۇل ويىندارعا ۇزاق دايىندالدىق. دايارلىق كەزىندە ازداعان قيىندىقتار كەزدەستى. بىراق ولاردى باپكەرلەرمەن بىرىگىپ شەشىپ وتىردىق.
– دجاكارتادا وسىدان ءتورت جىل بۇرىن ينچحونداعى كورسەتكىشىڭىزدى جاقسارتىپ قانا قويماي, كۇمىس مەدال ەنشىلەدىڭىز. وسى ارالىقتا دايارلىق جۇيەسىندە نە وزگەردى؟
– ينچحوندا توعىزىنشى ورىنمەن شەكتەلۋىم تىم جاس بولعانىما بايلانىستى شىعار. سەبەبى ول كەزدە جاسىم 18-دە بولاتىن. سوندىقتان ازيا ويىندارىنا قاتىسۋىما ارەڭ رۇقسات بەرىلدى.
ءار جارىس سايىن كەم-كەتىكتەردى انىقتاپ, باپكەرىممەن بىرگە سولاردى جويۋ جولىندا ەڭبەكتەنەمىز. دجاكارتاداعى ويىندار الدىندا باسىمدىقتى جۇزۋگە بەردىك. سەبەبى جۇزۋدە ءالى دە كەمشىن تۇستارىم بار. وسى جولى ۆەلوسيپەد جارىسىن ويداعىداي وتكىزگەنىممەن, جۇگىرۋدە اياقتارىم ءبىراز سىر بەردى.
– ءۇش سپورت تۇرىنەن ءۇش ءتۇرلى ماماننىڭ جاتتىقتىرۋىنا قاتىستى ويعا پىكىرىڭىز قانداي؟
– ءوزىم ترياتلون باپكەرىنىڭ قاراماعىندا جاتتىعامىن. بۇل سۇراققا بىرجاقتى جاۋاپ بەرۋ قيىنداۋ. سەبەبى ءار باپكەر ءوز سالاسىنا كوبىرەك باسىمدىق بەرەدى دە قالعان ەكى سپورت ءتۇرى قالىس قالادى. ال ترياتلوندا اۋىرتپالىق بىردەي بولۋى كەرەك. بۇرىن جۇزۋدەن باپكەرىمىز بولەك بولاتىن. ول كىسى وسى سپورتتا كوپ جاتتىعۋ جاساتىپ, سوڭىندا جۇگىرۋ مەن ۆەلوسيپەد تەبۋگە شامامىز كەلمەي قالاتىن. سوندىقتان بۇل جەردە باپكەردىڭ بىلىكتىلىگى ماڭىزدى.
– ال بىزدە بىلىكتى ماماندار جەتكىلىكتى مە؟
– جەكە باپكەرىم يۋري سولوۆەۆ – ءوز ءىسىن بىلەتىن مامان. الەم چەمپيونى, دوحاداعى ازيا ويىندارىنىڭ جەڭىمپازى, وليمپيادادا ءتورتىنشى ورىن العان دميتري گااگ يۋري ۆيكتوروۆيچتىڭ شاكىرتى. وسىنداي تانىمال شاكىرتتەرى كوپ. بۇل دا سول كىسىنىڭ بىلىكتىلىگىنىڭ ارقاسى عوي.
– ءۇش سپورت تۇرىنەن جاتتىعۋلارعا ۋاقىتتى قالاي بولەسىز؟
– تاڭەرتەڭ ۆەلوسيپەدپەن 60 شاقىرىمداي ءجۇرىپ وتكەن سوڭ, باسسەيندە 3-4 شاقىرىم جۇزەمىز. تۇسكى تاماقتى ءىشىپ بولعان سوڭ ءبىراز تىنىعىپ جەڭىل اتلەتيكا جاتتىعۋىمەن جالعاستىرامىز. بۇل جوبالاپ ايتىپ تۇرعانىم. جاتتىعۋدىڭ كۇندەلىكتى باعدارلاماسى باپكەرگە بايلانىستى.
– ترياتلون – توزىمدىلىكتى تالاپ ەتەتىن سپورت. سوندىقتان وعان ەگدە جاستاعىلار قىزىعادى دەپ جاتادى. ءسىز قالاي ويلايسىز؟
– ەرەسەكتەر قاتارىنا ەندى قوسىلعان جىلدارى اۋىرلاۋ سوقتى. ال قازىر اعزام ۇيرەنىپ كەتتى. بۇل ۇزدىكسىز ءارى جۇيەلى جاتتىعۋدىڭ ارقاسى. بۇرىندارى ترياتلون جارىستارىندا قاتىسۋشىنىڭ جاسى ەسكەرىلمەسە, بۇگىندە قاشىقتىقتى جاس دەڭگەيىنە قاراپ قويادى.
انام سپورتپەن شۇعىلدانۋىم ءۇشىن بىرنەشە ۇيىرمەگە اپاردى. ول كەزدە جۇزە المايتىنمىن, ءارى ونشا قىزىققان دا جوقپىن.
– نەلىكتەن تاڭداۋىڭىز ترياتلونعا ءتۇستى؟
– بالا كۇنىمدە ۆەلوسيپەد تەپكەندى جاقسى كورەتىنمىن. انام سپورتپەن شۇعىلدانۋىم ءۇشىن بىرنەشە ۇيىرمەگە اپاردى. ول كەزدە جۇزە المايتىنمىن, ءارى ونشا قىزىققان دا جوقپىن. ءبىر كۇنى ۆەلوسيپەد, ءجۇزۋ جانە جۇگىرۋدىڭ باسىن بىرىكتىرگەن ترياتلون جايلى ەستىپ, باعىمدى سىناپ كورگىم كەلدى. تىم قۇرىعاندا ءجۇزىپ ۇيرەنەمىن دەگەنمىن. ۋاقىت وتە بۇل سپورتقا قىزىعۋشىلىعىم ارتىپ, ءبىرجولا دەن قويدىم.
– ەكى ساعاتقا سوزىلاتىن جارىستا نە تۋرالى ويلايسىزدار؟
– ادەتتە الداعى كەزەڭگە تاكتيكالىق جوسپار قۇرامىن. ايتالىق, ءجۇزۋ كەزىندە الداعى ەكى جارىسقا ويشا دايىندالامىن. ءوزىمنىڭ الەۋەتىمدى باعالاپ, كۇشىمدى دۇرىس جۇمساۋ تۋرالى ويلايمىن. ويتكەنى ترياتلون ناقتى جوسپارعا دا باعىنبايتىن سپورت قوي.
– اتا-اناڭىز دجاكارتاداعى ۇلىنىڭ بۇل جەتىستىگىن قالاي قابىلدادى؟
– ول كىسىلەر تەلەترانسلياتسيا بولماعاندىقتان, بۇل جارىستى تاماشالاي العان جوق. مارەگە جەتكەندەگى, تۇعىرداعى سۋرەتتەردى باپكەرىم جىبەرگەن سوڭ قۋانىپ قۇتتىقتاپ جاتىر. ول كىسىلەر جەڭسەم دە, جەڭىلسەم دە امانداعىم ءۇشىن قۋانادى.
– ترياتلوننان ازيا ويىندارىندا جۇلدە سالعان تۇڭعىش قازاقسىز. مۇنىڭ ءسىز ءۇشىن ماڭىزى قانداي؟
– تۇڭعىش دەگەن ۇعىم مەن ءۇشىن سونشالىقتى ماڭىزدى دەپ ايتا المايمىن. بۇعان دەيىنگى ترياتلونشىلارىمىز تۋرالى كوپ ەستىگەنمىن. ءبىزدىڭ ەلدە بۇل سپورتتىڭ دەڭگەيى جوعارى بولعان. الەم, ەۋروپا چەمپيوناتتارىندا اتوي سالعان تالاي سپورتشىمىز بار. تەك سوڭعى 5-6 جىلدا كەنجەلەپ قالدى. سولاردىڭ قاسىندا ءوزىمدى ەرەكشەلەۋ ورىنسىز. وليمپيادادا ۇزدىكتەر قاتارىنا ىلىكسەم, سوندا ماقتانۋعا بولاتىن شىعار.
ءمادينا اسىلبەك,
جۋرناليست