• RUB:
    6.68
  • USD:
    520.93
  • EUR:
    609.07
باستى سايتقا ءوتۋ
پرەزيدەنت 15 جەلتوقسان, 2017

دارحان قىدىرالى: «تاۋەلسىزدىك ءداۋىرى» – تاۋەلسىزدىك تاريحىنىڭ اتلاسى

862 رەت
كورسەتىلدى

استانادا وتكەن ەلباسىنىڭ «تاۋەلسىزدىك ءداۋىرى» اتتى كىتابىنىڭ تۇساۋكەسەر راسىمىندە «ەگەمەن قازاقستان» رگ» اق باسقارما توراعاسى دارحان قىدىرالى بۇل ەڭبەكتى تاۋەلسىزدىك تاريحىنىڭ اتلاسىنا تەڭەپ, جاڭا شەجىرەمىزدىڭ بوياۋ-بولمىسى تۇگەل قامتىلعان تۇتاس كارتيناسى ەكەنىن ايتتى, دەپ حابارلايدى ەgemen.kz.

«كەشەگى اتاتۇرىك, بابىر, ودان ارى بىلگە قاعان تۇگەل تۇركىنىڭ تۇپكى تاريحىن تاسقا قاشاپ جازعان. بەرىدە ءۇزىلىپ قالعان وسى ۇلاعاتتى ءداستۇردى ەلباسىمىز قايتا جاڭعىرتىپ وتىر. بۇگىن ءبىزدىڭ قولىمىزعا ەلباسىنىڭ «تاۋەلسىزدىك ءداۋىرى» اتتى جاڭا كىتابى ءتيدى. بۇل كىتاپ ازاتتىقتىڭ اق تاڭىنداعى جاس مەملەكەتتىڭ العاشقى دەمىن, ءاربىر قادامىن, ەڭسەسىن تىكتەپ, قۇلاشىن قالاي جازعانىن ناقتى دايەكتەرمەن جيناقتاعاندىقتان, ونى تاۋەلسىزدىك تاريحىنىڭ اتلاسى, جاڭا شەجىرەمىزدىڭ بوياۋ-بولمىسى تۇگەل قامتىلعان تۇتاس كارتيناسى دەۋگە بولادى», دەدى دارحان قىدىرالى.

تاريح ۋاقىتتىڭ ۇزاقتىعىمەن ەمەس, ماڭىزدى وقيعالارمەن دە ولشەنەتىنىن ايتقان گازەت باسشىسى كىتاپتىڭ مازمۇنىنا توقتالدى.

«قازاقستاننىڭ قۇرىلۋى مەن قالىپتاسۋى حرونولوگيالىق جانە جۇيەلى تۇردە قامتىلعان بۇل ىرگەلى ەڭبەكتە تاۋەلسىزدىك جىلدارىن جاڭعىرۋدىڭ ءۇش تولقىنىنا بالاعان نۇرسۇلتان ءابىش ۇلى ەل تاريحىن كەزەڭ-كەزەڭگە ءبولىپ, ءاربىر سالانى جەكە-دارا قاراستىرادى. ءجۇز جىلعا بەرگىسىز شيرەك عاسىر تاۋەلسىزدىك ءداۋىرىنىڭ باستاۋى بولدى. بۇل كەزەڭ كىتاپتا « ۇلى ءداۋىر» دەپ اتالادى. وسى داۋىردە جاڭا تۇرپاتتى مەملەكەتتىڭ, جاڭا قوعامنىڭ بارلىق سالاسى ءوز تاريحىنىڭ العاشقى پاراعىن اشىپ, جەتىستىكتەرگە تولى جىلناماسى جازىلا باستادى», دەدى د.قىدىرالى.

ەلىمىزدە ەڭ كوپ تالقىلاناتىن تاقىرىپتىڭ ءبىرى قازاق ءتىلى ەكەنىن, مەملەكەتتىك ءتىلدىڭ ماسەلەسى تاۋەلسىزدىكتىڭ ەلەڭ-الاڭىنان بەرى ەلباسىنىڭ نازارىنان تىس قالماعانىن ايتىپ ءسوزىن ساباقتاعان دارحان قىدىرالى جاڭا كىتاپتا ءدا تىل ساياساتىنىڭ تەتىكتەرى «قازاق ءتىلى – قازاق ۇلتىنىڭ مادەني تۇتاستىعىنىڭ باستى قاينار كوزى. عاسىرلار بويى سولاي بولعان, بولاشاقتا دا سولاي بولا بەرەدى» دەپ جازىلعانىن اتاپ ءوتتى.

«كىتاپتا مىڭداعان وقيعالار ايتىلىپ, كوپتەگەن تۇلعالاردىڭ اتتارى اتالادى. بۇل بىزگە تاۋەلسىزدىك داۋىرىندە ءاربىر دەتالدىڭ ماڭىزدى ەكەنىن بىلدىرۋمەن قاتار, اۆتوردىڭ زامانداستارىنا دەگەن قۇرمەتىن دە سەزدىرەدى. قوعام ءومىرىنىڭ دامۋىندا ماڭىزى زور بۇقارالىق اقپارات قۇرالدارى جايىندا دا كوپتەگەن جايتتارعا قانىعامىز. ماسەلەن, «2017 جىلى مەملەكەتتىك بۇقارالىق اقپارات قۇرالدارى جاڭعىرتىلدى, جەتەكشى گازەتتەر ءوز كەلبەتتەرىن وزگەرتىپ, جاڭا دامۋ جولىنا ءتۇستى», دەپ باعا بەرەدى ول.

گازەت باسشىسى كىتاپتا تۇركى ينتەگراتسياسىنا قاتىستى دا كوپتەگەن ماسەلەلەردىڭ كوتەرىلگەنىن, سونىڭ ىشىندە تۇركى اكادەمياسىنىڭ قالاي قۇرىلعانى جازىلعانى تۋرالى ايتتى. 

«ەڭ باستىسى, اۆتور اتاپ كورسەتكەندەي, بۇل كىتاپ تاۋەلسىز قازاقستاننىڭ داڭقتى تاريحىن بىلۋگە جانە تۇسىنۋگە, ەلىمىزدى ماقتان ەتەر جاسامپازدار قاتارىنىڭ كوبەيۋىنە سەپتەسەدى دەپ سەنەمىز. سوندىقتان, دايەكتى دەرەكتەرمەن ورىلگەن «تاۋەلسىزدىك ءداۋىرى» – قازاق ەلىنىڭ تاريحىنا ۇڭىلەتىن زەرتتەۋشىلەر مەن وتكەنىمىزدى زەردەلەيتىن ءاربىر وقىرماننىڭ ۇدايى جۇگىنەتىن كىتابى بولادى دەپ ويلايمىز. سەبەبى بۇل – جاسامپاز جىلداردىڭ جيىنتىق جىلناماسى! بۇل – ماڭگىلىك ەلدىڭ تەمىرقازىعىنا اينالعان تۇتاس ءداۋىردىڭ شەجىرەسى! بۇل – ازاتتىق ارحيتەكتورى العان ابىرويلى اسۋدىڭ اينىماس ايعاعى! تاۋەلسىزدىك مەرەكەسى بارشاعا قۇتتى بولسىن!», دەپ اياقتادى ءوز ءسوزىن دارحان قىدىرالى. 

مايگۇل سۇلتان,

«ەگەمەن قازاقستان»

سوڭعى جاڭالىقتار