ەكى كۇن قاتارىنان تولاسسىز جاۋعان جاڭبىردان ەلوردانىڭ بىرقاتار كوشەسى سۋدىڭ استىندا قالدى. بۇل جاعداي قالا تۇرعىندارىن ءبىراز ابىگەرگە سالىپ, الەۋمەتتىك جەلىلەردە دە «اڭگىمە» كوبەيگەن ەدى. جاۋىننىڭ «جىرى» كەشە ۇكىمەت وتىرىسىندا دا كۇن تارتىبىنەن تىس قارالىپ, پرەمەر-ءمينيستردىڭ نازارىندا بولدى. ال تۇستەن كەيىن استاناداعى ورتالىق كوممۋنيكاتسيالار قىزمەتى قالا اكىمىنىڭ ورىنباسارى قوسمان ايتمۇحامەتوۆتى شاقىرىپ, ارنايى ءباسپاسوز ءماجىلىسىن وتكىزدى. وندا ەلوردانىڭ نوسەر كارىزدەرى جۇيەسىن دامىتۋ جايى تالقىلاندى.
«قازگيدرومەت» رمك مالىمەتىنە سايكەس, 20 تامىز بەن 21 تامىز ارالىعىندا استانانىڭ وڭ جاعالاۋىندا 36 ميلليمەتر, ال سول جاعالاۋىندا 45 ميلليمەتر جاۋىن جاۋعان. بۇل ايلىق نورمادان 40 پروتسەنتكە ارتىق. مۇنشاما كوپ مولشەردەگى جاۋىن سالدارىنان قالانىڭ كارىز جۇيەسىندەگى اقاۋلار تاعى دا سىر بەرگەندەي. ويتكەنى جاڭبىر سۋىن ازايتۋعا 11 تازارتۋ قۇرىلعىسى, 2 سۋ سورعىش, 11-گە جۋىق سورعى ستانساسى, 110 اسسەنيزاتورلىق ماشينا جانە باسقا دا تەحنيكالار جۇمىلدىرىلعان. ايداپ قوتارىلعان سۋدىڭ كولەمى ساعاتىنا 50 مىڭ تەكشە مەتردى قۇراعان. بىراق كوشەنىڭ سۋاعارلارى اۋەلدەن دۇرىس سالىنباعاندىقتان مۇنشاما ارەكەتتىڭ كومەگى از بولعانداي. جاۋىن سۋىن قابىلداۋشى تەحنيكالار ۇلگەرمەي, ناجىمەدەنوۆ, تاۋەلسىزدىك, مومىش ۇلى كوشەلەرىنىڭ ءبىراز بولىگىن سۋ الىپ كەتكەن. تەك تاڭعى 5-كە جۋىق اتالمىش كوشەلەردەن سۋدى سورىپ, تازارتۋ مۇمكىن بولعان.
«مامانداندىرىلعان كاسىپورىندار مەن كوممۋنالدىق كاسىپورىندار وسى ۋاقىت ارالىعىندا تاۋلىك بويى دامىلسىز جۇمىس ىستەدى», دەگەن استانا قالاسى اكىمىنىڭ ورىنباسارى ق.ايتمۇحامەتوۆ كوشەلەردى سۋ الىپ كەتۋ جاعدايلارىنا جول بەرىلگەنى ءۇشىن حالىقتان كەشىرىم دە سۇرادى. «وكق الاڭىن پايدالانىپ, قالا حالقىنا العىس ايتا وتىرىپ, كەشىرىم سۇراعىمىز كەلەدى. سۋ الىپ كەتۋ جاعدايلارىنا جول بەرىلدى. ەكى ساعاتتىڭ ىشىندە ماسەلە رەتكە كەلگەنىمەن, ءبارىبىر جاعدايدىڭ ورىن العانىن جاسىرا المايمىز», دەدى ول.
ءالسىز تۇسى اشكەرەلەندى دەگەن وسى شىعار, باس قالانىڭ باس كوشەلەرىندەگى نوسەر كارىزدەرىنىڭ جۇيەسى دۇرىس ەسەپكە قۇرىلماعاندىعى تاعى دا دالەلدەندى. سەبەبى ەلوردا كوشەلەرىن سۋ باسۋ, وكىنىشكە قاراي, بۇل ءبىرىنشى رەت ەمەس ەدى.
«تۇران» داڭعىلى مەن « ۇلى دالا» كوشەلەرىنىڭ قيىلىسىن سۋ الىپ كەتۋىنە جوبالاۋ كەزىندەگى قاتەلىك سەبەپ بولىپ وتىر. سۋ ىركۋىشتىڭ اۋماعى دۇرىس ەسەپتەلمەي, وسى سەبەپتى قۋاتتىلىعى تومەن سۋ سورعىلار ورناتىلىپ قويعان», دەدى ق.ايتمۇحامەتوۆ. اكىمنىڭ ورىنباسارى ەندىگى كەزەكتە اتالمىش ۋچاستوكتى جاڭعىرتۋ جۇمىسى جۇرگىزىلگەلى جاتقانىن اتاپ ءوتتى. «تازارتۋ قۇرىلىمدارىن باسقارۋ – شتاتتى باسقارۋ جۇيەسىندە. ءبىز ول جەردە قوسىمشا تجك بولىمشەلەرىنىڭ قوزعالمالى سورعىلى ستانسالارىن ورناتتىق. سونىمەن قاتار اتالعان نىسان جاڭعىرتۋ بويىنشا جوبا باستالدى. جۇمىس 2019 جىلى باستالىپ, 2020 جىلى اياقتالادى», دەدى اكىمدىك وكىلى.
مالىمەتكە سۇيەنسەك, بۇگىندە قالاداعى نوسەرلىك كارىزدەر جۇيەسى 13 تازالاۋ قۇرىلعىسىنان جانە 3 ساقتاۋ توعانىنان, 18,9 مىڭ باقىلاۋ جانە جاڭبىرسۋى قۇدىقتارىنان, 398,8 شاقىرىمعا تارتا ماگيسترالدى كوللەكتورلارىنان جانە ناۋا ارىقتار جۇيەسىنەن تۇرادى. ولار 12,93 مىڭ گەكتار اۋماقتا جينالعان جايىلما سۋدىڭ كەتۋىن قامتاماسىز ەتەدى. تازارتۋ قۇرىلعىلارىنىڭ جيىنتىق قۋاتتىلىعى تاۋلىگىنە 215,46 مىڭ تەكشە مەتردى قۇرايدى. ال ەلوردادا 2016 جىلعا دەيىن تەك 9 تازارتۋ نىسانى مەن 3 توعان جيناقتاۋشى بولعان.
ايتقانداي, استانا كوشەلەرىن سۋ باسقاندىعى جونىندەگى اقپاراتتار ادەتتەگىدەي الەۋمەتتىك جەلىلەردە تەز تاراعانى ءمالىم. سونىڭ ىشىندە ايرىقشا تانىمال بولعانى – ەلوردا كوشەسىندە سۋدى بەلشەسىنەن كەشكەن قوعامدىق كولىك – سالونى جولاۋشىعا تولى اۆتوبۋس ەدى. بريفينگ بارىسىندا سول اۆتوبۋستىڭ جۇرگىزۋشىسى جۇمىستان شەتتەتىلگەنى ايتىلدى. بۇل تۋرالى جۋرناليستەر سۇراعان سوڭ استانا قالاسى اكىمىنىڭ ورىنباسارى قوسمان ايتمۇحامەتوۆ مالىمدەدى.
«اۆتوبۋس جۇرگىزۋشىسىنە ول جاققا بارماۋ كەرەكتىگى ەسكەرتىلگەن. ونىڭ ۇستىنە ول جاعدايدى جاقسى بىلگەن. ادامدارمەن كەلە جاتقانىن ەسكەرۋى كەرەك ەدى. ءبىز كوشەنى جاۋىپ تاستاپ, پاترۋلدىك كولىكتى, قورشاۋدى قويدىق. الماتى اۋدانى اكىمدىگىنىڭ قىزمەتكەرلەرى وعان كەرى بۇرىلۋدى سۇراعان ەدى. بىراق ول تىڭداماي ءارى قاراي جۇرە بەرگەن. ول اينالىپ ءوتۋى كەرەك ەدى. مومىش ۇلى كوشەسىنە توقپانوۆتى اينالىپ وتە الار ەدى. باسقا جۇرگىزۋشىلەر اينالىپ وتكەن. ال اتالمىش اۆتوبۋستىڭ جۇرگىزۋشىسى ولاي ەتپەگەن. ونىڭ ەندىگى جۇمىستا قالۋ-قالماۋىن «Astana LRT» باسشىلىعى شەشەدى», دەدى ق.ايتمۇحامەتوۆ.
دينارا بىتىك,
«ەگەمەن قازاقستان»