ماڭعىستاۋ وبلىسىنىڭ اكىمى قىرىمبەك كوشەرباەۆ وبلىستىق ءماسليحاتتىڭ كەڭەيتىلگەن سەسسياسىندا دەپۋتاتتار مەن جۇرتشىلىق الدىندا ەسەپ بەردى. اتقارىلعان جۇمىس, الدا تۇرعان اسۋلار 1,5 ساعاتقا سوزىلعان بايىپتى باياندامادا كەلىستى كورىنىس تاپتى.
– ءوڭىر حالقىنىڭ جان باسىنا شاققانداعى ىشكى جالپى ءونىمىنىڭ مولشەرى 18 مىڭ اقش دوللارىن قۇرادى. بۇل – ەل وڭىرىندەگى ەكىنشى كورسەتكىش, ال ەلدەگى ينفلياتسيانىڭ ەڭ تومەنگى دەڭگەيى ءبىزدىڭ وبلىستا ءتىركەلىپ, 4,6 % بولدى. رەسپۋبليكادا ءبىرىنشى بولىپ ەلدى مەكەندەردى گازبەن, سۋمەن, ەلەكتر قۋاتىمەن, تەلەحابار جانە بايلانىسپەن 100% قامتاماسىز ەتتىك, دەپ باستادى ءسوزىن ءوڭىر باسشىسى.
– تاۋەلسىز قازاقستاننىڭ تۇڭعىش پرەزيدەنتى نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ “جاڭا ونجىلدىق – جاڭا ەكونوميكالىق ورلەۋ – قازاقستاننىڭ جاڭا مۇمكىندىكتەرى” اتتى قازاقستان حالقىنا جولداۋىنىڭ ءار جولى ءبىزدىڭ ءىس-قيمىلىمىزعا ناقتى باعدارلاما, الداعى ون جىلعا جاڭا مىندەتتەر جۇكتەيتىن داۋىرلىك قۇجات, – دەپ جالعادى ءسوزىن ق.كوشەرباەۆ. – 2009 جىلى ونەركاسىپ ءونىمىنىڭ كولەمىن تومەندەتۋگە جول بەرىلگەن جوق. 1269,4 ملرد. تەڭگەنىڭ ءونىمى شىعارىلدى. ەسەپتى كەزەڭدە 18,4 ملن. توننا نەمەسە الدىڭعى جىلمەن سالىستىرعاندا 101,3 % مۇناي ءوندىرىلدى. وڭدەۋ سالاسىندا, توقىما جانە تىگىن ونەركاسىبىندە, تاعام ءوندىرىسىندە, ماشينە جاساۋدا ءوسىم بايقالدى. ەڭ باستىسى – 2009 جىلى العا قويىلعان مىندەتتەر ويداعىداي جۇزەگە استى. جاھاندىق داعدارىس جاعدايىنا قاراماستان, حالىقتى جۇمىسپەن قامتۋ ءىس-شاراسى قالىپتى ءجۇردى. وبلىس بويىنشا جاڭادان 26 مىڭنان استام جۇمىس ورنى قۇرىلدى. بۇل 2008 جىلمەن سالىستىرعاندا ءۇش ەسەدەن استامعا ارتىق. ءسويتىپ, سونىڭ ناتيجەسىندە تىركەلگەن جۇمىسسىزدىق دەڭگەيىن تەجەپ قانا قويماي, سونىمەن بىرگە وتكەن جىلمەن سالىستىرعاندا 0,7% تومەندەتۋگە قول جەتتى. ول 2010 جىلدىڭ 1 قاڭتارىنا 0,6 % قۇرادى.
وبلىس باسشىسى كەلەسى كەزەكتە ءوڭىر حالقىنىڭ بارلىق توپتارى الدىنداعى بۇكىل الەۋمەتتىك مىندەتتەمەلەر ورىندالعانىن اتاپ ءوتتى. جالاقى بويىنشا بورىشتار, جۇمىسشىلاردى جاپپاي قىسقارتۋلار بولعان جوق. وبلىستا, ونىڭ ىشىندە ەكونوميكانى ارتاراپتاندىرۋعا باعىتتالعان بارلىق ءىرى ينۆەستيتسيالىق جوبالار داعدارىس سىنىنان ءوتىپ, وزدەرىنىڭ ومىرشەڭدىگىن كورسەتە ءبىلدى.
اقتاۋ تەمىر بالقىتۋ زاۋىتىنىڭ پروكات تسەحى, “Keppel Kazakhstan” كەمە جاساۋ زاۋىتى, مۇناي جانە گاز ونەركاسىبى ءۇشىن قۇبىرلاردى وڭدەۋگە ارنالعان “GMMOS” سەرىكتەستىگى جانە فورت-شەۆچەنكو قالاسىندا “تۇپقاراعان” جشس-ىنە قاراستى تەمىر-بەتون بۇيىمدارى زاۋىتى پايدالانۋعا بەرىلدى. جۇزەگە اسىرۋ باستالعان جاڭا جوبالار قاتارىنا “دوسمارين” سەرىكتەستىگىنىڭ مەتالل قۇرىلعىلارى, پلاستماسسا زاۋىتىنىڭ بازاسىنداعى بيتۋم شىعارۋ جانە “تەڭىز سەرۆيس” جشس-ءىنىڭ بۇرعىلاۋ ەرىتىندىلەرىن دايىندايتىن زاۋىتتاردى قوسۋعا بولادى.
ودان سوڭ وبلىس باسشىسى ءوزىنىڭ 2009 جىلعا ارنالعان ءىس-قيمىل جوسپارىنداعى نەگىزگى ەكى ماقساتتى, ياعني, ءبىرىنشى – قوعامنىڭ الەۋمەتتىك ورنىقتىلىعى مەن جۇمىسپەن قامتۋ ستراتەگياسىن ىسكە اسىرۋدى, ەكىنشى – عالامدىق داعدارىستىڭ ءوڭىر ەكونوميكاسىنا كەرى ىقپالى جاعدايىندا ەكونوميكانى ودان ءارى جاڭعىرتۋدى بەلگىلەگەنىن ايتىپ, سولاردىڭ قالاي جۇزەگە اسقاندىعىنا توقتالدى. وسى ماقساتتا وبلىستىق بيۋدجەتتىڭ قۇرىلىمىندا 1 ملرد. تەڭگە كولەمىندە تۇراقتاندىرۋ قورى قۇرىلدى. ول نەسيەلەۋ جۇيەسى ارقىلى كاسىپكەرلىكتى قولداۋعا, حالىقتىڭ الەۋمەتتىك از قامتىلعان توپتارىنا كومەك بەرۋگە, ازىق-ت ۇلىك قاۋىپسىزدىگىن قامتاماسىز ەتۋگە جانە ۇلەسكەرلەردىڭ پروبلەمالارىن وڭ شەشۋگە باعىتتالدى. وتكەن جىلى جۇمىس ورىندارىن ساقتاپ قانا قويماي, جاڭادان جۇمىس ورىندارى اشىلدى. وعان “جول كارتاسى” باعدارلاماسى ارقىلى مۇمكىندىك تۋدى. ءناتيجەسىندە 10 مىڭنان استام ادام جۇمىسقا قوسىلىپ, 32 مەكتەپ پەن اۋرۋحانا, 10-نان استام الەۋمەتتىك نىسان, ونداعان شاقىرىم جولدار جوندەلدى. مەملەكەت ەسەبىنەن 5 مىڭعا تارتا ادام ەكىنشى كاسىبي ماماندىققا يە بولدى. جاستار پراكتيكاسى اياسىندا جوعارى وقۋ ورىندارى مەن كوللەدجدەردىڭ 900-گە تارتا بىتىرۋشىلەرىنىڭ باستاپقى جۇمىس تاجىريبەسىن الىپ, ولاردىڭ ءاربىر ءتورتىنشىسىنىڭ جۇمىسقا ورنالاسقانى قۇپتارلىق بولدى. وتكەن جىلى ىشكى ەڭبەك نارىعىن قورعاۋ ءۇشىن كومپانيالار سانى 25%-عا كوبەيگەنىمەن, شەتەلدىك جۇمىس كۇشىن اكەلۋگە كۆوتا الدىڭعى جىلعىدان ەكى ەسە ازايتىلدى. سونىڭ ناتيجەسىندە شەتەلدىك كومپانيالار جەرگىلىكتى ازاماتتار ءۇشىن 4600 جۇمىس ورنىن اشتى, 9600 جۇمىسشى قايتا دايارلىقتان ءوتىپ, بىلىكتىلىگىن ارتتىردى جانە دە 595 شەتەلدىك مامان وتاندىق ماماندارمەن الماستىرىلدى. حالىقتىڭ الەۋمەتتىك وسال توپتارىن قولداۋ ماقساتىندا 1,2 ملرد. تەڭگە 30 مىڭنان استام ادامعا بەرىلدى.
2009 جىلى وزىندىك ءوندىرىس ءونىمىنىڭ ۇلەسىن ۇلعايتۋ ماقساتىندا ءبىرقاتار شارالار قابىلداندى. كوكونىس-باقشالىق ەگىس القابى 2,5 ەسەگە ۇلعايدى. تامشىلاتىپ سۋارۋدىڭ جاڭا تەحنولوگياسىن ەنگىزۋ الدىڭعى جىلعىدان 3 ەسە ءوستى. وتكەن جىلى وبلىستا تۇڭعىش رەت ءىرى وڭدەۋ ءوندىرىسى – بەينەۋ استىق تەرمينالىنىڭ قۇرىلىسى باستالدى. ونىڭ قۇرىلىسى وسى جىلدىڭ العاشقى جارتى جىلدىعىندا اياقتالادى. سول كەزدە بۇكىل باتىس ءوڭىرى ۇنمەن تولىق قامتاماسىز ەتىلىپ, ۇن مەن ۇن ءونىمدەرىنىڭ باعاسى ارزاندايتىن بولادى.
وسى جەردە مۇنايلى ولكەدە اسىل تۇقىمدى مال شارۋاشىلىعىن دامىتۋ ارقىلى وزىندىك اۋىل شارۋاشىلىعى ونىمدەرىن ءوندىرۋ كولەمىن ۇلعايتۋ قولعا الىنۋدا ەكەندىگىن ايتقان ءلازىم. سونىڭ ناتيجەسىندە ەت, ءسۇت ونىمدەرىن ساتىپ وتكىزۋ 7%-عا ۇلعايعان. ازىق-ت ۇلىك قاۋىپسىزدىگى ءماسەلەسىندە “بەرەكەت” مامانداندىرىلعان كاسىپورنىنا ەرەكشە ءمان بەرىلىپ وتىر. مەملەكەتتىك بۇل كاسىپورىن ازىق-ت ۇلىك قورىن جاساقتاۋمەن قاتار, ونى نارىقتىق باعادان 30%-عا ارزان ساتۋعا مۇمكىندىك بەرگەن. ول تاۋارلار وبلىستىڭ بارلىق اۋدان, قالالارىندا 65 ساتۋ نۇكتەسى ارقىلى وتكىزىلۋدە. وسى رەتتە تۇرعىندار تاعى ءبىر قولايلى جاعداي, ياعني كەشەندى شارالار الۋ ءناتيجەسىندە وبلىس بويىنشا تۇتىنۋ باعاسىنىڭ يندەكسى 2009 جىلى ەلىمىز وڭىرلەرى اراسىندا ەڭ تومەنگىسى بولىپ قالىپتاسقانىن ايتۋعا بولادى. اتاپ ايتقاندا, “ماەك-قازاتومونەركاسىپ” جشس-مەن كەلىسىلگەن تاريفتىك ساياسات بويىنشا ءۇش جىلدان بەرى كوممۋنالدىق قىزمەتكە تاريفتەر كوتەرىلگەن جوق. جانە دە ول ساياسات ساقتالىپ وتىر.
ەكونوميكالىق داعدارىس كەزىندە شاعىن جانە ورتا بيزنەسكە ەرەكشە ءمان بەرىلدى. سوعان وراي وسى سالاداعى كورسەتكىشتەردىڭ قارقىنى ەكونوميكانى دامىتا ءتۇسۋدىڭ ءبىر ءتيىمدى تەتىگى ەكەندىگىن كورسەتتى. ءسويتىپ, شاعىن كاسىپكەرلىكتە شارۋاشىلىق جۇرگىزۋشى سۋبەكتىلەردىڭ سانى الدىڭعى جىلعىدان 11%-عا ءوستى. ولاردا جۇمىسقا تارتىلعاندار سانى 72 مىڭ ادامدى قۇرادى. بۇل 2008 جىلعى كورسەتكىشتەن 20%-عا كوپ. شاعىن كاسىپكەرلىكتە جۇمىس جاسايتىنداردىڭ حالىقتىڭ جالپى سانىنداعى ۇلەسى 2009 جىلى 34%-عا جەتتى. سوعان وراي وبلىستىڭ شاعىن نەسيەلەۋ ۇيىمدارى وتكەن جىلى 1,5 ملرد. تەڭگەگە 1230 شاعىن نەسيە بەردى. سونىڭ ناتيجەسىندە جاڭادان 2500 جۇمىس ورنى اشىلدى. وتكەن جىلى اۋىل تۇرعىندارى بەرىلگەن شاعىن نەسيەلەۋدىڭ 85% -ىنا يە بولۋىنىڭ ارقاسىندا شامامەن 2000-عا جۋىق ادامنىڭ جۇمىسپەن قامتىلۋىنا مۇمكىندىك تۋعان.
تىنىس-تىرشىلىكتى قامتاماسىز ەتەتىن ينفراقۇرىلىمنىڭ دامۋىنا توقتالعان وبلىس باسشىسى ءسوز باسىندا ايتقانىمىزداي, 2010 جىلدىڭ باسىندا وبلىستىڭ بارلىق ەلدى مەكەندەرىن گازبەن, سۋمەن, ەلەكتر قۋاتىمەن, بايلانىسپەن جانە تەلەحابارلارمەن تولىقتاي قامتاماسىز ەتۋ 2,5 جىلدا جۇزەگە اسىپ, وعان قىرۋار قارجى, ءبىراز كۇش-جىگەر جۇمسالعاندىعىن جەتكىزدى. جانە دە وسى جەردە اكىمدىك مىندەتى ينفراقۇرىلىمدى ءار اۋىلعا, اۋدانعا, قالاعا جەتكىزۋ ەڭ مۇقتاج ادامدارعا زاڭعا سايكەس كومەك كورسەتۋ ەكەندىگىن اتاپ كورسەتتى. اۋىلدىق ايماقتاردى دامىتۋ مونيتورينگى بويىنشا ماڭعىستاۋ وبلىسى ەكىنشى جىل قاتارىنان اۋىلدىق جەردەگى تۇرعىنداردىڭ وڭ سالدوسى بايقالعان بىردەن-ءبىر ايماق بولىپ تابىلادى. 2009 جىلدىڭ قورىتىندىسىنا سۇيەنسەك, بالا تۋدىڭ دەڭگەيى مەن حالىق سانىنىڭ ءوسۋ قارقىنى جاعىنان وبلىس استانادان كەيىنگى ەكىنشى ورىندا ەكەن.
جولدار – تىرشىلىكتىڭ كۇرەتامىرى. بۇل رەتتە وبلىس اۋماعىنان “سولتۇستىك-وڭتۇستىك” جانە “تراسەكا” ەكى حالىقارالىق كولىك ءدالىزى ءوتىپ, وبلىستا كولىك جولدارىنىڭ بارلىق ءتۇرىنىڭ توعىسۋى ءوڭىردىڭ كولىكتىك الەۋەتىن بەلسەندى تۇردە دامىتۋدىڭ العىشارتىن جاسايدى. سوعان بايلانىستى وتكەن جىلى اۋماقتا كولىكتىك ينفراقۇرىلىمدى دامىتۋدىڭ ءىرى-ءىرى جوبالارى قولعا الىندى. اقتاۋ حالىقارالىق اۋەجايىنىڭ جولاۋشىلار تەرمينالى كونتسەسسيالىق نەگىزدە سالىنىپ, پايدالانۋعا بەرىلدى.
ۇشىپ-قونۋ جولاعى وسى جىلى قايتا قۇرىلىمدالىپ بىتەدى. وتكەن جىلعى قىركۇيەكتە “وزەن-تۇركىمەنستان شەكاراسى” تەمىر جول قۇرىلىسى باستالدى. ەلباسى قولداۋىمەن ءوڭىرىمىز ءۇشىن ستراتەگيالىق ماڭىزى بار اتىراۋ-اقتاۋ اۆتوموبيل جولىنىڭ بەينەۋ-اقتاۋ ۋچاسكەسىن قايتا قۇرىلىمداۋ ماسەلەسى ءتيىستى دارەجەدە ءوز شەشىمىن تاپتى. وعان قاجەتتى قارجى ۇكىمەتتەن جانە ازيا دامۋ بانكىنەن قارىز تۇرىندە تارتىلماقشى. جەزقازعان-بەينەۋ تەمىر جولىن سالۋ جوباسى بويىنشا, ونى كونتسەسسيالىق نەگىزدە ىسكە اسىرۋ تۋرالى مەملەكەتتىك-جەكە مەنشىك سەرىكتەستىك ورتالىعىنىڭ وڭ ساراپتامالىق قورىتىندىسى الىندى. تەڭىز جولدارىنا كەلسەك, اقتاۋ حالىقارالىق تەڭىز ساۋدا پورتىن سولتۇستىك باعىتقا كەڭەيتۋ اياسىندا العاشقى وبەكتىلەردىڭ قۇرىلىسى اياقتالدى. تەڭىز جانە مۇناي وپەراتسيالارىن قولداۋ بازاسى رەتىندە باۋتينو جانە سارىتاس تەڭىز پورتتارى دامىتىلۋ ۇستىندە. ەراليەۆ-قۇرىق تەمىرجول قۇرىلىسىن سالۋدىڭ باستاۋى رەسمي اشىلدى. وبلىس اۋماعىندا فورت-شەۆچەنكو-تاۋشىق, قىزىلساي-شوپان اتا-وعىلاندى” اۆتوموبيل جولدارىن سالۋ, باسقا دا قالا, اۋدانارالىق جولداردى جوندەۋ جالعاستى. بۇل جۇمىستارعا بيۋدجەت قاراجاتىمەن قاتار, جەر قويناۋىن پايدالانۋشى كومپانيالار دا ءوز ۇلەستەرىن قوسىپ كەلەدى. جالپى, جولداردى دامىتۋ قارقىنى وسە تۇسەدى. ول ءبىرىنشى كەزەكتە وبلىستا بيتۋم زاۋىتىنىڭ سالىنۋىمەن بايلانىستىرىلۋدا. ولاي دەيتىنىمىز, زاۋىت شىعارعان ءونىمنىڭ شامامەن 14%-ىن ماڭعىستاۋداعى جەرگىلىكتى جولداردى دامىتۋعا باعىتتايتىن ۋاعدالاستىققا قول جەتىپتى.
ەسەپتى مەرزىمدە الەۋمەتتىك سالا ورنىقتى دامىدى. مىسالى, دەنساۋلىق ساقتاۋ جۇيەسىنە الدىڭعى جىلعىدان 3 ملرد. تەڭگە ارتىق ءبولىنىپ, كۇش-جىگەر سالا احۋالىن جاقسارتۋعا باعىتتالدى. 2009 جىل “انا مەن بالا دەنساۋلىعىن قورعاۋ جىلى” دەپ جاريالاندى. ءناتيجەسىندە وسى سالاداعى جاعداي تۇبەگەيلى وزگەردى. انا ءولىمى بۇرناعى جىلمەن سالىستىرعاندا 36%-عا تومەندەدى. سابيلەر شەتىنەۋىنىڭ كوبەيۋىنە جول بەرىلمەدى. جۇرەك, قان ازايۋىمەن سىرقاتتانۋ كورسەتكىشى 38%-عا ازايعان. وبلىستىق اۋرۋحانا قايتا قۇرىلىمدالىپ, جاڭا زاماناۋي قۇرالدارمەن جابدىقتالدى. كارديوحيرۋرگيالىق ءبولىم اشىلدى. بۇل كۇندەرى وندا جەرگىلىكتى ماماندار جۇرەككە وپەراتسيا جاساۋدى قولعا الدى. وتكەن جىلى 20-دان استام مامان دارىگەرلەر ءيزرايلدىڭ, اۆستريانىڭ, سينگاپۋردىڭ, ت.ب. ەلدەردىڭ بەلگىلى كلينيكالارىندا وقۋ-تاجىريبەدەن ءوتىپ كەلدى. وسى جانە باسقا دا ءىس-شارالار سالا احۋالىن جاقسارتا تۇسۋگە ىقپال ەتتى.
ءبىلىم سالاسىنداعى جەتىستىكتەر دە اتاپ ايتۋعا تۇرادى. وبلىس بىرىڭعاي تەستىلەۋدىڭ قورىتىندىسى بويىنشا ەكى جىلدا 13-تەن 4-ورىنعا كوتەرىلدى. التىن بەلگى يەلەرىنىڭ سانى ەكى ەسە ءوستى. رەسپۋبليكا وڭىرلەرى اراسىنداعى كوماندالىق ەسەپ بويىنشا وبلىس ءۇشىنشى ورىنعا يە بولدى. بارلىق مەكتەپتەردە تۇڭعىش رەت 1-سىنىپ وقۋشىلارى ءۇشىن تەگىن ىستىق تاماق بەرۋ ۇيىمداستىرىلدى. ءبىر جىلدا 13 بالاباقشا پايدالانۋعا بەرىلدى. بۇگىندەرى 3 بالاباقشا قۇرىلىسى ءجۇرىپ جاتىر. وسى جىلى ۇكىمەت تاپسىرماسىنا وراي وبلىستاعى بالالاردى بالاباقشامەن قامتۋدى جىل سوڭىنا 50%-عا دەيىن جەتكىزۋگە مىندەتتىمىز, ءىس جۇزىندە ونى 70%-عا جەتكىزۋگە ىنتا-جىگەر دە, مۇمكىندىك تە بار, دەدى بايانداماشى.
وتكەن جىلى وبلىستا 8 سپورت نىسانى سالىنىپ, پايدالانۋعا بەرىلىپتى. ولاردىڭ قاتارىندا جاڭاوزەندەگى سپورت-ساۋىقتىرۋ كەشەنى, اقتاۋدا مۇز ايدىنى مەن سۋ باسسەينى, “اقتاۋ” امبەباپ سپورت زالى, “اقتاۋ” ساۋدا ويىن-ساۋىق ورتالىعى بار. شەتپەدە ءجۇزۋ باسسەينى, جەتىبايدا بوكس زالى جۇمىس ىستەپ تۇر. قامقورلىق پەن قولداۋ ناتيجەسىندە 140 سپورتشى سپورتتىڭ الۋان ءتۇرى بويىنشا قازاقستان قۇراما كوماندالارىنا قابىلدانىپ, 113 سپورتشى قر سپورت شەبەرى جانە سپورت شەبەرلىگىنە كانديدات اتاعىنا يە بولىپتى. وبلىستا حالىقارالىق, رەسپۋبليكالىق دەڭگەيدە بىرنەشە جارىس ويداعىداي ءوتتى.
قىرىمبەك ەلەۋ ۇلى ودان ءارى وتكەن جىلى وبلىستاعى ماكروەكونوميكالىق كورسەتكىشتەر وڭ قارقىن الىپ, ونەركاسىپ ءونىمىنىڭ كولەمى 1 ترلن. 270 ملرد.تەڭگە قۇراعانىن, ناقتى كولەم يندەكسى –100%-دان اسقانىن, ءوڭىر ەكونوميكاسىنا 293 ملرد. تەڭگە تىكەلەي ينۆەستيتسيا تارتىلعانىن اتاپ كورسەتتى. داعدارىسقا قاراماستان, يندۋستريالىق-يننوۆاتسيالىق دامۋ ستراتەگياسىنىڭ اياسىندا وبلىستا جالپى قۇنى 1,3 ملرد. اقش دوللارىن قۇرايتىن 12 جوبا ورىندالۋدا. تاعى 10 ينۆەستيتسيالىق جوبا ساراپتامادان ءوتىپ, ىسكە اسىرۋعا قابىلدانعان. “جەر-تەڭىز-اسپان” مەگا جوباسى جالعاسۋدا, “اقتاۋ تەڭىز پورتى” ارنايى ەكونوميكالىق ايماعىنداعى ءتورت جوبا جۇزەگە اسىرىلىپ جاتسا, ساراپتاما كەڭەسى تاعى 5 جوبانى ماقۇلداپتى. قۋاتى 40 مىڭ توننا مەتالل قوندىرعىلارى بولاتىن ەرساي ۆەرفىنىڭ قۇرىلىسى اياقتالدى. “اقتاۋ-سيتي” قالا قۇرىلىسىنىڭ جوباسى ىسكە اسۋدا. دالىرەك ايتقاندا, ونىڭ ءبىرىنشى كەزەڭىندە ەكى شاعىن اۋداننىڭ قۇرىلىسىن باستاۋ جونىندە ۋاعدالاستىققا قول جەتتى. “كەندىرلى” دەمالىس ايماعىنىڭ قۇرىلىسىن سالۋ بويىنشا بىرلەسكەن ءىس-قيمىل تۋرالى كەلىسىمگە قول قويىلدى. كاسپي ەنەرگەتيكالىق حابىن قۇرۋ بويىنشا جوبانى ناقتى جۇزەگە اسىرۋ باستالدى. 2009 جىلى ىشكى ءونىمنىڭ وڭ ءوسىمى بولدى, ينفلياتسيا مەن جۇمىسسىزدىق تەجەلدى, ءىرى-ءىرى ينۆەستيتسيالىق جوبالاردىڭ ءبارى دە توقتاعان جوق, الەۋمەتتىك سالانىڭ الەۋەتىنە دە كوڭىل تولادى, دەدى قىرىمبەك ەلەۋ ۇلى.
ودان ءارى وبلىس باسشىسى ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ قازاقستان حالقىنا جولداۋىنان تۋىندايتىن مىندەتتەرگە وراي 2010 جىلعى ءىس-قيمىل جوسپارى جايلى باياندادى. وندا داعدارىستان كەيىنگى دامۋعا نەگىز قالىپتاستىرۋعا, ءوڭىر ەكونوميكاسىن تۇراقتاندىرۋ, ينۆەستيتسيالىق ساياساتتى ىسكە اسىرىپ, ەكونوميكانى ارتاراپتاندىرۋعا باعىتتالعان ءىس-شارالار بەلگىلەنىپ, ءتيىستى ادامدارعا ناقتى تاپسىرمالار بەرىلدى.
وبلىس اكىمىنىڭ ەسەپ بەرۋ جيىنىندا وبلىستىق ءماسليحاتتىڭ دەپۋتاتى, “تۇپقاراعان” سەرىكتەستىگىنىڭ باسشىسى جاڭگىرحان سارباسوۆ, جاڭاوزەن پوليتەحنيكالىق كوللەدجىنىڭ مۇعالىمى تىلەكتەس بولاتباەۆا, مۇنايلى اۋدانىنداعى №1-ورتا مەكتەپ ديرەكتورى گۇلجانات قونىسباەۆا, “Keppel Kazakhstan” كەمە جاساۋ زاۋىتىنىڭ ديرەكتورى انيل سۇلتان وبلىستا جىل ىشىندە اتقارىلعان جۇمىستارعا ريزاشىلىقتارىن ءبىلدىرىپ, وبلىس باسشىسىنىڭ جۇمىسىنا وڭ باعا بەردى.
وبلىس اكىمىنىڭ ەسەپ بەرۋ جيىنىنا قازاقستان پرەزيدەنتى اكىمشىلىگىنىڭ مەملەكەتتىك ينسپەكتورى داۋرەن اباەۆ, پارلامەنت دەپۋتاتتارى گۇلنار سەيىتماعامبەتوۆا مەن جانسەيىت سارسەنقۇلوۆ قاتىستى.
جولامان بوشالاق, اقتاۋ.