قاراعاندىدا وندىرىلەتىن وسىنداي ءسۇت ونىمدەرى ءوتىمدى. قازىر ءوندىرىستى ايماقتاعى ءسۇت ونىمدەرىن وندىرۋشىلەر اراسىندا باسەكەلەستىك ايرىقشا دەۋگە بولادى. ويتكەنى بۇل ىسپەن شۇعىلدانۋشىلار جەتكىلىكتى جانە ءبىر-بىرىنەن اسىپ ءتۇسۋ ءۇشىن باسەكە جولىندا. نارىقتىڭ وسىنداي تالابىنا توتەپ بەرۋمەن قاتار وق بويى وزۋشىلار دا از ەمەس. سولاردىڭ الدىنعى ساپىندا «قاراعاندى ءسۇت كومبيناتى» جشس كورىنىپ ءجۇر. ونىڭ «ناتيجە» اتاۋىمەن شىعارىلاتىن ءسۇتى, قايماعى, كىلەگەيى, قاتىعى, ايرانى باسقا وڭىرلەر تۇتىنۋشىلارىندا ايان. سونىڭ ىشىندە استانالىقتاردىڭ ۇلكەن سۇرانىمىنا يە. ەلوردانى ازىق-ت ۇلىكپەن قامتاماسىز ەتۋ بەلدەۋىن قۇرۋ باعدارلاماسى اياسىنداعى جوبانى ىسكە اسىرۋشى كاسىپورىن اتالعان تاعامدار كولەمىن كۇننەن-كۇنگە ارتتىرىپ كەلەدى. بۇگىندە باس قالا تۇرعىندارىنا تاۋلىگىنە 3-4 تونناسى ءجونەلتىلىپ وتىرسا, الداعى ۋاقىتتا ۇلعايتىلا بەرۋى كوزدەلگەن. بۇل نىسان قازاقستان تاۋەلسىزدىگىنىڭ مەرەيلى مەرەكەcى قارساڭىندا پايدالانۋعا تاپسىرىلىپ وتىر.
كەنشىلەر شاھارىنىڭ تەمىرتاۋعا شىعا بەرىستەگى بولىگىندە ورىن تەپكەن كومبينات ءىشى-سىرتى ءوندىرىس مادەنيەتتىلىگى جوعارى دەڭگەيلىگىمەن كوز تارتقىزادى. قازىرگى زامانعى تەحنولوگيالىق قۇرال-جابدىقتارمەن جاراقتاندىرىلعانى بىردەن نازار اۋداراتىن كورىنىس. بۇكىل ۇدەرىسى سوعان باعىندىرىلعان جۇمىستى اتقارۋشىلار قيمىلى شيراق.
كومبيناتتىڭ اتقارۋشى ديرەكتورى ساۋلە جانكينا ءىس جاي-جاپسارىمەن جان-جاقتى تانىستىرعانداي, وندىرىستىك قۋاتتى ارتتىرۋعا باسا كوڭىل بولىنەدى ەكەن. وسى ماقساتتا «قازاگروقارجى» اق نەسيە ءبولۋ كوميتەتىنىڭ قولداۋىمەن «ءسۇت ونىمدەرىن ءوندىرۋدى دامىتۋ» ينۆەستيتسيالىق جوباسى قارجىلاندىرىلىپ, ونى ىسكە اسىرۋ بىلتىرعى جىلدان باستاپ قولعا الىنىپتى. سودان بەرىدە ءبىراز شارۋا تىندىرىلعان. جاڭا ءارى, سيىمدىلىعى اۋقىمدى توڭازىتقىشتار ورناتۋ, ءسۇت ونىمدەرىن دايىنداۋ جەلىسىن جەتىلدىرۋ اياقتالعان. جاقىندا, دالىرەك وسى اي باسىندا قىشقىل ءدامدى ءسۇت تاعامدارىنىڭ بارلىق تۇرلەرىن شىعارۋ ءوندىرىسى ىسكە قوسىلدى. ول كاسىپورىن ومىرىندەگى ەلەۋلى وقيعا بولدى. شۆەيتساريا فيرمالارىنىڭ بۇل سالاعا ارناپ جاساعان وزىق تەحنولوگياسى ونىمدەردىڭ جوعارى تالاپ-تالعام دەڭگەيىنە ساي بولۋىنا مۇمكىندىك بەرەدى.
– كاسىپورنىمىزدىڭ كەلەشەگى كەڭ. ءبارى سول ءۇشىن جاسالىپ جاتىر.
قازىر قاراعاندى ءوڭىرىن كۇنىنە 25 توننا ءسۇت ونىمدەرىمەن قامتاماسىز ەتىپ وتىرساق, ودان سايىن ۇلعايتىلا تۇسەدى. ساپاسى مەن دامدىلىگى جاعىنان وتە ءوتىمدى دەي الامىز. ارناۋلى زەرتحانادا الدىن الا ساراپتالىپ, قاتاڭ باقىلاۋدان وتكىزىلەدى. سىرتى اسەم بەزەندىرىلگەن قاعاز قۇتىلار مەن قوراپتارعا قۇيىلعان ءتۇر-ءتۇرى كوز تارتقىزباي قويمايدى. كەلەسى جىلى قوسىمشا وندىرىستىك جەلىلەردى ىسكە قوسۋ ويلاستىرىلۋدا, – دەيدى ساۋلە امانگەلدىقىزى.
ايتا كەتۋ كەرەك, اتالعان كومبيناتتىڭ ىلكىمدى جۇمىسى ءبىر جاعىنان اۋىلدىق جەرلەردە سيىر ساۋمەن شۇعىلداناتىن شارۋا قوجالىقتارىنا اسا پايدالى بولىپ وتىر. جاقىن ماڭايداعى شەت, اباي, بۇقار جىراۋ, وساكاروۆكا, نۇرا اۋداندارىنىڭ فەرمەرلەرىمەن كەلىسىم بويىنشا مولىنان ساتىپ الىنادى. بۇعان دەيىن وتكىزىلۋى قيىن بولىپ كەلگەن ماسەلەگە ەندى ەش كەدەرگى جوق. ءسۇتتەرىن تاسىمالداپ اۋرەگە ءتۇسىپ جاتپايدى. كومبينات بەلگىلەنگەن كەستەگە سايكەس ءوز كۇشىمەن جەتكىزەدى. ەكى جاققا دا ءتيىمدى.
كاسىپورىن باسشىلارى اتاپ ايتقانداي «قازاگروقارجى» اق تاراپىنان كومەك-قولداۋعا رازىلىق بولەك. ەلىمىز اگروونەركاسىپ كەشەنىن دامىتۋعا 2010-2011 جىلدارعا سالىنعان 211,8 ملرد. تەڭگە ينۆەستيتسيانىڭ 1 ملرد. 600 ميلليون تەڭگەسى ءسۇت وڭدەۋ سالاسىنا ارنالعان. بىلتىر قاراعاندىدا اشىلعان وبلىستىق وكىلدىگى كومبيناتتىڭ ينۆەستيتسيالىق جوباسىن قولداپ, ىسكە اسۋىنا جەتكىلىكتى قارجىلىق كومەك كورسەتكەن. نەسيەلىك جولمەن بەرىلگەن ونى ءسۇت وندىرۋشىلەردىڭ مەرزىمىنەن بۇرىن قايتارۋعا مۇمكىندىگى بارشىلىق.
ءبىز اڭگىمەلەگەن قاراعاندى ءسۇت قومبيناتى سونداي-اق, «ناتيجە» اتاۋىمەن بەلگىلىدەي ءىسى ناتيجەلى. ءوندىرىستى وركەندەتۋدىڭ ورەلى جولىن ۇستانۋ سوعان نەگىز قالاپ جۇرگەندىگى بايقالادى. الداعى كەزەڭگە جوبالانعان ءىس-جوسپار ايقىن. ونىڭ باستى ارقاۋى استانالىقتار مەن قاراعاندىلىقتاردى ءسۇت تاعامدارىمەن جەتكىلىكتى قامتاماسىز ەتۋگە ارنالعان. وسى ماقسات جولىندا كوش باستاۋشى رەتىندە كورىنۋگە تالپىنىس تاۋداي. نەسى بار, كۇش-قابىلەتىنە سەنىمدى كاسىپورىنعا جاراسادى. يننوۆاتسيالىق ءۇردىستىڭ يگىلىگىن يگەرۋگە ۇمتىلىس ءالى تالاي جارقىن ىستەرگە قوزعاۋ سالارىنا ەش كۇمان جوق.
ايقىن نەسىپباي,
قاراعاندى.